Yoxuwa

Pərwərdigarning Yoxuwaƣa Kən’anni igiləxni buyruxi

¹Pərwərdigarning hizmətkari Musa pəyƣəmbər wapat bolƣandin keyin, Pərwərdigar Nunning oƣli, yəni Musa pəyƣəmbərning yardəmqisi Yoxuwaƣa mundaⱪ dedi:

²– Mening hizmətkarim Musa wapat boldi. Əmdi sən barliⱪ Isra’il həlⱪini I’ordan dəryasidin ɵtküzüp, ularni mən silərgə ata ⱪilmaⱪqi bolƣan zeminƣa elip berixⱪa təyyarliⱪ kɵrgin. ³Mən Musaƣa ⱪilƣan wədəm boyiqə, silərning ayiƣinglar təgkənla zeminni silərgə berimən. ⁴Silərning zemininglar jənubiy tərəptiki qɵldin ximal tərəptiki Liwan taƣliriƣiqə, künqiⱪix tərəptiki uluƣ Firat dəryasidin pütkül Hitlarning zeminini kesip ɵtüp, künpetix tərəptiki Ottura dengizƣiqə kengiyidu. ⁵Sən ⱨayat waⱪtingda ⱨeqkim sanga ⱪarxi qiⱪalmaydu. Mən Musaƣa ⱪandaⱪ yar bolƣan bolsam, sangimu xundaⱪ yar bolimən. Mən səndin ⱨərgiz ayrilmaymən ⱨəmdə seni taxlimaymən.

⁶Sən ⱪəysər wə jasarətlik bol! Qünki, sən ɵz həlⱪingni mən əjdadliringƣa berixkə wədə ⱪilƣan zeminƣa igidarqiliⱪ ⱪilixⱪa elip barisən. ⁷Sən intayin ⱪəysər wə jasarətlik bol! Hizmətkarim Musa sanga ɵgətkən pütkül Təwrat ⱪanuniƣa ⱪət’iy əməl ⱪilip, uningdin teyip kətmisəngla, nəgila baridikənsən ⱨəmmə ixliring yürüxüp mangidu. ⁸Təwrat ⱪanuni aƣzingdin qüxmisun, keqə-kündüz Təwrat ⱪanuni üstidə qongⱪur oylinip, uningda yezilƣanlarƣa əməl ⱪilƣin. Xundaⱪ ⱪilsang, barliⱪ ixliring yürüxüp, onguxluⱪ bolidu. ⁹Mən sanga buyruƣan əməsmu! Sən ⱪəysər wə jasarətlik bol! Ⱪorⱪma ⱨəm qüxkünləxmə. Qünki sən ⱪəyərgə barsang, Pərwərdigaring – sən etiⱪad ⱪilip kəlgən Huda – mən sanga yar bolimən.

¹⁰Xuning bilən Yoxuwa həlⱪning sərdarliriƣa buyruⱪ berip:

¹¹– Silər ⱨərⱪaysi ⱪarargaⱨlarni arilap, həlⱪⱪə: “Ozuⱪ-tülükliringlarni təyyarlap ⱪoyunglar. Üq kündin keyin biz Pərwərdigar – biz etiⱪad ⱪilip kəlgən Huda bizgə ata ⱪilmaⱪqi bolƣan zeminƣa igidarqiliⱪ ⱪilix üqün I’ordan dəryasidin ɵtimiz” dəp uⱪturux ⱪilinglar, – dedi.

¹²Yoxuwa yənə Ruben, Gad ⱪəbililiri wə Manassə ⱪəbilisining xərⱪiy yerimiƣa mundaⱪ dedi:

¹³– Silər Pərwərdigarning hizmətkari Musa pəyƣəmbərning ⱨayat waⱪtida silərgə nemini buyruƣanliⱪini bilisilər. Musa pəyƣəmbər mundaⱪ degənidi: “Pərwərdigaringlar Huda I’ordan dəryasining xərⱪ ⱪirƣiⱪidiki bu zeminni silərgə makanlixixⱪa ata ⱪildi.” ¹⁴Silərning ayalliringlar, baliliringlar wə mal-qarwiliringlar Musa pəyƣəmbər silərgə təⱪsim ⱪilip bərgən I’ordan dəryasining ⱪirƣiⱪidiki bu zeminda tursa bolidu. Əmma barliⱪ palwanliringlar ⱪoliƣa ⱪoral-yaraƣ elip, ⱪerindax ⱪəbililərni baxlap dəryadin ɵtüp, ularƣa yardəmdə bolsun. ¹⁵Pərwərdigar ⱪerindax ⱪəbililərni silərgə ohxax makanlaxturup bolƣuqə, ularƣa yardəmdə bolunglar. Ularmu Pərwərdigaringlar Huda ata ⱪilƣan zeminƣa igidarqiliⱪ ⱪilƣandin keyin, silər Pərwərdigarning hizmətkari Musa pəyƣəmbər silərgə bəlgiləp bərgən I’ordan dəryasining xərⱪiy ⱪirƣiⱪiƣa ⱪaytsanglar bolidu.

¹⁶Ular Yoxuwaƣa jawabən mundaⱪ dedi:

– Sən bizgə nemini buyrusang, biz xuni bəja kəltürimiz, nəgə əwətsəng xu yərgə barimiz. ¹⁷Biz sanga Musa pəyƣəmbərgə boysunƣandək boysunimiz. Pərwərdigarimiz – Huda burun Musa pəyƣəmbərgə yar bolƣandək, sangimu yar bolsun. ¹⁸Kim sening sɵzliringgə ⱪarxi qiⱪidikən, buyruⱪliringƣa boysunmaydikən, u qoⱪum jenidin juda ⱪilinsun. Biraⱪ sən ⱪəysər wə jasarətlik bol!

Yoxuwaning Erihaƣa qarliƣuqilarni əwətixi

¹Nunning oƣli Yoxuwa ɵz həlⱪining Xittimdiki ⱪarargaⱨidin ikki qarliƣuqini yoxurunqə əwətip, ularƣa buyruⱪ ⱪilip, mundaⱪ dedi:

– Silər berip Kən’an zeminini, bolupmu Eriha xəⱨirini qarlap kelinglar.

Ular u yərgə yetip berip, Raⱨab isimlik bir paⱨixə ayalning ɵyigə qüxüp, xu yərdə tünəp ⱪaldi. ²Eriha xəⱨirining padixaⱨi Isra’illarning bu zeminni qarlaxⱪa kelip, axu ɵydə turuwatⱪanliⱪidin həwər tepip, ³adəm əwətip, Raⱨabⱪa:

– Ɵyünggə kəlgənlərni qiⱪirip bər! Ular zeminimizni qarlax üqün kəlgənlər, – dedi.

⁴Əmma Raⱨab u ikkisini alliⱪaqan yoxurup ⱪoyƣanidi. U padixaⱨ əwətkən adəmlərgə:

– Xundaⱪ, ikki adəmning kəlgənliki rast, əmma ularning ⱪəyərdin kəlgənlikidin həwirim yoⱪ. ⁵Gugum qüxüp, xəⱨər dərwazisi taⱪilidiƣan qaƣda, u ikkisi qiⱪip kətkən. Ularning ⱪəyərgə kətkənlikini bilməymən. Silər dərⱨal ⱪoƣlisanglar, qoⱪum yetixiwalisilər, – dedi.

⁶(Əməliyəttə, Raⱨab ularni alliⱪaqan ɵgzidiki dɵwiləp ⱪoyulƣan ziƣir pahiliƣa yoxurup ⱪoyƣanidi.) ⁷Xuning bilən, padixaⱨ əwətkən adəmlər I’ordan dəryasining keqikigə baridiƣan yolda ularni ⱪoƣlidi. Ⱪoƣlap kəlgənlər xəⱨərdin qiⱪixi bilənla, xəⱨər dərwazisi taⱪaldi.

⁸Raⱨab ikki qarliƣuqi uhlaxtin burun, ɵgzigə qiⱪip, ⁹ularƣa mundaⱪ dedi:

– Mən Pərwərdigarning bu zeminni silərgə ata ⱪilƣanliⱪini bilimən. Silər bizni bəkla ⱪorⱪutuwəttinglar. Bu zemindiki barliⱪ həlⱪ silərdin ⱪorⱪup, yürəkliri su bolup kətti. ¹⁰Silər Misirdin qiⱪⱪanda Pərwərdigarning silərgə Ⱪizil dengizni ⱪurutup bərgənlikidin bizning həwirimiz bar, yənə silərning I’ordan dəryasining xərⱪiy ⱪirƣiⱪidiki Amorlarning Sihon wə Og degən ikki padixaⱨini wə puⱪralirini təltɵküs yoⱪatⱪanliⱪinglardinmu həwərdarmiz. ¹¹Biz bularni angliƣan ⱨaman ⱪorⱪup, jasaritimiz yoⱪaldi. Qünki, Pərwərdigaringlar Huda pütün aləmning Hudasidur. ^12-13Mən silərgə yahxi mu’amilə ⱪildim. Xunga ⱨazir silər Pərwərdigarning aldida mening jəmətimgə qeⱪilmasliⱪⱪa ⱪəsəm bərsənglar. Mening ata-anam, aka-ukilirim, aqa-singillirim wə ularning a’ilisining ⱨayatini ⱪutⱪuzup, ularni ɵlümdin saⱪlap ⱪelixⱪa kapalət bərsənglar.

¹⁴U ikki qarliƣuqi ⱪəsəm berip mundaⱪ dedi:

– Əgər sən bizning ⱨərikitimizni axkarilap ⱪoymisangla, Pərwərdigar bizgə ata ⱪilƣan bu zemin ⱪolimizƣa ɵtkən ⱨaman, biz sanga bərgən wədimizdə turup, meⱨribanliⱪimizni kɵrsitimiz. Əgər biz wədimizdə turmisaⱪ, Pərwərdigar bizning jenimizni alsun.

¹⁵Sepil Raⱨabning ɵyining pasil temi bolƣaqⱪa, u arƣamqa bilən u ikkisini derizidin tɵwəngə qüxürüp ⱪoyup, ¹⁶ularƣa mundaⱪ dedi:

– Taƣ iqigə kirip kətsənglar, ⱪoƣlawatⱪanlar silərni tapalmaydu. Silər xu yərdə üq kün yoxurunup, ular xəⱨərgə ⱪaytⱪandin keyin, yolƣa qiⱪinglar.

¹⁷U ikkisi mengix aldida Raⱨabⱪa:

– Sən qoⱪum biz degəndək ⱪilƣin, bolmisa biz sanga bərgən ⱪəsimimizgə igə bolmaymiz. ¹⁸Biz bu yərgə ⱪaytip kəlgəndə, sən qoⱪum bu ⱪizil arƣamqini bizni qüxürüp ⱪoyƣan derizigə baƣlap ⱪoyƣin. Sən ata-anang, aka-ukiliring wə barliⱪ a’ilə əzaliringni ɵz ɵyünggə jəm ⱪilƣin. ¹⁹Əgər kim bu ɵydin ayrilip, jenidin juda bolsa, u ɵzining xori, biz uningƣa igə bolalmaymiz. Əgər sening ɵyüngdə birərsigə ⱪol təgküzüp ⱪalsa, buningƣa biz əyibkar. ²⁰Lekin bizning ⱨərikitimiz toƣruluⱪ birərsigə eƣiz aqsang, undaⱪta biz ⱪilƣan ⱪəsəmdin halas bolimiz, – dedi.

²¹Raⱨab:

– Bolidu, xundaⱪ bolsun! – dedi.

Raⱨab ularni yolƣa selip ⱪoyƣandin keyin, ⱪizil arƣamqini derizigə baƣlap ⱪoydi.

²²Bu ikki qarliƣuqi taƣⱪa qiⱪip yoxurunuwaldi. Ⱪoƣliƣuqilar ularni yol boyi üq kün izdəp tapalmay, Eriha xəⱨirigə ⱪaytip kəldi. ²³Xuning bilən qarliƣuqilar taƣdin qüxüp, dəryadin ɵtüp Nunning oƣli Yoxuwa bilən kɵrüxüp, bexidin ɵtkən ⱨəmmə ixlarni məlum ⱪildi. ²⁴Ular:

– Pərwərdigar ⱨəⱪiⱪətən pütkül zeminni bizgə ata ⱪiliptu. U yərdiki adəmlər ⱪorⱪⱪinidin yürəkliri su bolup ketiptu! – dedi.

Isra’il həlⱪining I’ordan dəryasidin ɵtüxi

¹Ətisi səⱨərdə Yoxuwa bilən barliⱪ Isra’il həlⱪi Xittimdiki ⱪarargaⱨidin ⱪozƣilip, I’ordan dəryasi boyiƣa kəldi wə u yərdə ⱪarargaⱨ ⱪurup, dəryadin ɵtüxni kütüp turdi. ²Üq kündin keyin sərdarlar ⱪarargaⱨlarni arilap, ³həlⱪⱪə:

– Silər, Lawiy ⱪəbilisining roⱨaniyliri Pərwərdigar Hudaning əⱨdə sanduⱪini kɵtürüp mangƣanliⱪini kɵrgən ⱨaman, qoⱪum ⱪarargaⱨinglardin ayrilip, ularƣa əgixip menginglar. ⁴Silər bu yərlərgə kelip baⱪmiƣaqⱪa, ular aldida yol baxlap mangidu. Biraⱪ silər əⱨdə sanduⱪiƣa yeⱪinlaxmay, uning arⱪisidin ikki qaⱪirim ariliⱪ taxlap menginglar, – dəp uⱪturdi. ⁵Keyin Yoxuwa həlⱪⱪə mundaⱪ dedi:

– Silər ɵzünglarni paklanglar. Ətə Pərwərdigar silərning aranglarda uluƣ mɵjizə yaritidu.

⁶Ətisi ətigəndə Yoxuwa roⱨaniylarƣa mundaⱪ dedi:

– Əⱨdə sanduⱪini kɵtürüp, həlⱪning aldida menginglar.

Xuning bilən roⱨaniylar əⱨdə sanduⱪini kɵtürüp həlⱪning aldida mangdi.

⁷Pərwərdigar Yoxuwaƣa mundaⱪ dedi:

– Bügündin baxlap seni Isra’illarning kɵz aldida kɵkkə kɵtürimən. Xundaⱪ bolƣanda, ular mən Musaƣa yar bolƣandək, sangimu yar bolƣanliⱪimni bilələydu. ⁸Sən əⱨdə sanduⱪini kɵtürüp mangƣan roⱨaniylarƣa mening əmrimni yətküzgin, ular I’ordan dəryasi boyiƣa kəlgəndə, dəryaning iqidə tursun.

⁹Keyin Yoxuwa Isra’il həlⱪigə mundaⱪ dedi:

– Kelinglar, Pərwərdigar Hudaning silərgə degən sɵzlirini anglanglar. ¹⁰Silər mənggü ⱨayat Hudaning aranglarda ikənlikini ⱨəmdə uning silərning aldinglarda Kən’anlarni, Hitlarni, Hiwlarni, Pərizzilərni, Girgaxlarni, Amorlarni wə Yibuslarni ⱪandaⱪ ⱪoƣlap qiⱪiridiƣanliⱪini bilisilər. ¹¹Ⱪaranglar, pütkül aləmning igisi bolƣan Pərwərdigarning əⱨdə sanduⱪi silərdin burun I’ordan dəryasidin ɵtküzülidu. ¹²Silər ⱨazir Isra’illar iqidin, ⱨərbir ⱪəbilidin birdin, jəm’iy 12 ərni tallanglar. ¹³Pütkül aləmning igisi bolƣan Pərwərdigarning əⱨdə sanduⱪini kɵtürgən roⱨaniylarning ayiƣi suƣa təgkən ⱨaman, yuⱪiri eⱪindin eⱪip keliwatⱪan dərya süyi xu ⱨaman tohtap, bir yərgə yiƣilidu.

¹⁴Xuning bilən həlⱪ ⱪarargaⱨliridin qiⱪip I’ordan dəryasiƣa ⱪarap mangdi. Əⱨdə sanduⱪini kɵtürgən roⱨaniylar ulardin burun mangdi. ¹⁵Ⱨosul məzgilidə I’ordan dəryasi ⱪiniƣa patmay, ⱪirƣaⱪlardin texip aⱪatti. Əⱨdə sanduⱪini kɵtürgən roⱨaniylar dərya boyiƣa kelip, dərya süyini keqixi ⱨaman, ¹⁶yuⱪiri eⱪindin eⱪip keliwatⱪan su xu ⱨaman eⱪixtin tohtap, Zaritan degən jaydiki Adam xəⱨiridin heli yiraⱪtiki bir jayƣa yiƣilip ⱪaldi. Ɵlük dengizi,^* yəni Tuz dengiziƣa eⱪiwatⱪan tɵwənki eⱪin süyimu pütünləy üzülüp ⱪaldi. Xuning bilən həlⱪ Eriha xəⱨirigə yeⱪin yərdə dəryadin ɵtti. ¹⁷Isra’il həlⱪi I’ordan dəryasidin ɵtüwatⱪanda, Pərwərdigarning əⱨdə sanduⱪini kɵtürgən roⱨaniylar, ⱪurup kətkən dərya oⱪurining otturisida ɵrə turup, pütkül həlⱪ dəryadin ɵtüp bolƣuqə saⱪlap turdi.

On ikki abidə texi

¹Pütkül Isra’il həlⱪi I’ordan dəryasidin ɵtüp bolƣandin keyin, Pərwərdigar Yoxuwaƣa mundaⱪ dedi:

²– Sən həlⱪ arisidin ⱨərbir ⱪəbilidin birdin, jəm’iy 12 ərni tallap, ³ularƣa eytⱪin: “Dəryaning otturisidiki roⱨaniylar ɵrə turƣan yərdin 12 taxni elip, bu taxlarni bügün kəqtə silər ⱪarargaⱨ ⱪuridiƣan yərgə elip barsun.”

⁴Xuning bilən Yoxuwa ⱨərbir ⱪəbilidin birdin, jəm’iy 12 ərni tallap, ularni bir yərgə jəm ⱪilip, ⁵ularƣa mundaⱪ dedi:

– Silər I’ordan dəryasining otturisidiki Pərwərdigarning əⱨdə sanduⱪining aldiƣa beringlar ⱨəmdə Isra’il ⱪəbililirining saniƣa asasən ⱨərbiringlar dəryadin birdin tax elip, yüdüp kelip, ⁶bu taxlar bilən bir abidə tiklənglər. Kəlgüsidə silərning baliliringlar silərdin: “Bu taxlar nemini bildüridu?” dəp soriƣanda, ⁷silər ularƣa Pərwərdigarning əⱨdə sanduⱪi I’ordan dəryasidin ɵtküzülgəndə, dərya süyining eⱪixtin tohtiƣanliⱪini sɵzləp beringlar. Bu taxlar Isra’il həlⱪigə, bügün bu yərdə nemə ix yüz bərgənlikini mənggü əslitidu.

⁸Tallanƣan bu 12 ər Pərwərdigarning Yoxuwaƣa deginidək, Yoxuwaning əmri boyiqə I’ordan dəryasining otturisidin Isra’illarning 12 ⱪəbilisi üqün 12 taxni yüdüp, yengi ⱪurƣan ⱪarargaⱨⱪa elip kəldi wə xu yərdə abidə tiklidi. ⁹Yoxuwamu, I’ordan dəryasining otturisida əⱨdə sanduⱪini kɵtürgən roⱨaniylar ɵrə turƣan yərgə 12 tax tizip ⱪoydi. Bu taxlar ⱨazirmu^* axu jayda xu peti turmaⱪta.

¹⁰Pərwərdigarning Yoxuwa arⱪiliⱪ həlⱪⱪə ⱪilƣan barliⱪ əmrliri ada ⱪilinip bolƣuqə, əⱨdə sanduⱪini kɵtürgən roⱨaniylar I’ordan dəryasining otturisida ɵrə turdi. Bu Musa pəyƣəmbərning Yoxuwaƣa ilgiri bərgən yolyoruⱪidək boldi. Həlⱪ tezla dəryadin ɵtkənidi. ¹¹Pütkül həlⱪ dəryadin ɵtüp bolƣandin keyin, əⱨdə sanduⱪini kɵtürgən roⱨaniylar dəryadin qiⱪip, həlⱪ topining aldiƣa ɵtti. ¹²Ruben wə Gad ⱪəbilisi ⱨəm Manassə ⱪəbilisining xərⱪiy yerimi Musa pəyƣəmbərning eytⱪini boyiqə ⱪorallinip, ⱪalƣan həlⱪtin burun dəryadin ɵtti. ¹³Uruxⱪa təyyarlanƣan 40 mingqə ⱪoralliⱪ adəm dəryadin ɵtüp, Eriha tüzlənglikigə kəldi. Pərwərdigar ularƣa yar idi.

¹⁴Xu küni Pərwərdigar Yoxuwani pütkül Isra’illarning aldida kɵkkə kɵtürdi. Həlⱪ Musa pəyƣəmbərni ⱪandaⱪ ⱨɵrmətligən bolsa, Yoxuwa aləmdin ɵtküqə umu xundaⱪ ⱨɵrmətləndi.

¹⁵Pərwərdigar Yoxuwaƣa:

¹⁶– Əⱨdə sanduⱪini kɵtürgən roⱨaniylarƣa dəryadin qiⱪixni buyruƣin, – dedi.

¹⁷Xuning bilən Yoxuwa əⱨdə sanduⱪini kɵtürgən roⱨaniylarƣa dəryadin qiⱪixni buyrudi. ¹⁸Pərwərdigarning əⱨdə sanduⱪini kɵtürgən roⱨaniylar dəryadin qiⱪip, ⱪirƣaⱪni dəssixi bilən təng, dərya süyi əsli ⱨalitigə kelip, taxⱪinlap aⱪti.

¹⁹Həlⱪ I’ordan dəryasidin ɵtüp Eriha xəⱨirining xərⱪiy təripining sirtidiki Gilgalda ⱪarargaⱨ ⱪurƣan waⱪit 1-ayning 10-künigə^* toƣra kəldi. ²⁰Yoxuwa I’ordan dəryasidin elip kelingən 12 taxni Gilgalda abidə ⱪilip tiklidi. ²¹Yoxuwa Isra’il həlⱪigə mundaⱪ dedi:

– Kəlgüsidə baliliringlar silərdin: “Bu taxlar nemini bildüridu?” dəp sorisa, ²²silər ularƣa: “I’ordan dəryasining süyi tohtap, Isra’il həlⱪining ⱪuruⱪ dəryadin ɵtkənlikini” sɵzləp beringlar. ²³Pərwərdigarimiz Huda huddi burun əjdadlirimiz Ⱪizil dengizdin ɵtüwalƣuqə uning süyini tohtitip bərgəndək, biz I’ordan dəryasidin ɵtüwalƣuqə, uning süyini tohtitip bərdi. ²⁴Pərwərdigar yər yüzidiki barqə həlⱪning ɵzining küq-ⱪudiritini tonup yetixi üqün, ⱨəmdə silərning Pərwərdigarimiz Hudadin ⱨər waⱪit ⱪorⱪup, uningƣa ita’ət ⱪilixinglar üqün xundaⱪ ⱪilƣanidi.

¹I’ordan dəryasining ƣərbiy ⱪirƣiⱪidiki Amorlarning barliⱪ padixaⱨliri wə Ottura dengiz boyidiki Kən’anning barliⱪ padixaⱨliri Pərwərdigarning Isra’illarning I’ordan dəryasidin ɵtüwalƣuqə dərya süyini ⱪandaⱪ ⱪurutup bərgənlikini anglap, ⱪorⱪunq iqidə yürəkliri su bolup kətti. Xuning bilən ularda Isra’illarƣa taⱪabil turƣudək jasarət ⱪalmidi.

Isra’illarning hətnə murasimi

²Bu qaƣda Pərwərdigar Yoxuwaƣa mundaⱪ dedi:

– Sən qaⱪmaⱪ texini piqaⱪ ⱪilip, Isra’il həlⱪining bu yengi əwladining hətnisini ⱪilƣin.

³Xuning bilən Yoxuwa qaⱪmaⱪ texidin piqaⱪ yasap, “Hətnə murasim teƣi” degən jayda Isra’illarning hətnisini ⱪildurdi. ⁴Uning bundaⱪ ⱪilixining səwəbi, Isra’illar Misirdin qiⱪⱪandin keyin, urux ⱪilalaydiƣan ərlərning ⱨəmmisi qɵl-bayawanlardiki səpər üstidə ɵlüp kətti. ⁵Misirdin qiⱪⱪan Isra’illarning ⱨəmmisi hətnə ⱪilinƣanidi, əmma qɵl-bayawandiki səpər üstidə tuƣulƣanlar hətnə ⱪilinmiƣanidi. ⁶Ular Misirdin qiⱪⱪandin keyin, barliⱪ Isra’illar iqidiki urux ⱪilalaydiƣan ərlərning ⱨəmmisi, taki ular ɵlüp tügigüqə, ⱪiriⱪ yil qɵl-bayawanlarni kezip, sərgərdan bolup yürdi. Pərwərdigar ularƣa: “Mən ata-bowanglarƣa wədə ⱪilip, silərgə berimən degən süt wə ⱨəsəl eⱪip turidiƣan munbət zeminni ⱨeqⱪaqan kɵrməysilər!” dəp ⱪəsəm ⱪilƣanidi ⁷Pərwərdigar ularning orniƣa, ularning pərzəntlirini xu zeminƣa yətküzdi. Yoxuwa mana xularning hətnisini ⱪildi. Ilgiri ular səpər üstidə bolƣanliⱪtin hətnə ⱪilinmiƣanidi. ⁸Barliⱪ ərlərning hətnisi ⱪilinƣandin keyin, ular saⱪayƣuqə xu ⱪarargaⱨta turdi.

Kən’andiki tunji ⱪetimliⱪ ɵtüp ketix ⱨeyti

⁹Pərwərdigar Yoxuwaƣa mundaⱪ dedi:

– Bügün mən silərdin Misirda tartⱪan horluⱪunglarni elip taxlidim.

Xunga u yər ⱨazirmu yənila “Gilgal”^* dəp atalmaⱪta.

¹⁰Xu ayning 14-küni kəqtə Isra’illar Eriha tüzlənglikidiki Gilgalda ⱪurƣan ⱪarargaⱨta ɵtüp ketix ⱨeytini ɵtküzdi. ¹¹Ɵtüp ketix ⱨeyti ɵtüp ikkinqi küni, ular xu yərning məⱨsulatliridin petir nan wə ⱪomaqni yeyixti. ¹²Isra’il həlⱪi xu zeminning axliⱪlirini yegən kündin baxlap, manna qüxürülüxtin tohtidi. Xu yildin baxlap ular mannani əməs, Kən’andin qiⱪidiƣan axliⱪni yəydiƣan boldi.

Pərwərdigar ⱪoxunining sərkərdisi

¹³Yoxuwa Eriha xəⱨirigə yeⱪinlap ⱪalƣan qaƣda, ⱪolida ƣilipidin suƣurulƣan ⱪiliqni tutⱪan bir kixini kɵrdi. Yoxuwa uningdin:

– Sən biz tərəpningkimu yaki düxmən tərəpningkimu? – dəp soridi.

¹⁴U adəm jawabən:

– Ⱨeqⱪaysi tərəpning əməs, mən Pərwərdigarning ⱪoxuniƣa sərkərdə boluxⱪa kəldim, – dedi.

Andin Yoxuwa yərgə bax ⱪoyup, təzim ⱪilip:

– Təⱪsir, hizmətkarliriƣa nemə buyruⱪliri barkin? – dəp soridi.

¹⁵Pərwərdigar ⱪoxunining sərkərdisi uningƣa:

– Sən dəssəp turƣan yər muⱪəddəs yərdur, xunga qoruⱪungni sal! – dedi.

Yoxuwa uning deginini bəja kəltürdi.

Eriha xəⱨirining bərbat boluxi

¹Isra’illarning wəⱨimisidin Eriha xəⱨirining dərwazisi məⱨkəm etilgən bolup, ⱨeqkimning kirip-qiⱪixiƣa yol ⱪoyulmiƣanidi. ²Pərwərdigar Yoxuwaƣa mundaⱪ dedi:

– Ⱪara, mən Eriha xəⱨirini uning padixaⱨi wə jəsur ləxkərliri bilən ⱪoxup ⱨəmmisini sening ⱪolungƣa tapxurup berimən. ³Sən ləxkər tartip, sepilni künigə bir ⱪetimdin, jəm’iy altə kün aylinip qiⱪⱪin. ⁴Yəttə roⱨaniy ⱪoqⱪar münggüzidin yasalƣan burƣilarni elip, əⱨdə sanduⱪining aldida mangsun. Yəttinqi küni roⱨaniylar burƣilarni qalƣan ⱨalda xəⱨərni yəttə ⱪetim aylansun. ⁵Silər ularning uzun sada qiⱪirip qalƣan burƣa awazini angliƣininglarda, pütkül həlⱪ yuⱪiri awazda warⱪirisun. Xu ⱨaman xəⱨər sepili ɵrülüp qüxidu, xu qaƣda barliⱪ həlⱪ xəⱨərgə udul besip kirsun.

⁶Nunning oƣli Yoxuwa roⱨaniylarƣa qaⱪiriⱪ ⱪilip:

– Silər əⱨdə sanduⱪini kɵtürünglar, yəttinglar uning aldida burƣilarni elip menginglar, – dedi.

⁷Andin Yoxuwa həlⱪⱪə əmr ⱪilip:

– Atlininglar! Ⱪorallanƣan ləxkərlər Pərwərdigarning əⱨdə sanduⱪining aldida mangsun, xəⱨər sepilini qɵrgiləp aylininglar.

⁸Yoxuwa həlⱪⱪə əmr ⱪilƣandin keyin, Pərwərdigarning əⱨdə sanduⱪining aldida yəttə burƣini qelip mangƣan yəttə roⱨaniy alƣa ⱪarap mangdi. Andin Pərwərdigarning əⱨdə sanduⱪini kɵtürüp mangƣan roⱨaniylar ularƣa əgixip mangdi. ⁹Ⱪorallanƣan ləxkərlər burƣa qalƣan roⱨaniylarning aldida mangdi, ⱪalƣan ləxkərlər əⱨdə sanduⱪining kəynidin mangdi, burƣa tohtimay qelindi. ¹⁰Yoxuwa həlⱪⱪə mundaⱪ əmr ⱪilƣanidi: “Awaz qiⱪarmanglar, sürən salmanglar. Mən warⱪiranglar demigüqə, zuwan sürmənglar. Əmr qüxürülgəndin keyin warⱪiranglar.” ¹¹Ular Yoxuwaning əmrigə bina’ən əⱨdə sanduⱪini kɵtürüp, xəⱨər sepilini qɵrgiləp aylandi. Andin ⱪarargaⱨⱪa ⱪaytip kelip tünidi.

¹²Yoxuwa ətisi ornidin səⱨər turdi. Roⱨaniylar Pərwərdigarning əⱨdə sanduⱪini kɵtürdi. ¹³Yəttə burƣini qelip mangƣan yəttə roⱨaniy Pərwərdigarning əⱨdə sanduⱪi aldida alƣa ⱪarap yürüx ⱪildi. Burƣilar tohtimay qeliniwatⱪanda, ⱪorallanƣan ləxkərlər roⱨaniylarning aldida mangdi, ⱪalƣan ləxkərlər Pərwərdigarning əⱨdə sanduⱪining kəynidin mangdi. ¹⁴Xundaⱪ ⱪilip ikkinqi küni həlⱪ xəⱨər sipilini yənə bir ⱪetim qɵrgiləp aylinip, ⱪarargaⱨⱪa ⱪaytip kəldi. Ular uda altə kün xundaⱪ ⱪildi.

¹⁵Yəttinqi küni tang səⱨərdə Isra’illar tang yoruxi bilənla ornidin turup, kündikidək xəⱨər sepilini qɵrgiləp yürüx ⱪildi. Əmma bu ⱪetim yəttə ⱪetim aylinip qiⱪti. ¹⁶Yəttinqi ⱪetimliⱪ aylinixta roⱨaniylar burƣini qalƣan qaƣda, Yoxuwa həlⱪⱪə mundaⱪ dəp buyruⱪ bərdi:

– Warⱪiranglar, qünki Pərwərdigar bu xəⱨərni silərgə ata ⱪilip bərdi. ¹⁷Eriha xəⱨiri wə uningdiki barliⱪ nərsilərni Pərwərdigarƣa atap təltɵküs yoⱪitinglar. Pəⱪət paⱨixə Raⱨab wə uning a’ilisidikilərni, bizning qarliƣuqilirimizni yoxurup ⱪalƣanliⱪi üqün, tirik ⱪaldurunglar. ¹⁸Silər Pərwərdigarƣa atap təltɵküs yoⱪitidiƣan ⱨərⱪandaⱪ bir nərsini eliwalƣuqi bolmanglar. Əgər u nərsilərni ⱪarargaⱨimizƣa elip kəlsənglar, Isra’illarƣa zor balayi’apət elip kelisilər. ¹⁹Barliⱪ altun-kümüx, tuq wə tɵmürlərdin yasalƣan nərsilərning ⱨəmmisi Pərwərdigarƣa təwə, ular qoⱪum Pərwərdigarning həzinisigə tapxuruluxi kerək.

²⁰Roⱨaniylar burƣa qalƣanda, həlⱪ warⱪiridi. Burƣa sadasi yangriƣan wə həlⱪ warⱪiriƣanda, sepil ɵrüldi wə həlⱪ xəⱨərgə udul besip kirip, Eriha xəⱨirini aldi. ²¹Ular xəⱨərdiki barliⱪ ər-ayal, ⱪeri-yax, kala-ⱪoy, exəklərni ⱪiliq bilən təltɵküs yoⱪatti.

²²Yoxuwa ⱨeliⱪi ikki qarliƣuqiƣa mundaⱪ dedi:

– Silər paⱨixining ɵyigə berip, uningƣa bərgən ⱪəsiminglər boyiqə, uni wə uning a’ilisidikilərni elip kelinglar.

²³Ular ikkisi Raⱨabning ɵyigə berip, uni, uning ata-anisi wə barliⱪ ⱪerindaxlirini elip kelip, ularni Isra’illarning ⱪarargaⱨining sirtidiki bir bihətər yərgə orunlaxturdi.

²⁴Andin keyin Isra’illar Eriha xəⱨirini wə xəⱨərdiki barliⱪ nərsilərni kɵydürüp taxlidi. Pəⱪət altun-kümüx, tuq, tɵmürlərdin yasalƣan nərsilər elip kelinip, Pərwərdigarning həzinisigə tapxuruldi. ²⁵Yoxuwa paⱨixə ayal Raⱨab wə uning a’ilisidikilərning ⱨayatini saⱪlap ⱪaldi, qünki u, Yoxuwa Eriha xəⱨirini qarlaxⱪa əwətkən adəmlərni yoxurup ⱪalƣanidi. Xuningdin baxlap Raⱨab wə uning a’ilisidikilər taki ⱨazirƣiqə Isra’illar arisida yaxap ⱪaldi.

²⁶Xundin keyin Yoxuwa ⱪarƣix yaƣidiƣan agaⱨlandurux qiⱪardi:

“Kimki Eriha xəⱨirini ⱪuruxⱪa urunidikən,

Pərwərdigar xuningƣa lənət yaƣduridu.

Kimki xəⱨərning ulini salidikən,

uning tunji oƣli ⱪaza ⱪilidu.

Kimki xəⱨərning dərwazisini ornitidikən,

u kənji oƣlidin ayrilidu.”

²⁷Pərwərdigar Yoxuwaƣa yar bolƣaqⱪa, Yoxuwaning xɵⱨriti pütkül zeminƣa tarⱪaldi.

Akanning gunaⱨi

¹Isra’illar Pərwərdigarƣa atap təltɵküs yoⱪitilidiƣan nərsilərdə sadaⱪətsizlik ⱪilip, gunaⱨ ɵtküzdi. Akan isimlik bir kixi Pərwərdigarƣa atalƣan nərsilərdin bir ⱪismini tiⱪiwaldi, xuning bilən Pərwərdigar Isra’illardin intayin ƣəzəpləndi. Akan bolsa Yəⱨuda ⱪəbilisidin bolƣan Zərahning oƣli Zabdining əwladi bolup, Karmining oƣli idi.

²Yoxuwa birnəqqə adəmni Eriha xəⱨiridin Bəytəl xəⱨirining xərⱪidiki Bəyt’awən xəⱨirigə yeⱪin Ay xəⱨirigə əwətti. Yoxuwa ularƣa:

– Silər bu zemingə berip qarlap kelinglar, – dedi.

Xuning bilən u kixilər Ay xəⱨirini qarlap kelixkə yürüp kətti. ³Ular ⱪaytip kelip, Yoxuwaƣa mundaⱪ dedi:

– Ay xəⱨirining adimi az ikən, xunga barliⱪ adimimizning ⱨujumƣa ɵtüxining ⱨajiti yoⱪ ikən, pəⱪət ikki-üq ming adəm barsila u xəⱨərni ixƣal ⱪilƣili bolƣudək. Adəmlirimizning ⱨəmmisi berip, awarə bolmisun!

⁴Xuning bilən Ay xəⱨirigə Isra’illardin təhminən üq ming adəmla bardi. Biraⱪ Ay xəⱨirining adəmliri ularni məƣlup ⱪilip ⱪoƣliwətti. ⁵Ay xəⱨirining adəmliri Isra’illarni xəⱨər dərwazisidin tax ⱪezix orniƣiqə ⱪoƣlap-sürüp berip, Isra’illar dɵnglüktin tɵwən tərəpgə qekiniwatⱪanda təhminən 36 adimini ɵltürüwətti. Buni kɵrüp Isra’illar intayin ⱪorⱪup, yürəkliri su bolup kətti. ⁶Yoxuwa wə Isra’illarning aⱪsaⱪalliri bu əⱨwalni kɵrüp intayin ⱪayƣurdi. Ular kiyimlirini yirtixip, baxliriƣa topa qeqip, Pərwərdigarning əⱨdə sanduⱪi aldida yüzini yərgə yeⱪip düm yatti. Ular gugum qüxküqə xundaⱪ ⱪildi. ⁷Andin Yoxuwa mundaⱪ dedi:

– I igəm Pərwərdigar! Sən nemə üqün bizni I’ordan dəryasidin ɵtküzüp Amorlarning ⱪoli bilən wəyran ⱪilmaⱪqi bolisən? Buningdin kɵrə, bizning I’ordan dəryasining u ⱪetida yaxiƣinimiz əwzəl əməsmidi! ⁸I igəm! Isra’illar düxməndin ⱪeqip kəldi. Əmdi mən nemə deyələymən? ⁹Buningdin Kən’anliⱪlar wə bu zeminda yaxawatⱪan barliⱪ həlⱪ həwər tapidu. Əmdi ular bizni ⱪorxaydu wə namimizni yər yüzidin yoⱪ ⱪilidu. U qaƣda uluƣ namingni ⱪandaⱪ ⱪoƣdap ⱪalisən?

¹⁰Pərwərdigar Yoxuwaƣa mundaⱪ dedi:

– Ornungdin tur! Sən nemə üqün yüzüngni yərgə yeⱪip, düm yatisən? ¹¹Isra’illar ɵzliri bilən tüzgən əⱨdəmgə hilapliⱪ ⱪilip, gunaⱨ ɵtküzdi. Ular yalƣanqiliⱪ ⱪilip, manga atap təltɵküs yoⱪitilidiƣan nərsilərni ɵz bisatiƣa ⱪoxuwelip, hiyanət ⱪildi. ¹²Xuning üqün Isra’illar düxmənlirigə taⱪabil turalmay, ulardin yengilip, arⱪisƣa ⱪarap ⱪaqti. Ⱨazir Isra’illarning ɵzi ⱨalakətkə yüzləndi. Silər tiⱪiwalƣan nərsilərni yoⱪatmiƣuqə, mən silərgə yar bolmaymən. ¹³Ornungdin tur! Əmdi Isra’il həlⱪini pakla. Ularƣa: “Ɵzünglarni ətiki kün üqün təyyarlap, paklanglar. Pərwərdigar – Isra’illar etiⱪad ⱪilip kəlgən Huda: ‘əy Isra’illar, manga atalƣan nərsilərni tiⱪiwaldinglar! Silər bu nərsilərni yoⱪatmiƣuqə düxmininglarƣa taⱪabil turalmaysilər!’ dəydu” degin. ¹⁴Ətigəndə silər ⱪəbililər boyiqə jəm bolunglar. Pərwərdigaringlar kɵrsətkən ⱪəbilə, ɵz jəmətliri bilən aldiƣa qiⱪsun. Pərwərdigar kɵrsətkən jəmət, ɵz a’ililiri boyiqə aldiƣa qiⱪsun. Pərwərdigar kɵrsətkən a’ilə, a’ilə əzaliri bilən aldiƣa qiⱪsun. ¹⁵Pərwərdigarƣa atalƣan nərsilərgə hiyanət ⱪilƣan kixi, xu nərsilər bilən birgə kɵydürülsun. Qünki u Isra’illar arisida xərməndə ix ⱪilip, Pərwərdigarning əⱨdisini buzdi.

¹⁶Ətisi ətigəndə Yoxuwa Isra’il ⱪəbililirini yiƣdi, ulardin Yəⱨuda ⱪəbilisi tallandi. ¹⁷Xuning bilən Yəⱨuda ⱪəbilisidiki jəmətlər aldiƣa qiⱪti, bulardin Zərah jəməti tallandi. Andin keyin Zərah jəməti a’ililiri bilən aldiƣa qiⱪti, ulardin Zabdi a’ilisi tallandi. ¹⁸Andin Zabdi a’ilisining adəmliri bir-birləp aldiƣa qiⱪti, bularning iqidin Akan tallandi. Akan bolsa Yəⱨuda ⱪəbilisidin bolƣan Karmining oƣli idi. Karmi bolsa Zabdining oƣli, Zabdi bolsa Zərahning oƣli idi. ¹⁹Yoxuwa Akanƣa:

– Oƣlum, rast gəp ⱪilip, Hudaning – Isra’illar etiⱪad ⱪilip kəlgən Pərwərdigarning aldida yüzimizni yoruⱪ ⱪilƣin. Manga nemə ix ⱪilƣiningni yoxurmay eytⱪin, – dedi.

²⁰Akan iⱪrar ⱪilip Yoxuwaƣa mundaⱪ dedi:

– Rast eytting, mən Isra’illar etiⱪad ⱪilip kəlgən Pərwərdigarning aldida gunaⱨ ɵtküzdüm. ²¹Mən uruxta alƣan oljilarning iqidə Babilning bir qirayliⱪ toni, bəx ⱪadaⱪ kümüx wə eƣirliⱪi bir ⱪadaⱪtin axidiƣan qoka altunni kɵrginimdə, ularni eliwalƣum kəldi. Ular ⱨazir qedirimning iqidə kümüx bilən birgə yərgə kɵmüklük.

²²Yoxuwa Akanning qediriƣa adəm əwətti. Ular tez berip, Akanning qediridin yoxurulƣan nərsilərni tapti, kümüxmu xu nərsilərning astida idi. ²³Ular u nərsilərni Yoxuwa wə barliⱪ Isra’illarning aldiƣa elip kelip, Pərwərdigarning aldida yaydi. ²⁴Andin Yoxuwa bilən barliⱪ Isra’il həlⱪi Zərahning oƣli Akanni, kümüx, qoka altun, ton, oƣul-ⱪizliri, kala-ⱪoy, exək, qediri wə bar bisati bilən “Balayi’apət jilƣisi”ƣa elip kəldi. ²⁵Andin Yoxuwa Akanƣa:

– Sən nemə üqün bizgə bu Balayi’apətni elip kelisən? Əmdi Pərwərdigar sanga bala-ⱪaza elip kelidu, – dedi.

Xuning bilən barliⱪ Isra’il həlⱪi Akan wə uning a’ilisini qalma-kesək ⱪilip ɵltürdi wə ularning jəsitini kɵydürüwətti ²⁶ⱨəmdə ⱪalduⱪlirining üstigə taxlarni dɵwiləp ⱪoydi. U dɵwiləngən taxlar ⱨazirmu xu yərdə bar. Mana bu xu jilƣining “Balayi’apət jilƣisi” dəp atilixining səwəbi. Xuningdin keyin Pərwərdigarning Isra’illarƣa bolƣan ƣəzipi yandi.

Isra’illarning Ay xəⱨirini ixƣal ⱪilixi

¹Pərwərdigar Yoxuwaƣa mundaⱪ dedi:

– Ⱨərgiz ⱪorⱪmanglar ⱨəm ⱨoduⱪmanglar! Sən barliⱪ ləxkərliringni elip Ay xəⱨirigə ⱨujum ⱪilƣin. Mən Ay padixaⱨini, uning həlⱪini, xəⱨirini wə uning zeminini sening ⱪolungƣa tapxurimən. ²Silər Eriha xəⱨiri wə uning padixaⱨini ⱪandaⱪ ixƣal ⱪilƣan bolsanglar, Ay xəⱨiri wə uning padixaⱨinimu xundaⱪ ⱪilinglar. Biraⱪ bu ⱪetim silər ularning mal-mülük wə mal-qarwilirini olja alsanglar bolidu. Xəⱨərning kəyni təripigə mɵktürmə ⱪoyunglar.

³Xuning bilən Yoxuwa wə pütün ⱪoxun Ay xəⱨirigə ⱨujumƣa atlandi. Yoxuwa 30 ming ləxkərni tallap, ularni tündə yolƣa saldi. ⁴Yoxuwa ularƣa buyruⱪ ⱪilip, mundaⱪ dedi:

– Xəⱨərning arⱪa təripigə yeⱪin bolƣan yərgə mɵktürmə ⱪoyup, ⱨəmminglar ⱨərikət ⱪilixⱪa təyyar turunglar. ⁵Mən ⱪalƣan adəmlər bilən xəⱨərgə yeⱪinlap kelimən. Huddi birinqi ⱪetimⱪiƣa ohxax, ular xəⱨərdin qiⱪip bizgə ⱨujum ⱪilƣanda, biz ulardin ⱪaqimiz. ⁶Ular bizni iz besip ⱪoƣlap kəlgəndə, biz ⱪeqip, ularni xəⱨərdin aldap elip qiⱪimiz. Biz ulardin ⱪaqⱪanda, ular: “Isra’illar burunⱪidək bizdin ⱪaqti” dəydu. ⁷Silər bu qaƣda yoxurunƣan jayinglardin qiⱪip, xəⱨərni igilənglar. Pərwərdigaringlar Huda bu xəⱨərni ⱪolunglarƣa tapxuridu. ⁸Silər xəⱨərni igiligəndin keyin, Pərwərdigarning degini boyiqə xəⱨərgə ot ⱪoyunglar. Bu mening silərgə ⱪilƣan əmrim.

⁹Xuning bilən Yoxuwa ularni yolƣa saldi. Ular Ay xəⱨirining ƣərbigə – Bəytəl xəⱨiri bilən Ay xəⱨirining ariliⱪida mɵktürmə ⱪurup, axu yərgə yoxurundi. Yoxuwa tünni ləxkərlər bilən billə ɵtküzdi. ¹⁰Ətisi tang səⱨərdə Yoxuwa ləxkərlirini səpkə tizdi. Andin Yoxuwa Isra’il aⱪsaⱪalliri bilən birgə ularni baxlap Ay xəⱨirigə atlandi. ¹¹Yürüx ⱪilip kəlgən Isra’il ⱪoxuni Ay xəⱨirigə yeⱪin kelip, Ay xəⱨirining ximalida ⱪarargaⱨ ⱪurdi. Ⱪoxun bilən xəⱨər otturisida bir jilƣa bar idi. ¹²Yoxuwa təhminən 5 ming ləxkərni Ay xəⱨirining ƣərbidiki Bəytəl bilən Ay xəⱨirining ariliⱪiƣa mɵktürmigə ⱪoydi. ¹³Xundaⱪ ⱪilip, asasliⱪ ⱪoxun xəⱨərning ximaliƣa orunlaxturuldi, ⱪalƣanlar xəⱨərning ƣərbigə mɵktürüldi. Yoxuwa xu keqini jilƣida ɵtküzdi.

¹⁴Ay xəⱨirining padixaⱨi xəⱨərning ximalidiki ⱪoxunni kɵrüp, tang səⱨərdə ɵz ⱪoxunini baxlap, aldirap-tenəp xəⱨərdin qiⱪip jilƣidiki Isra’illarƣa ⱨujum ⱪildi. Əmma u, xəⱨərning kəynidiki bɵktürmidə ⱪoxun barliⱪini bilməytti. ¹⁵Yoxuwa wə Isra’il ⱪoxuni məƣlup bolƣan ⱨalətkə kiriwelip, dalaƣa ⱪarap ⱪaqti. ¹⁶Xəⱨərdiki ⱨəmmə adəm ularni ⱪoƣlaxⱪa qaⱪirildi. Ular Isra’illarni ⱪoƣlawerip, xəⱨərdin yiraⱪlixip kətti. ¹⁷Ay xəⱨiri wə Bəytəl xəⱨiridə Isra’illarni ⱪoƣlimiƣan birmu adəm ⱪalmidi. Ular Isra’illarni ⱪoƣlap, xəⱨərni ⱪuruⱪ taxlap ⱪoydi.

¹⁸Bu qaƣda Pərwərdigar Yoxuwaƣa:

– Sən ⱪolungdiki nəyzini Ay xəⱨirigə ⱪaratⱪin, mən xəⱨərni silərgə bərdim, – dedi.

Yoxuwa Pərwərdigarning deginini bəja kəltürdi. ¹⁹Yoxuwa xundaⱪ ⱪilƣan ⱨaman, bɵktürmidiki ⱪoxun yoxurunƣan yeridin qiⱪip, xəⱨərgə yopurulup kirdi. Ular tezliktə xəⱨərni igiləp, uningƣa ot ⱪoydi.

²⁰Ay xəⱨirining ləxkərliri arⱪisiƣa ⱪariwidi, xəⱨərdin qiⱪⱪan is-tütəkni kɵrdi. Ularning ya u yaⱪⱪa, ya bu yaⱪⱪa ⱪeqix imkaniyiti ⱪalmiƣanidi, qünki dalaƣa ⱪeqiwatⱪan Isra’illar əmdi kəynigə burulup, ularƣa ⱪarxi atlanƣanidi. ²¹Yoxuwa wə pütün Isra’il ləxkərliri bɵktürmidiki ⱪoxunning xəⱨərni igiləp, xəⱨərgə ot ⱪoyuwətkənlikini kɵrüp, kəynigə burulup, Ay xəⱨirining adəmlirigə ⱨujum ⱪildi. ²²Bu qaƣda, xəⱨərni igiligən Isra’il ⱪoxuni xəⱨərdin qiⱪip, Ayning adəmlirigə ⱪarxi atlandi. Xuning bilən Ay xəⱨirining adəmliri aldi-kəynidiki Isra’il ⱪoxunining otturisida ⱪapsilip ⱪaldi. Isra’illarning ⱨujumida ulardin ⱨeqkim ⱪeqip ⱪutulalmay, birərsimu aman ⱪalmidi. ²³Pəⱪət Ayning padixaⱨila tirik ⱨalda Yoxuwaning aldiƣa elip kelindi.

²⁴Isra’illar dalada ɵzlirini ⱪoƣlap kəlgən Ay xəⱨirining adəmlirining ⱨəmmisini ⱪiliq bilən ⱪirip taxliƣandin keyin, Ay xəⱨirigə kirip, u yərdə ⱪelip ⱪalƣanlarni ⱪirip taxlidi. ²⁵Xu küni Ay xəⱨərining barliⱪ həlⱪi ⱪirƣin ⱪilindi. Ular ər-ayal bolup 12 ming adəm idi. ²⁶Yoxuwa Ay xəⱨiridə yaxaydiƣan barliⱪ həlⱪ təltɵküs yoⱪitilƣuqə nəyzisini ⱪolidin qüxürmidi. ²⁷Pərwərdigar Yoxuwaƣa buyruƣandək, Isra’illar xəⱨərdiki mal-mülük wə mal-qarwilarni olja aldi. ²⁸Yoxuwa Ay xəⱨirini kɵydürüp taxlap, mənggülük harabiliⱪⱪa aylandurdi. Bu harabiliⱪ ⱨazirƣiqə xundaⱪ turmaⱪta. ²⁹Yoxuwa Ay padixaⱨining jəsitini gugum qüxküqə dərəhkə esip ⱪoydi. Ⱪoyax patⱪanda Yoxuwa jəsətni dərəhtin qüxürüxkə buyruⱪ ⱪildi. Ular padixaⱨning jəsitini xəⱨər dərwazisi aldiƣa taxlap ⱪoydi wə jəsətning üstigə tax dɵwiləp ⱪoydi. Bu tax dɵwisi bügüngiqə xu yərdidur.

Pərwərdigar bilən tüzülgən əⱨdining yengilinixi

³⁰Yoxuwa Ebal teƣida Pərwərdigar – Isra’illar etiⱪad ⱪilip kəlgən Hudaƣa atap bir ⱪorbanliⱪ supisi yasidi. ³¹U Pərwərdigarning hizmətkari Musa pəyƣəmbər arⱪiliⱪ qüxürülgən Təwrat ⱪanunida Isra’illarƣa buyruƣinidək: “Yonulmiƣan, tɵmür əswablar təgmigən taxlarda manga bir ⱪurbanliⱪ supisi yasanglar” degən kɵrsətmə boyiqə bir ⱪurbanliⱪ supisi yasidi. Andin u ⱪurbanliⱪ supisida Pərwərdigarƣa atap kɵydürmə wə amanliⱪ ⱪurbanliⱪliri ⱪildi. ³²Yoxuwa Isra’illarning kɵz aldida Musa pəyƣəmbərgə qüxürülgən Təwrat ⱪanunini taxlarƣa kɵqürüp oydi. ³³Barliⱪ Isra’illar, jümlidin aⱪsaⱪallar, sərdarlar, sotqilar, xundaⱪla ularning arisidiki yat həlⱪlər Pərwərdigarning əⱨdə sanduⱪining ikki təripidə uni kɵtürgən Lawiylarƣa yüzlinip turdi. Ularning yerimi Girizim teƣiƣa, ⱪalƣan yerimi Ebal teƣiƣa arⱪisini ⱪilip turdi. Bular, Pərwərdigarning hizmətkari Musa pəyƣəmbərning ⱨayat waⱪtida: “Isra’il həlⱪigə bəht tilənglar” degən kɵrsətmisi boyiqə boldi. ³⁴Keyin Yoxuwa pütkül Təwrat ⱪanunini, jümlidin uningda yezilƣan bəht tiləx wə lənət oⱪuxⱪa da’ir parqilarni ünlük oⱪudi. ³⁵Yoxuwa xu yərgə toplanƣan Isra’il həlⱪigə, jümlidin ayallar, balilar wə ularning arisida yaxaydiƣan yat həlⱪlərgə Musa pəyƣəmbərning ⱪanundiki barliⱪ buyruƣanlirini ⱪaldurmay oⱪup bərdi.

Gib’onluⱪlarning Isra’illarni aldixi

¹I’ordan dəryasining ƣərbidiki taƣliⱪ rayonlarda, ƣərbiy edirliⱪlarda ⱨəmdə Liwan taƣlirining ximal təripidiki Ottura dengiz boylirida yaxawatⱪan barliⱪ padixaⱨlar, yəni Hit, Amor, Kən’an, Pərizzi, Hiw, Yibus padixaⱨliri Eriha xəⱨiri wə Ay xəⱨiridə bolƣan ixlarni anglidi. ²Bu padixaⱨlar ⱪoxunlirini birləxtürüp, Yoxuwa baxqiliⱪidiki Isra’illarƣa ⱪarxi urux ⱪilix üqün atlandi. ³Gib’on xəⱨiridə yaxaydiƣan Hiwlarmu Yoxuwaning Eriha xəⱨiri wə Ay xəⱨiridə ⱪilƣan ixlirini anglap, ^4-5ularmu ɵzlirini ⱪutⱪuzux üqün ⱨər hil ⱨiylə-mikirlərni oylap qiⱪti. Ular Yoxuwaƣa əlqi əwətixti. Ular yirtilip jul-jul bolup kətkən hurjun, yamaⱪ selinƣan kona xarab tulumliri artilƣan exəklərni yetiliwalƣanidi. Putliriƣa konirap, əbjiⱪi qiⱪⱪan ayaƣlarni, uqisiƣa kona kiyimlərni kiyixip, kɵkirip, ⱪetip kətkən yeməkliklərni eliwelixⱪanidi. ⁶Ular Gilgalda turuwatⱪan Isra’illarning ⱪarargaⱨiƣa kelip, Yoxuwa wə Isra’illarƣa:

– Biz yiraⱪ bir jaydin silər bilən tinqliⱪ əⱨdinamisi tüzüxni tələp ⱪilip kəlduⱪ, – dedi.

⁷Isra’illar Gib’on xəⱨiridə yaxaydiƣan bu Hiwlarƣa jawab berip mundaⱪ dedi:

– Silər bəlkim muxu yərdə yaxaydiƣan puⱪralar boluxunglar mumkin. Əgər xundaⱪ bolup ⱪalsa, biz silər bilən ⱪandaⱪmu tinqliⱪ əⱨdinamisi tüzələymiz.

⁸– Biz silərning hizmətkaringlar, – dedi ular jawabən.

Əmma Yoxuwa:

– Silər kim? Zadi ⱪəyərdin kəldinglar? – dəp yənə ⱪaytilap soridi.

⁹– Biz Pərwərdigaringlar Huda toƣrisida anglap, yiraⱪ jaydin kəlgən hizmətkaringlar. Pərwərdigaringlarning Misirda silər üqün ⱪilƣan ixlirini angliduⱪ. ¹⁰Biz yənə uning I’ordan dəryasining xərⱪidə yaxaydiƣan Amorlarning ikki padixaⱨi – Həxbon xəⱨirining padixaⱨi Sihon bilən Axtarot xəⱨirining Baxan degən yeridə yaxaydiƣan Og padixaⱨⱪa ⱪilƣan barliⱪ ixlirini angliduⱪ. ¹¹Xunga bizning aⱪsaⱪallirimiz wə barliⱪ həlⱪimiz bizgə: “Silər uzun səpərgə yətküdək yeməklik elip, səpərgə atlininglar. Berip Isra’il həlⱪi bilən kɵrüxüp, ularƣa: ‘Biz silərning hizmətkaringlar, biz silər bilən tinqliⱪ əⱨdinamisi tüzgili kəlduⱪ’ dənglar” dəp buyrudi. ¹²Bu nanlar biz yolƣa qiⱪⱪanda yengila pixurulƣanidi. Mana kɵrüp turupsilər, ⱨazir bu nanlar kɵkirip, ⱪetip kətti. ¹³Biz bu xarab tulumliriƣa xarab toxⱪuzup mangƣanda, bu tulumlarmu yengi idi, ⱨazir konirap, yerilip kətti. Bizning kiyimlirimiz wə ayaƣlirimizmu uzun səpər jəryanida yirtilip jul-jul bolup kətti, – dəp jawab bərdi ular.

¹⁴Isra’illar ularning yeməkliklirini ⱪoliƣa elip kɵrdi, əmma Pərwərdigardin bu toƣruluⱪ ⱨeqnemə sorimidi. ¹⁵Xuning bilən Yoxuwa Gib’on xəⱨiridə yaxaydiƣan bu Hiwlar bilən tinqliⱪ əⱨdinamsi tüzdi wə ularning amanliⱪiƣa kapalət bərdi. Isra’il jama’itining aⱪsaⱪallirimu bu əⱨdinamigə ⱪoxulup ⱪəsəm ⱪilixti.

¹⁶Gib’onluⱪlar bilən tinqliⱪ əⱨdinamisi tüzüp üq kündin keyin, Isra’illar ularning ɵzlirigə yeⱪin yərdə yaxaydiƣan ⱪoxna həlⱪ ikənlikini bilip ⱪaldi. ¹⁷Isra’illar buni eniⱪlax üqün yolƣa qiⱪip, üq kündə ularning xəⱨərlirigə yetip kəldi. Bu xəⱨərlərning nami Gib’on, Kifira, Bə’ərot, Ⱪiryat-yi’arim dəp atilatti. ¹⁸Əmma Isra’illar bu xəⱨərlərgə ⱨujum ⱪilmidi, qünki Isra’il jama’itining aⱪsaⱪalliri Pərwərdigar – Isra’illar etiⱪad ⱪilip kəlgən Hudaning aldida ⱪəsəm berixkənidi. Isra’il həlⱪi ɵz aⱪsaⱪallirining ⱪəsəm berixkənlikidin aƣrinixti. ¹⁹Biraⱪ aⱪsaⱪallar ularƣa qüxəndürüp:

– Biz Pərwərdigar – Isra’illar etiⱪad ⱪilip kəlgən Hudaning aldida ⱪəsəm iqkən, ularƣa ziyankəxlik ⱪilsaⱪ bolmaydu! ²⁰Məyli, ular yaxawərsun. Ularni ɵltürüp, ⱪəsimimizni buzsaⱪ, Pərwərdigar bizgə ƣəzəplinidu. ²¹Xunga ularni ⱨayat ⱪaldurayli, – dedi.

Xundaⱪ ⱪilip aⱪsaⱪallar Gib’onluⱪlarni Isra’illarning otun, sulirini toxuydiƣan ixlarni ⱪilixⱪa buyrudi.

²²Yoxuwa Gib’onluⱪlarni yiƣip ularƣa:

– Silər bizgə ⱪoxna turup, nemə üqün bizni aldap: “Biz silərdin yiraⱪ yərdə yaxaymiz” dedinglar? ²³Silər lənətkə ⱪalisilər! Silər ⱨazirdin baxlap Hudaning ibadətgaⱨining otun wə süyini toxuydiƣan ⱪul bolisilər, – dedi.

²⁴Ular jawab berip:

– Qünki biz ⱪulliringiz, Pərwərdigaringlar Hudaning ɵz hizmətkari Musaƣa əmr ⱪilip, pütkül zeminni silərgə ata ⱪilƣanliⱪini, silərning xu zeminlarda yaxawatⱪan barliⱪ həlⱪlərni yoⱪitidiƣanliⱪinglarni angliduⱪ. Biz ɵlüp ketixtin ⱪattiⱪ ⱪorⱪtuⱪ. Mana bu bizning nemə üqün silərni aldiƣanliⱪimizning səwəbidur. ²⁵Ⱨazir biz silərning aldinglarda turuptuⱪ. Bizni ⱪandaⱪ bir tərəp ⱪilixni toƣra tapsanglar, xundaⱪ ⱪilinglar, – deyixti.

²⁶Yoxuwa ularƣa ⱨayatliⱪ yoli berip, Isra’il həlⱪining ularni ɵltürüxigə yol ⱪoymidi. ²⁷Xu kündin baxlap Yoxuwa Gib’onluⱪlarni Isra’il jama’itining ⱨəm Pərwərdigar talliƣan ⱪurbanliⱪ supisi ⱪəyərdə ⱪurulsa, xu yərning otun wə sulirini toxuƣuqisi boluxⱪa buyrudi. Ular ⱨazirƣiqə xu ixlarni ⱪilip kəlməktə.

Jənubtiki padixaⱨlarning məƣlup ⱪilinixi

¹Yerusalemning padixaⱨi Adoni-zidik, Yoxuwaning Eriha xəⱨirini wəyran ⱪilip, padixaⱨini ɵltürgənlikini wə xuningƣa ohxax, Ay xəⱨirinimu təltɵküs wəyran ⱪilip, padixaⱨini ɵltürgənlikini anglidi. U yənə Gib’onluⱪlarning Isra’illar bilən tinqliⱪ əⱨdinamisi tüzüp, Isra’illar arisida yaxawatⱪanliⱪini anglidi. ²Padixaⱨ Adoni-zədək bu ixlarni anglap, intayin ⱪorⱪti. Qünki Gib’on xəⱨiri Ay xəⱨiridinmu qong bolup, padixaⱨi bar birnəqqə xəⱨərgə təng idi. Adəmlirimu batur idi. ³Yerusalemning padixaⱨi Adoni-zidik Ⱨibron padixaⱨi Ⱨoⱨam, Yarmut padixaⱨi Pir’am, Lakix padixaⱨi Yafiya wə Əglon padixaⱨi Dibirƣa əlqi əwətip, ularƣa mundaⱪ dedi:

⁴– Silər kelip Gib’on xəⱨirigə ⱨujum ⱪiliximƣa yardəm beringlar. Qünki ular Yoxuwa wə Isra’illar bilən tinqliⱪ əⱨdinamisi tüzüxüptu.

⁵Xuning bilən Amorlarning bəx padixaⱨi – Yerusalem padixaⱨi, Ⱨibron padixaⱨi, Yarmut padixaⱨi, Lakix padixaⱨi wə Əglon padixaⱨi birlixip ⱪoxunlirini elip, Gib’onƣa atlandi. Ular Gib’onni ⱪorxap ⱨujum ⱪildi. ⁶Gib’onluⱪlar Gilgaldiki Yoxuwaning ⱪarargaⱨiƣa jiddiy adəm əwətip, Yoxuwadin: “Taƣliⱪ rayonlardiki Amorlarning padixaⱨliri birlixip bizgə ⱨujum ⱪildi, tezliktə kelip bizgə yardəm beringlar, bizni ⱪutⱪuzuwelinglar, biz ⱪulliringizni taxlap ⱪoymanglar!” dəp ɵtünüp soraxti.

⁷Yoxuwa əng qəbdəs baturlarni ɵz iqigə alƣan barliⱪ ⱪoxunni baxlap, Gilgaldin ⱪozƣilip Gib’onƣa ⱪarap yolƣa qiⱪti. ⁸Bu qaƣda Pərwərdigar Yoxuwaƣa:

– Ulardin ⱪorⱪma, qünki mən ularni sening ⱪolungƣa tapxurƣanmən. Ulardin ⱨeqkim sanga ⱪarxi turalmaydu, – dedi.

⁹Yoxuwa Gilgaldin qiⱪip, keqiqə tohtimay yürüx ⱪilip, Amorlar ⱪoxuniƣa tuyuⱪsiz ⱨujum ⱪildi. ¹⁰Pərwərdigar Amorlar ⱪoxunini patiparaⱪqiliⱪⱪa qüxürüp ⱪoydi. Isra’illar ⱪoxuni Amorlarning kɵp ⱪismini Gib’onda ⱪirip taxlidi ⱨəmdə düxmən ⱪoxunini Bəyt-horon xəⱨirigiqə ⱪoƣlap, yol boyi ⱪirip mengip, Azeⱪa xəⱨiri wə Maⱪⱪeda xəⱨirigə barƣuqə yənə bir ⱪismini ⱪirip taxlidi. ¹¹Amorlarning ⱪalƣan ⱪoxuni Bəyt-horon xəⱨirigə yeⱪin bolƣan dawanƣa ⱪeqip Azeⱪa xəⱨirigə barƣuqə, Pərwərdigar yol boyi asmandin xiddətlik mɵldür yaƣdurup, ularning yənə bir ⱪismini yoⱪatti. Xiddətlik mɵldürdə ɵlgənlər Isra’illarning ⱪiliqida ɵlgənlərdinmu kɵp boldi. ¹²Pərwərdigar Isra’illarƣa nusrət ata ⱪilip, Amorlarni məƣlup ⱪilƣan küni, Yoxuwa Isra’il həlⱪining aldida Pərwərdigarƣa: “Ⱪuyax Gib’on asminida tohtap tursun, ay Ayyalon jilƣisida tohtap tursun” dəp du’a ⱪilƣanidi. ¹³Xuning bilən Isra’illar düxminini məƣlup ⱪilƣuqə, ⱪuyax bilən ay ɵz jayida tohtap turdi. Ⱪuyaxning təhminən pütün bir kün olturmay, asmanning nəⱪ otturisida tohtap turƣanliⱪi toƣrisidiki bu wəⱪə “Yaxar” degən kitabta tilƣa elinƣan əməsmu! ¹⁴Pərwərdigarning Yoxuwaning du’asini ijabət ⱪilip bərgənlikigə ohxax bundaⱪ ix uningdin burunmu wə uningdin keyinmu bolup baⱪmidi. Xu küni Pərwərdigar ⱨəⱪiⱪətən Isra’illar üqün jəng ⱪilƣanidi.

¹⁵Uruxtin keyin Yoxuwa bilən Isra’illarning pütün ⱪoxuni ɵzlirining Gilgaldiki ⱪarargaⱨiƣa ⱪaytixti.

Jənubtiki bəx padixaⱨning ɵltürülüxi

¹⁶Uruxta Amorlarning bəx padixaⱨi ⱪeqip ketip, Maⱪⱪedadiki bir ɵngkürgə yoxurunuwalƣanidi. ¹⁷Yoxuwa Amorlarning bəx padixaⱨining Maⱪⱪedadiki bir ɵngkürgə yoxurunuwalƣan yeridin tepilƣanliⱪini anglap, ¹⁸ⱪoxunliriƣa:

– Birnəqqə adəm ⱪoram taxlar bilən ɵngkürning aƣizini etip ⱪoyup, u yərni kɵzət ⱪilsun. ¹⁹Ⱪalƣanliringlar ⱪaqⱪan düxmənning arⱪisidin dawamliⱪ ⱪoƣlap, ⱨujum ⱪilinglar. Ularning ɵz xəⱨərlirigə kiriwelixiƣa yol ⱪoymanglar. Pərwərdigaringlar Huda ularni ⱪolunglarƣa tapxurup beridu – dəp buyruⱪ ⱪildi.

²⁰Yoxuwa wə Isra’il ⱪoxuni ularning ⱨəmmisini degüdək yoⱪatti. Az bir ⱪismi sepilliri mustəⱨkəm xəⱨərlərgə ⱪeqip kiriwaldi. ²¹Isra’il ⱪoxuni Maⱪⱪedadiki ⱪarargaⱨiƣa, yəni Yoxuwaning yeniƣa saⱪ-salamət ⱪaytip kəldi. Xuningdin etibarən ⱨeqkim Isra’illarƣa ⱪarxi bir eƣiz gəp ⱪilixⱪimu petinalmidi.

²²Yoxuwa adəmlirigə buyrup:

– Ɵngkürning eƣizini eqip, bəx padixaⱨni elip kelinglar! – dedi.

²³Ular Yerusalem padixaⱨi, Ⱨibron padixaⱨi, Yarmut padixaⱨi, Lakix padixaⱨi wə Əglon padixaⱨini elip kəldi. ²⁴Ular elip kelingəndə, Yoxuwa barliⱪ Isra’il ⱪoxunini yiƣip, ularning sərkərdilirigə:

– Bu padixaⱨlarning boyniƣa dəssənglar! – dedi.

Sərkərdilər uning deginidək ⱪilixti. ²⁵Yoxuwa ⱪoxunliriƣa:

– Ⱨərgiz ⱪorⱪmanglar ⱨəm ⱨoduⱪmanglar! Ⱪəysər wə jasarətlik bolunglar! Pərwərdigar silərgə ⱪarxi qiⱪmaⱪqi bolƣan barliⱪ düxmənliringlarnimu muxundaⱪ küngə ⱪoyidu, – dedi.

²⁶Keyin Yoxuwa bəx padixaⱨni ɵltürüp, ularni bəx dərəhkə esip ⱪoyuxⱪa buyruⱪ ⱪildi. Kəq kirgüqə bu jəsətlər dərəhtə esiⱪliⱪ turdi. ²⁷Kün patⱪanda Yoxuwa padixaⱨlarning jəsitini dərəhtin qüxürüp, ularni ɵzliri yoxurunuwalƣan ɵngkürgə taxlap, ɵngkürning eƣizini ⱪoram taxlar bilən etiwetixkə buyrudi. Bu taxlar ⱨazirmu xu yərdə bar.

Jənubtiki xəⱨərlərning ixƣal ⱪilinixi

²⁸Xu waⱪitta Yoxuwa Maⱪⱪeda xəⱨirini igiləp, bu xəⱨərning padixaⱨi wə barliⱪ adəmlirini birnimu tirik ⱪaldurmay, ⱪiliq bilən ⱨəmmisini təltɵküs yoⱪatti. Ular bu xəⱨərning padixaⱨinimu Eriha xəⱨirining padixaⱨini ɵltürgəngə ohxax ɵltürdi. ²⁹Keyin Yoxuwa Isra’il ⱪoxunini baxlap berip, Libnaⱨ xəⱨirigə ⱨujum ⱪildi. ³⁰Pərwərdigar Libnaⱨ xəⱨirining padixaⱨini wə uning barliⱪ adəmlirini Isra’illarning ⱪoliƣa qüxürüp bərdi. Isra’illar bu xəⱨərning barliⱪ adəmlirini birnimu tirik ⱪaldurmay, ⱪiliq bilən ⱨəmmisini təltɵküs ⱪirip taxlidi. Ular bu xəⱨərning padixaⱨinimu huddi Eriha xəⱨirining padixaⱨini ɵltürgəngə ohxax ɵltürdi.

³¹Keyin Yoxuwa Isra’il ⱪoxunini baxlap Libnaⱨdin ayrilip, Lakix xəⱨirigə yürüx ⱪildi. Ular xəⱨərni ⱪorxap ⱨujum baxlidi. ³²Ikkinqi küni Pərwərdigar Lakix xəⱨirini Isra’illarning ⱪoliƣa qüxürüp bərdi. Isra’illar Libnaⱨ xəⱨirigə ohxax, bu xəⱨərning barliⱪ adəmlirinimu ⱪiliq bilən ⱪirip taxlidi. ³³Bu qaƣda, Gəzərning padixaⱨi Ⱨoram ⱪoxun baxlap, xəⱨərdikilərgə yardəmgə kəlgənidi. Əmma Yoxuwa Ⱨoram padixaⱨ wə uning ⱪoxuninimu ⱪirip taxlap, ⱨeqkimni tirik ⱪaldurmidi. ³⁴Yoxuwa barliⱪ Isra’il ⱪoxunini baxlap, Lakixtin ayrilip, Əglon xəⱨirigə yürüx ⱪildi. Ular xəⱨərni ⱪorxap ⱨujum baxlidi. ³⁵Xu küni Isra’illar bu xəⱨərni igiləp, barliⱪ həlⱪni ⱪiliq bilən ⱪirip taxlidi. Ular Lakixtikigə ohxax, bu xəⱨərning barliⱪ adəmlirinimu təltɵküs yoⱪatti.

³⁶Yoxuwa Isra’il ⱪoxunini baxlap, Əglondin Ⱨibron xəⱨirigə yürüx ⱪilip, bu xəⱨərgə ⱨujum ⱪildi. ³⁷Ular bu xəⱨərnimu igiləp, barliⱪ adəmlirini ⱪiliq bilən ⱪirip taxlidi, padixaⱨinimu ɵltürdi, ⱨeqkim tirik ⱪalmidi. Ular xəⱨər ətrapidiki yezilardiki adəmlərnimu tirik ⱪoymidi. Ular huddi Əglonda ⱪilƣanƣa ohxax, bu xəⱨərning adəmlirinimu təltɵküs yoⱪatti.

³⁸Keyin Yoxuwa yənə Isra’il ⱪoxunini baxlap kəynigə yenip, Dibir xəⱨirigə ⱨujum ⱪildi. ³⁹Isra’illar bu xəⱨərni igiləp, uning padixaⱨini tutup, bu xəⱨərning ətrapidiki yezilarnimu ⱪoxup igilidi. Ular padixaⱨni wə barliⱪ adəmlirini ⱪiliq bilən təltɵküs ⱪirip taxlap, ⱨeqkimni tirik ⱪaldurmidi. Ular Ⱨibron, Libnaⱨ wə ularning padixaⱨlirini ⱪandaⱪ ⱪilƣan bolsa, Dibirnimu huddi xuningƣa ohxax ⱪildi.

⁴⁰Xundaⱪ ⱪilip Yoxuwa jənubtiki barliⱪ zeminni, yəni taƣliⱪ rayonlarni, Nəgeb qɵllükini, ƣərbiy edirliⱪlarni wə taƣ baƣirlirini ɵz iqigə alƣan barliⱪ zeminlarning padixaⱨlirini həlⱪi bilən ⱪoxup boysundurdi. Ular Pərwərdigar – ɵzliri etiⱪad ⱪilip kəlgən Hudaning buyruⱪi boyiqə bu zeminlardiki barliⱪ həlⱪni təltɵküs ⱪirip taxlap, ⱨeqkimni tirik ⱪaldurmidi. ⁴¹Yoxuwa Kadex-barneya xəⱨiri bilən Gaza xəⱨirining otturisidiki zeminlarni wə Goxəngə təwə bolƣan zeminlardin tartip, Gib’on xəⱨirigiqə bolƣan pütkül zeminni boysundurdi. ⁴²Yoxuwa bu bir ⱪetimliⱪ yürüxidə u yərlərdiki padixaⱨlarni boysundurup, barliⱪ zeminni igilidi. Qünki Pərwərdigar – Isra’illar etiⱪad ⱪilip kəlgən Huda, Isra’illar üqün jəng ⱪilƣanidi. ⁴³Uruxtin keyin Yoxuwa barliⱪ Isra’il ⱪoxuni bilən ɵzlirining Gilgaldiki ⱪarargaⱨiƣa ⱪaytixti.

Ximaldiki padixaⱨlarning məƣlup ⱪilinixi

¹Hazor padixaⱨi Yabin bu ixlarni angliƣan ⱨaman, ətraptiki padixaⱨlarƣa, yəni Madon padixaⱨi Yobabⱪa, Ximron padixaⱨi wə Akxaf padixaⱨiƣa, ²ximaliy taƣliⱪ rayonlardiki padixaⱨlarƣa, yənə Jəliliyə kɵlining^* jənub təripigə jaylaxⱪan Araba rayonidiki padixaⱨlarƣa, ƣərbiy edirliⱪlardiki padixaⱨlarƣa, ƣərb tərəpkə jaylaxⱪan Nafot-Dor zeminidiki padixaⱨlarƣa, ³ƣərbiy Kən’an wə xərⱪiy Kən’an zeminidiki padixaⱨlarƣa, Amor padixaⱨliriƣa, Hitlar, Pərizzilər, taƣliⱪ rayonlardiki Yibuslar wə Mizpaⱨ zeminiƣa ⱪaraxliⱪ Hərmon taƣ etəkliridiki xəⱨərlərdə yaxaydiƣan Hiwlarƣa həwər əwətti. ⁴Bu padixaⱨlar barliⱪ ⱪoxunlirini baxlap kəldi. Ularning ⱪoxunliri san-sanaⱪsiz bolup, huddi dengiz saⱨilidiki ⱪumdək kɵp idi. Ularning nurƣun at wə jəng ⱨarwiliri bar idi. ⁵Bu padixaⱨlar birlixip, Isra’illar bilən urux ⱪilix üqün ⱪoxunlirini baxlap, Merom yenidiki su boyliriƣa bargaⱨ ⱪurdi.

⁶Pərwərdigar Yoxuwaƣa yənə mundaⱪ dedi:

– Ulardin ⱪorⱪma, mən ətə muxu waⱪitⱪiqə ularning ⱨəmmisining jəsitini silərgə tapxurup berimən. Sən ularning atlirining peyini kesiwət, jəng ⱨarwilirini kɵydürüp taxla.

⁷Xuning bilən Yoxuwa barliⱪ ⱪoxunni baxlap, Merom yenidiki su boyliriƣa jaylaxⱪan düxmənlərning üstigə tuyuⱪsiz besip kelip, ⱨujum ⱪildi. ⁸Pərwərdigar düxmənlərni Isra’illarning ⱪoliƣa qüxürüp bərdi. Isra’illar ularni büyük Sidon xəⱨiri wə Misrefot-mayimƣiqə, xundaⱪla Mizpaⱨ jilƣisining xərⱪiƣiqə ⱪoƣlap berip, birmu adəmni tirik ⱪaldurmidi. ⁹Yoxuwa Pərwərdigarning buyruƣinidək, ularning atlirini peyini kesiwetip, jəng ⱨarwilirini kɵydürüp taxlidi.

¹⁰Yoxuwa ⱪoxunini baxlap kəynigə ⱪaytip, Hazor xəⱨirini igilidi wə padixaⱨini ⱪiliq bilən ɵltürdi. Hazor padixaⱨi xu qaƣda xu jaydiki barliⱪ padixaⱨliⱪlarni baxⱪuratti. ¹¹Isra’illar Hazor xəⱨiridiki barliⱪ adəmlərni ⱪiliq bilən təltɵküs yoⱪitip, ⱨeqⱪandaⱪ tirik jan ⱪaldurmidi, xəⱨərnimu kɵydürüp taxlidi.

¹²Yoxuwa Pərwərdigarning hizmətkari Musa pəyƣəmbərning buyruƣini boyiqə, ximaldiki barliⱪ xəⱨərlərni igiləp, ularning padixaⱨlirini təltɵküs ɵltürdi. Bu xəⱨərlərdiki barliⱪ adəmlərni ⱪiliq bilən ⱪirƣin ⱪildi. ¹³Isra’illar Hazor xəⱨiridin baxⱪa, dɵnglüklərgə ⱪurulƣan xəⱨərlərni^* kɵydürmidi. ¹⁴Isra’illar bu xəⱨərlərdiki urux oljiliri wə mal-qarwilarni ɵzlirigə ⱪaldurup, barliⱪ adəmlərni ⱪiliq bilən ⱪirip taxlap, ⱨeqkimni tirik ⱪaldurmidi. ¹⁵Bu ixlarni Pərwərdigarning hizmətkari Musa pəyƣəmbər Pərwərdigarning buyruƣini boyiqə Yoxuwaƣa tapxurƣanidi. Yoxuwa Pərwərdigarning Musa pəyƣəmbərgə buyruƣanlirini birnimu ⱪaldurmay bəja kəltürdi.

¹⁶Yoxuwa barliⱪ zeminni – Ximaliy taƣliⱪ rayonlar, pütkül Nəgeb qɵllüki, pütkül Goxən zemini, ƣərbtiki edirliⱪlar, Araba rayoni, Jəliliyədiki taƣliⱪ rayonlar wə edirliⱪlarni boysundurdi. ¹⁷Isra’illarning zemini jənubta Sə’irning yenidiki Halaⱪ teƣidin baxlinip, ximalda Liwan jilƣisining Hərmon teƣi baƣridiki Ba’algad xəⱨirigiqə kengəydi. Yoxuwa bu zeminlardiki barliⱪ padixaⱨlarni yoⱪatti. ¹⁸Isra’illar bu padixaⱨlar bilən uzun məzgil urux ⱪildi. ¹⁹Bu zeminlarda yaxaydiƣan Gib’ondiki Hiwlardin baxⱪa, ⱨeqkim Isra’illar bilən tinqliⱪ əⱨdinamisi tüzmigənidi, xunga ularning xəⱨərlirining ⱨəmmisini igilidi. ²⁰Pərwərdigar bu padixaⱨlarni jaⱨil ⱪilip ⱪoyƣanidi. Xunga ular Isra’illar bilən urux ⱪilixti. Pərwərdigarning Musa pəyƣəmbərgə buyruƣini boyiqə Isra’illar ularning ⱨəmmisini rəⱨim ⱪilmay təltɵküs yoⱪatti.

²¹Bu qaƣda Yoxuwa taƣliⱪ rayonlarda yaxawatⱪan Anaⱪlarni yoⱪatti. Ular Ⱨibron, Dibir, Anab xəⱨərliridə ⱨəm jənub wə ximaldiki pütün taƣliⱪ rayonlarda yaxaytti. Yoxuwa ularni xəⱨirliri bilən təltɵküs yoⱪatti. ²²Isra’illarning zemini iqidə Anaⱪlarning əwladliridin ⱨeqkim ⱪalmidi. Biraⱪ ulardin azƣinə bir ⱪismi Gaza, Gat, wə Axdod xəⱨərliridə ⱪelip ⱪaldi. ²³Huddi Pərwərdigar Musa pəyƣəmbərgə buyruƣinidək, Yoxuwa barliⱪ zeminlarni ɵz ilkigə aldi. U bu zeminlarni Isra’illarning ⱪəbililirigə təⱪsim ⱪilip bərdi. Xuningdin kiyin bu zeminda urux ahirlaxti.

I’ordan dəryasining xərⱪidiki məƣlup ⱪilinƣan padixaⱨlar

¹Isra’illar alliburun I’ordan dəryasining xərⱪidiki padixaⱨlarni məƣlup ⱪilip, zeminini ixƣal ⱪilƣanidi. Bu padixaⱨlarning zemini jənubta Arnon jilƣisidin tartip, ximalda Hərmon teƣiƣiqə kengəygənidi. Bu I’ordan dəryaisining xərⱪidiki Araba rayoninimu ɵz iqigə alatti.

²Isra’illar aldi bilən Həxbon xəⱨiridiki Amorlarning padixaⱨi Sihonni məƣlup ⱪilƣanidi. Uning zemini Arnon jilƣisining ⱪirƣiⱪiƣa jaylaxⱪan Aro’er xəⱨirini ɵz iqigə alƣan bolup, Arnon jilƣisining otturisidin tartip, Ammonlarƣa qegralinidiƣan Yabboⱪ jilƣisiƣiqə idi. Bu zemin Gil’ad zeminining jənubiy yerimini ɵz iqigə alatti. ³Sihon padixaⱨ xərⱪtə Araba rayoniƣa, yəni Bəyt-yiximotⱪa baridiƣan yolni wə jənubⱪa sozulƣan Pisgaⱨ teƣining etikini ɵz iqigə alƣan ximalning əng qetidiki Jəliliyə^* kɵlidin tartip, jənubning əng qetidiki Ɵlük dengizi,^* yəni Tuz dengiziƣiqə bolƣan rayonlarƣa ⱨɵkümranliⱪ ⱪilatti.

⁴Məƣlup bolƣan Baxan padixaⱨi Og Axtarot wə Ədrə’i xəⱨərliridə yaxaytti. U Rafaⱨlarning ⱪalƣanliridin biri idi. ⁵U ximalda Hərmon teƣidin tartip, Salkaⱨ xəⱨirigiqə bolƣan zeminlarƣa, ƣərbtə pütkül Baxan zeminidin tartip, Gixur wə Ma’akaning qegraliriƣiqə ⱨəmdə Gil’adning ximaliy yerimidin tartip, Həxbonluⱪ Sihon padixaⱨning qegrasiƣiqə ⱨɵkümranliⱪ ⱪilatti.

⁶Ilgiri Pərwərdigarning hizmətkari Musa wə Isra’illar bu padixaⱨlarni məƣlup ⱪilƣanidi. Musa pəyƣəmbər bu zeminlarni Ruben, Gad ⱪəbililirigə wə Manassə ⱪəbilisining xərⱪiy yerimiƣa igidarqiliⱪ ⱪilixⱪa bɵlüp bərgənidi.

I’ordan dəryasining ƣərbidiki məƣlup ⱪilinƣan padixaⱨlar

⁷Yoxuwa wə Isra’illar I’ordan dəryasining ƣərbigə jaylaxⱪan Liwan jilƣisidiki Ba’algad degən jaydin Halaⱪ teƣiƣiqə, ⱨətta Sə’irgiqə bolƣan zemindiki padixaⱨlarni məƣlup ⱪildi. U bu zeminlarni Isra’illarning ⱪəbililirigə igidarqiliⱪ ⱪilixⱪa bɵlüp bərgənidi. ⁸Bu zeminlar, taƣliⱪ rayonlarni, ƣərbiy edirliⱪlarni, Araba rayoni wə taƣ baƣrilirini ⱨəmdə qɵl-bayawanlarni wə jənubiy Nəgeb Qɵllükini ɵz iqigə alidu. Bu zeminlarda Hitlar, Amorlar, Kən’anlar, Pərizzilər, Hiwlar wə Yibuslar yaxiƣan. Tɵwəndikilər Isra’illar məƣlup ⱪilƣan padixaⱨlar:

⁹Eriha padixaⱨi

Bəytəlning yenidiki Ay padixaⱨi

¹⁰Yerusalem padixaⱨi

Ⱨibron padixaⱨi

¹¹Yarmut padixaⱨi

Lakix padixaⱨi

¹²Əglon padixaⱨi

Gəzər padixaⱨi

¹³Dibir padixaⱨi

Gədər padixaⱨi

¹⁴Hurmaⱨ padixaⱨi

Arad padixaⱨi

¹⁵Libnaⱨ padixaⱨi

Adullam padixaⱨi

¹⁶Maⱪⱪeda padixaⱨi

Bəytəl padixaⱨi

¹⁷Tappuwah padixaⱨi

Hefər padixaⱨi

¹⁸Afeⱪ padixaⱨi

Laxaron padixaⱨi

¹⁹Madon padixaⱨi

Hazor padixaⱨi

²⁰Ximron-mir’on padixaⱨi

Akxaf padixaⱨi

²¹Tanak padixaⱨi

Migiddo padixaⱨi

²²Ⱪədəx padixaⱨi

Karməldiki Yoⱪni’am padixaⱨi

²³Nafot-Dorning yenidiki Dor padixaⱨi

Gilgalning yenidiki Goyim padixaⱨi

²⁴Tirzaⱨ padixaⱨi

jəm’iy 31 padixaⱨtur.

Boysunduruxⱪa tegixlik ⱪalƣan zeminlar

¹Yoxuwa yaxinip, ⱪerip ⱪalƣanidi. Pərwərdigar uningƣa mundaⱪ dedi:

– Sən yaxinip, ⱪerip ⱪalding. Sən tehi boysunduruxⱪa tegixlik yənə kɵp zeminlar bar. ²Silərning boysunduruxunglarƣa tegixlik bolƣan zeminlar yənə bar, yəni Filistiyəliklərning zemini wə Gixurlarning barliⱪ zeminidur. ³Bu zeminlar Misirning xərⱪidiki Xihor dəryasidin tartip, ximaldiki Əⱪron xəⱨirining qegrasiƣiqə sozulidu (bu zeminlar Kən’anlarning zemni dəp ⱪarilidu). Buning iqidə Gaza, Axdod, Axⱪilon, Gat wə Əⱪron ⱪatarliⱪ xəⱨərlərgə Filistiyəlik bəx ⱨɵkümdar ⱨɵkümranliⱪ ⱪilidu. Yənə jənubtiki Awwim həlⱪining zeminimu xuning iqidə. ⁴Silər Kən’anlarning ximaldiki pütkül zeminini, xundaⱪla Sidonluⱪlar təwəlikidiki Mi’aradin tartip, Amorlar zeminiƣa qegradax Afeⱪ xəⱨirigiqə bolƣan zeminlarnimu igilixinglar kerək. ⁵Yənə Gibal həlⱪining zeminini, Hərmon taƣlirining etikigə jaylaxⱪan Ba’algad xəⱨiridin tartip, Libo-hamat xəⱨirigiqə bolƣan Liwan taƣlirining xərⱪidiki zeminlarni ⁶wə yənə Liwan taƣliridin Misrefot-mayimƣiqə bolƣan zeminni, yəni Sidonluⱪlarning pütkül zeminlirini igilixinglar kerək. Mən bu zeminlardiki həlⱪlərni Isra’il həlⱪining kɵz aldida ⱪoƣlap qiⱪirimən. Sən pəⱪət mening buyruⱪum boyiqə bu zeminlarni Isra’il həlⱪining igidarqiliⱪ ⱪilixiƣa təⱪsim ⱪilip bərgin. ⁷Yəni sən bu zeminlarni toⱪⱪuz Isra’il ⱪəbilisi bilən Manassə ⱪəbilisining ƣərbiy yerimiƣa təⱪsim ⱪilip bərgin.

I’ordan dəryasining xərⱪidiki zeminlarning təⱪsim ⱪilinixi

⁸Pərwərdigarning hizmətkari Musa pəyƣəmbər I’ordan dəryasining xərⱪiy ⱪirƣiⱪidiki zeminlarni alliⱪaqan Manassə ⱪəbilisining xərⱪiy yerimiƣa wə Ruben, Gad ⱪəbililirining igidarqiliⱪ ⱪilixiƣa təⱪsim ⱪilip bərgənidi. ⁹Ularning zemini Arnon jilƣisining Aro’er xəⱨiridin baxlinip, bu jilƣining otturisidiki xəⱨərni ɵz iqigə alƣan ⱨalda Mediba xəⱨiri orunlaxⱪan pütün egizliktin ⱨalⱪip, Dibon xəⱨirigiqə sozulƣan. ¹⁰Bu zeminlar yənə əng xərⱪtiki Ammonlarning qegrasiƣa tutaxⱪan bolup, Sihon padixaⱨliⱪining barliⱪ xəⱨərliri, Amorlar padixaⱨi ⱨɵkümranliⱪ ⱪilƣan Həxbon xəⱨərlirini ɵz iqigə alƣan. ¹¹U yənə Gil’ad, Gixur wə Ma’akaliⱪlarning zeminlirini, Hərmon teƣi, xundaⱪla Baxanning Salkaⱨ xəⱨirigiqə bolƣan pütkül zeminlarni ɵz iqigə alidu, ¹²yəni Baxan zeminidiki Axtarot wə Ədrə’i xəⱨiridə ⱨɵkümranliⱪ ⱪilƣan Og padixaⱨning barliⱪ zeminini ɵz iqigə alidu. Padixaⱨ Og Rafaⱨlarning əng ahirⱪi əwladi idi. Musa pəyƣəmbər ularni məƣlup ⱪilip, bu zeminlardin ⱪoƣlap qiⱪarƣanidi. ¹³Əmma Isra’il həlⱪi Gixur wə Ma’aka həlⱪini bu zemindin ⱪoƣlimidi, xunga ular ⱨazirƣiqə Isra’il həlⱪi arisida dawamliⱪ yaxap kəlməktə.

Lawiy ⱪəbilisigə məhsus zemin təⱪsim ⱪilinmiƣanliⱪi

¹⁴Musa pəyƣəmbər Pərwərdigarning degini boyiqə pəⱪət Lawiy ⱪəbilisigila ⱨeqⱪandaⱪ zemin təⱪsim ⱪilmidi. Qünki Pərwərdigarƣa, yəni Isra’il həlⱪi etiⱪad ⱪilip kəlgən Hudaƣa ⱪilinƣan ⱪurbanliⱪlar ularning zemini ornida təⱪsim ⱪilinƣan nesiwisi idi.

Ruben ⱪəbilisigə təⱪsim ⱪilinƣan zeminlar

¹⁵Musa pəyƣəmbər Ruben ⱪəbilisigə ularning jəməti boyiqə zemin təⱪsim ⱪilip bərgən. ¹⁶Ularning zemini Arnon jilƣisining qetidiki Aro’er xəⱨiridin baxlinip, bu jilƣining otturisidiki xəⱨərni ɵz iqigə alƣan ⱨalda Mediba xəⱨiri orunlaxⱪan pütün egizlikkə sozulƣan. ¹⁷U yənə Həxbon xəⱨiri wə xu egizliktiki barliⱪ xəⱨərlərni – Dibon, Bamot-ba’al, Bəyt-ba’almi’on, ¹⁸Yaⱨaz, Ⱪidemot, Mefa’at, ¹⁹Ⱪiryata’im, Sibmaⱨ ⱨəmdə jilƣidiki dɵnglükkə jaylaxⱪan Zərət-xahar, ²⁰Bəyt-pi’or, Pisgaⱨ teƣining etiki, Bəyt-yiximot degən yərlərni ɵz iqigə alidu.

²¹Bu zeminlar yənə xu egizliktiki barliⱪ xəⱨərlər wə Amorlarning padixaⱨi Sihon Həxbon xəⱨiridə turup ⱨɵkümranliⱪ ⱪilƣan barliⱪ zeminlarni ɵz iqigə alidu. Musa pəyƣəmbər Amorlarning padixaⱨi Sihonni Əwi, Rəⱪəm, Zur, Hur, Rəba ⱪatarliⱪ Midyan həlⱪining ⱪəbilə baxliⱪliri bilən billə məƣlup ⱪilƣan. Bu ⱪəbilə baxliⱪliri Sihon padixaⱨning ⱪol astida bolup, xu zeminda yaxaytti. ²²Isra’il həlⱪi uruxta Bi’orning oƣli palqi Bil’amni ⱪiliq bilən ɵltürdi. ²³I’ordan dəryasi Ruben ⱪəbilisining zeminining ƣərbiy pasili boldi. Bu zemindiki xəⱨər wə yezilar Ruben ⱪəbilisigə jəmətlər boyiqə təⱪsim ⱪilip berilgənidi.

Gad ⱪəbilisigə təⱪsim ⱪilinƣan zeminlar

²⁴Musa pəyƣəmbər Gad ⱪəbilisigə ularning jəməti boyiqə zemin təⱪsim ⱪilip bərgən. ²⁵Ularning zemini Yazer, Gil’adning barliⱪ xəⱨərliri wə Rabbaⱨ xəⱨirining yenidiki Aro’er xəⱨirigiqə bolƣan Ammon zeminining yerimini ɵz iqigə alidu. ²⁶Bu zeminlar yənə jənubta Həxbon xəⱨiridin tartip, Ramot-mizpəⱨ wə Bitonim xəⱨirigiqə, ximalda Mahanayim xəⱨiridin tartip, Dibir zeminigiqə, ²⁷I’ordan wadisida Bəyt-ⱨaram, Bəyt-nimraⱨ, Sukkot, Zafon xəⱨiri, xundaⱪla Sihon padixaⱨ Həxbonda turup ⱨɵkümranliⱪ ⱪilƣan baxⱪa zeminlarnimu ɵz iqigə alidu. Ƣərbiy pasili I’ordan dəryasini boylap, ximalda Jəliliyə kɵlining ayiƣiƣiqə sozulup, keyin xərⱪⱪə ⱪayrilidu. ²⁸Bu zeminlardiki xəⱨər wə ətraptiki yezilar Gad ⱪəbilisigə jəmətlər boyiqə təⱪsim ⱪilip berilgənidi.

Manassə ⱪəbilisining xərⱪiy yerimiƣa təⱪsim ⱪilinƣan zeminlar

²⁹Musa pəyƣəmbər Manassə ⱪəbilisining xərⱪiy yerimiƣa ularning jəməti boyiqə zemin təⱪsim ⱪilip bərgən. ³⁰Bu zeminlar Mahanayim xəⱨiridin ximalƣa sozulƣan bolup, Baxan zemini (Og padixaⱨ burun ⱨɵkümranliⱪ ⱪilƣan zemin) wə Ya’irning igidarliⱪidiki 60 yezini ³¹wə yənə Gil’ad zeminining yerimi wə Baxan zeminidiki Og padixaⱨning paytəhti bolƣan Axtarot wə Ədrə’i xəⱨərlirini ɵz iqigə alidu. Bu zeminlar Manassəning oƣli Makir əwladining yerimiƣa jəmət boyiqə təⱪsim ⱪilip berilgən. ³²I’ordan dəryasining xərⱪigə wə Eriha xəⱨirining uduliƣa jaylaxⱪan Mo’ab tüzlənglikigə təwə bolƣan bu zeminlar Musa pəyƣəmbər təripidin təⱪsim ⱪilip berilgən zeminlardur. ³³Əmma Musa pəyƣəmbər Lawiy ⱪəbilisigə ⱨeqⱪandaⱪ zemin təⱪsim ⱪilip bərmidi, qünki Pərwərdigar, yəni Isra’il həlⱪi etiⱪad ⱪilip kəlgən Huda ularƣa: “Mən silərning riziⱪ-nesiwənglar bolimən” dəp wədə ⱪilƣanidi.

I’ordan dəryasining ƣərbidiki zeminlarning təⱪsim ⱪilinixi

¹Isra’il həlⱪining ⱪalƣan ⱪəbililiri roⱨaniy Əl’azar, Nunning oƣli Yoxuwa wə ⱪəbilə aⱪsaⱪallirining təⱪsim ⱪilip berixi bilən Kən’an zeminiƣa igə boldi. ²Yəni bu zeminlar Pərwərdigarning Musa pəyƣəmbərgə buyruƣini boyiqə qək taxlap, toⱪⱪuz yerim ⱪəbiligə təⱪsim ⱪilinip berildi. ³Musa pəyƣəmbər ikki ⱪəbilə wə yənə bir ⱪəbilining yerimiƣa I’ordan dəryasining xərⱪidiki zeminlarni təⱪsim ⱪilƣan, əmma Lawiy ⱪəbilisigə zemin təⱪsim ⱪilip bərmigənidi. ⁴Yüsüpning əwladliri Manassə wə Əfrayim dəp, ikki ⱪəbiligə ayrilatti. Lawiy ⱪəbilisigə ⱨeqⱪandaⱪ zemin təⱪsim ⱪilip berilmigənidi. Ularƣa pəⱪət yaxixi üqün ətrapida mal-qarwa baⱪidiƣan otlaⱪliri bolƣan xəⱨərlər berilgənidi. ⁵Xuning bilən Isra’illar bu zeminlarni Pərwərdigarning Musa pəyƣəmbərgə buyruƣini boyiqə bɵlüxüwaldi.

Yəⱨuda ⱪəbilisining baxliⱪi Kalibning təlipi

⁶Isra’illar Gilgalda ⱪarargaⱨ ⱪurup turuwatⱪan qaƣda, Yəⱨuda ⱪəbilisining bir ⱪisim adəmliri Yoxuwaning aldiƣa kirip kelixti. Ⱪenaz jəmətidin bolƣan Yifunnəning oƣli Kalib Yoxuwaƣa mundaⱪ dedi:

– Kadex-barneyada Pərwərdigar ɵzining yeⱪin adimi Musa pəyƣəmbərgə sən wə mən toƣruluⱪ nemilərni degənlikini sən bilisən. ⁷Pərwərdigarning hizmətkari Musa meni, biz baridiƣan zeminlarni qarlap kelixkə əwətkənidi. Xu qaƣda mən ⱪiriⱪ yaxta idim. Mən ⱪaytip kəlgəndin keyin, Musa pəyƣəmbərgə xu zeminlarda kɵrgənlirimni əynən eyttim. ⁸Mən bilən billə barƣan ⱨəmraⱨlirim “u zemindikilər wəⱨxiy ikən!” dəp, Isra’illarni wəⱨimigə selip ⱪoyƣanidi, lekin mən ikkilənməy, Pərwərdigarim Hudaning bizni ⱪoƣdaydiƣanliⱪiƣa qin ⱪəlbim bilən ixəndim. ⁹Xu qaƣda Musa pəyƣəmbər: “Sening ⱪədiming yətkən yərlərning ⱨəmmisi mənggü sanga wə sening əwladliringƣa təwə bolsun, qünki sən Pərwərdigarimizƣa sadiⱪliⱪ bilən boysundung” dəp, ⱪəsəm bərgən.

¹⁰Manga ⱪara, Pərwərdigar wədə bərginidək, u mening ⱨayatimni saⱪlap ⱪaldi, xunga mən ⱨazirƣa ⱪədər yaxap kəldim. Pərwərdigar Musa pəyƣəmbərgə wədə bərgəndin tartip ⱨazirƣiqə 45 yil ɵtüp kətti. U waⱪitta Isra’il həlⱪi qɵl-bayawanlarda sərgərdan bolup yürüwatⱪanidi. Manga ⱪara, mən ⱨazir 85 yaxⱪa kirdim. ¹¹Mən ⱨazirmu Musa pəyƣəmbər meni qarlaxⱪa əwətkən qaƣdikidək timən turuptimən, ⱨazirmu xu qaƣdikidək urux wə baxⱪa ⱨəmmə ixlarni ⱪilalaymən. ¹²Pərwərdigarning xu qaƣda wədə ⱪilƣini boyiqə bu taƣliⱪ rayonlarni manga bərgin. Anaⱪ ⱪəbililirining ⱨelimu xu zeminlarda yaxawatⱪanliⱪini bilisən, ularning xəⱨərliri qong ⱨəm mustəⱨkəm. Pərwərdigar mən bilən birgə bolsa, Pərwərdigarning wədə bərgini boyiqə mən ularni ⱪoƣlap qiⱪiray.

¹³Yoxuwa Yifunnəning oƣli Kalibning bu sɵzlirini anglap, Pərwərdigardin Kalibƣa bəht tilidi wə Ⱨibron xəⱨirini uningƣa təⱪsim ⱪilip bərdi. ¹⁴Xuning bilən Ⱨibron xəⱨiri ⱨazirƣa ⱪədər Ⱪenaz ⱪəbilisidin bolƣan Yifunnəning oƣli Kalibning igidarqiliⱪida turuwatidu. Qünki u Pərwərdigarƣa, yəni Isra’illar etiⱪad ⱪilip kəlgən Hudaƣa sadiⱪliⱪ bilən boysunƣanidi. ¹⁵(Burun Ⱨibron xəⱨiri Ⱪiryat-arba dəp atilatti. Arba Anaⱪlarning əwladidin qiⱪⱪan uluƣ ⱪəⱨrimandur.)

Xuningdin kiyin bu zeminda urux ahirlaxti.

Yəⱨuda ⱪəbilisigə təⱪsim ⱪilinƣan zeminlar

¹Yəⱨuda ⱪəbilisigə jəmətlər boyiqə zemin təⱪsim ⱪilip berilgən bolup, bu zeminlarning əng jənubtiki pasili Idom qegrasidiki Zin qɵlining qetigiqə tutixatti.

²Yəⱨuda zeminining jənubiy pasili Tuz dengizining jənubining əng qetidin baxlinip, ³qayan dawinidin jənubⱪa mengip, Zin qɵlidin ɵtüp, Kadex-barneya xəⱨirining jənubidin Həzron xəⱨirigə sozulidu. Keyin Addar xəⱨiridin ɵtüp, u yərdin Ⱪarⱪa xəⱨirigə ⱪayrilidu. ⁴Bu pasil yənə Azmon xəⱨirini kesip ɵtüp, ahirida Misir qegrasidiki dəryani boylap Ottura dengizƣiqə tutixidu. Bu Yəⱨuda ⱪəbilisining jənubiy pasilidur.

⁵Ularning xərⱪiy pasili Tuz dengizini boylap, I’ordan dəryasidin Tuz dengizining ⱪoyulux eƣiziƣiqə baridu.

Ximaliy pasili bolsa I’ordan dəryasining Tuz dengiziƣa ⱪuyulux eƣizidin baxlinip, ⁶Bəyt-hogla xəⱨirigiqə sozulup, keyin Bəyt-araba xəⱨiridin ɵtüp Rubenning oƣli Boⱨanning nami bilən atalƣan taxⱪiqə baridu. ⁷Keyin balayi’apət jilƣisidin ɵtüp Dibir xəⱨirigə berip, u yərdin ximalƣa burulup, Gilgal xəⱨirigiqə baridu. Gilgal xəⱨiri bolsa jilƣining jənubidiki Adummim taƣ dawinini kesip ɵtidiƣan yolning ⱪarxi təripidə bolup, bu pasil Enxəməx buliⱪiƣiqə sozulup, Rogel buliⱪi degən jayda ahirlixidu. ⁸Keyin Yibuslar xəⱨirining (Yerusalem xəⱨiri dəpmu atilidu) jənubiy təripidiki Bənⱨinnom jilƣisidin ɵtüp, Ⱨinnom jilƣisining ƣərbidiki edirliⱪⱪa, yəni Rafaⱨlar jilƣisining ximal təripining ahiriƣiqə baridu. ⁹Bu pasil bu edirliⱪtin yənə Nəftowah buliⱪiƣiqə sozulup, keyin Əfron teƣidiki xəⱨərlərgiqə baridu. U yərdin yənə ⱪayrilip, Ⱪiryat-yi’arim dəp atilidiƣan Ba’ala xəⱨirigə tutixidu. ¹⁰U yənə Ba’ala xəⱨiridin ƣərbtiki Sə’ir teƣiƣa ⱪayrilip, u yərdin yi’arim, yəni Kisalon teƣining ximaliy etikini boylap, Bəyt-xəməx xəⱨirigə berip, yənə dawamlixip Timnaⱨ xəⱨirigiqə sozulidu. ¹¹U yənə Əⱪron xəⱨirining ximalidiki taƣ baƣrini boylap, Xikkaron xəⱨirigə burulup, Ba’ala teƣiƣa berip, Yabni’el xəⱨiridin ɵtüp, Ottura dengizda ahirlixidu.

¹²Ularning ƣərbiy pasili Ottura dengizning ⱪirƣaⱪliri idi.

Yəⱨuda ⱪəbilisi wə ularning jəmətlirining pasili mana xu idi.

Kalibⱪa təⱪsim ⱪilip berilgən zemin

¹³Yoxuwa Pərwərdigarning buyruƣini boyiqə Yəⱨuda ⱪəbilisining Ⱪiryat-arba degən zeminini Yifunnəning oƣli Kalibⱪa bɵlüp bərdi. Bu zemin ⱨazir Ⱨibron dəp atilidu. Arba bolsa Anaⱪlarning atisi idi. ¹⁴Kalib bu zemindin Anaⱪning üq oƣli – Xexay, Ahiman wə Talmaylarning jəmətlirini ⱪoƣlap qiⱪardi. ¹⁵Kalib Ⱪiryat-arba zeminidin ɵtüp Dibir (ilgiri Ⱪir’at-sefər dəp atilatti) xəⱨirigə ⱨujum ⱪildi.

¹⁶Yəⱨuda ⱪəbilisining baxliⱪi Kalib:

– Ⱪir’at-sefər xəⱨirini kim alsa, ⱪizim Aksaⱨni xuningƣa berimən, – dedi.

¹⁷U xəⱨərni Kalibning inisi Ⱪenazning oƣli Otni’el aldi. Kalib ⱪizi Aksaⱨni uningƣa bərdi. ¹⁸Bir küni Aksaⱨ atisini yənə bir parqə yər berixkə maⱪul kəltürüx üqün uning aldiƣa bardi. Aksaⱨ exəktin qüxüxi bilənla atisi uningdin:

– Nemigə kəlding? – dəp soridi. ¹⁹Aksaⱨ:

– Mən pəⱪət birla nərsə tələp ⱪilip kəldim. Ata, manga buliⱪi bar yərlərdin bərsingiz, qünki manga bərgən yərliringizning ⱨəmmisi jənubiy qɵllüktiki yərlər ikən, – dedi. Xuning bilən Kalib yuⱪiri wə tɵwəndiki bulaⱪlarni uningƣa bərdi.

Yəⱨuda ⱪəbilisigə təⱪsim ⱪilinƣan xəⱨərlər

²⁰Tɵwəndikilər Yəⱨuda ⱪəbilisigə jəmətlər boyiqə təⱪsim ⱪilip berilgən xəⱨərlər.

²¹Jənubning əng qetidiki Idom qegrasiƣa yeⱪin xəⱨərlər:

Ⱪabzi’el, Ədər, Yagur, ²²Ⱪinaⱨ, Dimona, Ad’ada, ²³Ⱪədəx, Hazor, Yitnan, ²⁴Zif, Tələm, Bi’alot, ²⁵Hazor-hadatta, Ⱪiriyot-həzron (yəni Hazor), ²⁶Amam, Xima, Molada, ²⁷Hazar-gadda, Həxmon, Bəyt-pələt, ²⁸Hazar-xu’al, Bə’ərxəba, Bizyotiya ²⁹Ba’ala, Iyim, Əzəm, ³⁰Əltolad, Kisil, Hurmaⱨ, ³¹Ziⱪlaⱪ, Madmanna, Sansanna, ³²Liba’ot, Xilhim, Ayin wə Rimmonlardin ibarət jəm’iy 29 xəⱨər bolup, ətrapidiki yezilarmu bularning iqidə.

³³Ƣərbiy edirliⱪtiki xəⱨərlər:

Əxta’ol, Zor’aⱨ, Axnaⱨ, ³⁴Zanowah, Engannim, Tappuwah, Enam, ³⁵Yarmut, Adullam, Sokoⱨ, Azeⱪa, ³⁶Xa’arayim, Aditayim, Gidera, yəni Giderotayim ⱪatarliⱪ jəm’iy 14 xəⱨər bolup, ətrapidiki yezilarmu bularning iqidə.

³⁷Buningdin baxⱪa, Zinan, Hadaxa, Migdal-gad, ³⁸Dil’an, Mizpəⱨ, Yoⱪti’el, ³⁹Lakix, Bozⱪat, Əglon, ⁴⁰Kabbon, Lahmas, Kitlix, ⁴¹Giderot, Bəyt-dagon, Na’ama, Maⱪⱪedalardin ibarət jəm’iy 16 xəⱨər wə ətrapidiki yezilar ⁴²wə yənə Libnaⱨ, Ətər, Axan, ⁴³Yiftaⱨ, Axnaⱨ, Nizib, ⁴⁴Ⱪiylaⱨ, Akzib, Marexa ⱪatarliⱪ jəm’iy toⱪⱪuz xəⱨər bolup, ətrapidiki yezilarmu bularning iqidə.

⁴⁵Jümlidin Əⱪron wə ətrapidiki yezilar ⁴⁶wə Əⱪrondin tartip, Ottura dengizƣiqə bolƣan Axdod yenidiki barliⱪ xəⱨərlər ⁴⁷ⱨəmdə Axdod, Gaza ətrapidiki yezilar bilən ⱪoxulup, Misir qegrasidiki dəryaƣa wə Ottura dengiz yaⱪisiƣa baratti.

⁴⁸Taƣliⱪ rayonlardiki xəⱨərlər:

Xamir, Yattir, Sokoⱨ, ⁴⁹Dannaⱨ, Ⱪiryat-sannaⱨ (yəni Dibir), ⁵⁰Anab, Əxtimowa, Anim, ⁵¹Goxən, Holon, Giloⱨ ⱪatarliⱪ 11 xəⱨər bolup, ətrapidiki yezilarmu bularning iqidə.

⁵²Uningdin baxⱪa Arab, Dumaⱨ, Əx’an, ⁵³Yanum, Bəyt-tappuwah, Afeⱪa, ⁵⁴Humtaⱨ, Ⱪiryat-arba (yəni Ⱨibron) Zi’or ⱪatarliⱪ jəm’iy toⱪⱪuz xəⱨər wə ətrapidiki yezilar ⁵⁵wə ⱨəm Ma’on, Karməl, Zif, Yuttaⱨ, ⁵⁶Yizri’əl, Yoⱪdi’am, Zanowah, ⁵⁷Ⱪayin, Gib’aⱨ wə Timnaⱨ ⱪatarliⱪ jəm’iy on xəⱨər bolup, ətrapidiki yezilarmu bularning iqidə. ⁵⁸Jümlidin Halhul, Bəytzur, Gidor, ⁵⁹Ma’arat, Bəyt-anot wə Əltiⱪon ⱪatarliⱪ altə xəⱨər wə ətrapidiki yezilar ⁶⁰ⱨəmdə Ⱪiryat-ba’al (yəni Ⱪiryat-yi’arim), Rabbaⱨ ⱪatarliⱪ ikki xəⱨər bolup, ətrapidiki yezilarmu bularning iqidə.

⁶¹Qɵldiki xəⱨərlər:

Bəyt-araba, Middin, Sikaka, ⁶²Nibxan, Tuz xəⱨiri wə Engədi ⱪatarliⱪ altə xəⱨər bolup, ətrapidiki yezilarmu bularning iqidə. ⁶³Lekin Yəⱨuda ⱪəbilisidikilər Yerusalemdiki Yibuslarni ⱪoƣlap qiⱪiriwetxkə amalsiz ⱪalƣaqⱪa, Yibuslar ⱨazirƣa ⱪədər Yəⱨuda ⱪəbilisidikilər bilən billə xu yərdə yaxap kəlməktə.

Yüsüpning əwladliriƣa təⱪsim ⱪilinƣan zeminlar

¹Yüsüpning əwladliriƣa təⱪsim ⱪilip berilgən zeminlar:

Bu zeminlarning jənubiy pasili I’ordan dəryasining yenidiki Eriha xəⱨiridin, yəni Eriha xəⱨirining xərⱪidiki bulaⱪliⱪtin baxlinip, qɵl-bayawanlarni kesip ɵtüp, taƣliⱪ rayondiki Bəytəl xəⱨirigiqə sozulidu. ²Jənubiy pasil Bəytəl, yəni Luz xəⱨiridin baxlinip, Atarot xəⱨiridiki Arkilarning zeminiƣa baridu. ³Keyin yənə ƣərbkə sozulup, Yafletlarning zeminidin ɵtüp, astin Bəyt-horon xəⱨirigiqə berip, u yərdin yənə Gəzər xəⱨirigiqə sozulup, ahiri Ottura dengizƣa berip tohtaydu.

⁴Yüsüpning oƣulliri, yəni Əfrayim bilən Manassəning əwladliri ɵzlirigə təⱪsim ⱪilinƣan zeminlarƣa igə boldi.

Əfrayim ⱪəbilisigə təⱪsim ⱪilinƣan zeminlar

⁵Əfrayim ⱪəbilisigə jəmətlər boyiqə berilgən zeminlar:

ularƣa təⱪsim ⱪilinƣan zeminning jənubiy pasili xərⱪtə Atrot-addar xəⱨiridin baxlinip, üstün Bəyt-horon xəⱨirigə tutixip, ⁶Ottura dengizƣa baridu. Keyin yənə ximaldiki Mikmitat xəⱨiridin ɵtüp, xərⱪtiki Ta’anat-xilo xəⱨirigə berip, Yanowah xəⱨirigə tutixidu. ⁷Keyin yənə Yanowah xəⱨiridin jənubⱪa ⱪayrilip, u yərdin Atarot, Na’ara xəⱨərlirigiqə sozulup, keyin Eriha xəⱨirigə tutixip, I’ordan dəryasida ahirlixidu. ⁸Bu pasil yənə Tappuwah xəⱨiridin ƣərbkə sozulup, Ⱪanaⱨ jilƣisini boylap, Ottura dengizƣa tutixidu. Mana bu Əfrayim ⱪəbilisigə jəmətlər boyiqə təⱪsim ⱪilip berilgən zeminlardur.

⁹Uningdin baxⱪa, Manassə ⱪəbilisining ƣərbiy yerimidikilərgə təⱪsim ⱪilinip berilgən zeminlar iqidə, Əfrayim ⱪəbilisigə berilgən xəⱨər wə ətrapidiki yezilarmu bar. ¹⁰Əfrayim ⱪəbilisi Kən’anlarni Gəzər xəⱨiridin ⱪoƣlap qiⱪiriwətmidi, əmma ular ⱨazirƣa ⱪədər Əfrayimlarƣa ixləmqi bolmaⱪta.

Manassə ⱪəbilisining ƣərbiy yerimiƣa təⱪsim ⱪilinƣan zeminlar

¹Yüsüpning qong oƣlining əwladliridin bolƣan Manassə ⱪəbilisidikilərgə zemin təⱪsim ⱪilip berildi. (Manassəning qong oƣli Makir Gil’adning atisi bolup, uning əwladliri batur jəngqilərdin bolƣaqⱪa, Gil’ad zemini wə Baxan zemini ularƣa burunla təⱪsim ⱪilip berilgənidi.) ²I’ordan dəryasining ƣərbidiki baxⱪa zeminlar Manassəning ⱪalƣan əwladliriƣa jəmətlər boyiqə, yəni Abi’əzər, Heləⱪ, Asri’el, Xəkəm, Hefər wə Ximida ⱪatarliⱪ jəmətlərgə təⱪsim ⱪilip berildi. Bu jəmətlər Yüsüpning oƣli Manassəning ər əwladliri idi.

³Əmma Hefərning oƣli, yəni Gil’adning nəwrisi, Makirning qəwrisi, Manassəning əwrisi bolƣan Zilofhadning oƣli yoⱪ, pəⱪət ⱪizlirila bar idi. Bu ⱪizlarning isimliri Mahlaⱨ, No’aⱨ, Hoglaⱨ, Milkaⱨ wə Tirzaⱨ idi. ⁴Ular roⱨaniy Əl’azar, Nunning oƣli Yoxuwa wə Isra’illarning aⱪsaⱪallirining aldiƣa kelip:

– Pərwərdigar Musa pəyƣəmbərgə, ⱪəbilimizdiki ərlərgə ohxax bizgimu zemin təⱪsim ⱪilip berixni buyruƣanidi, – dedi.

Xuning bilən Yoxuwa Pərwərdigarning buyruƣini boyiqə, taƣiliriƣa ohxax ularƣimu yər təⱪsim ⱪilip bərdi. ⁵Xundaⱪ ⱪilip, I’ordan dəryasining ⱪarxi ⱪirƣiⱪidiki Gil’ad zemini bilən Baxan zeminidin baxⱪa, Manassə ⱪəbilisigə yənə on parqə zemin təⱪsim ⱪilip berildi. ⁶Manassə ⱪəbilisidikilərning ayal əwladlirimu ər əwladlarƣa ohxax bir parqidin yərgə igə boldi. Gil’ad zemini Manassə ⱪəbilisidikilərning ⱪalƣan ər əwladliriƣa təⱪsim ⱪilip berildi.

⁷I’ordan dəryasining ƣərbidiki Manassə ⱪəbilisining pasili, ximalda Axer ⱪəbilisining pasiliƣa tutuxip, jənubta Xəkəm xəⱨirigə yeⱪin bolƣan Mikmitat xəⱨirigə sozulup, Mikmitat xəⱨiridin yənimu jənubⱪa ilgiriləp, En-tappuwahlar yaxawatⱪan zeminƣa tutixatti. ⁸Tappuwah xəⱨirining ətrapidiki zeminlar Manassə ⱪəbilisigə təwə boldi, əmma Manassə ⱪəbilisi zeminidiki Tappuwah xəⱨiri Əfrayim ⱪəbilisigə təwə idi. ⁹Manassə ⱪəbilisning jənubiy pasili Ⱪanaⱨ jilƣisiƣa tutixatti. Manassə ⱪəbilisining xəⱨərliri iqidə Əfrayim ⱪəbilisigə təⱪsim ⱪilinƣan xəⱨərlərmu bar idi. Əmma Manassə ⱪəbilisining pasili Ⱪanaⱨ jilƣisining ximal təripidin ɵtüp, Ottura dengizƣa tutixatti. ¹⁰Əfrayim zemini bolsa Ⱪanaⱨ jilƣisining jənubida, Manassə ⱪəbilisining zemini bolsa dəryaning ximalida idi. Ottura dengiz bolsa Manassə ⱪəbilisining ƣərbiy pasili bolup, ularning zemini ximalda Axer ⱪəbilisining pasiliƣa, ƣərbtə Issakar ⱪəbilisining pasiliƣa tutixatti.

¹¹Manassə ⱪəbilisigə berilgən Bəytxan, Yibli’am, Dor, yəni Nafətdor, Endor, Tanak wə Migiddo ⱪatarliⱪ xəⱨərlər wə ularning ətrapidiki yezilar Issakar ⱪəbilisi bilən Axer ⱪəbilisining zemini iqidə idi.

¹²Əmma Manassə ⱪəbilisi bu xəⱨərlərni igiliyəlmidi. Xu zeminlarda yaxawatⱪan Kən’anlar dawamliⱪ xu yərdə yaxawərdi. ¹³Keyin Isra’illar küqəygəndin keyin, ular Kən’anlarni ixləmqi ⱪilip ixlətti. Əmma ularni bu zeminlardin pütünləy ⱪoƣlap qiⱪarmidi.

¹⁴Yüsüpning əwladliri Yoxuwaning aldiƣa kelip:

– Pərwərdigar bizgə bərikət bərdi. Bizning adəmlirimiz xunqə kɵp tursa, sən nemə üqün bizgə bir parqila zemin təⱪsim ⱪilip berisən? – dəp soridi.

¹⁵Yoxuwa ularƣa:

– Əgər adəmliringlar xunqə kɵp bolsa, Əfrayim taƣliⱪ rayoni silərgə yətmigən bolsa, ormanliⱪta yaxawatⱪan Pərizzilər wə Rafaⱨlarning zeminiƣa berip, ormanlarni kesip ɵzünglarƣa jay ⱪilinglar, – dedi.

¹⁶Yüsüpning əwladliri jawab ⱪayturup:

– Əfrayim taƣliⱪ rayoni bizgə tarliⱪ ⱪilidu. Uning üstigə tüzləngliktiki Bəytxan wə uning ətrapidiki yezilar wə Yizri’əl jilƣisida yaxawatⱪan Kən’anlarning tɵmür bilən mustəⱨkəmləngən jəng ⱨarwilirimu bar, – deyixti.

¹⁷Yoxuwa Yüsüpning əwladliri bolƣan Əfrayim wə Manassə ⱪəbilisidikilərgə mundaⱪ dedi:

– Silər xunqə kɵp wə küqlük ikənsilər, silərgə bir ülüxtin kɵp zemin təⱪsim ⱪilip berilixi kerək. ¹⁸Taƣliⱪ rayonlarmu silərgə təwə bolsun. U yərlər gərqə ormanliⱪ bolsimu, silər ormanlarni kesip, xu jaylarni ɵzünglarƣa zemin ⱪilinglar. Kən’anlar küqlük ⱨəm ularning tɵmür bilən mustəⱨkəmləngən jəng ⱨarwiliri bolsimu, silər ularni ⱪoƣlap qiⱪiriwetələysilər.

Ⱪalƣan zeminlarning təⱪsim ⱪilinixi

¹Isra’illar pütün zeminlarni boysundurƣandin keyin, pütkül həlⱪ Xilo xəⱨirigə yiƣilip, uqrixix qediri tikti. ²Isra’illarning yənə yəttə ⱪəbilisigə tehi zemin təⱪsim ⱪilip berilmigənidi.

³Yoxuwa Isra’illarƣa mundaⱪ dedi:

– Pərwərdigar – silərning əjdadliringlar etiⱪad ⱪilƣan Huda silərgə bərgən zeminlarni ⱪaqanƣiqə igiliməy turisilər? ⁴Silər ⱨazirla ⱨərbir ⱪəbilidin üq adəm tallanglar, mən ularni xu zeminlarni qarlaxⱪa əwətimən. Ular ɵz ⱪəbililirining pasillirini bekitip, həritisini sizip, mening yenimƣa ⱪaytip kəlsun. ⁵Bu zeminlar yəttə parqiƣa bɵlünsun. Jənubtiki zeminlar Yəⱨuda ⱪəbilisigə, ximaldiki zeminlar Yüsüpning əwladliriƣa ⱪaldurulsun. ⁶Silər bu yəttə parqə zeminning həritisini sizip qiⱪip, mening yenimƣa elip kelinglar, andin mən bu zeminlarni Pərwərdigarimiz – Hudaning aldida silər üqün qək taxlap, ⱨərbir ⱪəbiligə təⱪsim ⱪilip berimən.

⁷Lekin Lawiy ⱪəbilisigə ⱨeqⱪandaⱪ zemin təⱪsim ⱪilip berilməydu. Qünki ularning zemini, yəni nesiwisi Pərwərdigarning roⱨaniysi boluxtur. Gad ⱪəbilisi, Ruben ⱪəbilisi wə Manassə ⱪəbilisining xərⱪiy yerimi ɵzlirigə təwə zeminƣa igə bolup bolƣan. Ularƣa bu zeminni Pərwərdigarning hizmətkari Musa pəyƣəmbər I’ordan dəryasining xərⱪiy ⱪirƣiⱪidin bərgən.

⁸Qarliƣuqilar mengix aldida, Yoxuwa ularƣa yənə tapilap:

– Silər pütün zeminlarni qarlap, həritisini sizip kelinglar. Silər ⱪaytip kəlgəndin keyin, mən Xiloda Pərwərdigarning aldida silər üqün qək taxlaymən.

⁹Qarliƣuqilar pütün zeminni qarlap, uni yəttə parqiƣa bɵlüp, ⱨərbir parqidiki xəⱨərlərni tizimlap qiⱪti. Ular ⱪaytip kelip, Xilodiki ⱪarargaⱨta Yoxuwa bilən kɵrüxti. ¹⁰Yoxuwa Pərwərdigarning aldida bu zeminlarni ⱨər ⱪaysi ⱪəbililərgə təⱪsim ⱪilip berix üqün qək taxlidi.

Binyamin ⱪəbilisigə təⱪsim ⱪilinƣan zeminlar

¹¹Birinqi qək Binyamin ⱪəbilisigə qiⱪti. Ularƣa jəmətliri boyiqə təⱪsim ⱪilip berilgən zemin, Yəⱨuda bilən Yüsüp ⱪəbilisining zemini otturisida idi.

¹²Bu zeminning ximaliy pasili I’ordan dəryasidin baxlinip, Eriha xəⱨirining ximalidin yuⱪirilap, ƣərbkə burulup taƣliⱪ rayonƣa kirip, andin Bəyt’awən qɵllükigə baridu. ¹³Bu yərdin Luz, yəni Bəytəl xəⱨirigə tutixip, astin Bəyt-horon xəⱨirining jənubidiki edirliⱪⱪa jaylaxⱪan Atrot-addar xəⱨirigə tutixidu. ¹⁴Bu yərdin yənə jənubⱪa burulup, Bəyt-horon xəⱨirining udulidiki edirliⱪning ƣərbiy ⱪirƣiⱪini boylap, Yəⱨuda ⱪəbilisigə təwə bolƣan Ⱪiryat-ba’al, yəni Ⱪirat-yi’arim xəⱨiridə ahirlixidu. Bu ularning ƣərbiy pasilidur.

¹⁵Jənubiy pasili bolsa Ⱪirat-yi’arim xəⱨirining ƣərbidin baxlinip, Nəftowah bulaⱪliriƣa tutixidu. ¹⁶Keyin yənə Rafaⱨlar jilƣisining ximal təripidiki wə Bənⱨinnom jilƣisi yenidiki edirliⱪtin tɵwəngə ⱪarap, Ⱨinnom jilƣisini boylap, Yibuslar xəⱨirining^* jənubidiki edirliⱪtin ɵtüp, Rogel buliⱪiƣa baridu. ¹⁷Bu pasil yənə u yərdin ximalƣa ⱪayrilip Enxəməxkə berip, Adummim dawinining ⱪarxisidiki Gililotⱪa tutixidu. Keyin Rubenning oƣli Boⱨanning nami bilən atalƣan taxⱪiqə berip, ¹⁸u yərdin yənə Araba rayonining udulidiki edirliⱪning ximalini boylap ɵtüp, Araba rayoniƣa tutixidu. ¹⁹U yərdin Bəyt-hoglaning ximaliy təripigə tutixip, Tuz dengizining ximaliy ⱪirƣiⱪidiki I’ordan dəryasining jənubidiki ⱪuyulux eƣizida ahirlixidu. Bu ularning jənubiy pasilidur. ²⁰I’ordan dəryasi bolsa ularning xərⱪiy pasili idi.

Mana bu tɵt təripi qegralanƣan zeminlar Binyamin ⱪəbilisigə jəmətlər boyiqə təⱪsim ⱪilip berilgən zeminlardur.

²¹Binyamin ⱪəbilisigə berilgən xəⱨərlər: Eriha, Bəyt-hogla, Eməⱪ-ⱪiziz, ²²Bəyt-araba, Zimarayim, Bəytəl, ²³Awwim, Paraⱨ, Ofraⱨ, ²⁴Kifar-ammona, Ofni, Gəba ⱪatarliⱪ 12 xəⱨər bolup, ətrapidiki yezilarmu bularning iqidə. ²⁵Yənə Gib’on, Ramaⱨ, Bə’ərot, ²⁶Mizpaⱨ, Kifira, Mozaⱨ, ²⁷Rəⱪəm, Yirpi’el, Tar’ala, ²⁸Zela, Ⱨa’ələf, Yibus (Yerusalem), Gib’aⱨ, Ⱪiryat ⱪatarliⱪ 14 xəⱨər bolup, ətrapidiki yezilarmu bularning iqidə. Mana bular Binyamin ⱪəbilisigə jəmətlər boyiqə təⱪsim ⱪilip berilgən zeminlardur.

Ximon ⱪəbilisigə təⱪsim ⱪilinƣan zeminlar

¹Ikkinqi qək Ximon ⱪəbilisigə qiⱪti. Ularƣa jəmətliri boyiqə təⱪsim ⱪilip berilgən zemin, Yəⱨuda ⱪəbilisining zemini iqididur.

²Bu zeminda Bə’ərxəba, Molada, ³Hazar-xu’al, Balaⱨ, Əzəm, ⁴Əltolad, Bitul, Hurmaⱨ, ⁵Ziⱪlaⱪ, Bəyt-markabot, Hazar-susaⱨ, ⁶Bəyt-liba’ot wə Xaruhən ⱪatarliⱪ 13 xəⱨər bolup, ətrapidiki yezilarmu bularning iqidə.

⁷Ximon ⱪəbilisi uningdin baxⱪa yənə Ayin, Rimmon, Ətər wə Axan ⱪatarliⱪ tɵt xəⱨər wə ularning ətrapidiki yezilarƣa igə boldi. ⁸Bu zemin yənə Ba’alat-bi’er, yəni Nəgeb qɵllükidiki Ramaⱨ xəⱨirigiqə bolƣan barliⱪ xəⱨər wə yezilarni ɵz iqigə alidu. Bu zeminlar Ximon ⱪəbilisigə jəmətlər boyiqə təⱪsim ⱪilip berildi. ⁹Yoxuwa Yəⱨuda ⱪəbilisigə ularning eⱨtiyajidinmu artuⱪ zemin təⱪsim ⱪilip bərgənidi, xunga Yəⱨuda ⱪəbilisi Ximon ⱪəbilisigə ɵz zeminidin yər ajritip bərdi.

Zəbulun ⱪəbilisigə təⱪsim ⱪilinƣan zeminlar

¹⁰Üqinqi qək Zəbulun ⱪəbilisigə qiⱪti. Ularƣa jəmətliri boyiqə təⱪsim ⱪilip berilgən zeminning pasili Sarid xəⱨiridin baxilinip, ¹¹ƣərbkə sozulup, Mar’ala xəⱨiridin ɵtüp, Dabbəxət xəⱨirigə berip, u yərdin Yoⱪni’am xəⱨirining yenidiki jilƣiƣiqə tutixidu. ¹²Ⱪarxi tərəptə Sarid xəⱨiridin xərⱪiy tərəpkə sozulup, Kislot-tabor xəⱨirining pasiliƣa berip, u yərdin Dabirat xəⱨirigiqə sozulup, yənə yuⱪirilap Yafiya xəⱨirigə tutixidu. ¹³Andin xərⱪⱪə dawamlixip Gathefər xəⱨiri, Etⱪazin xəⱨiri wə Rimmon xəⱨərliridin ɵtüp, Ne’aⱨ xəⱨirigə burulidu. ¹⁴Zəbulunlarning ximaliy pasili Hannaton xəⱨiridin ɵtüp, Yiftah’el jilƣisida ahirlixidu. ¹⁵Ularning zemini jəm’iy 12 xəⱨər bolup, Ⱪattat, Nahalal, Ximron, Yid’ala wə Bəytləⱨəm xəⱨərliri wə uning ətrapidiki yezilarmu xuning iqidə.

¹⁶Mana bu xəⱨərlər wə ularning ətrapidiki yezilar Zəbulun ⱪəbilisigə jəmətlər boyiqə təⱪsim ⱪilip berilgən zeminlardur.

Issakar ⱪəbilisigə təⱪsim ⱪilinƣan zeminlar

¹⁷Tɵtinqi qək Issakar ⱪəbilisigə qiⱪti. Ularƣa jəmətliri boyiqə təⱪsim ⱪilip berilgən zemin tɵwəndiki xəⱨərlərni ɵz iqigə alidu: ¹⁸Yizri’əl, Kisullot, Xunem, ¹⁹Hafarayim, Xi’on, Anaharat, ²⁰Rabbit, Ⱪixyon, Əbəz, ²¹Rəmət, Engannim, Enhadda wə Bəyt-pazzez.

²²Ularning zemini Tabor, Xahazima wə Bəyt-xəməx xəⱨərlirigə tutixip, I’ordan dəryasida ahirlixidu. Ularning zemini 16 xəⱨər bolup, ularning ətrapidiki yezilarmu xularning iqidə.

²³Issakar ⱪəbilisigə jəmətlər boyiqə təⱪsim ⱪilip berilgən zeminlar yuⱪiridiki xəⱨərlər wə ularƣa ⱪaraxliⱪ yezilarni ɵz iqigə alidu.

Axer ⱪəbilisigə təⱪsim ⱪilinƣan zeminlar

^24-25Bəxinqi qək Axer ⱪəbilisigə qiⱪti. Ularƣa jəmətliri boyiqə təⱪsim ⱪilip berilgən zemin tɵwəndiki xəⱨərlərni, yəni Həlⱪat, Hali, Bətən, Akxaf, ²⁶Allammələk, Amad wə Mix’al ⱪatarliⱪ xəⱨərlərni ɵz iqigə alidu. Uning ƣərbiy pasili Karməl teƣi wə Xihor-libnat xəⱨirigə tutixidu. ²⁷Keyin yənə xərⱪⱪə burulup, Bəyt-dagon xəⱨirigə suzulup, Zəbulun ⱪəbilisidiki Yiftah’el jilƣisiƣiqə baridu. U yərdin ximalƣa burulup, Bəyt-eməⱪ wə Ni’i’əl xəⱨərlirigiqə berip, u yərdin dawamliⱪ ximalƣa ilgiriləp, Ⱪabul, ²⁸Əbron, Rihob, Hammon, Ⱪanaⱨ xəⱨirigə berip wə tehimu yiraⱪlap udul büyük Sidon xəⱨirigə tutixidu. ²⁹Bu pasil yənə Ramaⱨ xəⱨiri wə sepilliri mustəⱨkəm Tir xəⱨirigə berip, u yərdin yənə Hosaⱨ xəⱨirigə burulup, Ottura dengiz boyidiki Mahalab wə Akzib xəⱨirigə yeⱪin rayonlarƣa baridu. ³⁰Ularning zeminida Ummaⱨ, Afeⱪ wə Rihob ⱪatarliⱪ 22 xəⱨər bolup, ularning ətrapidiki yezilarmu xuning iqidə.

³¹Mana bu xəⱨərlər wə ularning ətrapidiki yezilar Axer ⱪəbilisigə jəmətlər boyiqə təⱪsim ⱪilip berilgən zeminlardur.

Naftali ⱪəbilisigə təⱪsim ⱪilinƣan zeminlar

^32-33Altinqi qək Naftali ⱪəbilisigə qiⱪti. Ularƣa jəmətliri boyiqə təⱪsim ⱪilip berilgən zeminning ximaliy pasili, Heləf xəⱨirining Za’anannim degən yərning yenidiki dup dərihidin baxlinip, Adami-nəkəb, Yabni’el wə tehimu yiraⱪlap berip Laⱪⱪum xəⱨərlirini kesip ɵtüp, I’ordan dəryasida ahirlixidu. ³⁴Ƣərbiy pasili Aznot-tabor xəⱨirini kesip ɵtüp, Huⱪoⱪ xəⱨirigə baridu. Bu pasilning jənub təripi Zəbulun ⱪəbilisigə, ƣərb təripi Axer ⱪəbilisigə, xərⱪ təripi I’ordan dəryasiƣa tutixidu. ³⁵Ularning zeminida mustəⱨkəm sepil bilən ⱪorxalƣan tɵwəndiki xəⱨərlər bar: Ziddim, Zer, Hammat, Raⱪⱪat, Kinnərət, ³⁶Adama, Ramaⱨ, Hazor, ³⁷Ⱪədəx, Ədrə’i, Enhazor, ³⁸Yir’on, Migdal’el, Horem, Bəyt-anat wə Bəyt-xəməx ⱪatarliⱪ jəm’iy 19 xəⱨər bolup, ularning ətrapidiki yezilarnimu ɵz iqigə alidu.

³⁹Mana bu xəⱨərlər wə ularning ətrapidiki yezilar Naftali ⱪəbilisigə jəmətlər boyiqə təⱪsim ⱪilip berilgən zeminlardur.

Dan ⱪəbilisigə təⱪsim ⱪilinƣan zeminlar

^40-41Yəttinqi qək Dan ⱪəbilisigə qiⱪti. Ularƣa jəmətliri boyiqə təⱪsim ⱪilip berilgən zemin tɵwəndiki xəⱨərlər: yəni Zor’aⱨ, Əxta’ol, Irxəməx, ⁴²Xa’alabbin, Ayyalon, Yitlaⱨ, ⁴³Elon, Timnaⱨ, Əⱪron, ⁴⁴Əltiⱪe, Gibbiton, Ba’alat, ⁴⁵Yiⱨud, Binəbiraⱪ, Gatrimmon, ⁴⁶Meyarⱪon, Raⱪⱪon xəⱨiri wə Jaffa xəⱨirining udulidiki zeminlarni ɵz iqigə alidu.

⁴⁷Əmma Dan ⱪəbilisi bu zeminlarƣa igə bolalmidi. Ular baxⱪa yərgə berip, Ləxəm xəⱨirigə ⱨujum ⱪilip, bu xəⱨərni igilidi ⱨəmdə bu xəⱨərning həlⱪini ⱪiliq bilən ⱪirƣin ⱪilip, ɵzliri bu xəⱨərgə orunlaxti. Ular bu xəⱨərning namini ɵzgərtip, əjdadlirining nami bilən “Dan” dəp ataxti.

⁴⁸Mana bu xəⱨər wə uning ətrapidiki yezilar Dan ⱪəbilisigə jəmətlər boyiqə təⱪsim ⱪilip berilgən zeminlardur.

Yoxuwaƣa təⱪsim ⱪilinƣan zemin

⁴⁹Barliⱪ ⱪəbililərgə zeminlar bɵlüp berilgəndin keyin, Isra’illar Nunning oƣli Yoxuwaƣimu zemin təⱪsim ⱪilip bərdi. ⁵⁰Pərwərdigarning buyruƣini boyiqə Isra’illar Yoxuwaƣa ɵzi talliƣan xəⱨərni təⱪsim ⱪilip bərdi. U Əfrayim taƣliⱪ rayonidiki Timnat-sərah xəⱨirini talliwalƣanidi. U bu xəⱨərni ⱪaytidin ⱪurup qiⱪip, u yərdə olturaⱪlixip ⱪaldi.

⁵¹Yuⱪiridiki zeminlarni roⱨaniy Əl’azar, Nunning oƣli Yoxuwa wə ⱪəbilə aⱪsaⱪalliri Pərwərdigarning aldida, Xiloning kirix eƣizidiki uqrixix qedirida qək taxlap, Isra’illarƣa təⱪsim ⱪilip bərdi. Xuning bilən zemin təⱪsim ⱪilip berix tamamlandi.

Panaⱨlinidiƣan xəⱨərlər

¹Pərwərdigar Yoxuwaƣa mundaⱪ dedi:

²– Sən Isra’illarƣa eytⱪin, mən Musa pəyƣəmbər arⱪiliⱪ sanga əmr ⱪilƣinimdək, ular panaⱨlinidiƣan xəⱨərlərni bekitip qiⱪsun. ³Ⱨərⱪandaⱪ bir kixi birawni bihəstəlik ⱪilip, məⱪsətsiz ⱨalda ɵltürüp ⱪoysa, u xu xəⱨərlərning birigə ⱪeqip berip, panaⱨlansa bolidu. U bu xəⱨərdə ɵlgüqining tuƣⱪanlirining ⱪisas elixidin ɵzini saⱪlap ⱪalalaydu. ⁴Lekin u kixi xu xəⱨərlərning birigə ⱪeqip berip panaⱨlanmaⱪqi bolƣanda, xəⱨər dərwazisi aldida turup, bu xəⱨərning aⱪsaⱪalliriƣa ɵz ⱪilmixini bayan ⱪilsun. Ular qoⱪum u kixini xəⱨərgə kirixkə yol ⱪoysun wə uningƣa xu xəⱨərdin turidiƣan jay kɵrsitip bərsun. ⁵Əgər ɵlgüqining tuƣⱪanliri ⱪisas elix üqün ⱪoƣlap kəlsə, aⱪsaⱪallar ⱨərgizmu ɵltürgüqini ularƣa qiⱪirip bərməsliki kirək. Qünki ɵltürgüqi ɵlgüqini ⱪəstən ɵltürmigən, xundaⱪla burun uning bilən adawitimu bolmiƣan. ⁶Əmma ɵltürgüqi jama’ət aldida soraⱪ ⱪilinip, uningƣa ⱨɵküm qiⱪirilƣuqə, xu yərdə turuxi kerək. Wəⱪə yüz bərgən waⱪittiki bax roⱨaniy ɵlüp kətküqə ɵltürgüqi qoⱪum xu xəⱨərdə turuxi kirək. Uningdin keyin ɵltürgüqi ərkin bolup, ɵzi ⱪeqip kəlgən xəⱨərgə ⱪaytsa bolidu.

⁷Naftali ⱪəbilisining taƣliⱪ rayonining Jəliliyədiki Ⱪədəx xəⱨiri, Əfrayim ⱪəbilisining taƣliⱪ rayonidiki Xəkəm xəⱨiri, Yəⱨuda ⱪəbilisining taƣliⱪ rayonidiki Ⱪiryat-arba, yəni Ⱨibron xəⱨiri ⱪatarliⱪ xəⱨərlər panaⱨlinix üqün bekitilgən xəⱨərlərdur. ⁸I’ordan dəryasining xərⱪiy təripidiki, yəni Eriha xəⱨirining udulidiki Ruben ⱪəbilisining egizlikidiki qɵllükkə jaylaxⱪan Bəzər xəⱨiri, Gad ⱪəbilisining zeminiƣa jaylaxⱪan Gil’adtiki Ramot xəⱨiri, Manassə ⱪəbilisining zeminiƣa jaylaxⱪan Baxan rayonidiki Golan xəⱨiri ⱪatarliⱪ xəⱨərlər panaⱨlinix üqün bekitilgən xəⱨərlərdur. ⁹Bu xəⱨərlər barliⱪ Isra’illar wə xu zeminda yaxawatⱪan sirittin kəlgənlər üqün panaⱨlinidiƣan xəⱨərlər ⱪilip bekitilgən. Ⱨərⱪandaⱪ bir kixi birawni bihəstəlik ⱪilip, məⱪsətsiz ⱨalda ɵltürüp ⱪoysa, xu xəⱨərlərning birigə ⱪeqip berip panaⱨlansa bolidu. Bu arⱪiliⱪ ular jama’ət aldida soraⱪ ⱪilinixtin burun, ⱪisas alƣuqilarning ɵltürüwetixidin saⱪlinalaydu.

Lawiy ⱪəbilisigə ayrip berilgən xəⱨərlər

^1-2Lawiy ⱪəbilisining aⱪsaⱪalliri Kən’an zeminidiki Xilo xəⱨiridə turuwatⱪan roⱨaniy Əl’azar, Nunning oƣli Yoxuwa wə Isra’illarning aⱪsaⱪallirining aldiƣa kelip ularƣa:

– Pərwərdigar Musa pəyƣəmbərgə, biz yaxaydiƣan xəⱨər wə mal-qarwilirimizni baⱪidiƣan otlaⱪ berixni buyruƣanidi, – dedi.

³Xuning bilən Isra’illar Pərwərdigarning buyruƣini boyiqə Lawiy ⱪəbilisigə ɵzlirigə təⱪsim ⱪilip berilgən zemindin tɵwəndiki xəⱨərlərni wə otlaⱪlarni ayrip bərdi.

⁴Qək taxlax arⱪiliⱪ Lawiy ⱪəbilisning Ⱪoⱨat jəmətidin bolƣan Ⱨarunning əwladliriƣa Yəⱨuda, Ximon wə Binyamin ⱪəbilisigə təⱪsim ⱪilip berilgən zemindiki 13 xəⱨər ayrip berildi.

⁵Yənə qək taxlax arⱪiliⱪ, Ⱪoⱨat jəmətining baxⱪa əwladliriƣa Əfrayim, Dan wə Manassə ⱪəbilisining ƣərbiy yerimiƣa təⱪsim ⱪilip berilgən zemindiki 10 xəⱨər ayrip berildi.

⁶Yənə qək taxlax arⱪiliⱪ, Gerxon jəmətigə Issakar, Axer, Naftali wə Baxandiki Manassə ⱪəbilisining xərⱪiy yerimiƣa təⱪsim ⱪilip berilgən zemindiki 13 xəⱨər ayrip berildi.

⁷Mirari jəmətigimu qək taxlax arⱪiliⱪ Ruben, Gad wə Zəbulun ⱪəbilisigə təⱪsim ⱪilip berilgən zemindiki 12 xəⱨər ayrip berildi.

⁸Xundaⱪ ⱪilip Isra’illar Pərwərdigarning Musa pəyƣəmbərgə buyruƣini boyiqə yuⱪiriⱪi xəⱨər wə otlaⱪlarni Lawiy ⱪəbilisigə qək taxlax arⱪiliⱪ ayrip bərdi.

^9-10Lawiy ⱪəbilisning Ⱪoⱨat jəmətidin bolƣan Ⱨarunning əwladliriƣa birinqi bolup qək qiⱪⱪanliⱪi üqün, Isra’illar Yəⱨuda wə Ximon ⱪəbilisining xəⱨərlirini ularƣa əng aldida ayrip bərdi: ¹¹Yəⱨuda ⱪəbilisining taƣliⱪ rayonidiki Ⱪiryat-arba, yəni Ⱨibron xəⱨiri wə uning ətrapidiki otlaⱪlarnimu ularƣa ayrip bərdi (Arba Anaⱪning əjdadi idi). ¹²Əmma xəⱨərning sirtidiki dalilar wə uning ətrapidiki yezilar burunla Yifunnəning oƣli Kalibning igidarqiliⱪ ⱪilixiƣa təⱪsim ⱪilip berilgənidi.

¹³Xuning bilən roⱨaniy Ⱨarunning əwladliriƣa Ⱨibron xəⱨiri (bihəstəlik ⱪilip adəm ɵltürüp ⱪoyƣanlarning panaⱨlinidiƣan xəⱨərlirining biri), Libnaⱨ, ¹⁴Yattir, Əxtimowa, ¹⁵Holon, Dibir, ¹⁶Ayin, Yuttaⱨ wə Bəyt-xəməx ⱪatarliⱪ toⱪⱪuz xəⱨər wə ularning ətrapidiki otlaⱪlarni ayrip bərdi.

¹⁷Isra’illarning Binyamin ⱪəbilisidin Ⱨarunning əwladliriƣa Gib’on, Gəba, ¹⁸Anatot wə Almon ⱪatarliⱪ tɵt xəⱨər wə ularning ətrapidiki otlaⱪlar ayrip berildi. ¹⁹Roⱨaniy Ⱨarunning əwladliriƣa jəm’iy 13 xəⱨər wə ularning ətrapidiki otlaⱪlar ayrip berildi.

²⁰Lawiy ⱪəbilisidiki Ⱪoⱨat jəmətining baxⱪa əwladliriƣa Əfrayim ⱪəbilisining xəⱨərliri ayrip berildi. ²¹Isra’illar ularƣa taƣliⱪ rayondiki Əfrayimning Xəkəm xəⱨiri (bihəstəlik ⱪilip adəm ɵltürüp ⱪoyƣanlarning panaⱨlinidiƣan xəⱨərlirining biri), Gəzər, ²²Ⱪibzayim wə Bəyt-horon xəⱨərliri wə ularning ətrapidiki otlaⱪlar bolup, jəm’iy 4 xəⱨərni ayrip bərdi.

²³Isra’illar ularƣa yənə Dan ⱪəbilisidin Əltiⱪe, Gibbiton, ²⁴Ayyalon, Gatrimmon wə ularning ətrapidiki otlaⱪlar bolup, jəm’iy 4 xəⱨərni ayrip bərdi.

²⁵Ularƣa yənə Manassə ⱪəbilisining ƣərbiy yerimidin Tanak, Gatrimmon wə ularning ətrapidiki otlaⱪlar bolup, jəm’iy 2 xəⱨərni ayrip bərdi. ²⁶Ⱪoⱨat jəmətining ⱪalƣan əwladliri 10 xəⱨər wə ularning ətrapidiki otlaⱪlarni ayriwaldi.

²⁷Lawiy ⱪəbilisining baxⱪa jəmətidin bolƣan Gerxonning əwladliri Manassə ⱪəbilisining xərⱪiy yerimidiki tɵwəndiki xəⱨərlər wə ularning ətrapidiki otlaⱪlarni ayriwaldi: Baxandiki Golan (bihəstəlik ⱪilip, adəm ɵltürüp ⱪoyƣanlarning panaⱨlinidiƣan xəⱨərlirining biri) wə Bi’əxtiradin ibarət 2 xəⱨər.

²⁸Issakar ⱪəbilisidin tɵwəndiki xəⱨərlər wə ularning ətrapidiki otlaⱪlarni ayriwaldi: Ⱪixyon, Dabirat, ²⁹Yarmut wə Engannimdin ibarət 4 xəⱨər.

³⁰Axer ⱪəbilisidin tɵwəndiki xəⱨərlər wə ularning ətrapidiki otlaⱪlarni ayriwaldi: Mix’al, Abdon, ³¹Həlⱪat wə Rihobtin ibarət 4 xəⱨər.

³²Naftali ⱪəbilisidin tɵwəndiki xəⱨərlərni wə ularning ətrapidiki otlaⱪlarni ayriwaldi: Jəliliyədiki Ⱪədəx (bihəstəlik ⱪilip, adəm ɵltürüp ⱪoyƣanlarning panaⱨlinidiƣan xəⱨərlirining biri), Hammotdor wə Ⱪartandin ibarət 3 xəⱨər. ³³Xundaⱪ ⱪilip, jəm’iy 13 xəⱨər wə ularning ətrapidiki otlaⱪlar Gerxon jəmətigə ayrip berildi.

³⁴Lawiy ⱪəbilisining ⱪalƣan jəmətliridin Mirari jəməti, Zəbulun ⱪəbilisidin tɵwəndiki 4 xəⱨər wə ularning ətrapidiki otlaⱪlarni ayriwaldi: Yoⱪni’am, Ⱪartaⱨ, ³⁵Dimnaⱨ wə Nahalal ⱪatarliⱪ xəⱨər wə ularning ətrapidiki otlaⱪlar.

³⁶Ruben ⱪəbilisidin tɵwəndiki 4 xəⱨər wə ularning ətrapidiki otlaⱪlarni ayriwaldi: Bəzər, Yaⱨaz, ³⁷Ⱪidemot wə Mefa’at ⱪatarliⱪ xəⱨər wə ularning ətrapidiki otlaⱪlar.

³⁸Gad ⱪəbilisidin tɵwəndiki 4 xəⱨər wə ularning ətrapidiki otlaⱪlarni ayriwaldi: Gil’adtiki Ramot (bihəstəlik ⱪilip, adəm ɵltürüp ⱪoyƣanlarning panaⱨlinidiƣan xəⱨərlirining biri), Mahanayim, ³⁹Həxbon wə Yazer ⱪatarliⱪ xəⱨər wə ularning ətrapidiki otlaⱪlar. ⁴⁰Xuning bilən Mirari jəməti (lawiy ⱪəbilisining ⱪalƣan jəmətliri) 12 xəⱨərgə igə boldi. ⁴¹Isra’illar zeminidin jəm’iy 48 xəⱨər wə ularning ətrapidiki otlaⱪlar Lawiy ⱪəbilisigə ayrip berildi. ⁴²Bu xəⱨərlərning ⱨəmmisining ətrapida otlaⱪliri bar idi.

⁴³Xundaⱪ ⱪilip Pərwərdigar Isra’illarning əjdadliriƣa wədə ⱪilƣan barliⱪ zeminni ularƣa bərdi. Isra’illar bu zeminlarƣa igə bolup, xu yərlərdə olturaⱪlaxti. ⁴⁴Pərwərdigar ularning əjdadliriƣa wədə ⱪilƣini boyiqə pütün zeminƣa amanliⱪ bərdi. Ⱨeqⱪandaⱪ bir düxmən ularƣa ⱪarxi turalmidi, qünki Pərwərdigar ularning barliⱪ düxmənlirini ularning ⱪoliƣa qüxürüp bərgənidi. ⁴⁵Pərwərdigarning Isra’il həlⱪigə bərgən barliⱪ wədisining ⱨəmmisi birimu ⱪalmay əməlgə axti.

Xərⱪtiki ⱪəbililərning ɵz zeminliriƣa ⱪaytixi

¹Yoxuwa Ruben, Gad wə Manassə ⱪəbilisining xərⱪiy yerimidiki ⱪəbililərni qaⱪirip ²ularƣa:

– Silər Pərwərdigarning hizmətkari Musa pəyƣəmbər silərgə buyruƣan ixlarning ⱨəmmisini ⱪildinglar, xundaⱪla mening buyruⱪlirimƣimu boysundunglar. ³Xunqə uzaⱪ waⱪitlardin beri taki bügünki küngiqə, silər bu Isra’il ⱪəbililiridiki ⱪerindaxliringlarni taxliwətmidinglar. Pərwərdigaringlar Hudaning əmrlirigə izqil boysunup kəldinglar. ⁴Ⱨazir Pərwərdigaringlar Huda ɵz wədisi boyiqə silərgə amanliⱪ bərdi. Silər əmdi, I’ordan dəryasining xərⱪiy təripidiki, Pərwərdigarning hizmətkari Musa pəyƣəmbər silərgə təⱪsim ⱪilip bərgən zeminlardiki yurtunglarƣa ⱪaytinglar. ⁵Musa pəyƣəmbərning barliⱪ kɵrsətmisi wə buyruⱪliriƣa qoⱪum yahxi əməl ⱪilinglar! Pərwərdigaringlar Hudani sɵyünglar, uning kɵrsətkən yolida menginglar, əmrlirigə boysununglar, uningƣa sadiⱪ bolunglar, qin ⱪəlbinglar wə pütün wujudinglar bilən hizmət ⱪilinglar! – dedi.

⁶Keyin Yoxuwa ularƣa bəht tiləp, uzitip ⱪoydi. Ⱨəmmisi ɵz yurtliriƣa ⱪaytixti.

⁷Musa pəyƣəmbər Manassəning xərⱪiy yerim ⱪəbilisigə I’ordan dəryasining xərⱪiy təripidiki Baxan zeminini təⱪsim ⱪilip bərgənidi (ularning ⱪalƣan yerim ⱪəbilisigə I’ordan dəryasining ƣərbidin zemin təⱪsim ⱪilip berilgən). Yoxuwa ularƣimu bəht tiləp, ɵz yurtliriƣa uzitip ⱪoydi. ⁸Yoxuwa ularƣa:

– Düxmənliringlardin olja alƣan mal-qarwa, altun-kümüx, tuq, tɵmür wə kiyim-keqək ⱪatarliⱪ bayliⱪlarni elip, uruⱪ-tuƣⱪanliringlar bilən ortaⱪ bɵlüxünglar, – dedi.

⁹Xuning bilən Ruben, Gad wə Manassə ⱪəbilisining xərⱪiy yerimidiki ⱪəbililər Kən’an zeminining Xilo xəⱨiridə ⱪalƣan Isra’il ⱪəbililiridin ayrildi. Ular Gil’adtiki ɵzigə təwə bolƣan zeminƣa ⱪarap yol aldi. Bu zeminlarni Pərwərdigar ularƣa Musa pəyƣəmbər arⱪiliⱪ buyrup bərgənidi.

Xərⱪiy ⱪəbililərning ⱪurbanliⱪ supisi yasixi

¹⁰Ruben, Gad wə Manassəning xərⱪiy yerimidiki ⱪəbililər Kən’an zeminidin qiⱪmay turup, I’ordan dəryasining boyiƣa kəlgəndə, u yərdə intayin ⱨəywətlik bir ⱪurbanliⱪ supisi yasidi. ¹¹Isra’illarning ⱪalƣan ⱪəbililirigə Ruben, Gad wə Manassə ⱪəbilisining xərⱪiy yerimidiki ⱪəbililərning Kən’an zeminining pasilidiki I’ordan dəryasining ƣərbidiki Gililotta bir ⱪurbanliⱪ supisi yasiƣanliⱪ həwiri yetip kəldi. ¹²Ular buni angliƣandin keyin, ularning barliⱪ adəmliri Xiloƣa yiƣilip, Ruben, Gad wə Manassəning xərⱪiy yerimidiki ⱪəbililər bilən urux ⱪilmaⱪqi boluxti. ¹³Əmma ular Əl’azarning oƣli roⱨaniy Pinihasni Gil’ad zeminidiki Ruben, Gad wə Manassəning xərⱪiy yerimidiki ⱪəbililərgə əwətti, ¹⁴yəni Isra’illarning ⱨərⱪaysi ⱪəbililiri ɵz jəmətliridin birdin aⱪsaⱪalni tallap, jəm’iy on adəm uning bilən billə bardi.

¹⁵Ular Gil’ad zeminiƣa yetip barƣandin keyin, Ruben, Gad wə Manassəning xərⱪiy yerimidiki ⱪəbililər bilən kɵrüxüp, ularƣa mundaⱪ dedi:

¹⁶– Biz, yəni Pərwərdigarning jama’iti silərning nemə üqün Isra’illar etiⱪad ⱪilip kəlgən Hudaƣa asiyliⱪ ⱪilƣanliⱪinglarni bilməkqi bolup kəlduⱪ. Silər nemə üqün Pərwərdigardin yüz ɵrüp, uningƣa ⱪarxi ⱨalda ɵzünglarƣa bir ⱪorbanliⱪ supisi yasidinglar? ¹⁷Əjdadlirimizning Pi’orda^* Pərwərdigarƣa asiyliⱪ ⱪilip ɵtküzgən eƣir gunaⱨini untup ⱪaldinglarmu? Ular Pərwərdigarning ɵz həlⱪi bolsimu, Pərwərdigar yənila ularni yuⱪumluⱪ kesəl bilən jazaliƣanidi, biz bu gunaⱨtin tehiqə paklanƣinmiz yoⱪ! ¹⁸Bügün silər Pərwərdigarning yolida mengixtin yüz ɵrüdünglar. Silər Pərwərdigarƣa asiyliⱪ ⱪilsanglar, ətə Pərwərdigar ⱨəmmimizgə ƣəzipini yaƣduridu.

¹⁹Əgər silər zemininglarni ibadət ⱪilix üqün napak dəp oylisanglar, undaⱪta bizning zeminimizƣa kelinglar. Bizning yerimizgə Pərwərdigarning ibadət qediri tikilgən, uni silər bilən təng ortaⱪlixayli. Əmma, Pərwərdigarimiz Hudaning ⱪurbanliⱪ supisidin baxⱪa, yənə bir ⱪurbanliⱪ supisi yasaxtək asiyliⱪ ⱪilmixinglar bilən, Pərwərdigarƣa wə bizgə ⱪarxi qiⱪmanglar. ²⁰Zərah jəmətidin bolƣan Akan Pərwərdigarƣa atalƣan nərsini oƣrilap gunaⱨ ⱪilƣanliⱪi üqün, Pərwərdigarning ƣəzipi barliⱪ Isra’il həlⱪigə yaƣmidimu? Axu bir adəmning gunaⱨi üqün nurƣun adəm ɵlüp kəttiƣu?!

²¹Ruben, Gad wə Manassəning xərⱪiy yerimidiki ⱪəbililər Isra’illarning bu aⱪsaⱪalliriƣa mundaⱪ dəp jawab berixti:

²²– Ⱨəmmigə ⱪadir Pərwərdigar Huda, ⱨəmmigə ⱪadir Pərwərdigar Huda! U ɵzi bilidu! Pütkül Isra’il həlⱪi bilsun! Biz ⱪurbanliⱪ supisini Pərwərdigarƣa ⱪarxi qiⱪix yaki uningƣa boysunmasliⱪ üqün yasimiduⱪ. Əgər biz xundaⱪ hiyalda yasiƣan bolsaⱪ, bizgə rəⱨim ⱪilmanglar! ²³Əgər biz Pərwərdigardin yüz ɵrüx məⱪsitidə yaki kɵydürmə ⱪurbanliⱪi, axliⱪ ⱨədiyəsi wə amanliⱪ ⱪurbanliⱪi ⱪilix üqün ⱪurbanliⱪ supisi yasiƣan bolsaⱪ, Pərwərdigar bizni jazalisun.

²⁴Bu ⱪurbanliⱪ supisini yasaxtiki məⱪsitimiz, kəlgüsidə silərning əwladliringlar bizning əwladlirimizƣa: “Pərwərdigarimiz – Isra’illar etiⱪad ⱪilip kəlgən Huda bilən nemə munasiwitinglar bar? ²⁵Pərwərdigar I’ordan dəryasini biz bilən silərning, yəni Ruben bilən Gad ⱪəbilisining pasili ⱪilƣan. Silərning bizning Pərwərdigarimizƣa ibadət ⱪilidiƣan ⱨeqⱪandaⱪ ⱨoⱪoⱪunglar yoⱪ” dəp, bizning əwladlirimizni Pərwərdigarƣa ibadət ⱪilixtin tosup ⱪoyuxidin ⱪorⱪtuⱪ.

²⁶Xuning üqün biz bu ⱪurbanliⱪ supisini yasaxni ⱪarar ⱪilduⱪ. Buni yasaxtiki məⱪsət, ⱪurbanliⱪ yaki kɵydürmə ⱪurbanliⱪ üqün əməs, ²⁷bəlki dəlil-ispat üqündur. Yəni bu, silər bilən bizning arimizda, xundaⱪla bizlərning əwladlirimiz arisida muⱪəddəs qedirda Pərwərdigarƣa ɵzimizning kɵydürmə ⱪurbanliⱪi, amanliⱪ ⱪurbanliⱪi wə baxⱪa ⱪurbanliⱪlarni ⱪilix bilən Pərwərdigarƣa ibadət ⱪilix ⱨoⱪuⱪimizning barliⱪini ispatlax üqündur. Xundaⱪ bolƣanda silərning əwladinglar bizning əwladimizni “Pərwərdigarƣa ibadət ⱪilix ⱨoⱪuⱪunglar yoⱪ” dəp, tosup ⱪoyalmaydu.

²⁸Əgər silərning əwladliringlar xundaⱪ desə, bizning əwladlirimiz: “Əjdadlirimiz Pərwərdigarning ⱪurbanliⱪ supisiƣa opmu’ohxax ⱪilip yasiƣan Pərwərdigarƣa ⱪurbanliⱪ ⱪilix supisiƣa ⱪaranglar. Bu, kɵydürmə ⱪurbanliⱪ yaki baxⱪa ⱪurbanliⱪlar üqün əməs, bəlki bu, bizningmu Pərwərdigarƣa mənsup ikənlikimizning dəlil-ispati üqündur” dəydu. ²⁹Biz ⱨərgiz Pərwərdigardin yüz ɵrüp, asiyliⱪ ⱪilmaymiz. Pərwərdigarimizning ibadət qediri aldidiki ⱪurbanliⱪ supisidin baxⱪa, ⱨərⱪandaⱪ bir ⱪurbanliⱪ supisida kɵydürmə ⱪurbanliⱪ, axliⱪ ⱨədiyəsi wə yaki baxⱪa ⱪurbanliⱪlarni ⱪilmaymiz.

³⁰Roⱨaniy Pinihas wə uning bilən billə kəlgən Isra’illarning ⱪəbilə aⱪsaⱪalliri, yəni ⱨərⱪaysi ⱪəbililərning ɵz jəmətlirining aⱪsaⱪalliri Ruben, Gad wə Manassə ⱪəbilisining xərⱪiy yerimidiki ⱪəbililərdin bu gəpni angliƣandin keyin, ⱪayil boluxti. ³¹Əl’azarning oƣli roⱨaniy Pinihas ularƣa mundaⱪ jawab bərdi:

– Biz bügün Pərwərdigarning biz bilən billə ikənlikini bilduⱪ. Qünki silər Pərwərdigarƣa sadaⱪətsizlik ⱪilmidinglar, yəni silər Isra’illarni Pərwərdigarning gumran ⱪilixidin saⱪlap ⱪaldinglar.

³²Əl’azarning oƣli roⱨaniy Pinihas wə baxⱪa aⱪsaⱪallar Gil’adtiki Ruben wə Gad ⱪəbililiridin ayrilip, Kən’an zeminiƣa ⱪaytip kelip, u yərdiki Isra’illarƣa bolƣan ixlarni sɵzləp bərdi. ³³Isra’illar buni angliƣandin keyin hatirjəm boluxti wə Hudaƣa mədⱨiyə oⱪuxti. Ular Ruben wə Gad ⱪəbililiri bilən uruxup, ularning zeminlirini wəyran ⱪilixni ⱪayta eƣizƣa almidi.

³⁴Ruben wə Gad ⱪəbililiri ⱪurbanliⱪ supisining ismini “guwaⱨliⱪ supisi” dəp atap, ular bu supini “ⱨəmmimizning axu birdinbir Pərwərdigari bolƣan Hudaƣa ibadət ⱪilidiƣanliⱪimizning guwaⱨqisidur” deyixti.

Yoxuwaning ahirⱪi nəsiⱨiti

¹Pərwərdigar Isra’illarƣa düxmənlirini boysundurup, amanliⱪ bərgəndin keyin, heli zamanlar ɵtti. Yoxuwamu ⱪerip ⱪaldi. ²Yoxuwa barliⱪ Isra’il həlⱪini ⱨəmdə ularning aⱪsaⱪallirini, baxliⱪlirini, sotqilirini wə sərdarlirini yiƣip, ularƣa mundaⱪ dedi:

– Mən ⱪerip ⱪaldim, ³silər Pərwərdigaringlar Hudaning silər üqün ətrapinglardiki yat həlⱪlərni ⱪandaⱪ ⱪilƣanliⱪini ɵz kɵzünglar bilən kɵrdünglar. Pərwərdigaringlar Huda silər üqün urux ⱪildi! ⁴Mən silərning ⱨərⱪaysi ⱪəbililiringlarƣa xərⱪtə I’ordan dəryasidin tartip, ƣərbtə Ottura dengizƣiqə bolƣan zeminlarni təⱪsim ⱪilip bərdim. Mən silərgə biz boysundurƣan barliⱪ yat həlⱪlərning zeminlirini wə biz tehi boysundurmiƣan yat həlⱪlərning zeminlirinimu təⱪsim ⱪilip bərdim. ⁵Pərwərdigaringlar Huda yat həlⱪlərni silərning kɵz aldinglarda xu zeminlardin ⱪoƣlap qiⱪiridu, Pərwərdigar silərgə wədə ⱪilƣinidək, silər xu zeminlarƣa igə bolisilər!

⁶Silər Musa pəyƣəmbər arⱪiliⱪ qüxürülgən Təwrat ⱪanuniƣa ⱪattiⱪ əməl ⱪilinglar, uning yolidin qətnimənglar! ⁷Silər aranglarda ⱪalƣan baxⱪa yat həlⱪlər bilən arilixip kətmənglar! Ularning ilaⱨlirini tilƣa almanglar, ularning ilaⱨlirining nami bilən ⱪəsəm ⱪilmanglar, ularning ilaⱨliriƣa səjidə ⱪilmanglar wə ularƣa qoⱪunmanglar! ⁸Silər ⱨazirƣiqə Pərwərdigaringlar Hudaƣa sadiⱪ bolup kəldinglar, buningdin keyinmu uningƣa sadiⱪ bolunglar!

⁹Pərwərdigar küqlük wə ⱪudrətlik bolƣan yat həlⱪlərni aldinglarda ⱪoƣlap qiⱪardi. Ⱨazirƣiqə ⱨeqkim silərgə təng keləlmidi. ¹⁰Silərning bir adiminglar düxmənning ming adimini ⱪoƣlap qiⱪardi. Qünki Pərwərdigaringlar Huda wədə ⱪilƣinidək, silər üqün jəng ⱪildi. ¹¹Silər ɵzünglarning ix-əməliyitinglərgə diⱪⱪət ⱪilip, Pərwərdigaringlar Hudani qin dilinglardin sɵyünglər.

¹²Əgər Hudadin yüz ɵrüsənglar, aranglarda ⱪalƣan yat həlⱪlər bilən arilixip, ular bilən dostlaxsanglar wə nikaⱨlaxsanglar, ¹³bilinglarki, Pərwərdigaringlar Huda bu yat həlⱪlərni zemininglardin ⱪoƣlap qiⱪarmaydu. Xundaⱪla Pərwərdigaringlar Huda silərgə ata ⱪilƣan bu güzəl zeminda biringlarmu saⱪ ⱪalmiƣuqə, bu yat həlⱪlər silərgə tuzaⱪ, ⱪapⱪan wə yaki dümbənglərgə urulƣan ⱪamqa, kɵzünglərgə ⱪadalƣan tikən bolidu.

¹⁴Meningmu ɵmrüm ahirlixip ⱪaldi. Xübⱨisizki, silərning kɵnglünglərgə ayan, Pərwərdigaringlar Huda silərgə bərgən wədisining birinimu ⱪaldurmay, ⱨəmmisini əməlgə axurdi. ¹⁵Lekin, Huda silərgə bərgən yahxi wədilərning ⱨəmmisini əməlgə axurƣinidək, silərmu Pərwərdigaringlar Hudaƣa etiⱪad ⱪilmisanglar, u silərni agaⱨlandurup eytⱪan balayi’apətlərni bexinglarƣa yaƣduridu ⱨəm silərgə ata ⱪilƣan bu güzəl zemindinmu silərni ⱪoƣlap qiⱪiridu. ¹⁶Əgər silər Pərwərdigaringlar Hudaning əjdadliringlar bilən ⱪilƣan əⱨdisini buzup, baxⱪa ilaⱨlarƣa qoⱪunup, ularƣa səjdə ⱪilsanglar, Pərwərdigar silərgə ⱪattiⱪ ƣəzipini yaƣduridu. Pərwərdigar silərgə ata ⱪilƣan bu güzəl zemindin bir dəmdila yoⱪ ⱪilinisilər.

Yoxuwaning əⱨdini ⱪayta bekitixi

¹Yoxuwa Isra’illarning ⱨəmmə ⱪəbililirini ⱨəmdə ularning aⱪsaⱪallirini, baxliⱪlirini, sotqilirini wə sərdarlirini Xəkəmgə qaⱪirdi. Ular Hudaning ⱨuzuriƣa kəldi. ²Yoxuwa pütün həlⱪⱪə mundaⱪ dedi:

– Pərwərdigar – Isra’illar etiⱪad ⱪilip kəlgən Huda xundaⱪ dəyduki: “Ⱪədimki zamanda Təraⱨ ⱨəmdə uning oƣulliri Nahor bilən Ibraⱨim wə baxⱪa əjdadinglar Firat dəryasining ⱪarxi təripidə yaxaytti, ular baxⱪa ilaⱨlarƣa qoⱪunatti. ³Mən əjdadinglar Ibraⱨimni Firat dəryasining ⱪarxi təripidin elip kelip, uni baxlap Kən’anning pütün zeminini kezip, Is’ⱨaⱪni uningƣa ata ⱪilip, xu arⱪiliⱪ Ibraⱨimning uruⱪini awuttum. ⁴Is’ⱨaⱪⱪa ikki oƣul, yəni Yaⱪup bilən Əsawni bərdim. Mən Sə’irdiki taƣliⱪ rayonni Əsawƣa bərdim. Lekin Yaⱪup əwladliri bilən Misirƣa kətti. ⁵Keyin mən Musa bilən Ⱨarunni Misirƣa əwətip, Misirliⱪlarƣa zor balayi’apət yaƣdurup, silərni u yərdin elip qiⱪtim. ⁶Əjdadinglarni Misirdin elip qiⱪⱪandin keyin, ular Ⱪizil dengizƣa kəldi. Misirliⱪlar jəng ⱨarwiliri wə atliⱪlar bilən ularni Ⱪizil dengizƣiqə ⱪoƣlap kəldi. ⁷Ular mening ɵzlirini ⱪutⱪuzuweliximni muraji’ət ⱪildi. Bu qaƣda mən zeminƣa ⱪarangƣuluⱪ qüxürüp, silərni Misirliⱪlardin ayriwəttim ⱨəmdə Misirliⱪlarning üstigə dengiz süyini basturup, ularni dengizƣa ƣərⱪ ⱪiliwəttim. Mening Misirliⱪlarƣa ⱪandaⱪ ⱪilƣanliⱪimni silər ɵz kɵzinglar bilən kɵrdinglar. Əjdadinglar uzun waⱪit qɵl-bayawanda yaxidi. ⁸Keyin mən silərni I’ordan dəryasining xərⱪiy ⱪirƣiⱪidiki Amorlarning zeminiƣa elip bardim. Amorlar silərgə ⱪarxi jəng ⱪilƣanidi, lekin mən ularni silərning ⱪolunglarƣa qüxürüp, ularning üstidin ƣəlibə ⱪildurdum. Mən silərning kɵz aldinglarda ularni yoⱪattim. ⁹Keyin Mo’ab padixaⱨi – Zipporning oƣli padixaⱨ Balaⱪ silərgə ⱪarxi jəng ⱪildi. Silərgə lənət oⱪux üqün Bi’orning oƣli Bil’amni qaⱪirtti. ¹⁰Lekin mən Bil’amning sɵzigə ⱪulaⱪ salmidim, mən uni silərgə bəht tilətküzdum. Xundaⱪ ⱪilip silərni Balaⱪning ⱪolidin ⱪutⱪuzuwaldim. ¹¹Silər I’ordan dəryasidin ɵtüp Eriha xəⱨirigə kəlgininglarda, Erihaliⱪlar silərgə ⱪarxi jəng ⱪildi. Amorlar, Pərizzilər, Kən’anliⱪlar, Hitlar, Girgaxlar, Hiwlar ⱨəm Yibuslarmu silərgə ⱪarxi jəng ⱪildi. Lekin mən ularni silərning ⱪolunglarƣa qüxürüp bərdim. ¹²Mən silərning aldinglarda ularni parakəndiqilikkə selip, Amorlarning ikki padixaⱨini ⱪoƣlap qiⱪardim. Bu ⱨərgizmu silərning ularƣa oⱪya etip, ⱪiliq qepixinglar bilən ⱪolƣa kəlgən ix əməs. ¹³Mən ata ⱪilƣan bu zeminlarƣa silər ɵz əmgikinglar bilən igə bolƣan əməs. Mən silərgə ata ⱪilƣan bu xəⱨərlərni silər bina ⱪilƣan əməs, silər ⱨazir u yərlərdə yaxawatisilər. Silərning yəwatⱪininglar ɵzünglar tikip ɵstürgən üzüm wə zəytunlar əməs.”

¹⁴Yoxuwa gepini dawamlaxturup, yənə mundaⱪ dedi:

– Silər əmdi Pərwərdigarƣa boysunup, uningƣa səmimiy wə sadaⱪətlik bilən ibadət ⱪilinglar! Əjdadliringlar Firat dəryasining ⱪarxi təripidə wə Misirda qoⱪunƣan ilaⱨlarni yoⱪitip, pəⱪət Pərwərdigaringlarƣila ibadət ⱪilinglar! ¹⁵Əgər silər Pərwərdigarƣa ibadət ⱪilixni halimisanglar, əjdadliringlar ilgiri Firat dəryasining ⱪarxi təripidə qoⱪunƣan ilaⱨ wə silər ⱨazir turuwatⱪan jaydiki Amorlar qoⱪunidiƣan ilaⱨlarƣa qoⱪunamsilər? Bügün ⱪarar ⱪilinglar! Mən wə a’iləm bolsa, Pərwərdigarimizƣa hizmət ⱪilimiz!

¹⁶Pütün həlⱪ jawab berip:

– Huda saⱪlisun, biz Pərwərdigardin yüz ɵrüp, baxⱪa ilaⱨlarƣa qoⱪunidiƣan ixni mənggü ⱪilmaymiz! ¹⁷Pərwərdigarimiz Huda əjdadlirimizni wə bizni Misirdiki ⱪulluⱪtin ⱪutⱪuzup qiⱪti. Uning kɵrsətkən mɵjizilirini ɵz kɵzimiz bilən kɵrduⱪ. Biz besip ɵtkən barliⱪ zeminlardiki yat həlⱪlərdin bizni aman-esən saⱪlap kəldi. ¹⁸Pərwərdigar bizning kɵz aldimizda bu yərdə yaxaydiƣan barliⱪ Amorlarni wə baxⱪa yat həlⱪlərni ⱪoƣlap qiⱪardi. Xunga biz Pərwərdigarƣa hizmət ⱪilimiz. U bizning Hudayimizdur! – deyixti.

¹⁹Yoxuwa həlⱪni agaⱨlandurup:

– Silər Pərwərdigarƣa hizmət ⱪilixni addiy ix dəp oylimanglar. Qünki u muⱪəddəstur, baxⱪa ilaⱨlarƣa qoⱪunuxunglarƣa ⱪizƣinidiƣan Hudadur. U silərning gunaⱨ ɵtküzüxünglarni, uningƣa asiyliⱪ ⱪilixinglarni kəqürməydu. ²⁰Pərwərdigarimiz silərgə xunqə xəpⱪət ⱪilƣan turuⱪluⱪ, silər yənə uningdin yüz ɵrüp, yat həlⱪlərning ilaⱨliriƣa ibadət ⱪilsanglar, umu silərdin yüz ɵrüp, bexinglarƣa zor balayi’apət yaƣdurup, silərni ⱪirip taxlaydu, – dedi.

²¹Pütün həlⱪ Yoxuwaƣa:

– Yaⱪ! Biz qoⱪum Pərwərdigarƣa hizmət ⱪilimiz! – dedi.

²²Yoxuwa həlⱪⱪə:

– Silər bügün ɵz Pərwərdigaringlarƣa hizmət ⱪilix yolini tallidinglar. Buningƣa ɵzünglar guwaⱨtursilər, – dedi.

– Ⱨə’ə, ɵzimiz guwaⱨ bolimiz, – dedi pütün həlⱪ.

²³Yoxuwa ularƣa yənə:

– Xundaⱪ ikən, silər aranglardiki barliⱪ yat həlⱪlərning butlirini qeⱪip taxlap, Pərwərdigar – Isra’illar etiⱪad ⱪilip kəlgən Hudaƣa sadiⱪ bolunglar, – dəp hitab ⱪildi.

²⁴Pütün həlⱪ Yoxuwaƣa:

– Biz qoⱪum Pərwərdigarimiz Hudaƣa hizmət ⱪilip, uning əmrlirigə ita’ət ⱪilimiz, – dedi.

²⁵Xu küni Yoxuwa Xəkəmdə pütün həlⱪⱪə wakalitən Pərwərdigar bilən əⱨdə tüzüp, ularning əməl ⱪilixi üqün ⱪa’idə-nizamlarni ⱪayta bekitti. ²⁶Ⱨəmdə Yoxuwa bu sɵzlərni Hudaning təlimliri yezilƣan pütükkə kirgüzdi. Andin Yoxuwa bir ⱪoram taxni Pərwərdigarning ibadətgaⱨi yenidiki pistə dərihi tüwigə abidə ⱪilip tiklidi.

²⁷Yoxuwa pütün həlⱪⱪə:

– Ⱪaranglar, mana bu ⱪoram tax, Pərwərdigarning bizgə ⱪilƣan ⱨəmmə sɵzlirini anglidi. Xunga silər Hudaƣa bərgən wədənglərdə turmisanglar, bu tax silərgə ⱪarxi guwaⱨ bolidu, – dedi.

²⁸Keyin Yoxuwa həlⱪⱪə ijazət berip, ⱨər ⱪaysisini ɵzlirigə təⱪsim ⱪilinƣan zeminliriƣa ⱪayturdi.

Yoxuwaning aləmdin ɵtüxi

²⁹Xu ixlardin keyin Pərwərdigarning hizmətkari, yəni Nunning oƣli Yoxuwa aləmdin ɵtti. U aləmdin ɵtkəndə 110 yaxta idi. ³⁰Isra’illar uni ɵz yurtida, yəni Ga’ax teƣining ximal təripigə jaylaxⱪan Əfrayim taƣliⱪ rayondiki Timnat-sərahⱪa dəpnə ⱪildi.

³¹Yoxuwa ⱨayat waⱪtida, Isra’illar sadiⱪliⱪ bilən Pərwərdigarƣa hizmət ⱪilip kəldi. U aləmdin ɵtkəndin keyin, Pərwərdigar Isra’illarƣa ⱪilip bərgən ⱨəmmə ixlarni ɵz kɵzi bilən kɵrgən aⱪsaⱪallar ⱨayat waⱪtidimu, Isra’illar dawamliⱪ Pərwərdigarƣa hizmət ⱪilip kəldi.

³²Isra’illar Misirdin elip qiⱪⱪan Yüsüpning sɵngikini Xəkəmdə, yəni Yaⱪup burun Xəkəmning atisi Hamorning oƣulliridin 100 kümüx tənggigə setiwalƣan yərgə dəpnə ⱪildi. Bu yər Yüsüpning əwladliriƣa təⱪsim ⱪilinƣan zeminda idi.

³³Ⱨarunning oƣli Əl’azarmu aləmdin ɵtüp, Əfrayim taƣliⱪ rayonidiki Gib’aⱨ xəⱨirigə dəpnə ⱪilindi. Bu xəⱨər uning oƣli Pinihasⱪa təⱪsim ⱪilip berilgənidi.

3:16 Ɵlük dengizi – Araba dengizi dəpmu atilidu.

4:9 Ⱨazirmu – kitabtiki “ⱨazirmu” yaki “ⱨazirƣiqə” degən ibarə bügünki dəwrni əməs, bəlki xu tarihiy wəⱪəlik yeziliwatⱪan waⱪitni kɵrsitidu.

4:19 Bu kün ⱨazirⱪi zaman kalendari boyiqə 3-ayning ahiri, 4- ay, yaki 5-ayning baxliriƣa toƣra kelidu.

5:9 Gilgal – bu sɵzning əsli mənisi “domilitix” bolup, “elip taxlax” degən mənini bildüridu.

11:2 Jəliliyə kɵli – Kinnərət kɵli, dəpmu atilidu.

11:13 Əsirlər dawamida kona xəⱨərlər wəyran bolup, harabilikkə aylinip, dɵnglük pəyda bolƣan. Xu dɵnglük üstigə ⱪurulƣan yengi xəⱨərlərni kɵrsitidu.

12:3 Jəliliyə kɵli – Kinnərət kɵli, dəpmu atilidu.

12:3 Ɵlük dengizi – Araba dengizi, dəpmu atilidu.

18:16 Yibuslar xəⱨiri – keyinki Yerusalem xəⱨiridur.

22:17 Pi’or – Mo’abtiki bir yərning ismi bolup, bu yərdə Musa pəyƣəmbər waⱪtida Isra’il həlⱪi Pərwərdigarƣa asiyliⱪ ⱪilip, bir but yasiƣan. Pərwərdigar 24 ming nəpər Isra’illarni yuⱪumluⱪ kesəl bilən ɵltürüx arⱪiliⱪ ularni jazaliƣan. “Qɵldə” degən ⱪisimdiki 25-bab 9-ayətkə ⱪaralsun.