ئۇيغۇرچە مۇقەددەس كىتاب جەمئىيىتى

چۆلدە

1

ئىسرائىللارنىڭ رويخەتكە ئېلىنىشى

¹ئىسرائىللار مىسىردىن چىققاندىن كېيىنكى 2-يىلى 2-ئاينىڭ 1-كۈنى^* پەرۋەردىگار سىناي چۆلىدىكى ئۇچرىشىش چېدىرىدا مۇساغا مۇنداق دېدى:

^2‏-3_ ھارۇن ئىككىڭلار پۈتۈن ئىسرائىل خەلقىنىڭ سانىنى ئېلىپ، يىگىرمە ۋە ئۇنىڭدىن يۇقىرى ياشتىكى ئۇرۇشقا قاتنىشالايدىغان ئەرلەرنى ئۇرۇق-جەمەتى بويىچە بىر-بىرلەپ تىزىمغا ئېلىڭلار ۋە ئۇلارنىڭ ئىسىملىرىنى ئۆزلىرى تەۋە بولغان قوشۇنلىرى بويىچە رويخەتكە پۈتۈڭلار. ⁴ھەر قەبىلىدىن بىر جەمەت باشلىقى سىلەرگە ياردەمدە بولسۇن. ⁵تۆۋەندىكىلەر سىلەرگە ياردەم بېرىدىغانلارنىڭ ئىسىملىرىدۇر:

رۇبېن قەبىلىسىدىن شىدېئۇرنىڭ ئوغلى ئەلىزۇر،

⁶شىمون قەبىلىسىدىن زۇرىشادداينىڭ ئوغلى شىلۇمىئېل،

⁷يەھۇدا قەبىلىسىدىن ئاممىنادابنىڭ ئوغلى ناخشون،

⁸ئىسساكار قەبىلىسىدىن زۇئارنىڭ ئوغلى نىتانئېل،

⁹زەبۇلۇن قەبىلىسىدىن خېلوننىڭ ئوغلى ئەلىئاب،

¹⁰يۈسۈپنىڭ ئوغلى ئەفرايىم قەبىلىسىدىن ئاممىھۇدنىڭ ئوغلى ئەلىشاما،

يۈسۈپنىڭ ئوغلى ماناسسە قەبىلىسىدىن پىدازۇرنىڭ ئوغلى گاملىئېل،

¹¹بىنيامىن قەبىلىسىدىن گىدئونىنىڭ ئوغلى ئابىدان،

¹²دان قەبىلىسىدىن ئاممىشادداينىڭ ئوغلى ئاخىئەزەر،

¹³ئاشېر قەبىلىسىدىن ئوكراننىڭ ئوغلى پاگىئېل،

¹⁴گاد قەبىلىسىدىن دىئۇئېلنىڭ ئوغلى ئەلياساف،

¹⁵نافتالى قەبىلىسىدىن ئېناننىڭ ئوغلى ئاخىرا.

¹⁶بۇلار قەبىلە باشلىقلىرى ھەم ئىسرائىل قوشۇنلىرىنىڭ سەركەردىلىرى بولۇپ، جامائەت ئارىسىدىن تاللانغان ئىدى.

¹⁷مۇسا بىلەن ھارۇن تاللانغان بۇ ئەرلەرگە چاقىرتىپ ئەكەلدى. ¹⁸ئۇلار شۇ كۈنى پۈتۈن خەلقنى بىر يەرگە يىغىپ، ئۇلارنى ئۇرۇق-جەمەتى ۋە ئىسىملىرى بويىچە رويخەتكە ئالدى. ئۇلار يىگىرمە ۋە ئۇنىڭدىن يۇقىرى ياشتىكى ئەرلەرنى بىر-بىرلەپ تىزىمغا ئالدى. ¹⁹شۇنداق قىلىپ، مۇسا پەرۋەردىگارنىڭ ئەمرى بويىچە سىناي چۆلىدە خەلقنى رويخەتكە ئالدى.

^20‏-21ئىسرائىلنىڭ تۇنجى ئوغلى رۇبېننىڭ قەبىلىسىدىن 46,500 ئەر تىزىمغا ئېلىندى. ئۇلار يىگىرمە ۋە ئۇنىڭدىن يۇقىرى ياشتىكى ئۇرۇشقا قاتنىشالايدىغان ئەرلەر بولۇپ، ئۇرۇق-جەمەتى ۋە ئىسىملىرى بويىچە بىر-بىرلەپ تىزىملاندى.

^22‏-23شىمون قەبىلىسىدىن 59,300 ئەر تىزىمغا ئېلىندى. ئۇلار يىگىرمە ۋە ئۇنىڭدىن يۇقىرى ياشتىكى ئۇرۇشقا قاتنىشالايدىغان ئەرلەر بولۇپ، ئۇرۇق-جەمەتى ۋە ئىسىملىرى بويىچە بىر-بىرلەپ تىزىملاندى.

^24‏-25گاد قەبىلىسىدىن 45,650 ئەر تىزىمغا ئېلىندى. ئۇلار يىگىرمە ۋە ئۇنىڭدىن يۇقىرى ياشتىكى ئۇرۇشقا قاتنىشالايدىغان ئەرلەر بولۇپ، ئۇرۇق-جەمەتى ۋە ئىسىملىرى بويىچە بىر-بىرلەپ تىزىملاندى.

^26‏-27يەھۇدا قەبىلىسىدىن 74,600 ئەر تىزىمغا ئېلىندى. ئۇلار يىگىرمە ۋە ئۇنىڭدىن يۇقىرى ياشتىكى ئۇرۇشقا قاتنىشالايدىغان ئەرلەر بولۇپ، ئۇرۇق-جەمەتى ۋە ئىسىملىرى بويىچە بىر-بىرلەپ تىزىملاندى.

^28‏-29ئىسساكار قەبىلىسىدىن 54,400 ئەر تىزىمغا ئېلىندى. ئۇلار يىگىرمە ۋە ئۇنىڭدىن يۇقىرى ياشتىكى ئۇرۇشقا قاتنىشالايدىغان ئەرلەر بولۇپ، ئۇرۇق-جەمەتى ۋە ئىسىملىرى بويىچە بىر-بىرلەپ تىزىملاندى.

^30‏-31زەبۇلۇن قەبىلىسىدىن 57,400 ئەر تىزىمغا ئېلىندى. ئۇلار يىگىرمە ۋە ئۇنىڭدىن يۇقىرى ياشتىكى ئۇرۇشقا قاتنىشالايدىغان ئەرلەر بولۇپ، ئۇرۇق-جەمەتى ۋە ئىسىملىرى بويىچە بىر-بىرلەپ تىزىملاندى.

^32‏-33يۈسۈپنىڭ ئوغلى ئەفرايىم قەبىلىسىدىن 40,500 ئەر تىزىمغا ئېلىندى. ئۇلار يىگىرمە ۋە ئۇنىڭدىن يۇقىرى ياشتىكى ئۇرۇشقا قاتنىشالايدىغان ئەرلەر بولۇپ، ئۇرۇق-جەمەتى ۋە ئىسىملىرى بويىچە بىر-بىرلەپ تىزىملاندى.

^34‏-35يۈسۈپنىڭ ئوغلى ماناسسە قەبىلىسىدىن 32,200 ئەر تىزىمغا ئېلىندى. ئۇلار يىگىرمە ۋە ئۇنىڭدىن يۇقىرى ياشتىكى ئۇرۇشقا قاتنىشالايدىغان ئەرلەر بولۇپ، ئۇرۇق-جەمەتى ۋە ئىسىملىرى بويىچە بىر-بىرلەپ تىزىملاندى.

^36‏-37بىنيامىن قەبىلىسىدىن 35,400 ئەر تىزىمغا ئېلىندى. ئۇلار يىگىرمە ۋە ئۇنىڭدىن يۇقىرى ياشتىكى ئۇرۇشقا قاتنىشالايدىغان ئەرلەر بولۇپ، ئۇرۇق-جەمەتى ۋە ئىسىملىرى بويىچە بىر-بىرلەپ تىزىملاندى.

^38‏-39دان قەبىلىسىدىن 62,700 ئەر تىزىمغا ئېلىندى. ئۇلار يىگىرمە ۋە ئۇنىڭدىن يۇقىرى ياشتىكى ئۇرۇشقا قاتنىشالايدىغان ئەرلەر بولۇپ، ئۇرۇق-جەمەتى ۋە ئىسىملىرى بويىچە بىر-بىرلەپ تىزىملاندى.

^40‏-41ئاشېر قەبىلىسىدىن 41,500 ئەر تىزىمغا ئېلىندى. ئۇلار يىگىرمە ۋە ئۇنىڭدىن يۇقىرى ياشتىكى ئۇرۇشقا قاتنىشالايدىغان ئەرلەر بولۇپ، ئۇرۇق-جەمەتى ۋە ئىسىملىرى بويىچە بىر-بىرلەپ تىزىملاندى.

^42‏-43نافتالى قەبىلىسىدىن 53,400 ئەر تىزىمغا ئېلىندى. ئۇلار يىگىرمە ۋە ئۇنىڭدىن يۇقىرى ياشتىكى ئۇرۇشقا قاتنىشالايدىغان ئەرلەر بولۇپ، ئۇرۇق-جەمەتى ۋە ئىسىملىرى بويىچە بىر-بىرلەپ تىزىملاندى.

⁴⁴يۇقىرىقىلار مۇسا، ھارۇن ۋە ئىسرائىللارنىڭ ئون ئىككى قەبىلىسىگە ۋەكىللىك قىلغان جەمەت باشلىقلىرىنىڭ رويخەتكە ئالغان ئادەملەرنىڭ سانىدۇر. ⁴⁵يىگىرمە ۋە ئۇنىڭدىن يۇقىرى ياشتىكى ئۇرۇشقا قاتنىشالايدىغان ئەرلىرىنىڭ ھەممىسى جەمەتلەر بويىچە رويخەتكە ئېلىنغان بولۇپ، ⁴⁶جەمئىي 603,550 ئادەم ئىدى.

لاۋىي قەبىلىسىنىڭ ئالاھىدە مەرتىۋىسى

⁴⁷لاۋىي قەبىلىسىدىكىلەر باشقا ئىسرائىللار بىلەن بىرگە رويخەتكە ئېلىنمىدى. ⁴⁸چۈنكى پەرۋەردىگار مۇساغا مۇنداق دېگەنىدى: ⁴⁹«لاۋىي قەبىلىسىنى باشقا ئىسرائىللار بىلەن بىرگە رويخەتكە ئالمىغىن. ⁵⁰ئۇلارنى ئەھدە ساندۇقى قويۇلغان ئىبادەت چېدىرى ۋە ئۇنىڭ ئىچىدىكى بارلىق نەرسىلەرنى باشقۇرۇشقا قويغىن. ئۇلار ئىبادەت چېدىرى ۋە ئۇنىڭ ئىچىدىكى بارلىق نەرسىلەرنى توشۇش ھەم قوغداش خىزمىتىنى قىلسۇن. ئۇلار ئۆز چېدىرلىرىنى ئىبادەت چېدىرىنىڭ ئەتراپىغا تىكسۇن. ⁵¹ھەر قېتىم ئىبادەت چېدىرىنى يۆتكەشكە توغرا كەلگەندە، لاۋىيلار ئۇنى چۇۋۇپ، بارماقچى بولغان يەرگە ئاپىرىپ تىكسۇن. ئەگەر لاۋىيلاردىن باشقا بىرەرى ئىبادەت چېدىرىغا يېقىنلاشسا، ئۆلتۈرۈلسۇن. ⁵²ئىسرائىللار ئۆز قوشۇنلىرىنىڭ تۇغى ئاستىدا ئۆزلىرى تەۋە بولغان توپلىرى بىلەن چېدىرلىرىنى تىكسۇن. ⁵³لاۋىيلار چېدىرلىرىنى ئەھدە چېدىرىنىڭ ئەتراپىغا تىكسۇن. شۇنداق قىلغاندا، ئۇلار باشقىلارنىڭ ئەھدە چېدىرىغا يېقىن بېرىپ قېلىشىنىڭ ئالدىنى ئېلىپ، ئۇلارنى خۇدانىڭ غەزىپىگە ئۇچراشتىن ساقلاپ قالالايدۇ.»

⁵⁴ئىسرائىللار پەرۋەردىگارنىڭ مۇسا ئارقىلىق قىلغان بارلىق ئەمرلىرى بويىچە ئىش كۆردى.

2

قەبىلىلەرنىڭ قارارگاھتىكى ئورنى

¹پەرۋەردىگار مۇسا بىلەن ھارۇنغا مۇنداق دېدى:

²_ ئىسرائىللار چېدىرلىرىنى ئۇچرىشىش چېدىرىنىڭ ئەتراپىغا مەلۇم ئارىلىق تاشلاپ، ئۆز قەبىلىسىنىڭ قوشۇنلىرىنى يېتەكلەيدىغان قەبىلىنىڭ تۇغى ۋە جەمەت بەلگىسىنىڭ ئاستىغا تىكسۇن.

³يەھۇدا قوشۇنلىرى تۇغىنى كۈنچىقىش تەرەپكە قادىسۇن ۋە چېدىرلىرىنى قوشۇنلىرىنىڭ تەرتىپى بويىچە شۇ يەرگە تىكسۇن. يەھۇدا قەبىلىسىنىڭ باشلىقى ئاممىنادابنىڭ ئوغلى ناخشوندۇر. ⁴ئۇنىڭ ئادىمىنىڭ سانى 74,600دۇر. ⁵يەھۇدا قەبىلىسىنىڭ بىر تەرىپىدە ئىسساكار قەبىلىسى بولسۇن، ئۇلارنىڭ باشلىقى زۇئارنىڭ ئوغلى نىتانئېلدۇر. ⁶ئۇنىڭ ئادىمىنىڭ سانى 54,400دۇر. ⁷يەھۇدا قەبىلىسىنىڭ يەنە بىر تەرىپىدە زەبۇلۇن قەبىلىسى بولسۇن، ئۇلارنىڭ باشلىقى خېلوننىڭ ئوغلى ئەلىئابدۇر. ⁸ئۇنىڭ ئادىمىنىڭ سانى 57,400دۇر. ⁹يەھۇدا قەبىلىسى يېتەكلەيدىغان قوشۇنلارنىڭ ئومۇمىي سانى 186,400 بولۇپ، ئۇلار ئالدىنقى سەپتە ماڭسۇن.

¹⁰رۇبېن قوشۇنلىرى تۇغىنى جەنۇب تەرەپكە قادىسۇن ۋە چېدىرلىرىنى قوشۇنلىرىنىڭ تەرتىپى بويىچە شۇ يەرگە تىكسۇن. رۇبېن قەبىلىسىنىڭ باشلىقى شىدېئۇرنىڭ ئوغلى ئەلىزۇردۇر. ¹¹ئۇنىڭ ئادىمىنىڭ سانى 46,500دۇر. ¹²رۇبېن قەبىلىسىنىڭ بىر تەرىپىدە شىمون قەبىلىسى بولسۇن، ئۇلارنىڭ باشلىقى زۇرىشادداينىڭ ئوغلى شىلۇمىئېلدۇر. ¹³ئۇنىڭ ئادىمىنىڭ سانى 59,300دۇر. ¹⁴رۇبېن قەبىلىسىنىڭ يەنە بىر تەرىپىدە گاد قەبىلىسى بولسۇن، ئۇلارنىڭ باشلىقى دىئۇئېلنىڭ ئوغلى ئەلياسافتۇر، ¹⁵ئۇنىڭ ئادىمىنىڭ سانى 45,650دۇر. ¹⁶رۇبېن قەبىلىسى يېتەكلەيدىغان قوشۇنلارنىڭ ئومۇمىي سانى 151,450 بولۇپ، ئۇلار ئىككىنچى سەپتە ماڭسۇن.

¹⁷ئالدىنقى ئىككى قوشۇن بىلەن كېيىنكى ئىككى قوشۇن ئوتتۇرىسىدا لاۋىيلار ئۇچرىشىش چېدىرىنى ئېلىپ ماڭسۇن. بارلىق قەبىلە ئۆز تۇغى ئاستىدا قارارگاھ قۇرغاندەك، ئۆز ئورۇنلىرىدا ماڭسۇن.

¹⁸ئەفرايىم قوشۇنلىرى تۇغىنى كۈنپېتىش تەرەپكە قادىسۇن ۋە چېدىرلىرىنى قوشۇنلىرىنىڭ تەرتىپى بويىچە شۇ يەرگە تىكسۇن. ئەفرايىم قەبىلىسىنىڭ باشلىقى ئاممىھۇدنىڭ ئوغلى ئەلىشامادۇر. ¹⁹ئۇنىڭ ئادىمىنىڭ سانى 40,500دۇر. ²⁰ئەفرايىم قەبىلىسىنىڭ بىر تەرىپىدە ماناسسە قەبىلىسى بولسۇن، ئۇلارنىڭ باشلىقى پىدازۇرنىڭ ئوغلى گاملىئېلدۇر. ²¹ئۇنىڭ ئادىمىنىڭ سانى 32,200دۇر. ²²ئەفرايىم قەبىلىسىنىڭ يەنە بىر تەرىپىدە بىنيامىن قەبىلىسى بولسۇن، ئۇلارنىڭ باشلىقى گىدئونىنىڭ ئوغلى ئابىداندۇر. ²³ئۇنىڭ ئادىمىنىڭ سانى 35,400دۇر. ²⁴ئەفرايىم قەبىلىسى يېتەكلەيدىغان قوشۇنلارنىڭ ئومۇمىي سانى 108,100 بولۇپ، ئۇلار ئۈچىنچى سەپتە ماڭسۇن.

²⁵دان قوشۇنلىرى تۇغىنى شىمال تەرەپكە قادىسۇن ۋە چېدىرلىرىنى قوشۇنلىرىنىڭ تەرتىپى بويىچە شۇ يەرگە تىكسۇن. دان قەبىلىسىنىڭ باشلىقى ئاممىشادداينىڭ ئوغلى ئاخىئەزەردۇر. ²⁶ئۇنىڭ ئادىمىنىڭ سانى 62,700دۇر. ²⁷دان قەبىلىسىنىڭ بىر تەرىپىدە ئاشېر قەبىلىسى بولسۇن، ئۇلارنىڭ باشلىقى ئوكراننىڭ ئوغلى پاگىئېلدۇر. ²⁸ئۇنىڭ ئادىمىنىڭ سانى 41,500دۇر. ²⁹دان قەبىلىسىنىڭ يەنە بىر تەرىپىدە نافتالى قەبىلىسى بولسۇن، ئۇلارنىڭ باشلىقى ئېناننىڭ ئوغلى ئاخىرادۇر. ³⁰ئۇنىڭ ئادىمىنىڭ سانى 53,400دۇر. ³¹دان قەبىلىسى يېتەكلەيدىغان قوشۇنلارنىڭ ئومۇمىي سانى 157,600 بولۇپ، ئۇلار ئۆز تۇغلىرىنى كۆتۈرۈپ، پۈتۈن سەپنىڭ كەينىدە ماڭسۇن.

³²خۇلاسىلىغاندا، رويخەتكە ئېلىنغان ئىسرائىللارنىڭ سانىغا ئاساسلانغاندا، ھەرقايسى قارارگاھتىكى لەشكەرلەرنىڭ سانى 603,550كە يەتكەنىدى. ³³لېكىن پەرۋەردىگارنىڭ مۇساغا قىلغان ئەمرى بويىچە لاۋىيلارنىڭ ئىسرائىل خەلقىنىڭ ئارىسىدىكى سانى ھېسابلانمىدى. ³⁴ئىسرائىللار پەرۋەردىگارنىڭ مۇساغا قىلغان ئەمرى بويىچە ئىش كۆردى. ھەركىم ئۆز تۇغى ئاستىدا قارارگاھ قۇردى، ھەرقايسىسى ئۆز ئۇرۇق-جەمەتلىرى بىلەن يولغا چىقتى.

3

لاۋىيلارنىڭ روھانىيلارغا خىزمەت قىلىشى

¹پەرۋەردىگار سىناي تېغىدا مۇسا بىلەن سۆزلەشكەن ۋاقىتتا، ھارۇن ۋە مۇسانىڭ تۆۋەندىكىدەك ئوغۇللىرى بار ئىدى. ²ھارۇننىڭ ئوغۇللىرى: تۇنجى ئوغۇل ناداب، ئابىھۇ، ئەلئازار ۋە ئىتامار. ³ئۇلارنىڭ بېشىغا مۇقەددەس ياغ قۇيۇلۇپ، روھانىيلىق ۋەزىپىسىگە تەيىنلەنگەنىدى. ⁴لېكىن ناداب بىلەن ئابىھۇ سىناي چۆلىدە خۇداغا بويسۇنماي، پەرۋەردىگارنىڭ ھۇزۇرىغا چەكلەنگەن ئوتنى ئەكىرگەنلىكى ئۈچۈن، ئىبادەت چېدىرىدا ئۆلگەنىدى، ئۇلاردىن پەرزەنت قالمىغانىدى. شۇڭا ئەلئازار بىلەن ئىتامار ئاتىسى ھارۇننىڭ قېشىدا روھانىيلىق قىلاتتى.

⁵پەرۋەردىگار مۇساغا مۇنداق دېدى:

⁶_ سەن لاۋىي قەبىلىسىنى روھانىي ھارۇننىڭ ئالدىغا باشلاپ كېلىپ، ئۇلارنى ئۇنىڭ خىزمىتىگە سالغىن. ⁷لاۋىيلار ھارۇننىڭ ۋە پۈتۈن جامائەتنىڭ خىزمىتىنى قىلىپ، ئىبادەت چېدىرىنىڭ ئىشلىرىنى قىلسۇن. ⁸ئۇلار باشقا ئىسرائىللارغا ۋاكالىتەن ئىبادەت چېدىرىدا خىزمەت قىلىپ، ئىبادەت چېدىرىنىڭ بارلىق نەرسە-كېرەكلىرىگە مەسئۇل بولسۇن. ⁹سەن لاۋىيلارنى ھارۇن ۋە ئۇنىڭ ئوغۇللىرىغا تاپشۇرۇپ بەرگىن. چۈنكى لاۋىيلارنىڭ بىردىنبىر ۋەزىپىسى ھارۇن ۋە ئۇنىڭ ئوغۇللىرىغا ياردەملىشىشتۇر. ¹⁰سەن ھارۇن ۋە ئۇنىڭ ئوغۇللىرىنى روھانىيلىق ۋەزىپىسىگە قويغىن. ئەگەر باشقىلار روھانىيلىق ۋەزىپىسىنى بېجىرسە، ئۆلتۈرۈلسۇن.

¹¹پەرۋەردىگار مۇساغا يەنە مۇنداق دېدى:

^12‏-13_ لاۋىيلار ئەمدى ماڭا تەئەللۇق بولىدۇ. مەن مىسىرلىقلارنىڭ بارلىق تۇنجى ئوغۇللىرىنى ۋە ئۇلارنىڭ ماللىرىنىڭ تۇنجىسىنى ئۆلتۈرگەندە، ئىسرائىللارنىڭ بارلىق تۇنجى ئوغۇللىرى ۋە ماللىرىنىڭ تۇنجىسىنى ئۆزۈمگە ئاتىغانىدىم. ئەمدى مەن ئىسرائىل خەلقىدىن لاۋىيلارنى تاللاپ، ئىسرائىللارنىڭ تۇنجى ئوغۇللىرى ئورنىدا ئۆزۈمگە تەئەللۇق قىلىمەن. لاۋىيلار ماڭا تەئەللۇقتۇر. مەن پەرۋەردىگاردۇرمەن!

لاۋىيلارنىڭ رويخەتكە ئېلىنىشى

¹⁴پەرۋەردىگار سىناي چۆلىدە مۇساغا مۇنداق ئەمر قىلدى:

¹⁵_ لاۋىيلارنىڭ بىر ئايلىق بولغان ئوغۇل بوۋاقلىرىدىن تارتىپ بارلىق ئەرلىرىنى ئۇرۇق-جەمەتى بويىچە رويخەتكە ئالغىن.

¹⁶مۇسا پەرۋەردىگارنىڭ ئەمرى بويىچە ئىش كۆرۈپ، لاۋىيلارنى رويخەتكە ئالدى. ¹⁷لاۋىينىڭ ئوغۇللىرى: گېرشون، قوھات ۋە مىرارى. ¹⁸گېرشوننىڭ ئوغۇللىرىنىڭ ئىسىملىرى جەمەت ناملىرىغا ئايلانغان بولۇپ، ئۇلارنىڭ ئىسىملىرى لىبنى ۋە شىمئى ئىدى. ¹⁹قوھاتنىڭ ئوغۇللىرىنىڭ ئىسىملىرىمۇ جەمەت ناملىرىغا ئايلانغان بولۇپ، ئۇلارنىڭ ئىسىملىرى ئامرام، يىزھار، ھىبرون ۋە ئۇززىئېل ئىدى. ²⁰مىرارىنىڭ ئوغۇللىرىنىڭ ئىسىملىرىمۇ جەمەت ناملىرىغا ئايلانغان بولۇپ، ئۇلارنىڭ ئىسىملىرى ماخلى ۋە مۇشى ئىدى. يۇقىرىقىلار لاۋىي قەبىلىسىدىكى جەمەتلەر ئىدى.

²¹گېرشونلاردىن لىبنى ۋە شىمئىدىن ئىبارەت ئىككى جەمەت كېلىپ چىققان بولۇپ، ²²ئۇلارنىڭ بىر ئايلىق بولغان ئوغۇل بوۋاقلىرىدىن تارتىپ رويخەتكە ئېلىنغان ئەرلىرىنىڭ ئومۇمىي سانى 7500 ئادەم ئىدى. ²³گېرشون جەمەتى ئىبادەت چېدىرىنىڭ كەينىگە، يەنى كۈنپېتىش تەرەپكە ئورۇنلىشىشى شەرت ئىدى. ²⁴ئۇلارنىڭ جەمەت باشلىقى لائېلنىڭ ئوغلى ئەلياساف ئىدى. ²⁵ئۇلار ئىبادەت چېدىرىنىڭ يوپۇقلىرىغا، چېدىرىنىڭ كىرىش ئېغىزىدىكى پەردىگە، ²⁶ئىبادەت چېدىرىنىڭ ھويلىسىنىڭ تۆت ئەتراپىنى توسىدىغان رەختلەرگە، ھويلىنىڭ كىرىش ئېغىزىدىكى پەردىگە ۋە ئۇنىڭ تانىلىرىغا ھەم ئۇلارغا مۇناسىۋەتلىك ئىشلارغا مەسئۇل ئىدى.

²⁷قوھاتلاردىن ئامرام، يىزھار، ھىبرون ۋە ئۇززىئېلدىن ئىبارەت تۆت جەمەت كېلىپ چىققان بولۇپ، ²⁸بۇلارنىڭ بىر ئايلىق بولغان ئوغۇل بوۋاقلىرىدىن تارتىپ رويخەتكە ئېلىنغان ئەرلىرىنىڭ ئومۇمىي سانى 8600 ئادەم ئىدى. قوھات جەمەتى مۇقەددەس چېدىردىكى نەرسىلەرگە مەسئۇل ئىدى. ²⁹بۇ جەمەت ئىبادەت چېدىرىنىڭ يېنىغا، يەنى جەنۇب تەرەپكە ئورۇنلىشىشى شەرت ئىدى. ³⁰ئۇلارنىڭ جەمەت باشلىقى ئۇززىئېلنىڭ ئوغلى ئەلىزافان ئىدى. ³¹ئۇلار ئەھدە ساندۇقى، شىرە، چىراغدان، قۇربانلىق سۇپىسى، ئىسرىقدان ۋە باشقا نەرسىلەر، شۇنداقلا ئەڭ مۇقەددەس جاينى توسۇپ تۇرىدىغان پەردە ۋە ئۇلارغا مۇناسىۋەتلىك ئىشلارغا مەسئۇل ئىدى.

³²روھانىي ھارۇننىڭ ئوغلى ئەلئازار لاۋىيلارنىڭ باش يېتەكچىسى بولۇپ، مۇقەددەس جايدا ۋەزىپە ئۆتەۋاتقانلارنى باشقۇرۇشقا مەسئۇل ئىدى.

³³مىرارىلاردىن ماخلى ۋە مۇشىدىن ئىبارەت ئىككى جەمەت كېلىپ چىققان بولۇپ، ³⁴ئۇلارنىڭ بىر ئايلىق بولغان ئوغۇل بوۋاقلىرىدىن تارتىپ رويخەتكە ئېلىنغان ئەرلىرىنىڭ ئومۇمىي سانى 6200 ئادەم ئىدى. ³⁵مىرارى جەمەتى ئىبادەت چېدىرىنىڭ يېنىغا، يەنى شىمالىي تەرىپىگە ئورۇنلىشىشى شەرت ئىدى. ئۇلارنىڭ جەمەت باشلىقى ئابىخايىلنىڭ ئوغلى زۇرىئېل ئىدى. ^36‏-37ئۇلار ئىبادەت چېدىرىنىڭ راملىرى، بالداقلىرى، تۈۋرۈكلىرى، تۈۋرۈك پۇتلىرى ۋە ئۇلارغا مۇناسىۋەتلىك نەرسىلەرگە، شۇنداقلا ھويلىنىڭ تۈۋرۈكلىرى، تۈۋرۈك پۇتلىرى، قوزۇقلىرى ۋە تانىلىرىغا ھەمدە شۇلارغا مۇناسىۋەتلىك بارلىق ئىشلارغا مەسئۇل ئىدى.

³⁸ئىبادەت چېدىرىنىڭ ئالدىغا، يەنى كۈنچىقىش تەرىپىگە مۇسا، ھارۇن ۋە ئۇنىڭ ئوغۇللىرى ئورۇنلىشىشى شەرت ئىدى. ئۇلار ئىسرائىللارغا ۋاكالىتەن ئىبادەت چېدىرى ۋە ئۇنىڭ ئىچىدىكى مۇقەددەس بۇيۇملارنى باشقۇراتتى. ئەگەر روھانىيلاردىن باشقا ئادەملەر مۇقەددەس جايغا يېقىنلاشسا ئۆلتۈرۈلەتتى. ³⁹مۇسا بىلەن ھارۇن پەرۋەردىگارنىڭ ئەمرىگە بىنائەن جەمەتلەر بويىچە بىر ئايلىق بولغان ئوغۇل بوۋاقلاردىن تارتىپ رويخەتكە ئالغان لاۋىي ئەرلىرىنىڭ سانى جەمئىي 22,000 ئادەم ئىدى.

تۇنجى ئوغۇللارنىڭ پەرۋەردىگارغا تەئەللۇق بولۇشى

⁴⁰پەرۋەردىگار مۇساغا مۇنداق دېدى:

_ ئىسرائىللارنىڭ بىر ئايلىق بولغان ئوغۇل بوۋاقلىرىدىن تارتىپ تۇنجى ئەركەكلىرىنىڭ ھەممىسىنى ئىسىملىرى بويىچە رويخەتكە ئالغىن. ⁴¹لاۋىيلارنى ئىسرائىللارنىڭ تۇنجى ئوغۇللىرىنىڭ ئورنىدا ماڭا تەئەللۇق قىلغىن. مەن پەرۋەردىگاردۇرمەن! ئۇلارنىڭ چارۋا ماللىرىنى پۈتۈن ئىسرائىللارنىڭ تۇنجى تۇغۇلغان چارۋا ماللىرىنىڭ ئورنىدا ماڭا تەئەللۇق قىلغىن.

^42‏-43مۇسا پەرۋەردىگارنىڭ ئەمرىگە بىنائەن پۈتۈن ئىسرائىللارنىڭ تۇنجى ئوغۇللىرىنى بىر ئايلىق بولغان بوۋاقلاردىن تارتىپ رويخەتكە ئالدى. ئۇلارنىڭ سانى جەمئىي 22,273 ئادەم بولدى.

⁴⁴پەرۋەردىگار مۇساغا يەنە:

⁴⁵_ ئەمدى سەن ئىسرائىللارنىڭ تۇنجى ئوغۇللىرىنىڭ ئورنىدا لاۋىيلارنى ماڭا تەئەللۇق قىلغىن ۋە لاۋىيلارنىڭ چارۋا ماللىرىنىمۇ ئىسرائىللارنىڭ تۇنجى تۇغۇلغان چارۋا ماللىرىنىڭ ئورنىدا ماڭا تەئەللۇق قىلغىن. مەن پەرۋەردىگاردۇرمەن! ⁴⁶ئىسرائىللارنىڭ لاۋىيلاردىن باشقا تۇنجى تۇغۇلغان ئوغۇللىرىنىڭ سانى لاۋىيلارنىڭ ئومۇمىي سانىدىن 273 ئادەم ئارتۇق، شۇڭا ئارتۇقىغا تۆلەم تۆلەنسۇن. ⁴⁷ھەربىر كىشىگە مۇقەددەس جاينىڭ ئۆلچەم بىرلىكى بويىچە 60 گىرام كۈمۈش تۆلەنسۇن. ⁴⁸ئارتۇقىغا تۆلەنگەن بۇ كۈمۈشلەرنى ھارۇن ۋە ئۇنىڭ ئوغۇللىرىغا بەرگىن، _ دېدى.

⁴⁹مۇسا لاۋىيلارنىڭ سانىدىن ئېشىپ كەتكەن ئىسرائىللارنىڭ تۇنجى ئوغۇللىرى ئۈچۈن تۆلەنگەن تۆلەمنى يىغىۋالدى. ⁵⁰بۇلارنى مۇقەددەس جاينىڭ ئۆلچەم بىرلىكى بويىچە ھېسابلىغاندا تەخمىنەن 16 كىلو كۈمۈش بولدى. ⁵¹مۇسا بۇلارنى پەرۋەردىگارنىڭ ئەمرىگە بىنائەن ھارۇن ۋە ئۇنىڭ ئوغۇللىرىغا تاپشۇرۇپ بەردى.

4

قوھات جەمەتى ۋە روھانىيلارنىڭ ۋەزىپىسى

¹پەرۋەردىگار مۇسا بىلەن ھارۇنغا مۇنداق دېدى:

²_ لاۋىيلارنىڭ قوھات جەمەتىنىڭ ئادەم سانىنى ئۇرۇق-جەمەتى بويىچە تىزىملاپ، ³ئۇچرىشىش چېدىرىغا مۇناسىۋەتلىك ئىشلارنى قىلالايدىغان ئوتتۇز ياشتىن ئەللىك ياشقىچە بولغان ئەرلەرنى رويخەتكە ئېلىڭلار. ⁴قوھاتلارنىڭ ئۇچرىشىش چېدىرىدىكى ۋەزىپىسى ئەڭ مۇقەددەس نەرسىلەرگە مەسئۇل بولۇشتۇر.

⁵قارارگاھنى كۆچۈرگەن چاغدا، ئاۋۋال ھارۇن بىلەن ئۇنىڭ ئوغۇللىرى ئۇچرىشىش چېدىرىغا كىرىپ، ئەھدە ساندۇقىنى توسۇپ تۇرىدىغان پەردىنى چۈشۈرۈپ، ساندۇقنىڭ ئۈستىگە يېپىپ قويسۇن. ⁶ئۇنىڭ ئۈستىنى يەنە چىداملىق تېرە بىلەن يېپىپ، ئارقىدىن كۆك رەڭلىك رەخت ئارتىپ قويسۇن. ئەھدە ساندۇقىنى كۆتۈرۈش ئۈچۈن ئىشلىتىلىدىغان بالداقلارنى جايىغا ئورناتسۇن.

⁷ئۇلار ماڭا ئاتالغان نانلار تىزىلىدىغان شىرەنىڭ ئۈستىگە بىر پارچە كۆك رەڭلىك رەخت يېپىپ، ئۈستىگە تاۋاقلار، تەخسىلەر، چىنىلەر ۋە ئىچىملىك ھەدىيەسى ئۈچۈن ئىشلىتىلىدىغان چەينەكلەرنى قويسۇن. ماڭا ئاتالغان نانلار ئۇ يەردە تۇرسۇن. ⁸ئۇلار بۇ نەرسىلەرنىڭ ئۈستىنى بىر پارچە توق قىزىل رەڭلىك رەخت بىلەن يېپىپ، ئۈستىگە يەنە چىداملىق تېرىنى ئارتىپ قويسۇن. شىرەنى كۆتۈرۈش ئۈچۈن ئىشلىتىلىدىغان بالداقلارنى جايىغا ئورناتسۇن.

⁹ئۇلار چىراغدان، چىراغلار، پىلىك قىسقۇچلار، تەخسە ۋە بارلىق زەيتۇن يېغى قاچىلانغان قاچىلارنى كۆك رەڭلىك رەخت بىلەن يۆگەپ، ¹⁰ئۈستىنى چىداملىق تېرە بىلەن ياپقاندىن كېيىن، زەمبىلگە سالسۇن.

¹¹ھارۇن ۋە ئۇنىڭ ئوغۇللىرى ئالتۇن ئىسرىقداننىڭ ئۈستىگە بىر پارچە كۆك رەڭلىك رەخت يېپىپ، ئۇنىڭ ئۈستىگە چىداملىق تېرىنى ئارتىپ قويسۇن. ئىسرىقداننى كۆتۈرۈش ئۈچۈن ئىشلىتىلىدىغان بالداقلارنى جايىغا ئورناتسۇن. ¹²مۇقەددەس جايدا ئىشلىتىلىدىغان باشقا نەرسىلەرنى كۆك رەڭلىك رەختكە يۆگەپ، چىداملىق تېرە بىلەن ئۈستىنى ياپقاندىن كېيىن، زەمبىلگە سالسۇن.

¹³قۇربانلىق سۇپىسىدىكى كۈللەرنى تازىلاپ، ئۈستىگە سۆسۈن رەڭلىك رەخت ياپسۇن. ¹⁴ئۇنىڭ ئۈستىگە قۇربانلىق سۇپىسىدا ئىشلىتىلىدىغان بارلىق نەرسىلەرنى، يەنى چوغدان، ئارا، گۈرجەك ۋە داسلارنى قويۇپ، كېيىن چىداملىق تېرىنى ئۈستىگە يېپىپ قويسۇن. ئاندىن قۇربانلىق سۇپىسىنى كۆتۈرۈش ئۈچۈن ئىشلىتىلىدىغان بالداقلارنى جايىغا ئورناتسۇن.

¹⁵ھارۇن ۋە ئۇنىڭ ئوغۇللىرى مۇقەددەس بۇيۇملارنىڭ ئۈستىنى ياپقاندىن كېيىن، چېدىرلارنى كۆچۈرۈشكە تەييار بولغاندا، قوھاتلار بالداقلار بىلەن ئۇلارنى توشۇسۇن. بىراق قوھاتلار بۇ مۇقەددەس نەرسىلەرگە قول تەگكۈزمىسۇن! ئەگەر ئۇلار ئۇ نەرسىلەرگە قول تەگكۈزسە، ھالاك بولىدۇ. ئۇچرىشىش چېدىرىدىكى بۇ مۇقەددەس نەرسىلەرنى توشۇش قوھاتلارنىڭ ۋەزىپىسىدۇر.

¹⁶روھانىي ھارۇننىڭ ئوغلى ئەلئازار چىراغ يېغى، خۇشبۇي ئىسرىق، كۈندىلىك ئاشلىق ھەدىيەسى، مۇقەددەس ياغ ھەمدە پۈتۈن ئىبادەت چېدىرى ۋە ئۇنىڭ ئىچىدىكى ھەممە نەرسىلەرگە، جۈملىدىن چېدىرنىڭ جاھازلىرى ۋە جابدۇقلىرىغا مەسئۇل بولسۇن.

¹⁷پەرۋەردىگار مۇسا بىلەن ھارۇنغا يەنە مۇنداق دېدى:

¹⁸_ قوھات جەمەتلىرىنىڭ لاۋىي قەبىلىسىدىن يوقاپ كەتمەسلىكى ئۈچۈن ئۇلارنى ئاگاھلاندۇرۇپ قويۇڭلار! ¹⁹ئۇلار ئەڭ مۇقەددەس نەرسىلەرگە يېقىنلاشقاندا، ئۆلۈپ كەتمەسلىكى ئۈچۈن ھارۇن ۋە ئۇنىڭ ئوغۇللىرى ئۇلارنى ئۇچرىشىش چېدىرىغا باشلاپ كىرىپ، نېمە قىلىدىغانلىقىنى ۋە نېمىنى كۆتۈرىدىغانلىقىنى ئېنىق بەلگىلەپ بەرسۇن. ²⁰بىراق روھانىيلار ئۇچرىشىش چېدىرىدىكى مۇقەددەس نەرسىلەرنى يېپىۋاتقاندا، قوھات جەمەتلىرىدىكىلەر قەتئىي كىرمىسۇن، كىرىپ كۆرسە ئۆلىدۇ!

گېرشون ۋە مىرارى جەمەتلىرىنىڭ ۋەزىپىلىرى

²¹پەرۋەردىگار مۇساغا مۇنداق دېدى:

²²_ گېرشون جەمەتىنىڭ ئادەم سانىنى ئۇرۇق-جەمەتى بويىچە تىزىملاپ، ²³ئۇچرىشىش چېدىرىغا مۇناسىۋەتلىك ئىشلارنى قىلالايدىغان 30 ياشتىن 50 ياشقىچە بولغان ئەرلەرنى رويخەتكە ئالغىن. ²⁴گېرشون جەمەتىنىڭ ۋەزىپىسى ئىبادەت چېدىرىنى يۆتكەشكە مۇناسىۋەتلىك ئىشلار بولسۇن. ²⁵ئۇلار ئىبادەت چېدىرىنىڭ ئىچكى يوپۇقى، سىرتىدىكى چىداملىق تېرە يوپۇقى قاتارلىق يوپۇقلارنى، كىرىش ئېغىزىغا ئېسىلغان پەردىنى، ²⁶ئىبادەت چېدىرىنىڭ ھويلىسىنىڭ تۆت ئەتراپىنى توسىدىغان رەختلەرنى، ھويلىنىڭ كىرىش ئېغىزىغا ئېسىلغان پەردە ۋە تانىلارنى، شۇنداقلا چېدىرغا مۇناسىۋەتلىك باشقا نەرسىلەرنى يۆتكەشكە مەسئۇل بولسۇن ۋە شۇنىڭغا دائىر ئىشلارنى قىلسۇن. ²⁷گېرشونلار نەرسىلەرنى توشۇغاندا ياكى باشقا ئىشلارنى قىلغاندا، ھارۇن ۋە ئۇنىڭ ئوغۇللىرىنىڭ كۆرسەتمىسى بويىچە قىلسۇن. ئۇلار گېرشونلارنىڭ نېمىنى توشۇيدىغانلىقىنى بەلگىلەپ بەرسۇن. ²⁸مانا بۇلار گېرشونلارنىڭ ئۇچرىشىش چېدىرىدىكى ۋەزىپىلىرىدۇر. ئۇلار روھانىي ھارۇننىڭ ئوغلى ئىتامارنىڭ يېتەكچىلىكىدە ۋەزىپىلىرىنى ئىجرا قىلسۇن.

²⁹مىرارى جەمەتىنىڭ ئادەم سانىنىمۇ ئۇرۇق-جەمەتى بويىچە تىزىملاپ، ³⁰ئۇچرىشىش چېدىرىغا مۇناسىۋەتلىك ئىشلارنى قىلالايدىغان 30 ياشتىن 50 ياشقىچە بولغان ئەرلەرنى رويخەتكە ئالغىن. ³¹ئۇلار ئىبادەت چېدىرىنىڭ راملىرى، بالداقلىرى، تۈۋرۈكلىرى، تۈۋرۈك پۇتلىرى، ³²ھويلىنى چۆرىدەپ تۇرىدىغان تۈۋرۈكلەر، تۈۋرۈك پۇتلىرى، قوزۇقلار، تانىلار ۋە سايمان-جابدۇقلارنى توشۇشقا مەسئۇل بولسۇن. ھەربىر ئادەمنىڭ نېمىنى توشۇيدىغانلىقى ئېنىق بەلگىلەپ بېرىلسۇن. ³³مانا بۇلار مىرارى جەمەتىدىكىلەرنىڭ روھانىي ھارۇننىڭ ئوغلى ئىتامارنىڭ يېتەكچىلىكىدە ئۇچرىشىش چېدىرىدا ئۆتەشكە تېگىشلىك بولغان پۈتۈن ۋەزىپىلىرىدۇر.

شەرتكە توشقان لاۋىيلارنىڭ رويخەتكە ئېلىنىشى

³⁴مۇسا، ھارۇن ۋە ئاقساقاللار قوھات جەمەتلىرىنىڭ ئادەم سانىنى ئۇرۇق-جەمەتى بويىچە تىزىملاپ، ³⁵ئۇچرىشىش چېدىرىغا مۇناسىۋەتلىك ئىشلارنى قىلالايدىغان 30 ياشتىن 50 ياشقىچە بولغان ئەرلەرنى رويخەتكە ئالدى. ³⁶پۈتۈن جەمەتتىكىلەرنىڭ سانى جەمئىي 2750 كىشى بولۇپ چىقتى. ³⁷قوھات جەمەتلىرىدىن ئۇچرىشىش چېدىرىغا مۇناسىۋەتلىك ئىشلارنى قىلىدىغانلارنىڭ سانى مۇشۇ ئىدى. مۇسا ۋە ھارۇن پەرۋەردىگارنىڭ مۇساغا قىلغان ئەمرى بويىچە قوھات جەمەتىدىكىلەرنى رويخەتكە ئالدى.

³⁸مۇسا، ھارۇن ۋە ئاقساقاللار گېرشون جەمەتلىرىنىڭ ئادەم سانىنى ئۇرۇق-جەمەتى بويىچە تىزىملاپ، ³⁹ئۇچرىشىش چېدىرىغا مۇناسىۋەتلىك ئىشلارنى قىلالايدىغان 30 ياشتىن 50 ياشقىچە بولغان ئەرلەرنى رويخەتكە ئالدى. ⁴⁰پۈتۈن جەمەتتىكىلەرنىڭ سانى جەمئىي 2630 كىشى بولۇپ چىقتى. ⁴¹گېرشون جەمەتىدىن ئۇچرىشىش چېدىرىغا مۇناسىۋەتلىك ئىشلارنى قىلىدىغانلارنىڭ سانى مۇشۇ ئىدى. مۇسا ۋە ھارۇن پەرۋەردىگارنىڭ مۇساغا قىلغان ئەمرى بويىچە گېرشون جەمەتىدىكىلەرنى رويخەتكە ئالدى.

⁴²مۇسا، ھارۇن ۋە ئاقساقاللار مىرارى جەمەتلىرىنىڭ ئادەم سانىنى ئۇرۇق-جەمەتى بويىچە تىزىملاپ، ⁴³ئۇچرىشىش چېدىرىغا مۇناسىۋەتلىك ئىشلارنى قىلالايدىغان 30 ياشتىن 50 ياشقىچە بولغان ئەرلەرنى رويخەتكە ئالدى. ⁴⁴پۈتۈن جەمەتتىكىلەرنىڭ سانى جەمئىي 3200 كىشى بولۇپ چىقتى. ⁴⁵مىرارى جەمەتىدىن ئۇچرىشىش چېدىرىغا مۇناسىۋەتلىك ئىشلارنى قىلىدىغانلارنىڭ سانى مۇشۇ ئىدى. مۇسا ۋە ھارۇن پەرۋەردىگارنىڭ مۇساغا قىلغان ئەمرى بويىچە مىرارى جەمەتىدىكىلەرنى رويخەتكە ئالدى.

⁴⁶مۇسا، ھارۇن ۋە ئىسرائىل ئاقساقاللىرى پۈتۈن لاۋىيلارنى ئۇرۇق-جەمەتى بويىچە تىزىملاپ، ⁴⁷ئۇچرىشىش چېدىرىغا مۇناسىۋەتلىك ئىشلارنى قىلالايدىغان ۋە چېدىردىكى نەرسىلەرنى توشۇيالايدىغان 30 ياشتىن 50 ياشقىچە بولغان ئەرلەرنى رويخەتكە ئالدى. ⁴⁸ئۇلارنىڭ سانى جەمئىي 8580 كىشى بولۇپ چىقتى. ⁴⁹مۇسا ۋە ھارۇن پەرۋەردىگارنىڭ مۇساغا قىلغان ئەمرى بويىچە ھەربىر ئادەمنىڭ نېمە ئىش قىلىدىغانلىقىنى ۋە نېمىلەرنى توشۇيدىغانلىقىنى بەلگىلىدى. شۇنداق قىلىپ، ئۇلار پەرۋەردىگارنىڭ مۇساغا قىلغان ئەمرى بويىچە رويخەتكە ئېلىندى.

5

ناپاك كىشىلەرنىڭ قارارگاھتىن چىقىرىلىشى

¹پەرۋەردىگار مۇساغا مۇنداق دېدى:

²_ ئىسرائىللارغا بۇ ئەمرنى يەتكۈزگىن: «ئېغىر تېرە كېسىلىگە گىرىپتار بولغانلار، جىنسىي ئەزاسىدىن ئاجرالما چىققانلار، جەسەتنى تۇتۇپ ناپاك بولغانلار ³مەيلى ئەر ياكى ئايال بولسۇن، ھەممىسى قارارگاھنىڭ سىرتىدا تۇرسۇن. بۇ قارارگاھ ئۇلارنىڭ سەۋەبىدىن بۇلغانمىسۇن، چۈنكى مەن بۇ قارارگاھتا، يەنى ئاراڭلاردا ياشايمەن.»

⁴ئىسرائىللار پەرۋەردىگارنىڭ مۇساغا قىلغان ئەمرىگە بىنائەن بۇنداق كىشىلەرنى قارارگاھتىن چىقىرىۋەتتى.

زىيان ئۈچۈن تۆلەم تۆلەش

⁵پەرۋەردىگار مۇساغا مۇنداق دېدى:

⁶_ ئىسرائىللارغا بۇ ئەمرنى يەتكۈزگىن: «مەيلى ئەر ياكى ئايال بولسۇن، كىشىلەرگە ئادالەتسىزلىك قىلسا، ماڭا ساداقەتسىزلىك قىلغان بولىدۇ. ئۇ ئادەم گۇناھكاردۇر. ⁷ئۇنداق ئادەم گۇناھىنى بوينىغا ئېلىپ، زىيان سالغان كىشىگە زىياننى تۆلەپ بەرسۇن ھەم بولغان زىياننىڭ بەشتىن بىر قىسمىنى قوشۇپ بەرسۇن. ⁸ئەگەر تۆلەم ئالغۇچى ۋاپات بولغان بولۇپ، يېقىن تۇغقىنى بولمىسا، تۆلەمنى مەن پەرۋەردىگارغا ئاتاپ روھانىيغا بەرسۇن. گۇناھكار گۇناھىنىڭ ساقىت قىلىنىشى ئۈچۈن قۇربانلىق قىلىدىغان قوچقىرىنى ھەم تۆلەمنى قوشۇپ روھانىيغا بەرسۇن.

⁹ئىسرائىللارنىڭ ماڭا ئاتاپ ئېلىپ كەلگەن بارلىق ھەدىيەلىرى روھانىيغا مەنسۇپ بولسۇن. ¹⁰ھەربىر روھانىي ئۆزىگە ئېلىپ كېلىنگەن ھەدىيەلەرنى ئۆزى قوبۇل قىلسۇن.»

ئايالنىڭ سادىقلىقىنى تەكشۈرۈش

¹¹پەرۋەردىگار مۇساغا مۇنداق دېدى:

¹²_ ئىسرائىللارغا بۇ ئەمرنى يەتكۈزگىن: «ئەگەر بىر ئايال يولدىن چىقىپ، ئېرىگە ساداقەتسىزلىك قىلىپ، ¹³مەلۇم بىر ئەر بىلەن زىنا قىلسا ھەم بۇ ئىشنى ئېرىدىن يوشۇرسا، گەرچە ئۇ ئايال بۇلغانغان بولسىمۇ لېكىن بايقالمىغان بولسا، ھەمدە گۇۋاھچىسىمۇ بولمىسا، ¹⁴ئەرنىڭ كۈندەشلىكى تۇتۇپ بۇزۇقچىلىق قىلغان ئايالىنى كۈنلىسە، ياكى ئايالى بۇزۇقچىلىق قىلمىغان تەقدىردىمۇ ئايالىنى كۈنلىسە، ¹⁵ئەر ئايالىنى روھانىينىڭ ئالدىغا ئېلىپ بارسۇن. ئۇ يەنە ئايالى ئۈچۈن بىر كىلو ئارپا ئۇنىنى ئاشلىق ھەدىيەسى سۈپىتىدە ئېلىپ بارسۇن. بۇ ئاشلىق ھەدىيەسى كۈندەشلىكنى ھەم گۇناھنى ئاشكارىلايدىغان ھەدىيە بولغاچقا، ئۇنىڭغا زەيتۇن يېغى قۇيمىسۇن، مەستىكى رۇمىمۇ سالمىسۇن.

¹⁶روھانىي ئۇ ئايالنى ئېلىپ كېلىپ، قۇربانلىق سۇپىسىنىڭ ئالدىدا، يەنى مېنىڭ ھۇزۇرۇمدا تۇرغۇزسۇن. ¹⁷ئاندىن ساپال قاچىغا ئازراق مۇقەددەس سۇ ئېلىپ، ئۇنىڭغا ئىبادەت چېدىرىنىڭ ئىچىدىن ئازراق توپا ئېلىپ سالسۇن. ¹⁸روھانىي مېنىڭ ھۇزۇرۇمدا ئۇ ئايالنىڭ چېچىنى چۇۋۇپ، كۈندەشلىكنى ھەم گۇناھنى ئاشكارىلاش ئۈچۈن ئېلىپ كېلىنگەن ھەدىيەنى ئايالنىڭ قولىغا تۇتقۇزسۇن. شۇنداقلا، روھانىي لەنەت ئېلىپ كېلىدىغان ئازاب سۈيىنى قولىغا ئېلىپ تۇرسۇن.

¹⁹روھانىي ئۇ ئايالغا قەسەم ئىچكۈزۈپ، مۇنداق دېسۇن: ‹ئەگەر سەن بىرەر ئەر بىلەن ياتمىغان، ئېرىڭنىڭ ئەمرىدە تۇرۇپ بۇزۇقچىلىق قىلمىغان بولساڭ، لەنەت ئېلىپ كېلىدىغان بۇ ئازاب سۈيىنىڭ زەھەرلىشىدىن خالاس بولىسەن. ²⁰ئەگەر سەن ئېرىڭنىڭ ئەمرىدە تۇرۇپ، يولدىن چىقىپ، باشقا ئەر بىلەن زىنا قىلىپ، ئۆزۈڭنى بۇلغىغان بولساڭ، ²¹(ئۇ ۋاقىتتا روھانىي ئايالغا قەسەم ئىچكۈزىدۇ) پەرۋەردىگار سېنى تۇغماس قىلىپ، قورسىقىڭنى كۆپتۈرۈپ، خەلقىڭ ئالدىدا لەنەتكە قالغانلارنىڭ مىسالى قىلسۇن. ²²بۇ سۇ ئىچىڭگە كىرىپ، ساڭا لەنەت ئېلىپ كەلسۇن، ھەمدە قورسىقىڭنى كۆپتۈرۈپ، سېنى تۇغماس قىلسۇن.› كېيىن ئۇ ئايال ‹ئامىن، ئامىن› دېسۇن.

²³روھانىي بۇ لەنەت سۆزلىرىنى تېرىگە يازسۇن، ئاندىن ئۇنى ئازاب سۈيىدە يۇيسۇن. ²⁴روھانىي لەنەت ئېلىپ كېلىدىغان بۇ ئازاب سۈيىنى ئۇ ئايالغا ئىچكۈزسۇن. سۇ ئايالنىڭ قورسىقىغا كىرگەندە، ئەگەر ئايال گۇناھكار بولسا، سۇ ئۇنىڭغا ئېغىر ئازاب ئېلىپ كېلىدۇ. ²⁵روھانىي ئايالنىڭ قولىدىكى كۈندەشلىكنى ئاشكارىلايدىغان ئاشلىق ھەدىيەسىنى ئېلىپ، مەن پەرۋەردىگارغا ئاتاپ ئېگىز كۆتۈرسۇن، ئاندىن قۇربانلىق سۇپىسىغا ئېلىپ كەلسۇن. ²⁶روھانىي ئاشلىق ھەدىيەسىدىن بىر چاڭگال ئېلىپ، ئۇنى نىشانە سۈپىتىدە قۇربانلىق سۇپىسىدا كۆيدۈرسۇن. كېيىن ئازاب سۈيىنى ئايالغا ئىچكۈزسۇن. ²⁷روھانىي بۇ سۇنى ئىچكۈزگەندە، ئەگەر ئۇ ئايال ھەقىقەتەن ئېرىگە ساداقەتسىزلىك قىلىپ، بۇزۇقچىلىق قىلغان بولسا، لەنەت ئېلىپ كېلىدىغان بۇ سۇ ئۇنىڭ ئىچىگە كىرىپ، ئۇنى ئازابلايدۇ. قورسىقى كۆپۈپ، تۇغماس بولۇپ قالىدۇ. ئۇ ئايال خەلقىنىڭ ئالدىدا لەنەتكە قالغانلارنىڭ مىسالى بولىدۇ. ²⁸ئەگەر ئۇ ئايال پاك بولۇپ، بۇزۇقچىلىق قىلمىغان بولسا، ھېچقانداق زىيانغا ئۇچرىمايدۇ ھەمدە پەرزەنت كۆرەلەيدۇ.

^29‏-30مانا بۇ بىر ئايالنىڭ ئېرىنىڭ ئەمرىدە تۇرۇپ يولدىن چىقىپ، بۇزۇقچىلىق قىلغان ياكى ئېرىنىڭ كۈندەشلىكى تۇتۇپ، ئايالىنى كۈنلىگەن چاغدىكى گۇمانلىق ئىشلارنى ھەل قىلىشتا ئاساسلىنىدىغان قانۇندۇر. مۇشۇنداق ئەھۋال يۈز بەرسە، ئەر ئايالىنى مېنىڭ ھۇزۇرۇمغا ئېلىپ كەلسۇن. روھانىي بۇ قانۇن بويىچە بىر تەرەپ قىلسۇن. ³¹مەيلى قانداق بولمىسۇن ئەر گۇناھسىزدۇر. ئايال گۇناھكار بولسا، گۇناھىنىڭ جازاسىنى تارتىدۇ.»

6

پەرۋەردىگارغا ئۆزىنى ئالاھىدە بېغىشلاش

¹پەرۋەردىگار مۇساغا مۇنداق دېدى:

²_ ئىسرائىل خەلقىگە بۇ ئەمرنى يەتكۈزگىن: «مەيلى ئەر ياكى ئايال بولسۇن، ئەگەر قەسەم ئىچىپ، ئۆزىنى مەلۇم مۇددەتكىچە مەن پەرۋەردىگارغا ئالاھىدە بېغىشلىماقچى بولسا، ³ئۆزىنى شاراب ياكى مەيدىن نېرى قىلسۇن. ئۈزۈم ياكى باشقا نەرسىلەردىن ئېچىتىلغان ئىچىملىكلەرنى ئاغزىغا ئالمىسۇن. ئۈزۈم شەربىتى ئىچمىسۇن ھەمدە ئۈزۈم ۋە كىشمىش يېمىسۇن. ⁴ئۆزىنى مەن پەرۋەردىگارغا ئالاھىدە بېغىشلىغان كۈنلەردە ئۈزۈمدىن ياسالغان يېمەكلىكلەرنى، ھەتتا ئۈزۈم ئۇرۇقى ۋە پوستىنىمۇ يېمىسۇن. ⁵ئۆزىنى مەن پەرۋەردىگارغا ئالاھىدە بېغىشلىغان كۈنلەردە بېشىغا ئۇستىرا تەگكۈزمىسۇن. ئۆزىنى مەن پەرۋەردىگارغا بېغىشلىغان كۈنلەرنىڭ مۇددىتى توشقۇچە چېچىنى ئۆستۈرۈپ يۈرسۇن. چۈنكى ئۇ ئۆزىنى مەن پەرۋەردىگارغا ئالاھىدە ئاتىغاندۇر. ⁶ئۆزىنى مەن پەرۋەردىگارغا ئالاھىدە بېغىشلىغان كۈنلەردە جەسەتكە يېقىنلاشمىسۇن. ⁷ھەتتا ئاتا-ئانىسى ياكى قىز ۋە ئوغۇل قېرىنداشلىرى تۈگەپ كەتسىمۇ، ئۇلارغا يېقىنلىشىپ، ئۆزلىرىنى بۇلغىمىسۇن. ئۇنىڭ چېچى ئۆزىنى مەن پەرۋەردىگارغا ئالاھىدە بېغىشلىغانلىقىنىڭ بەلگىسىدۇر. ⁸ئۇ ئۆزىنى ماڭا بېغىشلىغان كۈنلەردە، ئۇ ماڭا ئالاھىدە ئاتالغان بولىدۇ.

⁹ئەگەر بىرى ئۇنىڭ يېنىدا تۇيۇقسىز ئۆلۈپ كەتسە، ئۇ ھالدا ئۇنىڭ مەن پەرۋەردىگارغا بېغىشلاپ ئۆستۈرگەن چېچى بۇلغانغان بولىدۇ. شۇڭا ئۇ ئۆزىنى پاكلاش ئۈچۈن يەتتە كۈندىن كېيىن چېچىنى چۈشۈرسۇن. ¹⁰سەككىزىنچى كۈنى ئىككى پاختەك ياكى ئىككى ياش كەپتەرنى ئۇچرىشىش چېدىرىنىڭ ئالدىغا ئەكېلىپ، روھانىيغا بەرسۇن. ¹¹روھانىي ئۇنى ئۆلۈككە يېقىنلاشقانلىق گۇناھىدىن ساقىت قىلىش ئۈچۈن ئۇلارنىڭ بىرىنى گۇناھ كەچۈرۈم قىلىنىش قۇربانلىقى، يەنە بىرىنى كۆيدۈرمە قۇربانلىق قىلسۇن. ئاندىن ئۇ ئۆزىنىڭ پەرۋەردىگارغا ئاتالغانلىقىنى ئىپادىلەش ئۈچۈن چېچىنى ئۆستۈرۈپ، ¹²ئۆزىنى مەن پەرۋەردىگارغا قايتىدىن ئالاھىدە بېغىشلىسۇن. ئۇ ئۆزىنى بېغىشلاشنى قايتىدىن باشلىغانلىقى ئۈچۈن بىر ياشلىق ئەركەك پاقلاندىن بىرنى قۇربانلىق قىلسۇن. ئۇنىڭ بۇرۇنقى ئۆزىنى بېغىشلىغان كۈنلىرى ئىناۋەتسىزدۇر. چۈنكى ئۇ ناپاك نەرسىگە تېگىپ، ئۆزىنى بۇلغىدى.»

ئالاھىدە بېغىشلاش مۇددىتىنىڭ ئاخىرلىشىشى

¹³«ئۆزىنى مەن پەرۋەردىگارغا مەلۇم بىر مۇددەت ئىچىدە ئالاھىدە بېغىشلاشقا قەسەم قىلغۇچىنىڭ مۇددىتى توشقاندا، تۆۋەندىكى بەلگىلىمە بويىچە ئىش قىلىنسۇن. ئۇ ئۇچرىشىش چېدىرىنىڭ ئالدىغا ئېلىپ كېلىنسۇن. ¹⁴ئۇ مەن پەرۋەردىگارغا تۆۋەندىكى ھەدىيەلەرنى ئېلىپ كەلسۇن. كۆيدۈرمە قۇربانلىق ئۈچۈن بېجىرىم بىر ياشلىق ئەركەك پاقلان، گۇناھ كەچۈرۈم قىلىنىش قۇربانلىقى ئۈچۈن بېجىرىم بىر ياشلىق ساغلىق، ئامانلىق قۇربانلىقى ئۈچۈن بېجىرىم بىر قوچقار، ¹⁵بىر سېۋەت پېتىر نان، يەنى سۈپەتلىك ئۇنغا زەيتۇن يېغى ئارىلاشتۇرۇلۇپ پىشۇرۇلغان پېتىر توقاچ ۋە يۈزىگە زەيتۇن يېغى سۈرتۈلگەن نېپىز پېتىر نان ۋە ئۇلار بىلەن بىللە سۇنىدىغان ئاشلىق ۋە ئىچىملىك ھەدىيەسى.

¹⁶روھانىي ئۇلارنى مەن پەرۋەردىگارغا سۇنغاندا، ئالدى بىلەن گۇناھ كەچۈرۈم قىلىنىش قۇربانلىقى ۋە كۆيدۈرمە قۇربانلىقلارنى، ¹⁷ئاندىن قوچقارنى پېتىر نان بىلەن ئامانلىق قۇربانلىقى سۈپىتىدە سۇنسۇن. روھانىي يەنە ئاشلىق ۋە ئىچىملىك ھەدىيەسىنىمۇ سۇنسۇن.

¹⁸ئۆزىنى مەن پەرۋەردىگارغا ئالاھىدە بېغىشلىغان كىشى ئۇچرىشىش چېدىرىنىڭ ئالدىدا چېچىنى چۈشۈرۈپ، ئامانلىق قۇربانلىقى كۆيۈۋاتقان ئوتقا تاشلىسۇن.

¹⁹ئۆزىنى مەن پەرۋەردىگارغا ئالاھىدە بېغىشلىغۇچى چېچىنى چۈشۈرۈپ بولغاندىن كېيىن، روھانىي قوچقارنىڭ سۇدا پىشۇرۇلغان ئالدى پۇتىنى ۋە سېۋەتتىن بىر پېتىر توقاچ بىلەن بىر نېپىز پېتىر ناننى ئېلىپ، ئۆزىنى مەن پەرۋەردىگارغا ئالاھىدە بېغىشلىغۇچىنىڭ قولىغا تەگكۈزسۇن. ²⁰ئاندىن بۇ نەرسىلەرنى روھانىي مېنىڭ ھۇزۇرۇمدا ماڭا ئاتاپ ئېگىز كۆتۈرسۇن. بۇ نەرسىلەر، شۇنداقلا ماڭا ئاتاپ ئېگىز كۆتۈرۈلگەن تۆش ۋە سۇنۇلغان يانپاشمۇ روھانىينىڭ نېسىۋىسىدۇر. شۇنىڭدىن كېيىن ئۆزىنى ماڭا ئالاھىدە بېغىشلىغۇچى شاراب ئىچسە بولىدۇ.

²¹مانا بۇلار ئۆزىنى مەن پەرۋەردىگارغا ئالاھىدە بېغىشلىغۇچىغا ئائىت بەلگىلىمىلەردۇر. ئەگەر ئۆزىنى ماڭا ئالاھىدە بېغىشلىغۇچى ئۆزىنى ماڭا بېغىشلاشقا قەسەم قىلغاندىن باشقا، ئىقتىسادىي ئەھۋالىغا قاراپ ماڭا يەنە ھەدىيە سۇنۇشقا قەسەم قىلغان بولسا، ئۇ قىلغان قەسىمىنى بەلگىلىمە بويىچە ئادا قىلسۇن.»

روھانىينىڭ دۇئاسى

²²پەرۋەردىگار مۇساغا مۇنداق دېدى:

²³_ ھارۇن ۋە ئۇنىڭ ئوغۇللىرىغا ئېيتقىن، ئۇلار ئىسرائىل خەلقىگە بەخت تىلىگەندە، مۇنداق دېسۇن:

²⁴«پەرۋەردىگار ساڭا بەخت ئاتا قىلىدۇ ۋە سېنى قوغدايدۇ!

²⁵پەرۋەردىگار ساڭا دىدارىنىڭ نۇرىنى چاچىدۇ

ۋە مېھىر-شەپقەت كۆرسىتىدۇ!

²⁶پەرۋەردىگار ساڭا ئۆز دىدارىنى كۆرسىتىدۇ

ۋە ساڭا ئامان-ئېسەنلىك ئاتا قىلىدۇ!»

²⁷ئۇلار ئىسرائىللارغا مېنىڭ نامىم بىلەن بەخت تىلىسە، مەن ئىسرائىللارغا بەخت ئاتا قىلىمەن.

7

قەبىلە باشلىقلىرى سۇنغان ھەدىيەلەر

¹مۇسا ئىبادەت چېدىرىنى قۇرۇپ بولغان كۈنى ئىبادەت چېدىرى ۋە ئۇنىڭغا تەۋە بولغان بارلىق نەرسىلەرگە، قۇربانلىق سۇپىسىغا ۋە ئۇنىڭغا تەۋە بارلىق نەرسىلەرگە مۇقەددەس ياغ سۈركەپ، ئۇلارنى مۇقەددەس قىلدى. ²شۇنىڭدىن كېيىن ئىسرائىل ئاقساقاللىرى، يەنى رويخەتكە ئېلىشقا مەسئۇل بولغان ھەرقايسى قەبىلىلەرنىڭ باشلىقلىرى ھەدىيەلىرىنى سۇنۇشتى. ³ئۇلار ئىبادەت چېدىرىنىڭ ئالدىغا پەرۋەردىگارغا ئاتاپ ئالتە دانە ھارۋا ۋە ئون ئىككى تۇياق ئۆكۈز ئېلىپ كەلگەن بولۇپ، ھەربىر قەبىلە باشلىقى بىردىن ئۆكۈز، ھەر ئىككى قەبىلە باشلىقى بىرلىشىپ، بىردىن ھارۋا ئېلىپ كېلىشكەنىدى.

⁴پەرۋەردىگار مۇساغا:

⁵_ ئۇلار ئېلىپ كەلگەن نەرسىلەرنى قوبۇل قىلغىن. بۇ نەرسىلەرنى ئۇچرىشىش چېدىرىدا ئىشلىتىڭلار. لاۋىيلارنىڭ قىلىدىغان ئىشىغا قاراپ، بۇ نەرسىلەرنى ئۇلارغا بۆلۈپ بەرگىن، _ دېدى.

⁶شۇنىڭ بىلەن مۇسا ھارۋا ۋە ئۆكۈزلەرنى لاۋىيلارغا تاپشۇرۇپ بەردى، ^7‏-8يەنى ئۇلارنىڭ قىلىدىغان ئىشىغا قاراپ، روھانىي ھارۇننىڭ ئوغلى ئىتامارنىڭ يېتەكچىلىكىدىكى گېرشون ئەۋلادلىرىغا ئىككى ھارۋا بىلەن تۆت ئۆكۈز، مىرارى ئەۋلادلىرىغا تۆت ھارۋا بىلەن سەككىز ئۆكۈز بەردى. ⁹بىراق قوھات ئەۋلادلىرى مۇقەددەس نەرسىلەرنى مۈرىسىدە كۆتۈرىدىغان بولغاچقا، ئۇلارغا ھېچنېمە بېرىلمىدى.

¹⁰قۇربانلىق سۇپىسىغا مۇقەددەس ياغ سۈركەلگەندىن كېيىن، ئاقساقاللار قۇربانلىق سۇپىسىنى پەرۋەردىگارغا بېغىشلاش ئۈچۈن ھەدىيەلىرىنى ئېلىپ كېلىپ، قۇربانلىق سۇپىسىنىڭ ئالدىغا قويدى. ¹¹چۈنكى پەرۋەردىگار مۇساغا: «ئۇلار قۇربانلىق سۇپىسىنى ماڭا بېغىشلاش ئۈچۈن ھەر كۈنى بىر ئاقساقال ئۆز ھەدىيەلىرىنى سۇنسۇن» دېگەنىدى.

¹²بىرىنچى كۈنى يەھۇدا قەبىلىسىنىڭ ئاقساقىلى ئاممىنادابنىڭ ئوغلى ناخشون ئۆز ھەدىيەلىرىنى سۇندى. ¹³ئۇنىڭ سۇنغان ھەدىيەلىرى: مۇقەددەس جاينىڭ ئۆلچەم بىرلىكى بويىچە 1.5 كىلو ئېغىرلىقتىكى بىر كۈمۈش تاۋاق، 800 گىرام ئېغىرلىقتىكى بىر كۈمۈش قاچا (ھەر ئىككىلىسى ئاشلىق ھەدىيەسى ئۈچۈن كەلتۈرۈلگەن سۈپەتلىك ئۇن بىلەن تولدۇرۇلغان بولۇپ، ئۇنغا زەيتۇن يېغى ئارىلاشتۇرۇلغانىدى)، ¹⁴ئىسرىق قويۇلغان 115 گىرام ئېغىرلىقتىكى بىر ئالتۇن تەخسە، ¹⁵كۆيدۈرمە قۇربانلىق ئۈچۈن بىر بۇقا، بىر قوچقار ۋە بىر ياشلىق بىر ئەركەك پاقلان، ¹⁶گۇناھ كەچۈرۈم قىلىنىش قۇربانلىقى ئۈچۈن بىر تېكە، ¹⁷ئامانلىق قۇربانلىقى ئۈچۈن ئىككى بۇقا، بەش قوچقار، بەش تېكە ۋە بەش تۇياق بىر ياشلىق ئەركەك پاقلان. ئاممىنادابنىڭ ئوغلى ناخشوننىڭ ھەدىيەلىرى مانا شۇلاردىن ئىبارەتتۇر.

¹⁸ئىككىنچى كۈنى ئىسساكار قەبىلىسىنىڭ ئاقساقىلى زۇئارنىڭ ئوغلى نىتانئېل ئۆز ھەدىيەلىرىنى سۇندى. ¹⁹ئۇنىڭ سۇنغان ھەدىيەلىرى: مۇقەددەس جاينىڭ ئۆلچەم بىرلىكى بويىچە 1.5 كىلو ئېغىرلىقتىكى بىر كۈمۈش تاۋاق، 800 گىرام ئېغىرلىقتىكى بىر كۈمۈش قاچا (ھەر ئىككىلىسى ئاشلىق ھەدىيەسى ئۈچۈن كەلتۈرۈلگەن سۈپەتلىك ئۇن بىلەن تولدۇرۇلغان بولۇپ، ئۇنغا زەيتۇن يېغى ئارىلاشتۇرۇلغانىدى)، ²⁰ئىسرىق قويۇلغان 115 گىرام ئېغىرلىقتىكى بىر ئالتۇن تەخسە، ²¹كۆيدۈرمە قۇربانلىق ئۈچۈن بىر بۇقا، بىر قوچقار ۋە بىر ياشلىق بىر ئەركەك پاقلان، ²²گۇناھ كەچۈرۈم قىلىنىش قۇربانلىقى ئۈچۈن بىر تېكە، ²³ئامانلىق قۇربانلىقى ئۈچۈن ئىككى بۇقا، بەش قوچقار، بەش تېكە ۋە بەش تۇياق بىر ياشلىق ئەركەك پاقلان. زۇئارنىڭ ئوغلى نىتانئېلنىڭ ھەدىيەسى مانا شۇلاردىن ئىبارەتتۇر.

²⁴ئۈچىنچى كۈنى زەبۇلۇن قەبىلىسىنىڭ ئاقساقىلى خېلوننىڭ ئوغلى ئەلىئاب ئۆز ھەدىيەلىرىنى سۇندى. ²⁵ئۇنىڭ سۇنغان ھەدىيەلىرى: مۇقەددەس جاينىڭ ئۆلچەم بىرلىكى بويىچە 1.5 كىلو ئېغىرلىقتىكى بىر كۈمۈش تاۋاق، 800 گىرام ئېغىرلىقتىكى بىر كۈمۈش قاچا (ھەر ئىككىلىسى ئاشلىق ھەدىيەسى ئۈچۈن كەلتۈرۈلگەن سۈپەتلىك ئۇن بىلەن تولدۇرۇلغان بولۇپ، ئۇنغا زەيتۇن يېغى ئارىلاشتۇرۇلغانىدى)، ²⁶ئىسرىق قويۇلغان 115 گىرام ئېغىرلىقتىكى بىر ئالتۇن تەخسە، ²⁷كۆيدۈرمە قۇربانلىق ئۈچۈن بىر بۇقا، بىر قوچقار ۋە بىر ياشلىق بىر ئەركەك پاقلان، ²⁸گۇناھ كەچۈرۈم قىلىنىش قۇربانلىقى ئۈچۈن بىر تېكە، ²⁹ئامانلىق قۇربانلىقى ئۈچۈن ئىككى بۇقا، بەش قوچقار، بەش تېكە ۋە بەش تۇياق بىر ياشلىق ئەركەك پاقلان. خېلوننىڭ ئوغلى ئەلىئابنىڭ ھەدىيەسى مانا شۇلاردىن ئىبارەتتۇر.

³⁰تۆتىنچى كۈنى رۇبېن قەبىلىسىنىڭ ئاقساقىلى شىدېئۇرنىڭ ئوغلى ئەلىزۇر ئۆز ھەدىيەلىرىنى سۇندى. ³¹ئۇنىڭ سۇنغان ھەدىيەلىرى: مۇقەددەس جاينىڭ ئۆلچەم بىرلىكى بويىچە 1.5 كىلو ئېغىرلىقتىكى بىر كۈمۈش تاۋاق، 800 گىرام ئېغىرلىقتىكى بىر كۈمۈش قاچا (ھەر ئىككىلىسى ئاشلىق ھەدىيەسى ئۈچۈن كەلتۈرۈلگەن سۈپەتلىك ئۇن بىلەن تولدۇرۇلغان بولۇپ، ئۇنغا زەيتۇن يېغى ئارىلاشتۇرۇلغانىدى)، ³²ئىسرىق قويۇلغان 115 گىرام ئېغىرلىقتىكى بىر ئالتۇن تەخسە، ³³كۆيدۈرمە قۇربانلىق ئۈچۈن بىر بۇقا، بىر قوچقار ۋە بىر ياشلىق بىر ئەركەك پاقلان، ³⁴گۇناھ كەچۈرۈم قىلىنىش قۇربانلىقى ئۈچۈن بىر تېكە، ³⁵ئامانلىق قۇربانلىقى ئۈچۈن ئىككى بۇقا، بەش قوچقار، بەش تېكە ۋە بەش تۇياق بىر ياشلىق ئەركەك پاقلان. شىدېئۇرنىڭ ئوغلى ئەلىزۇرنىڭ ھەدىيەسى مانا شۇلاردىن ئىبارەتتۇر.

³⁶بەشىنچى كۈنى شىمون قەبىلىسىنىڭ ئاقساقىلى زۇرىشادداينىڭ ئوغلى شىلۇمىئېل ئۆز ھەدىيەلىرىنى سۇندى. ³⁷ئۇنىڭ سۇنغان ھەدىيەلىرى: مۇقەددەس جاينىڭ ئۆلچەم بىرلىكى بويىچە 1.5 كىلو ئېغىرلىقتىكى بىر كۈمۈش تاۋاق، 800 گىرام ئېغىرلىقتىكى بىر كۈمۈش قاچا (ھەر ئىككىلىسى ئاشلىق ھەدىيەسى ئۈچۈن كەلتۈرۈلگەن سۈپەتلىك ئۇن بىلەن تولدۇرۇلغان بولۇپ، ئۇنغا زەيتۇن يېغى ئارىلاشتۇرۇلغانىدى)، ³⁸ئىسرىق قويۇلغان 115 گىرام ئېغىرلىقتىكى بىر ئالتۇن تەخسە، ³⁹كۆيدۈرمە قۇربانلىق ئۈچۈن بىر بۇقا، بىر قوچقار ۋە بىر ياشلىق بىر ئەركەك پاقلان، ⁴⁰گۇناھ كەچۈرۈم قىلىنىش قۇربانلىقى ئۈچۈن بىر تېكە، ⁴¹ئامانلىق قۇربانلىقى ئۈچۈن ئىككى بۇقا، بەش قوچقار، بەش تېكە ۋە بەش تۇياق بىر ياشلىق ئەركەك پاقلان. زۇرىشادداينىڭ ئوغلى شىلۇمىئېلنىڭ ھەدىيەسى مانا شۇلاردىن ئىبارەتتۇر.

⁴²ئالتىنچى كۈنى گاد قەبىلىسىنىڭ ئاقساقىلى دىئۇئېلنىڭ ئوغلى ئەلياساف ئۆز ھەدىيەلىرىنى سۇندى. ⁴³ئۇنىڭ سۇنغان ھەدىيەلىرى: مۇقەددەس جاينىڭ ئۆلچەم بىرلىكى بويىچە 1.5 كىلو ئېغىرلىقتىكى بىر كۈمۈش تاۋاق، 800 گىرام ئېغىرلىقتىكى بىر كۈمۈش قاچا (ھەر ئىككىلىسى ئاشلىق ھەدىيەسى ئۈچۈن كەلتۈرۈلگەن سۈپەتلىك ئۇن بىلەن تولدۇرۇلغان بولۇپ، ئۇنغا زەيتۇن يېغى ئارىلاشتۇرۇلغانىدى)، ⁴⁴ئىسرىق قويۇلغان 115 گىرام ئېغىرلىقتىكى بىر ئالتۇن تەخسە، ⁴⁵كۆيدۈرمە قۇربانلىق ئۈچۈن بىر بۇقا، بىر قوچقار ۋە بىر ياشلىق بىر ئەركەك پاقلان، ⁴⁶گۇناھ كەچۈرۈم قىلىنىش قۇربانلىقى ئۈچۈن بىر تېكە، ⁴⁷ئامانلىق قۇربانلىقى ئۈچۈن ئىككى بۇقا، بەش قوچقار، بەش تېكە ۋە بەش تۇياق بىر ياشلىق ئەركەك پاقلان. دىئۇئېلنىڭ ئوغلى ئەلياسافنىڭ ھەدىيەسى مانا شۇلاردىن ئىبارەتتۇر.

⁴⁸يەتتىنچى كۈنى ئەفرايىم قەبىلىسىنىڭ ئاقساقىلى ئاممىھۇدنىڭ ئوغلى ئەلىشاما ئۆز ھەدىيەلىرىنى سۇندى. ⁴⁹ئۇنىڭ سۇنغان ھەدىيەلىرى: مۇقەددەس جاينىڭ ئۆلچەم بىرلىكى بويىچە 1.5 كىلو ئېغىرلىقتىكى بىر كۈمۈش تاۋاق، 800 گىرام ئېغىرلىقتىكى بىر كۈمۈش قاچا (ھەر ئىككىلىسى ئاشلىق ھەدىيەسى ئۈچۈن كەلتۈرۈلگەن سۈپەتلىك ئۇن بىلەن تولدۇرۇلغان بولۇپ، ئۇنغا زەيتۇن يېغى ئارىلاشتۇرۇلغانىدى)، ⁵⁰ئىسرىق قويۇلغان 115 گىرام ئېغىرلىقتىكى بىر ئالتۇن تەخسە، ⁵¹كۆيدۈرمە قۇربانلىق ئۈچۈن بىر بۇقا، بىر قوچقار ۋە بىر ياشلىق بىر ئەركەك پاقلان، ⁵²گۇناھ كەچۈرۈم قىلىنىش قۇربانلىقى ئۈچۈن بىر تېكە، ⁵³ئامانلىق قۇربانلىقى ئۈچۈن ئىككى بۇقا، بەش قوچقار، بەش تېكە ۋە بەش تۇياق بىر ياشلىق ئەركەك پاقلان. ئاممىھۇدنىڭ ئوغلى ئەلىشامانىڭ ھەدىيەسى مانا شۇلاردىن ئىبارەتتۇر.

⁵⁴سەككىزىنچى كۈنى ماناسسە قەبىلىسىنىڭ ئاقساقىلى پىدازۇرنىڭ ئوغلى گاملىئېل ئۆز ھەدىيەلىرىنى سۇندى. ⁵⁵ئۇنىڭ سۇنغان ھەدىيەلىرى: مۇقەددەس جاينىڭ ئۆلچەم بىرلىكى بويىچە 1.5 كىلو ئېغىرلىقتىكى بىر كۈمۈش تاۋاق، 800 گىرام ئېغىرلىقتىكى بىر كۈمۈش قاچا (ھەر ئىككىلىسى ئاشلىق ھەدىيەسى ئۈچۈن كەلتۈرۈلگەن سۈپەتلىك ئۇن بىلەن تولدۇرۇلغان بولۇپ، ئۇنغا زەيتۇن يېغى ئارىلاشتۇرۇلغانىدى)، ⁵⁶ئىسرىق قويۇلغان 115 گىرام ئېغىرلىقتىكى بىر ئالتۇن تەخسە، ⁵⁷كۆيدۈرمە قۇربانلىق ئۈچۈن بىر بۇقا، بىر قوچقار ۋە بىر ياشلىق بىر ئەركەك پاقلان، ⁵⁸گۇناھ كەچۈرۈم قىلىنىش قۇربانلىقى ئۈچۈن بىر تېكە، ⁵⁹ئامانلىق قۇربانلىقى ئۈچۈن ئىككى بۇقا، بەش قوچقار، بەش تېكە ۋە بەش تۇياق بىر ياشلىق ئەركەك پاقلان. پىدازۇرنىڭ ئوغلى گاملىئېلنىڭ ھەدىيەسى مانا شۇلاردىن ئىبارەتتۇر.

⁶⁰توققۇزىنچى كۈنى بىنيامىن قەبىلىسىنىڭ ئاقساقىلى گىدئونىنىڭ ئوغلى ئابىدان ئۆز ھەدىيەلىرىنى سۇندى. ⁶¹ئۇنىڭ سۇنغان ھەدىيەلىرى: مۇقەددەس جاينىڭ ئۆلچەم بىرلىكى بويىچە 1.5 كىلو ئېغىرلىقتىكى بىر كۈمۈش تاۋاق، 800 گىرام ئېغىرلىقتىكى بىر كۈمۈش قاچا (ھەر ئىككىلىسى ئاشلىق ھەدىيەسى ئۈچۈن كەلتۈرۈلگەن سۈپەتلىك ئۇن بىلەن تولدۇرۇلغان بولۇپ، ئۇنغا زەيتۇن يېغى ئارىلاشتۇرۇلغانىدى)، ⁶²ئىسرىق قويۇلغان 115 گىرام ئېغىرلىقتىكى بىر ئالتۇن تەخسە، ⁶³كۆيدۈرمە قۇربانلىق ئۈچۈن بىر بۇقا، بىر قوچقار ۋە بىر ياشلىق بىر ئەركەك پاقلان، ⁶⁴گۇناھ كەچۈرۈم قىلىنىش قۇربانلىقى ئۈچۈن بىر تېكە، ⁶⁵ئامانلىق قۇربانلىقى ئۈچۈن ئىككى بۇقا، بەش قوچقار، بەش تېكە ۋە بەش تۇياق بىر ياشلىق ئەركەك پاقلان. گىدئونىنىڭ ئوغلى ئابىداننىڭ ھەدىيەسى مانا شۇلاردىن ئىبارەتتۇر.

⁶⁶ئونىنچى كۈنى دان قەبىلىسىنىڭ ئاقساقىلى ئاممىشادداينىڭ ئوغلى ئاخىئەزەر ئۆز ھەدىيەلىرىنى سۇندى. ⁶⁷ئۇنىڭ سۇنغان ھەدىيەلىرى: مۇقەددەس جاينىڭ ئۆلچەم بىرلىكى بويىچە 1.5 كىلو ئېغىرلىقتىكى بىر كۈمۈش تاۋاق، 800 گىرام ئېغىرلىقتىكى بىر كۈمۈش قاچا (ھەر ئىككىلىسى ئاشلىق ھەدىيەسى ئۈچۈن كەلتۈرۈلگەن سۈپەتلىك ئۇن بىلەن تولدۇرۇلغان بولۇپ، ئۇنغا زەيتۇن يېغى ئارىلاشتۇرۇلغانىدى)، ⁶⁸ئىسرىق قويۇلغان 115 گىرام ئېغىرلىقتىكى بىر ئالتۇن تەخسە، ⁶⁹كۆيدۈرمە قۇربانلىق ئۈچۈن بىر بۇقا، بىر قوچقار ۋە بىر ياشلىق بىر ئەركەك پاقلان، ⁷⁰گۇناھ كەچۈرۈم قىلىنىش قۇربانلىقى ئۈچۈن بىر تېكە، ⁷¹ئامانلىق قۇربانلىقى ئۈچۈن ئىككى بۇقا، بەش قوچقار، بەش تېكە ۋە بەش تۇياق بىر ياشلىق ئەركەك پاقلان. ئاممىشادداينىڭ ئوغلى ئاخىئەزەرنىڭ ھەدىيەسى مانا شۇلاردىن ئىبارەتتۇر.

⁷²ئون بىرىنچى كۈنى ئاشېر قەبىلىسىنىڭ ئاقساقىلى ئوكراننىڭ ئوغلى پاگىئېل ئۆز ھەدىيەلىرىنى سۇندى. ⁷³ئۇنىڭ سۇنغان ھەدىيەلىرى: مۇقەددەس جاينىڭ ئۆلچەم بىرلىكى بويىچە 1.5 كىلو ئېغىرلىقتىكى بىر كۈمۈش تاۋاق، 800 گىرام ئېغىرلىقتىكى بىر كۈمۈش قاچا (ھەر ئىككىلىسى ئاشلىق ھەدىيەسى ئۈچۈن كەلتۈرۈلگەن سۈپەتلىك ئۇن بىلەن تولدۇرۇلغان بولۇپ، ئۇنغا زەيتۇن يېغى ئارىلاشتۇرۇلغانىدى)، ⁷⁴ئىسرىق قويۇلغان 115 گىرام ئېغىرلىقتىكى بىر ئالتۇن تەخسە، ⁷⁵كۆيدۈرمە قۇربانلىق ئۈچۈن بىر بۇقا، بىر قوچقار ۋە بىر ياشلىق بىر ئەركەك پاقلان، ⁷⁶گۇناھ كەچۈرۈم قىلىنىش قۇربانلىقى ئۈچۈن بىر تېكە، ⁷⁷ئامانلىق قۇربانلىقى ئۈچۈن ئىككى بۇقا، بەش قوچقار، بەش تېكە ۋە بەش تۇياق بىر ياشلىق ئەركەك پاقلان. ئوكراننىڭ ئوغلى پاگىئېلنىڭ ھەدىيەسى مانا شۇلاردىن ئىبارەتتۇر.

⁷⁸ئون ئىككىنچى كۈنى نافتالى قەبىلىسىنىڭ ئاقساقىلى ئېناننىڭ ئوغلى ئاخىرا ئۆز ھەدىيەلىرىنى سۇندى. ⁷⁹ئۇنىڭ سۇنغان ھەدىيەلىرى: مۇقەددەس جاينىڭ ئۆلچەم بىرلىكى بويىچە 1.5 كىلو ئېغىرلىقتىكى بىر كۈمۈش تاۋاق، 800 گىرام ئېغىرلىقتىكى بىر كۈمۈش قاچا (ھەر ئىككىلىسى ئاشلىق ھەدىيەسى ئۈچۈن كەلتۈرۈلگەن سۈپەتلىك ئۇن بىلەن تولدۇرۇلغان بولۇپ، ئۇنغا زەيتۇن يېغى ئارىلاشتۇرۇلغانىدى)، ⁸⁰ئىسرىق قويۇلغان 115 گىرام ئېغىرلىقتىكى بىر ئالتۇن تەخسە، ⁸¹كۆيدۈرمە قۇربانلىق ئۈچۈن بىر بۇقا، بىر قوچقار ۋە بىر ياشلىق بىر ئەركەك پاقلان، ⁸²گۇناھ كەچۈرۈم قىلىنىش قۇربانلىقى ئۈچۈن بىر تېكە، ⁸³ئامانلىق قۇربانلىقى ئۈچۈن ئىككى بۇقا، بەش قوچقار، بەش تېكە ۋە بەش تۇياق بىر ياشلىق ئەركەك پاقلان. ئېناننىڭ ئوغلى ئاخىرانىڭ ھەدىيەسى مانا شۇلاردىن ئىبارەتتۇر.

⁸⁴قۇربانلىق سۇپىسىغا مۇقەددەس ياغ سۈركەلگەن كۈنى ئىسرائىل ئاقساقاللىرى قۇربانلىق سۇپىسىنى خۇداغا بېغىشلاش ئۈچۈن 12 كۈمۈش تاۋاق، 12 كۈمۈش قاچا، 12 ئالتۇن تەخسە سۇنغان بولۇپ، ⁸⁵مۇقەددەس جاينىڭ ئۆلچەم بىرلىكى بويىچە ھەربىر كۈمۈش تاۋاقنىڭ ئېغىرلىقى 1.5 كىلو، ھەربىر كۈمۈش قاچىنىڭ ئېغىرلىقى 800 گىرام بولۇپ، بارلىق كۈمۈشنىڭ ئېغىرلىقى 27 كىلو 600 گىرام ئىدى. ⁸⁶12 دانە ئالتۇن تەخسىگە ئىسرىق قويۇلغان بولۇپ، ھەربىر تەخسىنىڭ ئېغىرلىقى مۇقەددەس جاينىڭ ئۆلچەم بىرلىكى بويىچە 115 گىرام بولۇپ، بارلىق تەخسىلەرنىڭ ئېغىرلىقى 1 كىلو 380 گىرام ئىدى. ⁸⁷كۆيدۈرمە قۇربانلىق ئۈچۈن 12 بۇقا، 12 قوچقار، 12 تۇياق بىر ياشلىق ئەركەك پاقلان ھەمدە قوشۇمچە ئاشلىق ھەدىيەسى، گۇناھ كەچۈرۈم قىلىنىش قۇربانلىقى ئۈچۈن 12 تېكە، ⁸⁸ئامانلىق قۇربانلىقى ئۈچۈن 24 بۇقا، 60 قوچقار، 60 تېكە، 60 تۇياق بىر ياشلىق ئەركەك پاقلان سۇنۇلغانىدى. قۇربانلىق سۇپىسىغا مۇقەددەس ياغ سۈركەلگەندىن كېيىن، قۇربانلىق سۇپىسىنى خۇداغا بېغىشلاش ئۈچۈن سۇنۇلغان ھەدىيەلەر مانا شۇلاردىن ئىبارەتتۇر.

⁸⁹مۇسا پەرۋەردىگار بىلەن سۆزلىشىش ئۈچۈن ئۇچرىشىش چېدىرىغا كىرگەندە، ئەھدە ساندۇقىنىڭ ئۈستىدىكى «گۇناھ ساقىت قىلىنىش جايى»غا ئورۇنلاشتۇرۇلغان ئىككى «كېرۇب»نىڭ ئوتتۇرىسىدىن چىقىۋاتقان پەرۋەردىگارنىڭ ئاۋازىنى ئاڭلىدى. پەرۋەردىگار شۇ خىل ئۇسۇلدا مۇسا بىلەن سۆزلەشتى.

8

يەتتە چىراغنى ئورۇنلاشتۇرۇش

¹پەرۋەردىگار مۇساغا مۇنداق دېدى:

²_ ھارۇنغا ئېيتقىن، ئۇ يەتتە چىراغنى چىراغدانغا ئورۇنلاشتۇرغاندا، چىراغلارنىڭ نۇرى چىراغداننىڭ ئالدىنى يورۇتىدىغان قىلىپ قويسۇن.

³ھارۇن پەرۋەردىگارنىڭ مۇساغا قىلغان ئەمرى بويىچە چىراغلارنى چىراغداننىڭ ئالدىنى يورۇتىدىغان قىلىپ قويدى. ⁴چىراغدان پەرۋەردىگارنىڭ مۇساغا كۆرسەتكىنى بويىچە پۇتىدىن تارتىپ تاكى گۈللۈك نەقىشلىرىگىچە پۈتۈنلەي ئالتۇندىن سوقۇلغانىدى.

لاۋىيلارنىڭ پاكلىنىشى ۋە خۇداغا بېغىشلىنىشى

⁵پەرۋەردىگار مۇساغا مۇنداق دېدى:

⁶_ لاۋىيلارنى ئىسرائىل خەلقىدىن ئايرىپ چىقىپ، ئۇلارنى پاكلىغىن. ⁷لاۋىيلارنى پاكلىغاندا مۇنداق قىلغىن. ئۇلارغا پاكلىنىش سۈيىنى سەپكىن، ئاندىن ئۇلار ئۇستىرا بىلەن پۈتۈن بەدەنلىرىنى قىرسۇن ۋە كىيىملىرىنى يۇيسۇن، شۇندىلا ئۇلار پاكلانغان بولىدۇ. ⁸ئاندىن ئۇلار بىر تۇياق بۇقا ۋە ئاشلىق ھەدىيەسى ئۈچۈن زەيتۇن يېغى ئارىلاشتۇرۇلغان سۈپەتلىك ئۇن ئېلىپ كەلسۇن. ئۇلار گۇناھ كەچۈرۈم قىلىنىش قۇربانلىقى ئۈچۈن يەنە بىر تۇياق بۇقا ئېلىپ كەلسۇن. ⁹ئاندىن ئىسرائىل خەلقىنى ئۇچرىشىش چېدىرىنىڭ ئالدىغا توپلىغىن ۋە لاۋىيلارنى ئۇ يەرگە ئېلىپ كەلگىن. ¹⁰سەن لاۋىيلارنى مېنىڭ ھۇزۇرۇم بولغان ئۇچرىشىش چېدىرىنىڭ ئالدىغا ئېلىپ كەلگىنىڭدە، ئىسرائىل خەلقى قوللىرىنى ئۇلارنىڭ باشلىرىغا قويۇشسۇن. ¹¹شۇنداق قىلىپ، ھارۇن لاۋىيلارنى ماڭا بېغىشلىسۇن. ئۇلار ئىسرائىل خەلقىنىڭ ئالاھىدە ھەدىيەسى سۈپىتىدە مېنىڭ خىزمىتىمنى قىلسۇن. ¹²لاۋىيلار ئىككى تۇياق بۇقىنىڭ باشلىرىغا قوللىرىنى قويۇشسۇن. ھارۇن ئۇلارنىڭ بىرىنى گۇناھ كەچۈرۈم قىلىنىش قۇربانلىقى، يەنە بىرىنى كۆيدۈرمە قۇربانلىق قىلىپ، لاۋىيلارنى گۇناھلىرىدىن ساقىت قىلسۇن. ¹³سەن لاۋىيلارنى ھارۇن ۋە ئۇنىڭ ئوغۇللىرىنىڭ ئالدىدا تۇرغۇزۇپ، ئۇلارنى ئالاھىدە ھەدىيە سۈپىتىدە ماڭا بېغىشلىغىن. ¹⁴شۇنداق قىلىپ، لاۋىيلارنى ئىسرائىل خەلقى ئارىسىدىن ئايرىۋالغىن. شۇندىلا ئۇلار ماڭا تەۋە بولىدۇ. ¹⁵لاۋىيلار پاكلىنىپ، ئالاھىدە ھەدىيە سۈپىتىدە ماڭا بېغىشلانغاندىن كېيىن، ئۇلار ئۇچرىشىش چېدىرىغا مۇناسىۋەتلىك خىزمىتىنى قىلسا بولىدۇ. ¹⁶ئۇلار ئىسرائىللارنىڭ ئارىسىدىن ماڭا تولۇق بېغىشلانغان بولۇپ، مەن ئۇلارنى ئىسرائىللارنىڭ بارلىق تۇنجى تۇغۇلغان ئوغۇللىرىنىڭ ئورنىدا ئۆزۈمگە تەئەللۇق قىلدىم. ¹⁷ئىسرائىللارنىڭ بارلىق تۇنجىلىرى مەيلى ئىنسان ياكى چارۋا مال بولسۇن، ماڭا تەئەللۇقتۇر. چۈنكى مەن مىسىردا مىسىرلىقلارنىڭ بارلىق تۇنجى تۇغۇلغان ئوغۇللىرىنى ھالاك قىلغان كۈنى، ئىسرائىللارنىڭ بارلىق تۇنجىلىرىنى ئۆزۈمگە ئاتىغانىدىم. ¹⁸مانا ئەمدى پۈتۈن ئىسرائىللارنىڭ تۇنجى تۇغۇلغان ئوغۇللىرىنىڭ ئورنىغا لاۋىيلارنى تاللىدىم. ¹⁹مەن لاۋىيلارنى ئىسرائىللارنىڭ ئارىسىدىن ئايرىپ چىقىپ، ھارۇن ۋە ئۇنىڭ ئوغۇللىرىغا ھەدىيە سۈپىتىدە تەقدىم قىلدىم. ئۇلار ئىسرائىل خەلقى ئۈچۈن ئۇچرىشىش چېدىرىدا ئىشلەپ، خەلقنى گۇناھلىرىدىن ساقىت قىلىدۇ. شۇنىڭ بىلەن ئىسرائىللار ئۇچرىشىش چېدىرىغا يېقىنلىشىپ قالسىمۇ، ئۇلارغا بالا-قازا كەلمەيدۇ.

²⁰مۇسا، ھارۇن ۋە پۈتۈن خەلق پەرۋەردىگارنىڭ مۇساغا قىلغان ئەمرى بويىچە ئىش قىلىپ، لاۋىيلارنى پەرۋەردىگارغا بېغىشلىدى. ²¹لاۋىيلار ئۆزلىرىنى گۇناھتىن پاكلاپ، كىيىم-كېچەكلىرىنى يۇيۇپ تازىلىغاندىن كېيىن، ھارۇن ئۇلارنى ئالاھىدە ھەدىيە سۈپىتىدە پەرۋەردىگارغا بېغىشلىدى ھەم ئۇلارنى گۇناھتىن ساقىت قىلىپ پاكلىدى. ²²ھەممە ئىشلار ئاياغلاشقاندىن كېيىن، لاۋىيلار ھارۇن ۋە ئۇنىڭ ئوغۇللىرىنىڭ يېتەكچىلىكىدە ئۇچرىشىش چېدىرىغا مۇناسىۋەتلىك خىزمىتىنى باشلىدى. ئىسرائىل خەلقى پەرۋەردىگارنىڭ لاۋىيلار توغرىسىدا مۇساغا قىلغان ئەمرىنى بەجا كەلتۈردى.

²³پەرۋەردىگار مۇساغا يەنە مۇنداق دېدى:

²⁴_ لاۋىيلار توغرىسىدىكى بەلگىلىمە مۇنداقتۇر: لاۋىيلار 25 ياشتىن باشلاپ ئۇچرىشىش چېدىرىغا مۇناسىۋەتلىك خىزمەتلەرنى قىلسۇن. ²⁵50 يېشىدا دەم ئېلىشقا چىقىپ، قايتا خىزمەت قىلمىسۇن. ²⁶ئەمما ئۇلار ئۇچرىشىش چېدىرىدا خىزمەت قىلىۋاتقان باشقا لاۋىيلارغا ياردەم قىلسا بولىدۇ. لېكىن ئۆزى يالغۇز خىزمەت قىلسا بولمايدۇ. سەن لاۋىيلارنىڭ ۋەزىپىسىنى مانا شۇنداق بەلگىلەپ بەرگىن.

9

ئۆتۈپ كېتىش ھېيتىنىڭ قوشۇمچە بەلگىلىمىلىرى

¹ئىسرائىللار مىسىردىن چىققاندىن كېيىنكى 2-يىلى 1-ئايدا پەرۋەردىگار سىناي چۆلىدە مۇساغا:

²_ ئىسرائىل خەلقى ئۆتۈپ كېتىش ھېيتىنى بەلگىلەنگەن ۋاقىتتا ئۆتكۈزسۇن. ³مۇشۇ ئاينىڭ 14-كۈنى^* گۇگۇم چۈشكەندىن باشلاپ، ئۆتۈپ كېتىش ھېيتىنى بەلگىلەنگەن بارلىق بەلگىلىمىلەر ۋە قائىدىلەر بويىچە ئۆتكۈزسۇن، _ دېدى.

⁴شۇنىڭ بىلەن مۇسا خەلققە ئۆتۈپ كېتىش ھېيتىنى ئۆتكۈزۈشنى بۇيرۇدى. ⁵1-ئاينىڭ 14-كۈنى گۇگۇم چۈشكەندىن باشلاپ، ئۇلار سىناي چۆلىدە ئۆتۈپ كېتىش ھېيتىنى ئۆتكۈزدى. خەلق پەرۋەردىگارنىڭ مۇساغا قىلغان ئەمرلىرىنى بىر-بىرلەپ بەجا كەلتۈردى. ⁶بىراق بىرنەچچە كىشى جەسەتلەرنى تۇتۇپ، ناپاك بولغانلىقى ئۈچۈن، ئۇلار ئۇ كۈنى ئۆتۈپ كېتىش ھېيتىنى ئۆتكۈزسە بولمايتتى. ئۇلار مۇسا بىلەن ھارۇننىڭ ئالدىغا بېرىپ:

⁷_ بىز پەقەت جەسەت تۇتۇپ ناپاك بولۇپ قالدۇق. نېمە ئۈچۈن بىزنىڭ ئىسرائىل خەلقى بىلەن بىرگە بەلگىلەنگەن كۈندە پەرۋەردىگارغا ئاتاپ قۇربانلىق قىلىشىمىزغا رۇخسەت يوق؟ _ دەپ سوراشتى. ⁸مۇسا ئۇلارغا:

_ مۇشۇ يەردە بىرئاز كۈتۈپ تۇرۇڭلار، پەرۋەردىگارنىڭ سىلەرگە نېمە ئەمرى باركىن، ئاڭلاپ باقاي، _ دېدى.

⁹پەرۋەردىگار مۇساغا مۇنداق دېدى:

¹⁰_ سەن ئىسرائىل خەلقىگە ئېيتقىن، ئۇلار ۋە ئۇلارنىڭ ئەۋلادلىرى ئىچىدە جەسەتنى تۇتقانلىقى ئۈچۈن ناپاك بولۇپ قالغانلار ياكى ئۇزۇن سەپەردە بولۇپ قالغانلار بولسا، ماڭا ئاتالغان ئۆتۈپ كېتىش ھېيتىنى ئۆتكۈزىۋەرسۇن. ¹¹لېكىن بۇنداق كىشىلەر بىر ئايدىن كېيىن، يەنى 2-ئاينىڭ 14-كۈنى گۇگۇم چۈشكەندىن باشلاپ ھېيت قىلسۇن. ھېيتنىڭ قۇربانلىقىنى پېتىر نان ۋە ئاچچىق-چۈچۈك كۆكتات بىلەن يېسۇن. ¹²ئېشىپ قالغان يېمەكلىكنى ئەتىسى ئەتىگەنگىچە ساقلىمىسۇن. مالنىڭ بىر تال سۆڭىكىنىمۇ سۇندۇرمىسۇن. ھېيتنى پۈتۈن قائىدە-يوسۇنلىرى بويىچە ئۆتكۈزسۇن. ¹³ئەگەر ھەرقانداق بىر كىشى پاك بولۇپ تۇرۇقلۇق ياكى ئۇزۇن سەپەرگە چىقمىغان تۇرۇقلۇق ئۆتۈپ كېتىش ھېيتىنى ئۆتكۈزمىسە، ئۆز گۇناھىنىڭ جازاسىنى تارتىپ، خەلقىمنىڭ قاتارىدىن چىقىرىۋېتىلسۇن. چۈنكى ئۇ بەلگىلەنگەن كۈندە ماڭا قۇربانلىق قىلمىدى. ¹⁴ئەگەر ئاراڭلاردىكى يات خەلقلەردىن بىركىم ھېيتنى ئۆتكۈزمەكچى بولسا، ئۇ ھېيتنى پۈتۈن بەلگىلىمىلىرى ۋە قائىدىلىرى بويىچە ئۆتكۈزسۇن. مەيلى ئىسرائىللار ياكى يات خەلقلەر بولسۇن، ھەممىسىگە ئوخشاش بەلگىلىمىلەر قوللىنىلسۇن.

خەلقنى يېتەكلەيدىغان بۇلۇت

¹⁵ئەھدە چېدىرى، يەنى ئىبادەت چېدىرى تىكىلگەن كۈنى بىر پارچە بۇلۇت ئۇنى قاپلاپ تۇردى. كەچتىن ئەتىگەنگىچە چېدىرنى قاپلاپ تۇرغان بۇ بۇلۇت خۇددى ئوتتەك كۆرۈنەتتى. ¹⁶بۇ ئەھۋال داۋاملىق يۈز بېرىپ تۇردى. كۈندۈزى چېدىرنى بۇلۇت قاپلىۋالاتتى، كېچىسى بۇلۇت خۇددى ئوتتەك كۆرۈنەتتى. ¹⁷بۇلۇت چېدىردىن كۆتۈرۈلگەن ۋاقىتتا، ئىسرائىللار چېدىرلىرىنى چۇۋۇپ يولغا چىقاتتى. بۇلۇت پەسلىگەن جايلاردا چېدىرلىرىنى تىكەتتى. ¹⁸شۇنداق قىلىپ، ئىسرائىللار پەرۋەردىگارنىڭ ئەمرى بىلەن چېدىرلىرىنى چۇۋۇپ، يولغا چىقىشتى ۋە يەنە پەرۋەردىگارنىڭ ئەمرى بىلەن چېدىرلىرىنى تىكىشتى. بۇلۇت ئىبادەت چېدىرىنىڭ ئۈستىدە قانچىلىك ۋاقىت توختىسا، ئۇلار قارارگاھىدا شۇنچىلىك ۋاقىت تۇرۇشتى. ¹⁹بۇلۇت ئىبادەت چېدىرىنىڭ ئۈستىدە ئۇزاقراق توختىسا، ئۇلار پەرۋەردىگارنىڭ ئەمرىگە بويسۇنۇپ، يۆتكەلمەيتتى. ²⁰بەزىدە بۇلۇت ئىبادەت چېدىرىنىڭ ئۈستىدە ئاران بىرنەچچە كۈنلا توختايتتى. ئەھۋال قانداق بولۇشىدىن قەتئىينەزەر، ئۇلار پەرۋەردىگارنىڭ ئەمرىگە بىنائەن چېدىرلىرىنى چۇۋۇپ، كۆچەتتى ۋە پەرۋەردىگارنىڭ ئەمرىگە بىنائەن چېدىرلىرىنى تىكەتتى. ²¹بەزىدە بۇلۇت پەقەت بىر كېچىلا توختاپ، ئەتىسى ئەتىگەندە كۆتۈرۈلۈپ كېتەتتى. بۇلۇت كۆتۈرۈلگەندە، ئۇلارمۇ يولغا چىقاتتى. مەيلى كۈندۈزى ياكى كېچىسى بولسۇن، بۇلۇت كۆتۈرۈلسىلا، ئۇلار يولغا چىقاتتى. ²²ئىككى كۈن، بىر ئاي ياكى ئۇنىڭدىن ئۇزۇن ۋاقىت بولسىمۇ، پەقەت بۇلۇت ئىبادەت چېدىرىنىڭ ئۈستىدە توختىسىلا، ئۇلار قوزغالمايتتى. بۇلۇت كۆتۈرۈلسىلا، ئۇلار يەنە يولغا چىقاتتى.

²³ئۇلارنىڭ چېدىرلىرىنى چۇۋۇپ كۆچۈشى ياكى چېدىرلىرىنى تىكىشى پەرۋەردىگارنىڭ ئەمرى بويىچە بولدى. ئۇلار پەرۋەردىگارنىڭ مۇساغا قىلغان ئەمرلىرى بويىچە ئىش كۆردى.

10

خەۋەر يەتكۈزۈش كانايلىرى

¹پەرۋەردىگار مۇساغا مۇنداق دېدى:

²_ كۈمۈشتىن ئىككى كاناي سوقتۇرغىن. ئۇلارنى جامائەتنى يىغىش ۋە قارارگاھلارنى كۆچۈرۈشتە ئۇقتۇرۇش قىلىشقا ئىشلەتكىن. ³ئىككى كۈمۈش كاناي تەڭ چېلىنغاندا، پۈتۈن جامائەت ئۇچرىشىش چېدىرىنىڭ ئالدىغا، يەنى سېنىڭ يېنىڭغا يىغىلسۇن. ⁴ئەگەر بىر كاناي چېلىنسا، ئىسرائىل قوشۇنلىرىنىڭ سەركەردىلىرى بولغان ئاقساقاللار يىغىلسۇن. ⁵ئەگەر كاناي قىسقا چېلىنسا، شەرق تەرەپتە چېدىر تىككەن قەبىلىلەر چېدىرلىرىنى چۇۋۇپ، يولغا چىقسۇن. ⁶ئىككىنچى قېتىم قىسقا چېلىنسا، جەنۇب تەرەپتە چېدىر تىككەن قەبىلىلەر چېدىرلىرىنى چۇۋۇپ، يولغا چىقسۇن. قارارگاھلارنى كۆچۈرۈش ئۈچۈن كاناي قىسقا چېلىنسۇن. ⁷جامائەتنى يىغىشتا ئۇزۇن چېلىنسۇن، قىسقا چېلىنمىسۇن.

⁸كانايلارنى ھارۇننىڭ ئەۋلادلىرىدىن بولغان روھانىيلار چالسۇن. بۇ مەڭگۈلۈك بەلگىلىمىگە ئەۋلادتىن ئەۋلادقىچە ئەمەل قىلىڭلار. ⁹سىلەر زېمىنىڭلارغا باستۇرۇپ كەلگەن دۈشمەنگە قارشى جەڭگە ئاتلانغاندا، بۇ كانايلار بىلەن چاقىرىق قىلىڭلار. مەن پەرۋەردىگارىڭلار خۇدا سىلەرنى قوغداپ، دۈشمىنىڭلاردىن قۇتۇلدۇرىمەن. ¹⁰شاد-خۇراملىق كۈنلىرىڭلاردا، يەنى بەلگىلەنگەن ھېيتلىرىڭلاردا ۋە يېڭى ئاي بايراملىرىڭلاردا كۆيدۈرمە ۋە ئامانلىق قۇربانلىقلىرى سۇنغاندا، بۇ كانايلارنى چېلىڭلار. شۇندا مەن سىلەرنى ئەسكە ئېلىپ، سىلەرگە ياردەم قىلىمەن. مەن پەرۋەردىگارىڭلار خۇدادۇرمەن.

ئىسرائىللارنىڭ سەپەرگە چىقىشى

¹¹ئىسرائىللار مىسىردىن چىققاندىن كېيىنكى 2-يىلى 2-ئاينىڭ 20-كۈنى ئەھدە چېدىرىنىڭ ئۈستىدىكى بۇلۇت كۆتۈرۈلدى. ¹²ئىسرائىللار سەپەرگە ئاتلىنىپ، سىناي چۆلىدىن چىقىپ كەتتى. بۇلۇت پاران چۆلىگە كېلىپ توختىدى. ¹³بۇ ئۇلارنىڭ بىرىنچى قېتىم پەرۋەردىگارنىڭ مۇساغا قىلغان ئەمرى بويىچە يولغا چىقىشى ئىدى.

¹⁴ھەر قېتىم ئۇلار يولغا چىققاندا، ئالدى بىلەن يەھۇدا تۇغى ئاستىدىكىلەر يولغا چىقىپ، سەپ تارتىپ ماڭدى. يەھۇدا قەبىلىسىگە ئاممىنادابنىڭ ئوغلى ناخشون يېتەكچىلىك قىلدى. ¹⁵زۇئارنىڭ ئوغلى نىتانئېل ئىسساكار قەبىلىسىگە يېتەكچىلىك قىلدى. ¹⁶خېلوننىڭ ئوغلى ئەلىئاب زەبۇلۇن قەبىلىسىگە يېتەكچىلىك قىلدى. ¹⁷ئىبادەت چېدىرى چۇۋۇلۇپ بولغاندىن كېيىن، گېرشون ۋە مىرارىنىڭ ئەۋلادلىرى چېدىرنى كۆتۈرۈپ يولغا چىقتى.

¹⁸ئۇنىڭ كەينىدىن رۇبېن تۇغى ئاستىدىكىلەر يولغا چىقىپ، سەپ تارتىپ ماڭدى. رۇبېن قەبىلىسىگە شىدېئۇرنىڭ ئوغلى ئەلىزۇر يېتەكچىلىك قىلدى. ¹⁹زۇرىشادداينىڭ ئوغلى شىلۇمىئېل شىمون قەبىلىسىگە يېتەكچىلىك قىلدى. ²⁰دىئۇئېلنىڭ ئوغلى ئەلياساف گاد قەبىلىسىگە يېتەكچىلىك قىلدى. ²¹ئاندىن كېيىن قوھاتنىڭ ئەۋلادلىرى مۇقەددەس نەرسىلەرنى كۆتۈرۈپ يولغا چىقتى. ئۇلار قارارگاھقا يېتىپ بارغۇچە، ئىبادەت چېدىرى تىكىلىپ بولغانىدى.

²²ئۇنىڭ كەينىدىن ئەفرايىم تۇغى ئاستىدىكىلەر يولغا چىقىپ، سەپ تارتىپ ماڭدى. ئەفرايىم قەبىلىسىگە ئاممىھۇدنىڭ ئوغلى ئەلىشاما يېتەكچىلىك قىلدى. ²³پىدازۇرنىڭ ئوغلى گاملىئېل ماناسسە قەبىلىسىگە يېتەكچىلىك قىلدى. ²⁴گىدئونىنىڭ ئوغلى ئابىدان بىنيامىن قەبىلىسىگە يېتەكچىلىك قىلدى.

²⁵ئەڭ ئاخىرىدا مۇھاپىزەتچىلەر قوشۇنى بولغان دان تۇغى ئاستىدىكىلەر يولغا چىقىپ، سەپ تۈزۈپ ماڭدى. دان قەبىلىسىگە ئاممىشادداينىڭ ئوغلى ئاخىئەزەر يېتەكچىلىك قىلدى. ²⁶ئوكراننىڭ ئوغلى پاگىئېل ئاشېر قەبىلىسىگە يېتەكچىلىك قىلدى. ²⁷ئېناننىڭ ئوغلى ئاخىرا نافتالى قەبىلىسىگە يېتەكچىلىك قىلدى. ²⁸ئىسرائىللار چېدىرلىرىنى چۇۋۇغاندىن كېيىن، مانا مۇشۇ تەرتىپ بويىچە سەپ تارتىپ ماڭدى.

²⁹مۇسا مىديانلاردىن بولغان قېيىنئاتىسى رىئۇئېلنىڭ ئوغلى خوبابقا:

_ بىز پەرۋەردىگار ۋەدە قىلغان زېمىنغا بارىمىز. ئۇ ئىسرائىللارنى روناق تاپقۇزۇشقا ۋەدە قىلدى. شۇڭا بىز بىلەن بىرگە ماڭغايسىز. بىز ھالىڭىزدىن خەۋەر ئالىمىز، _ دېدى. ³⁰لېكىن خوباب:

_ مەن بارمايمەن، ئۆز يۇرتۇمغا، يەنى قېرىنداشلىرىمنىڭ قېشىغا كېتەي، _ دەپ جاۋاب بەردى.

³¹مۇسا ئۇنىڭغا:

_ بىزدىن ئايرىلمىغايسىز. سىز بۇ چۆلنى ياخشى بىلىسىز. بىزگە يول باشلىغۇچى بولۇپ، قەيەردە قارارگاھ قۇرساق بولىدىغانلىقىنى دەپ بەرگەيسىز. ³²ئەگەر سىز بىز بىلەن بىرگە بارسىڭىز، پەرۋەردىگارنىڭ بىزگە ئاتا قىلغان بارلىق سائادەتلىرىدىن ئورتاق بەھرىمەن بولىسىز، _ دېدى.

³³ئىسرائىللار پەرۋەردىگار زاھىر بولغان سىناي تېغىدىن ئايرىلىپ، ئۈچ كۈن يول ماڭدى. پەرۋەردىگارنىڭ ئەھدە ساندۇقىنى كۆتۈرگەنلەر ئۇلارنىڭ ئالدىدا مېڭىپ، چېدىر تىكىدىغانغا جاي ئىزدىدى. ³⁴ئۇلار بىر قارارگاھتىن يەنە بىر قارارگاھقا كۆچكىنىدە، پەرۋەردىگارنىڭ بۇلۇتى ئۇلارنىڭ ئۈستىدىن نېرى كەتمىدى.

³⁵ئەھدە ساندۇقىنى ھەر قېتىم يۆتكىگەندە، مۇسا:

«ئى پەرۋەردىگار، قوزغالغايسەن!

تىرىپىرەن قىلغايسەن دۈشمەنلىرىڭنى!

قېچىپ كەتسۇن ئالدىڭدىن

يامان كۆرگۈچىلەر سېنى» دەپ دۇئا قىلاتتى.

³⁶ئەھدە ساندۇقى ھەربىر توختىغاندا، مۇسا:

«ئى پەرۋەردىگار، تۈمەن مىڭلىغان ئىسرائىللار ئىچىگە قايتىپ كەلگەيسەن» دەپ دۇئا قىلاتتى.

11

خەلقنىڭ نارازىلىقى ۋە پەرۋەردىگارنىڭ جازاسى

¹خەلق قىيىنچىلىققا ئۇچراپ، ئاغرىنىشقا باشلىدى. ئۇلارنىڭ ئاغرىنىشلىرى پەرۋەردىگارنىڭ قۇلىقىغا يەتتى. پەرۋەردىگار غەزەپلىنىپ، ئۇلارغا ئوت چېچىپ، قارارگاھنىڭ بىر چېتىنى كۆيدۈرۈۋەتتى. ²خەلق مۇساغا يالۋۇرۇۋىدى، مۇسا پەرۋەردىگارغا دۇئا قىلدى. ئاندىن ئوت ئۆچتى. ³پەرۋەردىگار ئۇلارغا ئوت چاچقاچقا، ئۇ يەر تابئېرا [مەنىسى «كۆيگەن يەر»] دەپ ئاتالدى.

خەلقنىڭ گۆش تەلەپ قىلىشى

⁴ئىسرائىللار بىلەن سەپەرداش بولغان بەزى يات قوۋمدىكى جېدەلخور ئادەملەرنىڭ نەپسى گۆش سېغىنىپ كەتكەنىدى. ئىسرائىللارمۇ زارلىنىپ:

_ ئەگەر گۆش بولغان بولسا نېمىدېگەن ياخشى بولاتتى! ⁵مىسىردىكى چاغلىرىمىز ھېلىمۇ ئېسىمىزدە، ئۇ ۋاقىتتا بېلىقلار بىكارلىق ئىدى، خالىغانچە يەيتتۇق. تەرخەمەك، تاۋۇز، غولپىياز، پىياز ۋە سامساقمۇ بار ئىدى. ⁶ئەمدى ئىشتىھايىمىز تۇتۇلۇپ كەتتى. ھەر كۈنى ماننادىن باشقا يەيدىغان ھېچ نەرسە يوق! _ دەپ نارازى بولۇشتى.

⁷(ماننانىڭ شەكلى ئاشكۆكىنىڭ ئۇرۇقىغا ئوخشاش بولۇپ، سارغۇچ رەڭدە ئىدى. ^8‏-9ھەر كۈنى سەھەردە شەبنەم چۈشكەندە ئۇمۇ چۈشەتتى. ئەتىگەنلىكى ھەممەيلەن ماننا تېرىپ كېلىپ، يارغۇنچاق ياكى ھاۋانچا ئارقىلىق ئۇن قىلىپ، ئۇنى قازان قاتلىمىسى قىلىپ يەيتتى. ئۇنىڭ تەمى زەيتۇن يېغى بىلەن پىشۇرۇلغان قاتلىمىغا ئوخشايتتى.)

¹⁰مۇسا كۆپچىلىكنىڭ ئۆز چېدىرلىرىنىڭ ئالدىدا يىغلاپ زارلاشقانلىقىنى ئاڭلىدى. پەرۋەردىگار خەلققە بەكمۇ غەزەپلەندى، مۇسامۇ خاپا بولدى. ¹¹مۇسا پەرۋەردىگارغا مۇنداق دېدى:

_ خىزمەتكارىڭ بولغان مېنى نېمىشقا بۇنچە قىينايسەن؟ سەن نېمىشقا ماڭا ئىلتىپات كۆرسەتمەيسەن؟ نېمىشقا بۇ خەلقنىڭ ئېغىر يۈكىنى يەلكەمگە يۈكلەيسەن؟ ¹²ئۇلار مېنىڭ پەرزەنتلىرىممىدى؟ ئۇلارنى مەن ئاپىرىدە قىلغانمىدىم؟ سەن نېمىشقا مەندىن ئۇلارنى خۇددى بوۋىقىنى ئاسرىغان ئاتىغا ئوخشاش ئاسراپ، ئەجدادلىرىغا ۋەدە قىلغان زېمىنغا قوغداپ ئاپىرىشىمنى تەلەپ قىلدىڭ؟ ¹³ئۇلار مېنىڭ ئالدىمدا يىغلاپ: «گۆش تېپىپ بەرگىن!» دەپ يالۋۇرماقتا. مەن شۇنچە خەلققە گۆشنى نەدىن تېپىپ بېرەلەيمەن؟ ¹⁴بۇ خەلقنى باشقۇرۇش ۋەزىپىسى ماڭا ھەقىقەتەن ئېغىر كەلدى. مەن بۇنى يالغۇز ئۈستۈمگە ئالالمىغۇدەكمەن. ¹⁵سەن ماڭا مۇشۇنداق مۇئامىلە قىلغانىكەنسەن، ماڭا رەھىم قىلىپ، دەرھال جېنىمنى ئال، مەن بۇ جاپانى قايتا تارتماي!

مۇسانىڭ ياردەمچى تەيىنلىشى

¹⁶پەرۋەردىگار مۇساغا مۇنداق دېدى:

_ خەلقنىڭ ئارىسىدىكى سەن تونۇيدىغان پېشقەدەم ئاقساقاللار ۋە باشقۇرغۇچىلاردىن يەتمىشنى يىغىپ، ئۇلارنى ئۇچرىشىش چېدىرىنىڭ ئالدىغا ئېلىپ كەلگىن. ئۇلار يېنىڭدا تۇرسۇن. ¹⁷مەن شۇ يەرگە چۈشۈپ، سەن بىلەن سۆزلىشىمەن. ساڭا ئاتا قىلغان روھتىن ئۇلارغىمۇ ئاتا قىلىمەن. سېنىڭ بۇ خەلقنىڭ ئېغىرلىقىنى يالغۇز كۆتۈرمەسلىكىڭ ئۈچۈن ئۇلار ساڭا ياردەملىشىپ، يۈكۈڭنى يەڭگىللىتىدۇ. ¹⁸سەن خەلققە پەرۋەردىگار مۇنداق دەيدۇ، دەپ ئېيتقىن: «ھەممىڭلار ئۆزۈڭلارنى پاكلاپ، ئەتە گۆش يېيىش ئۈچۈن تەييارلىنىڭلار. سىلەرنىڭ: ‹كىم بىزگە گۆش بېرىدۇ؟ مىسىردا پاراۋان ياشىغانىدۇق!› دەپ ۋايساشلىرىڭلار قۇلىقىمغا يەتتى. مەن پەرۋەردىگار سىلەرگە گۆش بېرىمەن، ئۇنى چوقۇم يەيسىلەر. ¹⁹بىر-ئىككى كۈن ئەمەس، ياكى بەش-ئون كۈن، ھەتتا يىگىرمە كۈنمۇ ئەمەس، ²⁰پۈتۈن بىر ئاي، كۆز-قۇلىقىڭلاردىن تېشىپ چىققۇچە، ئېشىڭلار ئارتىپ كەتكۈچە يەيسىلەر. چۈنكى سىلەر: ‹مىسىردىن ئايرىلمىساق بوپتىكەن› دەپ زارلىنىپ، ئاراڭلاردىكى مەن پەرۋەردىگاردىن يۈز ئۆرۈدۈڭلار.»

²¹مۇسا پەرۋەردىگارغا:

_ ئەتراپىمدىكى ئەرلەر 600 مىڭدىن ئاشىدۇ. لېكىن سەن: «ئۇلارغا بىر ئاي يەتكۈدەك گۆش بېرىمەن» دېدىڭ. ²²ئۇلارنى تويدۇرۇشقا يەتكۈدەك ئۇنچىۋالا كۆپ قوي، كالىلارنى نەدىن تاپقىلى بولار؟ ئۇلارغا دېڭىزدىكى بېلىقلارمۇ يەتمەسمىكىن؟! _ دېدى. ²³پەرۋەردىگار مۇساغا:

_ مېنىڭ كۈچ-قۇدرىتىمنى شۇنچىلىك چەكلىك دەپ ئويلامسەن؟ سەن سۆزلىرىمنىڭ ئەمەلگە ئاشقانلىقىنى ناھايىتى تېزلا كۆرىسەن! _ دېدى.

²⁴شۇنىڭ بىلەن مۇسا چىقىپ، پەرۋەردىگارنىڭ سۆزلىرىنى خەلققە يەتكۈزدى. ئۇ كۆپچىلىك ئىچىدىن يەتمىش ئاقساقالنى تاللاپ، ئۇچرىشىش چېدىرىنىڭ چۆرىسىگە تۇرغۇزدى. ²⁵پەرۋەردىگار بۇلۇت ئىچىدە چۈشۈپ، مۇسا بىلەن سۆزلەشتى ۋە مۇساغا ئاتا قىلىنغان روھتىن يەتمىش ئاقساقالغىمۇ ئاتا قىلدى. روھ ئۇلارنىڭ ۋۇجۇدىغا چۈشۈشى بىلەنلا ئۇلار ھاياجانلانغان ھالدا زىكىر قىلغىلى تۇردى. لېكىن بۇنداق زىكىر قىلىش كېيىن قايتا تەكرارلانمىدى. ²⁶ئاقساقاللار ئىچىدىكى ئەلداد ۋە مېداد ئىسىملىك ئىككى ئاقساقال ئۇچرىشىش چېدىرىغا بارماي قارارگاھلىرىدا قالغانىدى، ئۇ يەردە ئۇلارغىمۇ روھ چۈشتى. ئۇلارمۇ ھاياجانلانغان ھالدا زىكىر قىلىشتى. ²⁷مەلۇم بىر يىگىت مۇسانىڭ ئالدىغا يۈگۈرۈپ بېرىپ، ئەلداد بىلەن مېدادنىڭ ئىشلىرىنى ئۇنىڭغا مەلۇم قىلدى. ²⁸بۇ چاغدا نۇننىڭ ئوغلى، يەنى ياش ۋاقتىدىن بۇيان مۇسانىڭ ياردەمچىسى بولۇپ كەلگەن يوشۇۋا مۇساغا:

_ تەقسىر، ئۇلارنى توسۇۋالغايسىز؟ _ دېدى. ²⁹مۇسا ئۇنىڭغا:

_ سەن مېنىڭ ئورنۇمدىن ئەنسىرەۋاتامسەن؟ مەن پەرۋەردىگارنىڭ ئۆز روھىنى پۈتۈن خەلققە ئاتا قىلىپ، ئۇلارنىڭ ھەممىسىنىڭ پەيغەمبەر بولۇشنى خالايتتىم، _ دەپ جاۋاب بەردى.

³⁰شۇنىڭ بىلەن مۇسا ۋە ئىسرائىللارنىڭ يەتمىش ئاقساقىلى قارارگاھلىرىغا قايتىپ كەتتى.

پەرۋەردىگارنىڭ بۆدۈنە ياغدۇرۇشى

³¹پەرۋەردىگار شامال چىقاردى ۋە شامال توپ-توپ بۆدۈنىلەرنى دېڭىز تەرەپتىن ئۇچۇرۇپ كەلدى. بۆدۈنىلەر بىر مېتىر ئېگىزلىكتە ئۇچقان بولۇپ، قارارگاھنىڭ ھەممە تەرىپىنى بىر كۈنلۈك يول يىراقلىققىچە قاپلاپ كەتكەنىدى. ³²كىشىلەر ئەتىگەندىن كەچكىچە ۋە كېچىسى بۆدۈنە تۇتقىلى كىرىشىپ كەتتى. ئەتىسىمۇ يەنە پۈتۈن بىر كۈن بۆدۈنە تۇتتى. ھەربىر ئادەم ئاز دېگەندە ئەللىك سېۋەتتىن تۇتۇشتى. ئۇلار بۆدۈنىلەرنى قۇرۇتۇش ئۈچۈن چېدىرلارنىڭ ئەتراپىغا يېيىپ قويۇشتى.

³³كۆپچىلىك گۆشلىرىنى تېخى يەپ بولالماي تۇرۇپلا، پەرۋەردىگار ئۇلارغا غەزىپىنى ياغدۇرۇپ، ئەجەللىك ۋابا تارقاتتى. ³⁴بۇ يەرگە نەپسى يامانلار دەپنە قىلىنغاچقا، ئۇ يەر قىبروت-ھاتتائاۋا [مەنىسى «نەپسى يامانلارنىڭ قەبرىستانلىقى»] دەپ ئاتالدى. ³⁵ئىسرائىل خەلقى قىبروت-ھاتتائاۋادىن خازېروت دېگەن يەرگە كۆچۈپ بېرىپ، ئۇ يەردە تۇردى.

12

مەريەم بىلەن ھارۇننىڭ مۇساغا قارشى سۆزلىشى

¹مۇسا كۇشتىن كەلگەن ئايالغا ئۆيلەنگەنلىكى ئۈچۈن، مەريەم بىلەن ھارۇن ئۇنىڭغا قارشى سۆزلەرنى قىلىشتى. ²ئۇلار:

_ پەرۋەردىگار بىزگە پەقەت مۇسا ئارقىلىقلا سۆزلەرمۇ؟! ئەجەبا، ئۇ بىز ئارقىلىق سۆز قىلماسمۇ؟ _ دېيىشتى.

پەرۋەردىگار ئۇلارنىڭ بۇ سۆزلىرىنى ئاڭلىدى. ³(مۇسا شۇنچىلىك كەمتەر كىشى بولۇپ، يەر يۈزىدىن ئۇنىڭدەك كەمتەر كىشىنى تاپقىلى بولمايتتى.) ⁴بىردىنلا پەرۋەردىگار مۇسا، ھارۇن ۋە مەريەمگە:

_ ئۈچۈڭلار ئۇچرىشىش چېدىرىغا كېلىڭلار! _ دەپ ئەمر قىلدى.

شۇنىڭ بىلەن ئۈچىلىسى ئۇچرىشىش چېدىرىغا كېلىشتى. ⁵پەرۋەردىگار بۇلۇت تۈۋرۈكىنىڭ ئىچىدە چۈشۈپ، چېدىرنىڭ ئالدىدا تۇردى ۋە ھارۇن بىلەن مەريەمنى چاقىردى. ئۇلار ئالدىغا مېڭىشىغا ⁶پەرۋەردىگار ئۇلارغا مۇنداق دېدى:

_ سۆزلىرىمگە قۇلاق سېلىڭلار! ئاراڭلاردا مەن ئەۋەتكەن پەيغەمبەر بولسا، مەن ئۇنىڭغا ئۆزۈمنى غايىبانە ئالامەتتە زاھىر قىلىمەن ياكى چۈشىدە ئۇنىڭغا سۆزلەيمەن. ⁷لېكىن خىزمەتكارىم مۇساغا باشقىچە سۆزلەيمەن. ئۇ پۈتۈن خەلقىمنىڭ ئىشلىرىغا سادىقتۇر. ⁸مەن ئۇنىڭغا يۈزتۇرانە سۆزلەيمەن، يوشۇرۇن مەنىلەر بىلەن ئەمەس، بەلكى ئېنىق قىلىپ سۆزلەيمەن. ئۇ سىياقىمنى كۆرىدۇ. شۇنداق تۇرۇقلۇق، سىلەر قانداق قىلىپ ئۇنىڭغا قارشى سۆزلەشكە پېتىندىڭلار؟

⁹پەرۋەردىگار ئۇلارغا ئاچچىقلانغان ھالدا ئۇ يەردىن ئايرىلدى. ¹⁰بۇلۇت چېدىر ئۈستىدىن كۆتۈرۈلۈشىگىلا، مەريەمنى قاردەك ئاپئاق تېرە كېسىلى قاپلىدى. ھارۇن مەريەمگە بۇرۇلۇپ، مەريەمنىڭ تېرە كېسىلىگە گىرىپتار بولغانلىقىنى كۆردى. ¹¹ئۇ مۇساغا يالۋۇرۇپ:

_ ئەي ھەزرىتىم، بىز ئەخمەقلىق قىلىپ گۇناھ قىلدۇق، گۇناھىمىزدىن كېچىشلىرىنى ئۆتۈنىمەن. ¹²مەريەم ھەرگىزمۇ ئانىسىنىڭ قورسىقىدىن ئۆلۈك تۇغۇلغان، يېرىمى چىرىپ كەتكەن ھامىلىگە ئوخشاپ قالمىسۇن! _ دېدى.

¹³شۇنىڭ بىلەن مۇسا:

_ ئى خۇدا، ئۇنىڭغا شىپالىق بەرگەيسەن! _ دەپ، پەرۋەردىگارغا ئىلتىجا قىلدى. ¹⁴پەرۋەردىگار مۇساغا جاۋابەن:

_ مۇبادا ئۇنىڭ ئاتىسى ئۇنىڭ يۈزىگە تۈكۈرسە، ئۇ يەتتە كۈنگىچە ئۇيالماسمىدى؟! شۇڭا سىلەر ئۇنى قارارگاھتىن يەتتە كۈن چىقىرىۋېتىڭلار. ئاندىن ئۇنى قايتۇرۇپ كەلسەڭلار بولىدۇ، _ دېدى.

¹⁵شۇنىڭ بىلەن مەريەم قارارگاھ سىرتىدا يەتتە كۈن تۇردى. تاكى ئۇ قايتۇرۇپ كېلىنگۈچە، خەلق ھېچ يەرگە كۆچمىدى. ¹⁶كېيىن خەلق خازېروتتىن قوزغىلىپ، پاران چۆلىگە كېلىپ قارارگاھ قۇردى.

13

ئايغاقچىلارنىڭ كەنئان زېمىنىنى كېزىشى

¹پەرۋەردىگار مۇساغا:

²_ ئەجدادىڭلارنىڭ ئون ئىككى قەبىلىسىدىن بىردىن قەبىلە باشلىقىنى تاللاپ، مەن سىلەرگە ئاتا قىلماقچى بولغان كەنئان زېمىنىنى چارلاشقا ئەۋەتكىن، _ دېدى.

³مۇسا پەرۋەردىگارنىڭ ئەمرى بويىچە ئۇلارنى پاران چۆلىدىن يولغا سالماقچى بولدى. ئۇلارنىڭ ھەممىسى ئىسرائىللارنىڭ قەبىلە باشلىقلىرى ئىدى. ⁴تۆۋەندىكىلەر ئۇلارنىڭ ئىسىملىرىدۇر:

رۇبېن قەبىلىسىدىن زاككۇرنىڭ ئوغلى شاممۇۋا،

⁵شىمون قەبىلىسىدىن خورىنىڭ ئوغلى شافات،

⁶يەھۇدا قەبىلىسىدىن يىفۇننەنىڭ ئوغلى كالىب،

⁷ئىسساكار قەبىلىسىدىن يۈسۈپنىڭ ئوغلى يىگال،

⁸ئەفرايىم قەبىلىسىدىن نۇننىڭ ئوغلى ھوشىيا،

⁹بىنيامىن قەبىلىسىدىن رافۇنىڭ ئوغلى پالتى،

¹⁰زەبۇلۇن قەبىلىسىدىن سودىنىڭ ئوغلى گاددىئېل،

¹¹يۈسۈپنىڭ ئوغلى ماناسسە قەبىلىسىدىن سۇسىنىڭ ئوغلى گاد،

¹²دان قەبىلسىدىن گىماللىنىڭ ئوغلى ئاممىئېل،

¹³ئاشېر قەبىلىسىدىن مىكائىلنىڭ ئوغلى سېتۇر،

¹⁴نافتالى قەبىلىسىدىن ۋوفسىنىڭ ئوغلى ناخبى،

¹⁵گاد قەبىلىسىدىن ماكىنىڭ ئوغلى گىئۇئېل.

¹⁶بۇلار مۇسا كەنئان زېمىنىنى چارلاشقا ئەۋەتمەكچى بولغان كىشىلەرنىڭ ئىسىملىرىدۇر. مۇسا نۇننىڭ ئوغلى ھوشىياغا [مەنىسى «ياردەم»] يوشۇۋا [مەنىسى «پەرۋەردىگار ياردەم قىلىدۇ»] دەپ ئىسىم قويدى. ¹⁷مۇسا ئۇلارنى كەنئان زېمىنىنى چارلاشقا ئەۋەتىپ، مۇنداق دېدى:

_ نەگېب چۆللۈكىدىن كېسىپ ئۆتۈپ، تاغلىق رايونغا كىرىڭلار. ¹⁸ئۇ يەرلەرنىڭ قانداقلىقىنى كۆرۈڭلار ۋە ئۇ جايدا ياشايدىغان ئەللەرنىڭ كۈچلۈك ياكى ئاجىز، ئاز ياكى كۆپ ئىكەنلىكىنى بىلىڭلار. ¹⁹ئۇلار ياشايدىغان زېمىن ياخشىمۇ-يامانمۇ، ئۇلار ياشايدىغان شەھەرلەرنىڭ سېپىللىرى بارمۇ-يوق، ²⁰تۇپرىقى مۇنبەتمۇ ياكى قاقاسمۇ، ئۇ يەرلەردە دەل-دەرەخلەر بارمۇ-يوق، بىلىپ كېلىڭلار. ئامال قىلىپ ئۇ يەرلەرنىڭ مېۋىسىدىن ئالغاچ كېلىڭلار.

بۇ دەل ئۈزۈمنىڭ تۇنجى پىشقان مەزگىلى ئىدى. ²¹شۇنىڭ بىلەن ئۇلار چارلاپ شىمالغا قاراپ ماڭدى. جەنۇب تەرەپتىكى زىن چۆلىدىن تارتىپ تاكى شىمال تەرەپتىكى لىبو-خامات يېنىدىكى رىخوب شەھىرىگىچە باردى. ²²ئۇلار دەسلەپ نەگېب چۆللۈكىدىن كېسىپ ئۆتۈپ، ھىبرون شەھىرىگە كەلدى. ئۇ يەردە ئاناقنىڭ ئەۋلادلىرى بولغان ئاخىمان، شېشاي ۋە تالمايلار ياشايتتى. (ھىبرون مىسىردىكى زوئان شەھىرىدىن يەتتە يىل ئىلگىرى بىنا قىلىنغانىدى.) ²³ئۇلار ئەشكول جىلغىسىغا كەلگەندە، ئۈزۈم باراڭلىرىدىن بىر ساپاق ئۈزۈمنى شېخى بىلەن كېسىۋالدى. ئۇنى خادىغا ئېسىپ كۆتۈرۈپ كېلىشتى. ئۇنىڭغا قوشۇپ، ئازراق ئانار ۋە ئەنجۈر ئېلىپ كەلدى. ²⁴ئىسرائىللار ئۇ يەردىن بىر ساپاق ئۈزۈم ئېلىپ كەلگەنلىكى ئۈچۈن، بۇ يەر ئەشكول جىلغىسى [مەنىسى «ئۈزۈم ساپىقى جىلغىسى»] دەپ ئاتالدى.

²⁵ئۇلار قىرىق كۈندىن كېيىن كەنئان زېمىنىنى چارلاشتىن قايتىپ كەلدى. ²⁶ئۇلار مۇسا، ھارۇن ۋە بارلىق ئىسرائىل خەلقى تۇرۇۋاتقان پاران چۆلىدىكى كادېش دېگەن جايغا قايتىپ كېلىشتى. ئۇلار ئۇ جايدا مۇسا، ھارۇن ۋە ئۇ يەرگە يىغىلغان بارلىق ئىسرائىل خەلقىگە كەنئان زېمىنىنىڭ مېۋىلىرىنى كۆرسەتتى ²⁷ھەمدە مۇساغا مۇنداق دەپ تەسۋىرلەپ بەردى:

_ سەن بىزنى ئەۋەتكەن ئاشۇ زېمىنغا ئىچكىرىلەپ كىردۇق. ئۇ يەر ھەقىقەتەنمۇ سۈت ۋە ھەسەل ئېقىپ تۇرىدىغان زېمىن ئىكەن. مانا، بۇ مېۋىلەر ئاشۇ يەرنىڭ مېۋىلىرى. ²⁸لېكىن ئۇ جايدا ياشايدىغان ئادەملەر كۈچتۈڭگۈر، شەھەرلىرى ناھايىتى چوڭ ۋە مۇستەھكەم ئىكەن. بىز ئۇ يەردە ھەتتا ئاناقنىڭ ئەۋلادلىرىنىمۇ كۆردۇق. ²⁹نەگېب چۆللۈكىدە ئامالەكلەر ياشايدىكەن، خىتلار، يىبۇسلار ۋە ئامورلار تاغلىق رايونلاردا ياشايدىكەن. كەنئانلار ئوتتۇرا دېڭىز بويلىرىدا ۋە ئىئوردان دەرياسى بويىدا ياشايدىكەن.

³⁰كالىب مۇسانىڭ ئالدىدىكى كىشىلەرنى تىنچلاندۇرۇپ:

_ بىز ئاتلىنىپ ئۇ زېمىننىڭ ئىگىدارلىقىنى چوقۇم ئالايلى، بىز جەزمەن شۇنداق قىلالايمىز، _ دەپ خىتاب قىلدى. ³¹لېكىن ئۇنىڭ بىلەن بىرگە بارغان كىشىلەر:

_ بىز ئۇلارغا ھۇجۇم قىلالمايمىز، ئۇلار بىزدىن كۈچلۈك، _ دېيىشتى.

³²ئۇلار ئۆزلىرى چارلىغان زېمىن ھەققىدە ئۆسەك سۆزلەرنى تارقىتىپ، مۇنداق دېيىشتى:

_ بىز چارلاشقا بارغان ئۇ يەرلەر ئادەم يۇتىدىكەن. بىز ئۇ يەردە كۆرگەن ئادەملەرنىڭ ھەممىسى شۇنداق ھەيۋەتلىك ئىكەن. ³³بىز ئۇ يەردە ھەتتا دىۋىلەردەك چوڭ نىفىللارنى كۆردۇق (ئۇلارنىڭ كۆرگىنى ئەسلى ئاناقنىڭ ئەۋلادلىرى ئىدى). بىز ئۆزىمىزنى ئۇلارنىڭ ئالدىدا چېكەتكىدەك ھېس قىلدۇق ھەم بىز ئۇلارنىڭ نەزىرىدە چېكەتكىدەك ئىدۇق.

14

خەلقنىڭ پەرۋەردىگاردىن يۈز ئۆرۈشى

¹ئۇ كېچە پۈتۈن جامائەت زارلاندى ۋە قاتتىق يىغلاشتى. ²ئىسرائىل خەلقى مۇسا ۋە ھارۇندىن ئاغرىنىپ:

_ مىسىردا ياكى مۇشۇ چۆلدە ئۆلگەن بولساق ئوبدان بولاركەن. ³پەرۋەردىگار نېمە ئۈچۈن بىزنى بۇ زېمىنغا باشلاپ كېلىپ، قىلىچ ئاستىدا ئۆلۈشكە بۇيرۇيدۇ؟ ئەمدىلىكتە خوتۇن-بالىلىرىمىز بۇلاڭ-تالاڭغا قالىدىغان بولدى. ئۇنىڭدىن كۆرە مىسىرغا قايتىپ كەتكىنىمىز ئەۋزەل ئەمەسمىدى؟! _ دېيىشتى. ⁴ئاندىن بىر-بىرىگە:

_ بىز بىر يېتەكچى تاللاپ، مىسىرغا قايتىپ كېتەيلى، _ دېيىشتى.

⁵مۇسا بىلەن ھارۇن يىغىلغان پۈتۈن ئىسرائىل جامائىتىنىڭ ئالدىدا ئۆزلىرىنى يەرگە تاشلاپ، باشلىرىنى يەرگە تەگكۈزۈشتى. ⁶كەنئان زېمىنىنى چارلاشقا بارغانلاردىن نۇننىڭ ئوغلى يوشۇۋا ۋە يىفۇننەنىڭ ئوغلى كالىب كىيىملىرىنى يىرتىشىپ، ⁷پۈتۈن ئىسرائىل جامائىتىگە:

_ بىز چارلاپ، كۆرۈپ كەلگەن ئۇ زېمىن ناھايىتى مۇنبەت ئىكەن. ⁸ئەگەر پەرۋەردىگار بىزدىن خۇرسەن بولسا، بىزنى ئۇ زېمىنغا باشلاپ كىرىدۇ ھەمدە ئاشۇ سۈت ۋە ھەسەل ئېقىپ تۇرىدىغان زېمىننى بىزگە ئاتا قىلىدۇ. ⁹پەرۋەردىگارغا ھەرگىز ئاسىيلىق قىلماڭلار! ئۇ جاينىڭ ئادەملىرىدىن قورقماڭلار. چۈنكى بىز ئۇلارنى چايناپ، پۈركۈپ تاشلايمىز. ئۇلارنىڭ ھىمايىچىسى يوق، لېكىن بىزگە پەرۋەردىگار ياردۇر، ئۇلاردىن قورقماڭلار، _ دېيىشتى.

¹⁰ئەمما يىغىلغان پۈتۈن جامائەت: «ئۇلارنى چالما-كېسەك قىلايلى» دېيىشتى. شۇ چاغدا پەرۋەردىگارنىڭ پارلاق نۇرى ئۇچرىشىش چېدىرىدىن پۈتۈن ئىسرائىل خەلقىگە نامايان بولدى.

مۇسانىڭ خەلق ئۈچۈن دۇئا قىلىشى

¹¹پەرۋەردىگار مۇساغا:

_ بۇ كىشىلەر مېنى قاچانغىچە مەنسىتمەيدۇ؟ مەن ئۇلارغا كۆرسەتكەن مۆجىزىلەرنى كۆرۈپ تۇرۇپمۇ، قاچانغىچە ماڭا ئىشەنمەيدۇ؟ ¹²ئەمدى مەن ئۇلارنى ۋابا بىلەن يىقىتىمەن، ئۇلارنى ھالاك قىلىمەن. لېكىن سېنىڭ ئەۋلادلىرىڭنى ئۇلاردىنمۇ بۈيۈك ۋە كۈچلۈك بىر خەلق قىلىمەن، _ دېدى. ¹³مۇسا پەرۋەردىگارغا مۇنداق دېدى:

_ ئۇلارنى ھالاك قىلساڭ، مىسىرلىقلار بۇ ئىشتىن چوقۇم خەۋەر تاپىدۇ!سەن بۇ خەلقنى ئۆزۈڭنىڭ كۈچ-قۇدرىتى بىلەن ئۇلارنىڭ ئارىسىدىن ئېلىپ چىققانىدىڭ. ¹⁴مىسىرلىقلار كەنئان زېمىنىدىكى خەلقلەرگە بۇ ھەقتە سۆزلەپ بېرىدۇ. ئۇ زېمىندىكى خەلقلەر ئاللىقاچان سەن توغرۇلۇق خەۋەر ئاڭلىغان. ئى پەرۋەردىگار، سېنىڭ بۇ خەلق بىلەن بىرگە ئىكەنلىكىڭنى، سېنىڭ خەلقىڭ ئارىسىدا يۈزتۇرانە زاھىر بولغانلىقىڭنى، بۇلۇتۇڭنىڭ ئۇلارنىڭ ئۈستىدە تۇرىدىغانلىقىنى، سېنىڭ كۈندۈزى بۇلۇت تۈۋرۈكى ئىچىدە، كېچىسى ئوت تۈۋرۈكى ئىچىدە ئۇلارنىڭ ئالدىدا ماڭىدىغانلىقىڭنى ئاڭلىغان. ¹⁵ئەگەر سەن بۇ خەلقنىڭ ھەممىسىنى تۇيۇقسىز ھالاك قىلساڭ، سېنىڭ ئۇلۇغلۇقۇڭدىن خەۋەردار بولغان ئەللەر چوقۇم: ¹⁶«پەرۋەردىگار ئۇ خەلقنى ئاشۇ زېمىنغا ئېلىپ بېرىشقا ۋەدە قىلغانىدى، لېكىن ئېلىپ بارالماپتۇ، شۇڭلاشقا ئۇلارنى چۆلدە قىرغىن قىلىپتۇ» دېيىشىدۇ. ¹⁷ئى ئىگەم، ئەمدى كۈچ-قۇدرىتىڭنى كۆرسەتكەيسەن. خۇددى ئۆزۈڭ ئېيتقاندەك، ¹⁸سەن ئاسانلىقچە غەزەپلەنمەيسەن، مېھىر-مۇھەببىتىڭ چەكسىزدۇر، گۇناھ ۋە ئاسىيلىقلارنى كەچۈرىسەن. لېكىن سەن گۇناھىغا توۋا قىلمىغان گۇناھكارلارنى جازالىماي قويمايسەن. ئۇلارنىڭ ئەۋلادلىرىنى تاكى ئۈچىنچى، تۆتىنچى ئەۋلادىغىچە جازالايسەن. ¹⁹سەن مىسىردىن چىققاندىن تارتىپ تاكى ھازىرغىچە ئۆز خەلقىڭنى كەچۈرۈپ كەلگىنىڭگە ئوخشاش، ئۇلۇغ مېھىر-مۇھەببىتىڭ بىلەن بۇ خەلقنىڭ گۇناھىنى يەنە بىر قېتىم كەچۈرگەيسەن.

²⁰پەرۋەردىگار بۇنىڭغا جاۋابەن:

_ ئۆتۈنۈشۈڭنى قوبۇل قىلىپ، ئۇلارنى كەچۈردۈم. ²¹شۇنداقتىمۇ، مەڭگۈلۈك مەۋجۇتلۇقۇم ۋە پۈتۈن يەر-زېمىننى قاپلىغان ئۇلۇغلۇقۇم بىلەن قەسەم قىلىمەنكى، ²²مىسىردا ھەم چۆلدە كۆرسەتكەن مۆجىزىلىرىمنى ۋە ئۇلۇغلۇقۇمنى كۆرۈپ تۇرۇپمۇ مېنى ئون قېتىم سىنىغان ۋە ماڭا ئىتائەت قىلمىغان بۇ خەلق ²³ئەجدادلىرىغا ۋەدە قىلغان زېمىننى ھەرگىز كۆرەلمەيدۇ. مېنى مەنسىتمىگەن ھەرقانداق بىر ئادەم ئۇ يەرنى كۆرەلمەيدۇ. ²⁴لېكىن مېنىڭ خىزمەتكارىم كالىب ئۇلارغا ئوخشىمايدۇ، ئۇ پۈتۈن قەلبى بىلەن ماڭا ئەگەشتى. مەن ئۇنى ئۇ بېرىپ باققان ئاشۇ زېمىنغا باشلاپ كىرىمەن. ئۇنىڭ ئەۋلادلىرى بۇ زېمىنغا ئىگىدارچىلىق قىلىدۇ. ²⁵لېكىن ھازىر ئامالەكلەر ۋە كەنئانلار ئۇ يەردىكى جىلغىلاردا تۇرىدۇ. شۇڭا سىلەر ئەتە ئارقاڭلارغا قايتىپ، قىزىل دېڭىز تەرەپتىكى چۆللۈككە بېرىڭلار، _ دېدى.

پەرۋەردىگارنىڭ خەلقنى جازالىشى

²⁶پەرۋەردىگار مۇسا بىلەن ھارۇنغا يەنە مۇنداق دېدى:

²⁷_ بۇ رەزىل خەلق قاچانغىچە ماڭا نارازى بولىدۇ؟ مەن ئىسرائىللارنىڭ شىكايەتلىرىنى ئاڭلاپ تۇرۇۋاتىمەن. ²⁸شۇنىڭ ئۈچۈن ئۇلارغا مۇنداق دېگىن: «مەن پەرۋەردىگار مەڭگۈلۈك مەۋجۇتلۇقۇم بىلەن قەسەم قىلىمەنكى، سىلەرگە ئالدىمدا ئېيتقان ئاشۇ سۆزلىرىڭلارغا ئوخشاش بالا-قازا چۈشۈرىمەن، ²⁹جەسىتىڭلار مۇشۇ چۆلدە قالىدۇ. سەپەردە ماڭا نارازىلىق بىلدۈرگەن يىگىرمە ۋە ئۇنىڭدىن يۇقىرى ياشتىكى رويخەتكە ئېلىنغانلارنىڭ ھەممىسى ئەنە شۇنداق قىسمەتكە دۇچار بولىدۇ. ³⁰مەن سىلەرنىڭ ئولتۇراقلىشىشىڭلار ئۈچۈن بېرىشكە ۋەدە قىلغان ئاشۇ زېمىنغا سىلەرنى كىرگۈزمەيمەن. پەقەت يىفۇننەنىڭ ئوغلى كالىب ۋە نۇننىڭ ئوغلى يوشۇۋا ئۇ زېمىنغا كىرەلەيدۇ.

³¹سىلەر ‹بۇلاڭ-تالاڭغا قالىدۇ› دېگەن بالىلىرىڭلارنى سىلەر بېرىشنى رەت قىلغان ئاشۇ زېمىنغا باشلاپ كىرىپ ھۇزۇرلاندۇرىمەن. ³²لېكىن سىلەرنىڭ جەسىتىڭلار چۆلدە قالىدۇ. ³³سىلەرنىڭ ساداقەتسىزلىكىڭلار تۈپەيلىدىن پەرزەنتلىرىڭلار چۆلدە قىرىق يىل سەرسان بولۇپ، تاكى سىلەر ئۆلۈپ تۈگىگۈچە ئازاب-ئوقۇبەت ئىچىدە ياشايدۇ. ³⁴سىلەر ئۇ زېمىننى چارلىغان قىرىق كۈنۈڭلارنىڭ ھەربىر كۈنى ئۈچۈن بىر يىلدىن قىرىق يىل ئازاب چېكىسىلەر ۋە مېنىڭ سىلەردىن يۈز ئۆرۈگىنىمنى بىلىسىلەر. ³⁵مەن پەرۋەردىگارىڭلار سىلەرگە شۇنداق دەپ ئېيتىمەنكى، ماڭا بىرلىشىپ قارشى تۇرغان بۇ رەزىل خەلققە ئېيتقانلىرىمنى چوقۇم مۇشۇ چۆلدە ئەمەلگە ئاشۇرىمەن. ئۇلار بۇ چۆلدە ھالاك بولىدۇ، بۇ جايدا ئۆلىدۇ».

³⁶مۇسا كەنئاننى چارلاشقا ئەۋەتكەن ئاشۇ ئادەملەر قايتىپ كېلىپ، شۇ زېمىن ھەققىدە يامان خەۋەر تارقاتقانلىقى ئۈچۈن، پۈتۈن ئىسرائىل خەلقى مۇساغا قارشى شىكايەت قىلدى. ³⁷شۇڭا پەرۋەردىگار بۇ ئادەملەرگە ۋابا چۈشۈرۈپ، ئۇلارنى ھالاك قىلدى. ³⁸چارلاشقا بارغانلاردىن پەقەت نۇننىڭ ئوغلى يوشۇۋا ۋە يىفۇننەنىڭ ئوغلى كالىبلا ئامان قالدى.

³⁹مۇسا بۇ ئىشلارنى ئىسرائىللارغا خەۋەر قىلغاندا، ئىسرائىل خەلقى قاتتىق قايغۇرۇشتى. ⁴⁰ئەتىسى سەھەردە ئۇلار تاغلىق رايونلارغا بېرىشقا تەييارلىنىپ، «بىز گۇناھ قىلدۇق، بىز ئەمدى پەرۋەردىگار ۋەدە قىلغان زېمىنغا بارىمىز» دېيىشتى. ⁴¹لېكىن مۇسا ئۇلارغا:

_ سىلەر نېمە ئۈچۈن پەرۋەردىگارنىڭ ئەمرىگە خىلاپلىق قىلىسىلەر؟ ئەمدى سىلەر ھېچنېمىگە ئېرىشەلمەيسىلەر. ⁴²ئۇ يەرگە بارماڭلار، چۈنكى پەرۋەردىگار سىلەرگە يار ئەمەستۇر. سىلەر دۈشمىنىڭلارغا مەغلۇپ بولىسىلەر. ⁴³ئامالەكلەر ۋە كەنئانلار ئۇ يەردە سىلەرگە قارشى چىقىدۇ، ئۇلارنىڭ قىلىچى ئاستىدا ئۆلىسىلەر! چۈنكى سىلەر پەرۋەردىگاردىن يۈز ئۆرۈدۈڭلار، پەرۋەردىگار سىلەرگە يار بولمايدۇ، _ دېدى.

⁴⁴شۇنداق بولسىمۇ، ئۇلار يەنىلا ئۆزلۈكىدىن تاغلىق رايونلارغا كېتىشتى. لېكىن مۇسا ۋە پەرۋەردىگارنىڭ ئەھدە ساندۇقى قارارگاھتا قالدى. ⁴⁵تاغلىق رايونلاردا ياشايدىغان ئامالەكلەر ۋە كەنئانلار تاغلاردىن چۈشۈپ، ئۇلارغا ھۇجۇم قىلىپ تاكى خورماھقىچە قوغلاپ زەربە بەردى.

15

قوشۇمچە ھەدىيەلەر

¹پەرۋەردىگار مۇساغا مۇنداق دېدى:

²_ ئىسرائىل خەلقىگە بۇ ئەمرنى يەتكۈزگىن: «سىلەر مەن پەرۋەردىگار سىلەرگە ئاتا قىلماقچى بولغان زېمىنغا كىرىپ ئورۇنلاشقاندىن كېيىن، ³مېنى مەمنۇن قىلىش ئۈچۈن خۇش پۇراقلىق تائام ھەدىيەلىرىنى سۇنماقچى بولساڭلار، يەنى مەيلى كۆيدۈرمە قۇربانلىق ياكى باشقا قۇربانلىق قىلماقچى بولساڭلار، مەيلى قەسىمىڭلارنى ئەمەلگە ئاشۇرۇش ئۈچۈن ياكى خالىس قۇربانلىق قىلماقچى بولساڭلار ياكى ھېيتلىرىڭلاردا قۇربانلىق قىلماقچى بولساڭلار، كالا ياكى قوي-ئۆچكىلەرنى ئېلىپ كېلىپ، مېنىڭ ئېيتقىنىم بويىچە قۇربانلىق قىلىڭلار.

⁴پاقلان ياكى ئوغلاق قۇربانلىق قىلىدىغانلار ئۇنىڭغا قوشۇپ بىر لىتىر زەيتۇن يېغى ئارىلاشتۇرۇلغان بىر كىلو سۈپەتلىك ئۇننى ئاشلىق ھەدىيەسى قىلسۇن ⁵ۋە ئىچىملىك ھەدىيەسى ئۈچۈن بىر لىتىر شاراب سۇنسۇن.

⁶قوچقار قۇربانلىق قىلىدىغانلار ئۇنىڭغا قوشۇپ بىر يېرىم لىتىر زەيتۇن يېغى ئارىلاشتۇرۇلغان ئىككى كىلو سۈپەتلىك ئۇننى ئاشلىق ھەدىيەسى قىلسۇن ⁷ۋە بىر يېرىم لىتىر شارابنى ئىچىملىك ھەدىيەسى قىلسۇن. بۇ مەن پەرۋەردىگارغا ئاتالغان ۋە مېنى مەمنۇن قىلىدىغان خۇش پۇراقلىق قۇربانلىق بولىدۇ.

⁸قىلغان قەسىمىنى ئەمەلگە ئاشۇرۇش ئۈچۈن ياكى ماڭا ئاتاپ ئامانلىق قۇربانلىقى سۇنۇش ئۈچۈن بىر بۇقىنى كۆيدۈرمە قۇربانلىق ياكى باشقا قۇربانلىق قىلغاندا، ⁹بۇنىڭغا قوشۇپ ئىككى لىتىر زەيتۇن يېغى ئارىلاشتۇرۇلغان ئۈچ كىلو سۈپەتلىك ئۇننى ئاشلىق ھەدىيەسى قىلسۇن ¹⁰ۋە ئىككى لىتىر شارابنى ئىچىملىك ھەدىيەسى قىلسۇن. بۇلار مەن پەرۋەردىگارغا ئاتالغان ۋە مېنى مەمنۇن قىلىدىغان خۇش پۇراقلىق تائام ھەدىيەسى بولىدۇ.

¹¹سىلەر بۇقا، قوچقار، پاقلان ياكى ئوغلاق قۇربانلىق قىلغاندا، ¹²قۇربانلىق قىلغان چارۋا مېلىڭلارنىڭ تۈرى ۋە سانى بويىچە قوشۇمچە ھەدىيەلەرنى سۇنۇڭلار.

¹³ھەربىر ئىسرائىل مەن پەرۋەردىگارغا ئاتاپ مېنى مەمنۇن قىلىدىغان خۇش پۇراقلىق تائام ھەدىيەسى سۇنغاندا، مانا مۇشۇ قائىدىلەرگە ئەمەل قىلسۇن. ¹⁴ئاراڭلاردا ياشاپ كەلگەن ياكى ۋاقتىنچە تۇرۇۋاتقان يات خەلقلەر مەن پەرۋەردىگارغا ئاتاپ مېنى مەمنۇن قىلىدىغان خۇش پۇراقلىق تائام ھەدىيەسى سۇنماقچى بولسا، سىلەر قانداق قىلغان بولساڭلار ئۇلارمۇ شۇنداق قىلسۇن. ¹⁵ئىسرائىللار ۋە ئاراڭلاردا ياشايدىغان يات خەلقلەر ئۈچۈن بۇ بەلگىلىمە ئوخشاشتۇر. بۇ مەڭگۈلۈك بەلگىلىمىگە ئەۋلادتىن ئەۋلادقىچە ئەمەل قىلىڭلار. يات خەلقلەر مەنكى پەرۋەردىگارنىڭ ئالدىدا سىلەر بىلەن ئوخشاشتۇر. ¹⁶ئاراڭلاردا ياشايدىغان يات خەلقلەرگىمۇ بۇ قانۇن ۋە قائىدە ئوخشاشتۇر.»

تۇنجى دانلىق زىرائەت ھەدىيەسى

¹⁷پەرۋەردىگار مۇساغا مۇنداق دېدى:

¹⁸_ ئىسرائىل خەلقىگە بۇ ئەمرنى يەتكۈزگىن: «مەن پەرۋەردىگار سىلەرنى ئېلىپ بارماقچى بولغان زېمىنغا ئېلىپ بارغاندىن كېيىن، ¹⁹ئۇ زېمىننىڭ نېمەتلىرىدىن بەھرىمەن بولغىنىڭلاردا، بىر قىسمىنى ھەدىيە سۈپىتىدە مەن پەرۋەردىگارغا سۇنۇڭلار. ²⁰تۇنجى ئېلىنغان ھوسۇلنىڭ ئۇنىدىن توقاچ پىشۇرۇپ، خاماندىن كەلگەن ھەدىيە سۈپىتىدە مەن پەرۋەردىگارغا سۇنۇڭلار. ²¹تۇنجى ئېلىنغان ھوسۇلنىڭ ئۇنىدىن مەن پەرۋەردىگارغا ھەدىيە سۇنۇڭلار. بۇ قائىدىنى ئەۋلادمۇ ئەۋلاد داۋاملاشتۇرۇڭلار.»

بىخەستەلىكتىن قىلىنغان گۇناھلارنىڭ قۇربانلىقلىرى

^22‏-23«ئەگەر جامائەت ھازىر ياكى كەلگۈسىدە مەن پەرۋەردىگار مۇساغا ئەمر قىلغان بارلىق پەرمانلىرىمغا ²⁴بىلمەسلىكتىن ۋە بىخەستەلىكتىن خىلاپلىق قىلىپ سالغان بولسا، ئۇنداقتا ئۇلار بىر بۇقىنى مەن پەرۋەردىگارغا كۆيدۈرمە قۇربانلىق قىلسۇن. بۇ مەن پەرۋەردىگارغا ئاتالغان ۋە مېنى مەمنۇن قىلىدىغان خۇش پۇراقلىق قۇربانلىق بولىدۇ. شۇنىڭ بىلەن بىرگە قائىدە بويىچە ئاشلىق ھەدىيەسى، ئىچىملىك ھەدىيەسى سۇنسۇن ۋە بىر تېكىنى گۇناھ كەچۈرۈم قىلىنىش قۇربانلىقى ئۈچۈن سۇنسۇن. ²⁵شۇنداق قىلىپ، روھانىيلار پۈتۈن جامائەتنى گۇناھتىن ساقىت قىلىدۇ ۋە جامائەت كەچۈرۈلىدۇ. چۈنكى ئۇلار بۇ گۇناھنى بىخەستەلىكتىن ئۆتكۈزگەندۇر ۋە ئۇلار ئۆز خاتالىقى ئۈچۈن پەرۋەردىگارغا تائام ھەدىيەسى ۋە گۇناھ كەچۈرۈم قىلىنىش قۇربانلىقى سۇنغاندۇر. ²⁶پۈتۈن ئىسرائىل جامائىتى ۋە ئۇلارنىڭ ئارىسىدا ياشايدىغان يات خەلقلەرمۇ كەچۈرۈلىدۇ، چۈنكى ئۇلار بىخەستەلىكتىن خاتالىق ئۆتكۈزگەندۇر.

²⁷ئەگەر بىرەر كىشى بىخەستەلىكتىن گۇناھ سادىر قىلغان بولسا، ئۇ بىر ياشلىق چىشى ئۆچكىنى گۇناھ كەچۈرۈم قىلىنىش قۇربانلىقى قىلسۇن. ²⁸روھانىيلار بىخەستەلىكتىن گۇناھ قىلغان كىشىنى مەن پەرۋەردىگارنىڭ ھۇزۇرىدا گۇناھتىن ساقىت قىلىدۇ ۋە ئۇ كىشى كەچۈرۈلىدۇ. ²⁹مەيلى ئىسرائىللار ياكى ئۇلارنىڭ ئارىسىدا ياشاۋاتقان يات خەلقلەر بىخەستەلىكتىن گۇناھ سادىر قىلسا، ئوخشاش قائىدىگە ئەمەل قىلسۇن. ³⁰ئەمما كىمدىكىم بىلىپ تۇرۇپ قەستەن گۇناھ سادىر قىلسا، مەيلى ئۇ ئىسرائىللاردىن بولسۇن ياكى يات خەلقلەردىن بولسۇن، پەرۋەردىگارغا كۇپۇرلۇق قىلغان بولىدۇ. بۇنداق ئادەم خەلقىمنىڭ قاتارىدىن چىقىرىۋېتىلسۇن. ³¹ئۇلار مەن پەرۋەردىگارنىڭ سۆزلىرىنى كەمسىتىپ، مېنىڭ ئەمرىمگە قەستەن خىلاپلىق قىلغانلىقى ئۈچۈن، چوقۇم خەلقىمنىڭ قاتارىدىن چىقىرىلىپ، ئۆز گۇناھىنىڭ جازاسىنى تارتسۇن.»

دەم ئېلىش كۈنىگە خىلاپلىق قىلىش

³²ئىسرائىللار چۆلدىكى ۋاقىتتا بىر كىشىنىڭ دەم ئېلىش كۈنىدە ئوتۇن تېرىۋاتقانلىقىنى كۆرۈپ قالدى. ³³ئۇنىڭ ئوتۇن تېرىۋاتقانلىقىنى كۆرۈپ قالغان كىشىلەر ئۇنى مۇسا، ھارۇن ۋە پۈتۈن جامائەتنىڭ ئالدىغا باشلاپ باردى. ³⁴بىراق ئۇنى قانداق بىر تەرەپ قىلىش تېخى ئېنىق بولمىغاچقا، ئۇنى نەزەربەندكە ئالدى. ³⁵پەرۋەردىگار مۇساغا:

_ بۇ كىشى جەزمەن ئۆلتۈرۈلسۇن. جامائەت ئۇنى قارارگاھنىڭ سىرتىدا چالما-كېسەك قىلسۇن، _ دېدى.

³⁶شۇنىڭدىن كېيىن پۈتۈن جامائەت ئۇنى قارارگاھنىڭ سىرتىغا ئېلىپ چىقىپ، پەرۋەردىگارنىڭ مۇساغا قىلغان ئەمرى بويىچە چالما-كېسەك قىلىپ ئۆلتۈردى.

كىيىمگە چۇچا ئېسىپ يۈرۈش ھەققىدە

³⁷پەرۋەردىگار مۇساغا مۇنداق دېدى:

³⁸_ ئىسرائىل خەلقىگە بۇ ئەمرنى يەتكۈزگىن: «ئەۋلادتىن ئەۋلادقىچە كىيىمىڭلارنىڭ ئېتىكىگە چۇچا ئېسىپ يۈرۈڭلار. ھەربىر چۇچىدا بىر تال كۆك يىپ بولسۇن. ³⁹ھەر قېتىم بۇ چۇچىلارنى كۆرگىنىڭلاردا، مەن پەرۋەردىگارنىڭ بارلىق ئەمرلىرى ئېسىڭلارغا كېلىپ، ئۇلارغا ئەمەل قىلىسىلەر. شۇنداق بولغاندا سىلەر ئۆز ئارزۇ-ھەۋەسلىرىڭلارنىڭ كەينىگە كىرىپ، ماڭا ساداقەتسىزلىك قىلمايسىلەر.

⁴⁰شۇنداق قىلىپ، سىلەر مەن پەرۋەردىگارنىڭ بارلىق ئەمرلىرىنى ئېسىڭلاردا تۇتۇپ، ماڭا ئىتائەت قىلىسىلەر ۋە مەن خۇدايىڭلارغا ئاتالغان بولىسىلەر. ⁴¹مەن سىلەرنىڭ پەرۋەردىگارىڭلار خۇدادۇرمەن. سىلەرنىڭ ماڭا ئىبادەت قىلىشىڭلار ئۈچۈن سىلەرنى مىسىردىن ئېلىپ چىقتىم. مەن سىلەرنىڭ پەرۋەردىگارىڭلار خۇدادۇرمەن.»

16

كوراھ، داتان ۋە ئابىراملارنىڭ ئاسىيلىقى

¹لاۋىينىڭ ئەۋرىسى، قوھاتنىڭ نەۋرىسى، يىزھارنىڭ ئوغلى بولغان كوراھ رۇبېن قەبىلىسىدىن بولغان ئەلىئابنىڭ داتان ۋە ئابىرام قاتارلىق ئوغۇللىرى، شۇنداقلا پەلەتنىڭ ئوغلى ئون بىلەن تىل بىرىكتۈرۈپ، ²مۇساغا قارشى تۇردى. ئىسرائىللار ئىچىدىكى 250 يېتەكچىمۇ ئۇلارغا قوشۇلدى. ئۇلار جامائەت تەرىپىدىن تاللانغان ئابرۇيلۇق كىشىلەر ئىدى. ³ئۇلار بىرلىشىپ مۇسا ۋە ھارۇنغا:

_ سىلەر ھەددىڭلاردىن بەك ئېشىپ كەتتىڭلار! ئىسرائىل خەلقىنىڭ ھەربىر ئادىمى پەرۋەردىگارغا ئاتالغاندۇر، پەرۋەردىگار ئۇلارغىمۇ ياردۇر. شۇنداق تۇرۇقلۇق، سىلەر نېمە ئۈچۈن ئۆزۈڭلارنى چوڭ تۇتۇپ، ئۆزۈڭلارنى پەرۋەردىگارنىڭ خەلقىدىن ئۈستۈن تۇتىسىلەر؟ _ دېيىشتى.

⁴مۇسا بۇنى ئاڭلاپ، ئۆزىنى يەرگە تاشلىدى. ⁵ئاندىن ئۇ كوراھ ۋە ئۇنىڭ شېرىكلىرىگە:

_ ئەتە سەھەردە پەرۋەردىگار كىمنىڭ ئۆزىگە مەنسۇپ ئىكەنلىكىنى، كىمنىڭ ئۆزىگە ئاتالغانلىقىنى ۋە كىمنىڭ ئۆزىنىڭ ئالدىغا بارسا بولىدىغانلىقىنى ئايان قىلىدۇ. ئۇ ئۆزى تاللىغان ئادەمنىڭ ئۆزىگە يېقىنلىشىشىغا يول قويىدۇ. ⁶كوراھ، سەن شېرىكلىرىڭ بىلەن ئىسرىقدان ئېلىپ كېلىپ، ⁷ئەتە پەرۋەردىگارنىڭ ھۇزۇرىدا ئۇلارغا چوغ سېلىپ، ئىسرىق سېلىڭلار. پەرۋەردىگار كىمنى تاللىسا، شۇ پەرۋەردىگارغا ئاتالغان بولىدۇ. سىلەر لاۋىيلار ھەددىڭلاردىن بەك ئاشتىڭلار! _ دېدى.

⁸مۇسا يەنە كوراھقا قاراپ، مۇنداق دېدى:

_ ئەي لاۋىيلار، سۆزۈمنى ئاڭلاڭلار! ⁹ئىسرائىللار ئېتىقاد قىلىپ كەلگەن پەرۋەردىگارنىڭ سىلەرنى باشقا ئىسرائىللاردىن ئايرىۋېلىپ، ئۆزىگە يېقىنلاشتۇرۇپ، ئۆزىنىڭ ئىبادەت چېدىرىغا مۇناسىۋەتلىك خىزمەتلەرنى قىلدۇرۇشى، شۇنداقلا پۈتۈن جامائەتنىڭ ۋەكىلى سۈپىتىدە خەلق ئۈچۈن خىزمەت قىلىشقا تاللىشى يېتەرلىك ئەمەسمۇ؟ ¹⁰ئەي كوراھ، پەرۋەردىگار سېنى ۋە باشقا لاۋىيلارنى ئۆزىگە يېقىن تۇتۇپ كەلدى. لېكىن سىلەر ئەمدى روھانىيلىقنىمۇ تالاشماقچىمۇ؟ ¹¹سەن شېرىكلىرىڭ بىلەن بىرلىشىپ، ماڭا قارشى تۇرغىنىڭ ھارۇنغا قارشى تۇرۇش بولماستىن، بەلكى پەرۋەردىگارغا قارشى تۇرۇشتۇر!

¹²مۇسا ئەلىئابنىڭ ئوغۇللىرى بولغان داتان ۋە ئابىرامنى چاقىرتتى. لېكىن ئۇلار:

_ بىز بارمايمىز! ¹³سەن بىزنى سۈت ۋە ھەسەل ئېقىپ تۇرىدىغان مىسىردىن ئېلىپ چىقىپ، مۇشۇ چۆلدە ئۆلتۈرمەكچىمۇ؟ ئەجەبا، بۇ يەتمەمدۇ؟ ھازىر سەن يەنە ئۆزۈڭنى پادىشاھ كۆرۈپ، بىزنى باشقۇرماقچىمۇ؟ ¹⁴يەنە كېلىپ، سەن بىزنى سۈت ۋە ھەسەل ئېقىپ تۇرىدىغان زېمىنغا تېخى باشلاپ كىرمىدىڭ ياكى ۋەدە قىلغىنىڭدەك ئېكىنزارلىق ۋە ئۈزۈمزارلىقمۇ بەرمىدىڭ. سەن كۆزلىرىمىزنى باغلاپ، بىزنى يەنە داۋاملىق ئالدىماقچىمۇ؟ ياق، بىز بارمايمىز! _ دېدى.

¹⁵شۇنىڭ بىلەن مۇسا ناھايىتى ئاچچىقلاندى ۋە پەرۋەردىگارغا:

_ ئۇلارنىڭ ھەرقانداق ھەدىيەلىرىنى قوبۇل قىلمىغايسەن. مەن ئۇلارنىڭ بىر تۇياق ئېشىكىنىمۇ ئېلىپ باقمىدىم ياكى ئۇلارغا ھېچقانداق ناھەقچىلىك قىلىپ باقمىدىم، _ دېدى.

¹⁶شۇنىڭ بىلەن مۇسا كوراھقا يەنە:

_ ئەتە سەن بارلىق شېرىكلىرىڭ بىلەن پەرۋەردىگارنىڭ ھۇزۇرىغا كەلگىن، ھارۇنمۇ كەلسۇن. ¹⁷شېرىكلىرىڭ بولغان 250 ئادەم ئۆز ئىسرىقدانلىرىنى ئېلىپ كەلسۇن. سەنمۇ ئىسرىقدىنىڭنى ئېلىپ كەل. ھارۇنمۇ ئېلىپ كەلسۇن. ھەركىم ئۆز ئىسرىقدانلىرىدا ئىسرىق سالسۇن، _ دېدى.

¹⁸شۇنىڭ بىلەن ھەركىم ئۆز ئىسرىقدىنىنى كۆتۈرۈپ، ئۇنىڭغا چوغ ۋە ئىسرىق سېلىپ، مۇسا ۋە ھارۇن بىلەن بىرگە ئۇچرىشىش چېدىرىنىڭ ئالدىدا تۇرۇشتى. ¹⁹كوراھ ئۆزىنىڭ بارلىق ئەگەشكۈچىلىرى بىلەن ئۇچرىشىش چېدىرىنىڭ ئالدىدا مۇسا ۋە ھارۇنغا قارشى تۇرۇش ئۈچۈن تەييارلاندى. شۇ ئەسنادا پەرۋەردىگارنىڭ پارلاق نۇرى پۈتۈن جامائەتكە زاھىر بولدى. ²⁰پەرۋەردىگار مۇسا ۋە ھارۇنغا:

²¹_ سىلەر جامائەتتىن ئايرىلىپ چىقىڭلار. مەن مۇشۇ پەيتنىڭ ئۆزىدە ئۇلارنى ھالاك قىلىمەن، _ دېدى.

²²لېكىن مۇسا بىلەن ھارۇن ئۆزلىرىنى يەرگە تاشلاپ، نالە قىلدى:

_ ئى خۇدا، ئىنسانلارغا ھاياتلىق ئاتا قىلغۇچى خۇدا، بىر ئادەمنىڭ ئۆتكۈزگەن گۇناھى ئۈچۈن پۈتۈن جامائەتكە غەزەپلىنەمسەن؟ ²³پەرۋەردىگار مۇساغا:

²⁴_ جامائەتكە ئېيتقىن، ئۇلار كوراھ، داتان ۋە ئابىراملارنىڭ چېدىرلىرىدىن يىراق تۇرسۇن! _ دېدى.

²⁵مۇسا ئورنىدىن تۇرۇپ، داتان ۋە ئابىراملارغا قاراپ ماڭدى. ئىسرائىللارنىڭ ئاقساقاللىرى ئۇنىڭغا ئەگەشتى. ²⁶ئۇ جامائەتنى ئاگاھلاندۇرۇپ:

_ بۇ رەزىل كىشىلەرنىڭ چېدىرلىرىدىن يىراق تۇرۇڭلار! ئۇلارنىڭ ھەرقانداق نەرسىسىگە تەگمەڭلار، بولمىسا ئۇلارنىڭ گۇناھى سەۋەبىدىن سىلەرمۇ بىرلىكتە ھالاك بولىسىلەر، _ دېدى.

²⁷شۇنىڭ بىلەن ئۇلار كوراھ، داتان ۋە ئابىرامنىڭ چېدىرلىرىدىن يىراقلاشتى. داتان بىلەن ئابىرام ئاياللىرى ۋە بالىلىرى بىلەن بىرگە چىقىپ، چېدىرلىرىنىڭ ئالدىدا تۇرۇشتى. ²⁸مۇسا جامائەتكە مۇنداق دېدى:

_ مەن قىلغان بارلىق ئىشلارنى پەرۋەردىگارنىڭ ئەمرى بويىچە قىلىۋاتقانلىقىمنى، شەخسىي غەرىزىمنىڭ يوقلۇقىنى تېزلا بىلىپ قالىسىلەر. ²⁹بۇ كىشىلەر ئۆز ئەجىلى بىلەن ئۆلمەيدۇ، ئۇلار ئادەتتىكى كىشىلەر دۇچار بولمايدىغان ئىشلارغا دۇچار بولىدۇ. ئەگەر مېنىڭ دېگەنلىرىم يۈز بەرمىسە، مېنى پەرۋەردىگار ئەۋەتمەپتۇ، دەپ بىلىڭلار. ³⁰ئەگەر پەرۋەردىگار بۇرۇن قىلمىغان ئىشتىن بىرنى قىلىپ، يەرنى يېرىپ، ئۇلارنى بارلىق نەرسىلىرى بىلەن بىرگە يەر ئاستىغا، يەنى گۆرگە تىرىكلا ئېلىپ كىرىپ كەتسە، بۇنى ئۇلارنىڭ پەرۋەردىگارنى مەنسىتمىگەنلىكىدىن بولغان، دەپ بىلىڭلار.

³¹مۇسا سۆزلىرىنى تۈگىتىپ تۇرۇشىغىلا، كوراھ، داتان ۋە ئابىرام دەسسەپ تۇرغان يەر يېرىلىپ، ³²ئۇلارنى بالىچاقىلىرى ۋە مال-مۈلۈكلىرى بىلەن بىرگە بىراقلا يۇتۇپ كەتتى. ³³ئۇلار يەر ئاستىغا ئۆزلىرىنىڭ مال-مۈلۈكلىرى بىلەن بىرگە تىرىكلا چۈشۈپ كەتتى. يەر ئەسلىگە قايتقىنىدا، ئۇلار ئاللىقاچان جامائەت ئارىسىدىن غايىب بولغانىدى. ³⁴ئۇلارنىڭ ئەتراپىدا تۇرغان ۋە ئۇلارنىڭ پەريادلىرىنى ئاڭلىغان بارلىق ئىسرائىللار بىزنىمۇ يەر يۇتۇپ كەتمىسۇن دەپ، قېچىپ كېتىشكەنىدى.

³⁵پەرۋەردىگار يەنە ئوت چۈشۈرۈپ، ئىسرىق سېلىۋاتقان 250 ئادەمنى كۆيدۈرۈپ ھالاك قىلدى. ³⁶پەرۋەردىگار مۇساغا:

³⁷_ روھانىي ھارۇننىڭ ئوغلى ئەلئازارغا ئېيتقىن، ئۇ ئىسرىقدانلارنى قالدۇق ئوتنىڭ ئىچىدىن ئېلىۋالسۇن. چۈنكى ئىسرىقدانلار مۇقەددەستۇر. چوغلارنى يىراقراق جايغا چېچىۋەتسۇن. ³⁸گۇناھى سەۋەبىدىن ھالاك بولغانلارنىڭ ئىسرىقدانلىرىنى سوقۇپ، نېپىزلىتىپ، قۇربانلىق سۇپىسىنىڭ ئۈستىنى قاپلىسۇن، چۈنكى ئىسرىقدانلاردا مەن پەرۋەردىگارغا ئىسرىق كۆيدۈرۈلگەندۇر، ئۇلار مۇقەددەستۇر. ئۇلار ئىسرائىللارغا ئىبرەت بولسۇن، _ دېدى.

³⁹شۇنىڭ بىلەن روھانىي ئەلئازار تۇچ ئىسرىقدانلارنى كۆيۈپ كەتكەن ئادەملەرنىڭ يېنىدىن يىغىۋالدى ھەمدە ئۇلارنى سوقۇپ، نېپىزلىتىپ، قۇربانلىق سۇپىسىنىڭ ئۈستىنى قاپلاتتى. ⁴⁰بۇلارنىڭ ھەممىسى پەرۋەردىگارنىڭ مۇساغا قىلغان ئەمرى بويىچە بولدى. مۇشۇ ئارقىلىق ئىسرائىللارغا ھارۇننىڭ ئەۋلادىدىن باشقا ھېچكىمنىڭ پەرۋەردىگارنىڭ ھۇزۇرىغا كىرىپ ئىسرىق سالسا بولمايدىغانلىقى ۋە ئۇلارنىڭ ئاقىۋىتىنىڭ كوراھ ۋە ئۇنىڭ شېرىكلىرىدەك بولىدىغانلىقى ھەققىدە ئىبرەت بېرىلدى.

⁴¹لېكىن ئەتىسى پۈتۈن ئىسرائىل خەلقى مۇسا ۋە ھارۇنغا نارازىلىق بىلدۈرۈپ:

_ سىلەر پەرۋەردىگارنىڭ ئادەملىرىنى ئۆلتۈردۈڭلار! _ دېدى.

⁴²خەلق مۇسا ۋە ھارۇنغا قارشى تۇرۇش ئۈچۈن يىغىلغاندا، ئۇلار بىردىنلا ئۇچرىشىش چېدىرىنى بۇلۇتنىڭ ئورىۋالغانلىقىنى ۋە پەرۋەردىگارنىڭ پارلاق نۇرىنىڭ نامايان بولغانلىقىنى كۆرۈشتى. ⁴³مۇسا بىلەن ھارۇن ئۇچرىشىش چېدىرى ئالدىغا كەلدى. ⁴⁴پەرۋەردىگار مۇساغا:

⁴⁵_ جامائەتتىن ئايرىلىپ چىقىڭلار. مەن ئۇلارنى بىراقلا ھالاك قىلىمەن، _ دېدى.

ئۇلار ئۆزلىرىنى يەرگە تاشلىدى. ⁴⁶ئاندىن مۇسا ھارۇنغا:

_ ئىسرىقدىنىڭنى ئېلىپ، ئۇنىڭغا قۇربانلىق سۇپىسىدىن چوغ ئېلىپ سالغىن ۋە ئۈستىگە ئىسرىق قويغىن، ئاندىن تېزلىك بىلەن جامائەتنى گۇناھلىرىدىن ساقىت قىلغىن. چۈنكى پەرۋەردىگار قەھر-غەزەپكە كەلدى، ۋابا باشلىنىدىغان بولدى، _ دېدى.

⁴⁷ھارۇن مۇسانىڭ دېگىنىدەك قىلىپ، ئىسرىقداننى ئېلىپ جامائەت ئارىسىغا يۈگۈرۈپ باردى. كىشىلەر ئارىسىدا ئاللىقاچان ۋابا تارقىلىشقا باشلىغانىدى. ھارۇن ئىسرىق سېلىپ، جامائەتنى گۇناھلىرىدىن ساقىت قىلىپ، ⁴⁸ئۆلۈكلەر بىلەن تىرىكلەرنىڭ ئوتتۇرىسىدا تۇردى. شۇنىڭ بىلەن ۋابا توختىدى. ⁴⁹لېكىن شۇ كۈنىلا كوراھ سەۋەبىدىن ئۆلگەنلەردىن باشقا 14,700 ئادەم ۋابا بىلەن جېنىدىن ئايرىلدى. ⁵⁰ۋابا توختىغاندىن كېيىن، ھارۇن ئۇچرىشىش چېدىرىنىڭ ئالدىدا تۇرغان مۇسانىڭ يېنىغا كەلدى.

17

ھارۇننىڭ تايىقىنىڭ بىخلىنىشى

¹پەرۋەردىگار مۇساغا مۇنداق دېدى:

²_ ئىسرائىللارغا ئېيتقىن، ھەربىر قەبىلىنىڭ باشلىقلىرى بىردىن جەمئىي 12 تاياق ئېلىپ كەلسۇن. تاياقلارغا قەبىلە باشلىقلىرىنىڭ ئىسمى يېزىلسۇن. ³لاۋىيلارنىڭ تايىقىغا ھارۇننىڭ ئىسمى يېزىلسۇن. ھەربىر قەبىلە باشلىقىنىڭ بىردىن تايىقى بولسۇن. ⁴ئۇلارنى سەن ئۇچرىشىش چېدىرى ئىچىدىكى ئەھدە ساندۇقىنىڭ ئالدىغا، يەنى مەن پەرۋەردىگار سىلەر بىلەن كۆرۈشىدىغان جاينىڭ ئالدىغا قويغىن. ⁵كىمنىڭ تايىقى بىخ چىقارسا، مەن تاللىغان كىشى شۇ بولىدۇ. مەن شۇ ئارقىلىق ئىسرائىللارنىڭ سىلەردىن ئاغرىنىشىنى توختىتىمەن.

⁶شۇنىڭ بىلەن مۇسا ئىسرائىللارنىڭ قەبىلە باشلىقلىرىنىڭ تاياقلىرىنى ئۆزىگە تاپشۇرۇپ بېرىشنى بۇيرۇدى. ھارۇننىڭ تايىقىمۇ شۇنىڭ ئىچىدە بولۇپ، جەمئىي 12 تاياق ئىدى. ⁷مۇسا تاياقلارنى ئەھدە چېدىرىنىڭ ئىچىدىكى ئەھدە ساندۇقىنىڭ ئالدىغا، يەنى پەرۋەردىگارنىڭ ھۇزۇرىغا قويدى.

⁸ئەتىسى مۇسا ئەھدە چېدىرىغا كىرىپ، لاۋىيلارغا تەۋە ھارۇننىڭ تايىقىنىڭ بىخلاپلا قالماي بەلكى غۇنچىلاپ، چېچەكلەپ ھەم باداملىغانلىقىنى كۆردى. ⁹مۇسا ھەممە تاياقلارنى ئۇچرىشىش چېدىرىدىن ئېلىپ چىقىپ، پۈتۈن ئىسرائىل خەلقىگە كۆرسەتتى. قەبىلە باشلىقلىرى ئۆز تاياقلىرىنى ئېلىشتى. ¹⁰پەرۋەردىگار مۇساغا:

_ ھارۇننىڭ تايىقىنى ئەھدە ساندۇقىنىڭ ئالدىغا قايتا ئاپىرىپ قويغىن. ئۇ قارشى تۇرغۇچىلارنى ئاگاھلاندۇرۇش ئۈچۈن شۇ يەردە تۇرسۇن. ئەمدى ئۇلارنىڭ ماڭا قارشى شىكايەتلىرى توختىسۇن، شۇندىلا ئۇلار ئۆلمەيدۇ، _ دېدى.

¹¹مۇسا پەرۋەردىگارنىڭ ئەمرىنى بەجا كەلتۈردى.

¹²ئىسرائىل خەلقى مۇساغا:

_ بىز ئۆلىدىغان بولدۇق! بىز تۈگەشتۇق، ھەممىمىز تۈگەشتۇق! ¹³پەرۋەردىگارنىڭ ئىبادەت چېدىرىغا يېقىنلاشقان ھەرقانداق بىر ئادەم ئۆلۈپ كەتكەندەك، بىزمۇ ئۆلەرمىزمۇ؟ _ دېيىشتى.

18

لاۋىيلار ۋە روھانىيلارنىڭ مەجبۇرىيەتلىرى

¹پەرۋەردىگار ھارۇنغا مۇنداق دېدى:

_ سەن ۋە ئوغۇللىرىڭ، شۇنداقلا لاۋىي قەبىلىسىدىكى قېرىنداشلىرىڭ ئىبادەت چېدىرى ھەققىدىكى ئەمرلىرىمگە خىلاپلىق قىلساڭلار، جاۋابكارلىققا تارتىلىسىلەر. روھانىيلار ۋەزىپە ئۆتەش جەرياندا ئۆتكۈزگەن سەۋەنلىكلىرى ئۈچۈن پەقەت سەن ۋە ئوغۇللىرىڭ جاۋابكارلىققا تارتىلىسىلەر.

²سەن ۋە ئوغۇللىرىڭ ئەھدە چېدىرىنىڭ ئالدىدا خىزمەتتە بولغىنىڭلاردا، لاۋىي قەبىلىسىدىكى قېرىنداشلىرىڭلارنى بىرگە ئېلىۋېلىپ، ئۆزۈڭلارغا ياردەملەشتۈرۈڭلار. ³ئۇلار سېنىڭ ۋە چېدىرنىڭ خىزمىتىدە بولسۇن. لېكىن ئۇلار چېدىرغا كىرىپ، چېدىرنىڭ ئىچىدىكى مۇقەددەس بۇيۇملارغا، شۇنداقلا قۇربانلىق سۇپىسىغا يېقىنلاشمىسۇن. بولمىسا ئۇلار ھەم سىلەر ھالاك بولىسىلەر. ⁴ئۇلار ساڭا ياردەملىشىپ، ئۇچرىشىش چېدىرىغا قاراشقا، چېدىرنىڭ بارلىق ئىشلىرىنى بىر تەرەپ قىلىشقا مەسئۇل بولسۇن. لاۋىيلاردىن باشقىلارنىڭ سىلەرگە يېقىنلىشىشىغا بولمايدۇ. ⁵سىلەر ئۇچرىشىش چېدىرى ۋە قۇربانلىق سۇپىسىغا قاراشقا مەسئۇل بولىسىلەر. سىلەر ئۆز مەجبۇرىيىتىڭلارنى ئادا قىلىپ، ئىسرائىللارغا يەنە غەزەپ قىلىشىمدىن ساقلىنىڭلار. ⁶مەن پەرۋەردىگار ئىسرائىللارنىڭ ئارىسىدىن قېرىنداشلىرىڭ بولغان لاۋىيلارنى تاللاپ، ئۇلارنى ساڭا ياردەمچى قىلىپ، ئۇچرىشىش چېدىرىغا قاراشقا مەسئۇل قىلدىم.

⁷قۇربانلىق سۇپىسى ۋە ئەڭ مۇقەددەس جايغا مۇناسىۋەتلىك روھانىيلىق ۋەزىپىسىگە پەقەت سەن ۋە ئوغۇللىرىڭ مەسئۇل بولىسىلەر. بۇ سىلەرنىڭ مەسئۇلىيىتىڭلار. چۈنكى مەن روھانىيلىق خىزمىتىنى سىلەرگە ھەدىيە قىلدىم. باشقىلار مۇقەددەس جايغا يېقىن بارسا، چوقۇم ئۆلتۈرۈلسۇن.

روھانىيلارنىڭ نېسىۋىسى

⁸پەرۋەردىگار ھارۇنغا مۇنداق دېدى:

_ سېنى ئىسرائىللار ماڭا سۇنغان ھەدىيەلەرگە قاراشقا مەسئۇل قىلدىم. ماڭا ئاتالغان ھەدىيەلەرنى ساڭا ۋە ئوغۇللىرىڭغا تەقدىم قىلىپ، سىلەرنىڭ ئېرىشىشكە تېگىشلىك بولغان نېسىۋەڭلار قىلدىم. بۇ سىلەرنىڭ مەڭگۈلۈك ئۈلۈشۈڭلاردۇر.

⁹ئىسرائىللار ماڭا ھەدىيە قىلغان ئەڭ مۇقەددەس نەرسىلەردىن مەيلى ئاشلىق ھەدىيەسى بولسۇن، مەيلى گۇناھ كەچۈرۈم قىلىنىش قۇربانلىقى بولسۇن، مەيلى ئەيىب قۇربانلىقى بولسۇن، ھەممىسىنىڭ كۆيدۈرۈلمىگەن قىسمى ساڭا ۋە ئەۋلادلىرىڭغا تەۋەدۇر. ¹⁰بۇ نەرسىلەرنى ئەڭ مۇقەددەس ھېسابلاپ، پەقەت ئەرلەر يېسۇن. بۇ نەرسىلەرنى مۇقەددەس بىلىڭلار.

¹¹ئىسرائىللارنىڭ ئېگىز كۆتۈرۈپ قىلغان ھەدىيەلىرى ساڭا مەنسۇپتۇر. مەن بۇلارنى ساڭا ۋە ئوغۇل-قىزلىرىڭغا تەقدىم قىلدىم. بۇ سىلەرنىڭ مەڭگۈلۈك ئۈلۈشۈڭلاردۇر. ئائىلەڭدىكى پاك بولغان كىشىلەرنىڭ ھەممىسى بۇنى يېسە بولىدۇ.

¹²ئسرائىللار ئالغان تۇنجى ھوسۇلدىن ماڭا ھەدىيە قىلغان ئەڭ ياخشى زەيتۇن يېغىنى، شارابلىرىنى ۋە ئاشلىقلىرىنى ساڭا تەقدىم قىلدىم. ¹³ئسرائىللار مەن پەرۋەردىگارغا ھەدىيە قىلغان بارلىق تۇنجى ئېلىنغان ھوسۇلىنىڭ ھەممىسى سېنىڭ بولسۇن. ئائىلەڭدىكى پاك بولغان ھەممە كىشىلەر ئۇنى يېسە بولىدۇ.

¹⁴ئىسرائىللار ماڭا ئاتىغان بارلىق نەرسىلەر ساڭا مەنسۇپ بولسۇن.

¹⁵ماڭا ھەدىيە قىلىنغان تۇنجى ئوغۇللار ۋە تۇنجى تۇغۇلغان ئەركەك ھايۋانلارمۇ ساڭا مەنسۇپ بولسۇن. لېكىن خەلق تۇنجى ئوغۇل ۋە ناپاك ھايۋاننىڭ تۇنجى ئەركەك پۇشتىنى سىلەرگە ھەق تۆلەپ، قايتۇرۇۋالسۇن. ¹⁶ئۇلار ئېيىغا توشقاندا، ھەربىرىدىن مۇقەددەس جاينىڭ ئۆلچەم بىرلىكى بويىچە 60 گىرام كۈمۈش قايتۇرۇۋېلىش ھەققى ئېلىپ، قايتۇرۇپ بېرىڭلار.

¹⁷ئەمما كالا، قوي ياكى ئۆچكىنىڭ تۇنجى تۇغۇلغانلىرىنى قايتۇرۇۋېلىشقا بولمايدۇ. ئۇلار مەن پەرۋەردىگارغا ئاتالغاندۇر. ئۇلارنىڭ قېنى قۇربانلىق سۇپىسىغا چېچىلسۇن. مايلىرى كۆيدۈرۈلۈپ، مەن پەرۋەردىگارنى مەمنۇن قىلىدىغان خۇش پۇراقلىق تائام ھەدىيەسى قىلىنسۇن. ¹⁸ئۇلارنىڭ گۆشى ئېگىز كۆتۈرۈلگەن تۆش ۋە ئوڭ يانپاش ھەدىيەلىرىگە ئوخشاش ساڭا مەنسۇپ بولسۇن.

¹⁹ئىسرائىللارنىڭ ماڭا ئاتاپ ئېلىپ كەلگەن ھەدىيەلىرىنىڭ ھەممىسىنى ساڭا ۋە سېنىڭ ئوغۇل-قىزلىرىڭغا مەنسۇپ قىلدىم. بۇ سىلەرنىڭ مەڭگۈلۈك ئۈلۈشۈڭلاردۇر. بۇ مېنىڭ ھۇزۇرۇمدا سەن ۋە سېنىڭ ئەۋلادلىرىڭ بىلەن تۈزگەن ۋە بىكار قىلىشقا بولمايدىغان مەڭگۈلۈك ئەھدەمدۇر.

لاۋىيلارنىڭ نېسىۋىسى

²⁰پەرۋەردىگار ھارۇنغا يەنە مۇنداق دېدى:

_ ئىسرائىللار ئىگە بولىدىغان زېمىندا سېنىڭ ئۈلۈشۈڭ بولمايدۇ. ئۇلارغا نېسىۋە قىلىپ بېرىلگەن زېمىندىمۇ سېنىڭ نېسىۋەڭ بولمايدۇ. چۈنكى مەن ئۆزۈم سېنىڭ ئىسرائىللار ئارىسىدىكى ئۈلۈشۈڭ ۋە نېسىۋەڭدۇرمەن. ²¹ئىسرائىللار تەقدىم قىلغان بارلىق ئوندىن بىر ئۈلۈش ھەدىيەلەرنى سىلەر لاۋىيلارنىڭ نېسىۋىسى بولسۇن دەپ، ئۇچرىشىش چېدىرىدىكى خىزمىتىڭلارنىڭ ھەققى قىلىپ بەردىم. ²²ھازىردىن باشلاپ لاۋىيلاردىن باشقا ھېچكىم ئۇچرىشىش چېدىرىغا يېقىنلاشمىسۇن. بولمىسا ئۇلار گۇناھ ئۆتكۈزۈپ، ئۆلۈمگە دۇچار بولىدۇ. ²³پەقەت لاۋىيلارلا ئۇچرىشىش چېدىرىنىڭ ئالدىدا خىزمەتتە بولىدۇ. ئۇلار ئۆز ۋەزىپىلىرىنى ئادا قىلىش جەريانىدا سادىر قىلغان سەۋەنلىكلىرىگە مەسئۇل بولىدۇ. بۇ سىلەرنىڭ ئەۋلادتىن ئەۋلادقىچە ئەمەل قىلىشىڭلارغا تېگىشلىك بولغان مەڭگۈلۈك بەلگىلىمىدۇر. لاۋىيلارنىڭ ئىسرائىللار ئارىسىدا نېسىۋىسى بولمايدۇ. ²⁴چۈنكى مەن ئىسرائىللارنىڭ ماڭا ئېلىپ كەلگەن ئوندىن بىر ئۈلۈش ھەدىيەسىنى لاۋىيلارنىڭ نېسىۋىسى قىلدىم. شۇڭا مەن «لاۋىيلارنىڭ ئىسرائىللار ئارىسىدا نېسىۋىسى بولمايدۇ» دەپ ئېيتتىم.

لاۋىيلارنىڭ ھەدىيە بېرىشى

²⁵پەرۋەردىگار مۇساغا مۇنداق دېدى:

²⁶_ سەن لاۋىيلارغا بۇ ئەمرنى يەتكۈزگىن: «ئەي لاۋىيلار، مەن پەرۋەردىگار سىلەرگە مەنسۇپ قىلىپ بەرگەن ئوندىن بىر ئۈلۈش نېسىۋەڭلارنى قوبۇل قىلغىنىڭلاردا، ئۇنىڭ ئوندىن بىر ئۈلۈشىنى ماڭا ھەدىيە قىلىڭلار. ²⁷مەن سىلەرنىڭ ھەدىيەڭلارنى ئىسرائىللارنىڭ خاماندىكى ئاشلىقى، ئۈزۈم ئېزىش كۆلچىكىدىكى شەربىتىدەك قوبۇل قىلىمەن. ²⁸سىلەر ئىسرائىللارنىڭ تەقدىم قىلغان ئوندىن بىر ئۈلۈش ھەدىيەسىنىڭ ئوندىن بىر ئۆلۈشىنى ماڭا تەقدىم قىلىڭلار. ماڭا بېغىشلىغان بۇ ھەدىيەنى روھانىي ھارۇنغا تاپشۇرۇڭلار. ²⁹سىلەر ئېرىشكەن بارلىق ھەدىيەلەرنىڭ ئەڭ ياخشىسىدىن ماڭا مەنسۇپ بولغان ئۈلۈشنى ماڭا ئاتاپ ھەدىيە قىلىڭلار.»

³⁰لاۋىيلارغا يەنە مۇنداق دەپ ئېيتقىن: «سىلەر مەن پەرۋەردىگارغا ئەڭ ياخشىسىنى سۇنغىنىڭلاردا، مەن بۇنى خاماندىن ياكى ئۈزۈم ئېزىش كۆلچىكىدىن كەلگەندەك قوبۇل قىلىمەن. ³¹قالغانلىرىنى سىلەر ۋە ئائىلەڭلاردىكىلەر نەدىلا يېسەڭلار بولىدۇ. چۈنكى ئۇ سىلەرنىڭ ئۇچرىشىش چېدىرىدا قىلغان خىزمىتىڭلارنىڭ ھەققىدۇر. ³²سىلەر ئەڭ ياخشىسىنى مەن پەرۋەردىگارغا ھەدىيە قىلىپ، قالغانلىرىنى يېسەڭلار، گۇناھكار بولمايسىلەر. ھەدىيە قىلىنغان مۇقەددەس نەرسىلەرنى بۇلغىماڭلار، بولمىسا ھالاك بولىسىلەر.»

19

پاكلىنىش سۈيى

¹پەرۋەردىگار مۇسا ۋە ھارۇنغا مۇنداق دېدى:

²_ ئىسرائىللار مەن ئەمر قىلغان بۇ قانۇنغا ئەمەل قىلسۇن. ئۇلارغا: «سىلەر بىزگە بېجىرىم، نۇقسانسىز ۋە تېخى بويۇنتۇرۇق سېلىنمىغان ياش بىر تورۇق ئىنەكنى ئېلىپ كېلىڭلار» دەپ ئېيتىڭلار. ³ئاندىن ئۇنى روھانىي ئەلئازارغا بېرىڭلار. ياش ئىنەك قارارگاھ سىرتىغا ئېلىپ چىقىلىپ، روھانىي ئەلئازارنىڭ ئالدىدا بوغۇزلانسۇن. ⁴روھانىي ئەلئازار بارمىقىنى ئۇنىڭ قېنىغا چىلاپ، قاننى ئۇچرىشىش چېدىرىنىڭ ئالدى تەرىپىگە قارىتىپ، يەتتە قېتىم چاچسۇن. ⁵ياش ئىنەك ئۇنىڭ كۆز ئالدىدا كۆيدۈرۈلسۇن. تېرىسى، گۆشى، قېنى ۋە ئۈچىيىمۇ كۆيدۈرۈلسۇن. ⁶روھانىي ئازراق قارىغاي شېخى، بىر تۇتام لېپەكگۈل ۋە توق قىزىل يىپنى ئېلىپ، كۆيۈۋاتقان ياش ئىنەكنىڭ ئۈستىگە تاشلىسۇن. ⁷ئۇنىڭدىن كېيىن روھانىي كىيىملىرىنى يۇيسۇن ۋە بويىنى سۇغا سالسۇن. شۇنىڭدىن كېيىن ئۇ قارارگاھىغا قايتىپ كەتسە بولىدۇ. لېكىن روھانىي كۈن پاتقۇچە يەنىلا ناپاكتۇر. ⁸ياش ئىنەكنى كۆيدۈرگەن كىشىمۇ كىيىملىرىنى يۇيسۇن ۋە بويىنى سۇغا سالسۇن، ئۇمۇ كۈن پاتقۇچە يەنىلا ناپاكتۇر. ⁹پاك بىر كىشى ياش ئىنەكنىڭ كۈلىنى يىغىپ، قارارگاھ سىرتىدىكى پاك بىر جايغا قويۇپ قويسۇن. بۇ كۈل ئىسرائىل خەلقىنىڭ پاكلىنىش سۈيىگە سېلىپ ئىشلىتىلىشى ئۈچۈن ساقلىنىدۇ ۋە گۇناھتىن پاكلىنىش ئۈچۈن ئىشلىتىلىدۇ. ¹⁰كۈلنى يىغقان كىشىمۇ ئوخشاشلا كىيىملىرىنى يۇيسۇن، ئۇمۇ كۈن پاتقۇچە ناپاكتۇر. بۇلار ئىسرائىللار ۋە ئۇلارنىڭ ئارىسىدا ياشايدىغان يات خەلقلەر ئۈچۈنمۇ ئەۋلادتىن ئەۋلادقىچە ئەمەل قىلىشقا تېگىشلىك بولىدىغان مەڭگۈلۈك بەلگىلىمىدۇر.

¹¹ھەرقانداق ئادەم جەسەتكە تەگسە، يەتتە كۈنگىچە ناپاكتۇر. ¹²ئۇ ئۈچىنچى ۋە يەتتىنچى كۈنى پاكلىنىش سۈيى بىلەن ئۆزىنى پاكلىسۇن. شۇندىلا ئۇ پاك بولىدۇ. مۇبادا ئۇ ئۈچىنچى ۋە يەتتىنچى كۈنلىرى ئۆزىنى پاكلىمىغان بولسا، ئۇ يەنىلا ناپاكتۇر. ¹³ھەرقانداق بىر ئادەم جەسەتكە تېگىپ كەتكەندىن كېيىن ئۆزىنى پاكلىمىغان بولسا، ئۇنداق ئادەم مەن پەرۋەردىگارنىڭ ئىبادەت چېدىرىنى بۇلغىغان ھېسابلىنىدۇ. بۇنداق ئادەم ئىسرائىللارنىڭ قاتارىدىن چىقىرىۋېتىلسۇن. چۈنكى پاكلىنىش سۈيى ئۇنىڭ ئۈستىگە سېپىلمىگەنلىكى ئۈچۈن، ئۇ تېخى ناپاكتۇر.

¹⁴ئەگەر بىرەرسى چېدىردا قازا قىلسا، تۆۋەندىكى قائىدە بويىچە ئىش كۆرۈلسۇن: ئەگەر ئادەم قازا قىلغاندا بىرەرسى شۇ چېدىردا بولسا ياكى بىرەرسى چېدىرغا سىرتتىن كىرسە، ئۇلار يەتتە كۈنگىچە ناپاكتۇر. ¹⁵قاپقىقى بار ھەرقانداق قاچا-قۇچا ئوچۇق قالسا ناپاكتۇر. ¹⁶ئەگەر بىر ئادەم سىرتتا قىلىچ بىلەن ئۆلتۈرۈلگەن ياكى ئۆز ئەجىلى بىلەن ئۆلگەن ھەرقانداق بىر ئادەمنىڭ جەسىتىگە ياكى سۆڭىكىگە ياكى قەبرىسىگە تەگكەن بولسا، ئوخشاشلا يەتتە كۈنگىچە ناپاكتۇر. ¹⁷بۇ ناپاك كىشىنىڭ پاكلىنىشى ئۈچۈن كۆيدۈرۈلگەن پاكلىنىش قۇربانلىقىنىڭ كۈلىدىن كۈپكە سېلىپ، ئۈستىگە پاكىز سۇ قۇيۇلسۇن. ¹⁸ئاندىن پاك بىر كىشى لېپەكگۈلنى ئۇ سۇغا چىلاپ، چېدىرغا ۋە ئۇنىڭ ئىچىدىكى بارلىق نەرسىلەرگە ھەمدە ئۇ يەردىكى ئادەملەرگە سەپسۇن. قىلىچ بىلەن ئۆلتۈرۈلگەن ياكى ئۆز ئەجىلى بىلەن ئۆلگەن ھەرقانداق بىر ئادەمنىڭ جەسىتىگە ياكى سۆڭىكىگە ياكى قەبرىسىگە تەگكەن ئادەمگىمۇ ئاشۇ سۇدىن سېپىلسۇن. ¹⁹پاك كىشى ناپاك كىشىگە ئۈچىنچى ۋە يەتتىنچى كۈنلىرى سۇ سەپسۇن. شۇنىڭ بىلەن ئۇ كىشى يەتتىنچى كۈنى پاكلىنىدۇ. پاكلانغان كىشى كىيىملىرىنى يۇيسۇن ۋە بويىنى سۇغا سالسۇن. شۇنداق قىلىپ، ئۇ كىشى شۇ كۈنى كېچىسى پاكلىنىدۇ.

²⁰ناپاك تۇرۇپ ئۆزىنى پاكلىمىغان ھەرقانداق كىشى خەلقىمنىڭ قاتارىدىن چىقىرىۋېتىلسۇن. چۈنكى ئۇ مەن پەرۋەردىگارنىڭ مۇقەددەس ئىبادەت چېدىرىنى بۇلغايدۇ. پاكلىنىش سۈيى ئۇنىڭغا سېپىلمىگەچكە ئۇ ناپاكتۇر. ²¹بۇ سىلەر ئەۋلادتىن ئەۋلادقىچە ئەمەل قىلىشقا تېگىشلىك بولىدىغان مەڭگۈلۈك بەلگىلىمىدۇر. پاكلىنىش سۈيىنى سەپكەن كىشىمۇ كىيىملىرىنى يۇيسۇن. پاكلىنىش سۈيىگە تەگكەن ھەرقانداق بىر كىشى كۈن پاتقۇچە ناپاكتۇر. ²²ناپاك كىشى تەگكەن ھەرقانداق نەرسە ناپاكتۇر. ئۇ كىشىگە تەگكەن ھەرقانداق كىشىمۇ كۈن پاتقۇچە ناپاكتۇر.

20

مۇسانىڭ تاشتىن سۇ چىقىرىشى

¹ئىسرائىل خەلقىنىڭ پۈتۈن جامائىتى زىن چۆلىگە 1-ئايدا^* يېتىپ كېلىپ، كادېش دېگەن جايدا تۇرۇپ قالدى. مەريەم شۇ يەردە قازا قىلىپ، دەپنە قىلىندى.

²ئۇ يەردە سۇ يوق ئىدى. شۇنىڭ بىلەن خەلق مۇسا ۋە ھارۇننىڭ ئالدىغا توپلاشتى. ³ئۇلار مۇسا بىلەن جېدەللىشىپ، ئۇنىڭغا مۇنداق دېيىشتى:

_ بىزمۇ قېرىنداشلىرىمىزدەك پەرۋەردىگار ئالدىدا ئۆلۈپ كەتسەك بوپتىكەن! ⁴سىلەر نېمە ئۈچۈن پەرۋەردىگارنىڭ خەلقىنى بۇ چۆلگە باشلاپ كەلدىڭلار؟ بىزنى ۋە ماللىرىمىزنى بۇ چۆلدە ئۆلسۇن دېگەنمىدىڭلار؟ ⁵بىزنى نېمە ئۈچۈن مىسىردىن ئېلىپ چىقىپ، بۇ ھالاكەتلىك يەرگە ئېلىپ كەلدىڭلار؟ بۇ جايدا نە ئاشلىق، نە ئەنجۈر دەرىخى، نە ئۈزۈم تېلى، نە ئانار دەرىخى بولسۇن، ھەتتا ئىچىدىغانغا سۇمۇ يوق!

⁶مۇسا بىلەن ھارۇن جامائەتتىن ئايرىلىپ، ئۇچرىشىش چېدىرىنىڭ ئالدىغا بېرىپ، ئۆزلىرىنى يەرگە تاشلىدى. پەرۋەردىگارنىڭ پارلاق نۇرى ئۇلارغا زاھىر بولدى. ⁷پەرۋەردىگار مۇساغا:

⁸_ تايىقىڭنى ئالغىن ۋە ئاكاڭ ھارۇن بىلەن بىرلىكتە جامائەتنى يىغقىن. ئۇلارنىڭ كۆز ئالدىدا ئۇ يەردىكى تاشقا بۇيرۇق بەرگىن، تاشتىن سۇ چىقىدۇ. سۇ چىققاندىن كېيىن، جامائەت ۋە ئۇلارنىڭ ماللىرى سۇ ئىچسە بولىدۇ، _ دېدى.

⁹مۇسا پەرۋەردىگارنىڭ ئېيتقىنى بويىچە ئەھدە ساندۇقى ئالدىدىن تايىقىنى ئالدى. ¹⁰ئۇ ھارۇن بىلەن بىرلىكتە جامائەتنى تاشنىڭ ئالدىغا يىغدى. مۇسا ئۇلارغا:

_ ئەي ئىسيانكارلار، ئەجەبا سىلەرگە قورام تاشتىن سۇ چىقىرىپ بېرىشىمىز كېرەكمۇ؟ _ دېدى.

¹¹ئاندىن مۇسا قولىنى كۆتۈرۈپ، تاياق بىلەن تاشنى ئىككى قېتىم ئۇرۇۋىدى، سۇ ئېتىلىپ چىقتى. جامائەت ۋە ئۇلارنىڭ ماللىرى سۇدىن ئىچىشتى. ¹²لېكىن پەرۋەردىگار مۇسا ۋە ھارۇنغا:

_ سىلەر ماڭا تولۇق ئىشەنمىدىڭلار، ئىسرائىللارنىڭ ئالدىدا مۇقەددەسلىكىمگە ھۆرمەت قىلمىدىڭلار، شۇڭا سىلەر خەلقنى مەن سىلەرگە ئاتا قىلىدىغان زېمىنغا باشلاپ بارالمايسىلەر، _ دېدى.

¹³بۇ يەر «مىرىبا سۈيى» [مەنىسى «جېدەللىشىش سۈيى»] دەپ ئاتالدى. چۈنكى بۇ يەردە ئىسرائىللار پەرۋەردىگار بىلەن جېدەللەشكەن ۋە پەرۋەردىگار ئۆزىنىڭ مۇقەددەسلىكىنى ئۇلارغا نامايان قىلغانىدى.

ئىدوم پادىشاھىنىڭ ئىسرائىللارغا يول بەرمەسلىكى

¹⁴مۇسا كادېشتىن ئىدوم پادىشاھىغا ئەلچىلەرنى ئەۋەتتى. ئەلچىلەر تۆۋەندىكى سۆزلەرنى ئىدوم پادىشاھىغا يەتكۈزدى:

«بۇ قېرىنداشلىرى ئىسرائىل خەلقىنىڭ سۆزلىرىدۇر: ‹سىلىنىڭ بىزنىڭ بېشىمىزغا كەلگەن بارلىق كۈلپەتلەردىن خەۋەرلىرى بار. ¹⁵بىزنىڭ ئاتا-بوۋىلىرىمىز مىسىرغا بېرىپ نۇرغۇن يىللار ياشىغانىدى. مىسىرلىقلار ئاتا-بوۋىلىرىمىزغا ۋە بىزگە زۇلۇم سالدى. ¹⁶بىز پەرۋەردىگارغا نالە-پەرياد قىلغانىدۇق، ئۇ نالىمىزنى ئاڭلاپ، بىر پەرىشتە ئەۋەتىپ، بىزنى مىسىردىن ئېلىپ چىقتى. ھازىر بىز سىلىنىڭ زېمىنلىرىنىڭ چېگراسىدىكى كادېشتا تۇرۇۋاتىمىز.

¹⁷بىزنىڭ سىلىنىڭ زېمىنلىرىدىن ئۆتۈۋېلىشىمىزغا يول قويغايلا. بىز ئېتىزلىقلىرىدىن ياكى ئۈزۈمزارلىقلىرىدىن ماڭمايمىز، قۇدۇقلىرىدىن سۇ ئىچمەيمىز. بىز زېمىنلىرىدىن ئۆتكۈچە چوڭ خانلىق يولدا ماڭىمىز، يولدىن چەتنەپ كەتمەيمىز.›»

¹⁸لېكىن ئىدوم پادىشاھى جاۋابەن مۇنداق دېدى:

_ سىلەر مېنىڭ زېمىنىمدىن ئۆتسەڭلار بولمايدۇ. ئەگەر شۇنداق قىلساڭلار، قىلىچىمىزنى سىلەرگە قارىتىپ، ھۇجۇمغا ئۆتىمىز.

¹⁹ئىسرائىللارنىڭ ئەلچىلىرى:

_ بىز پەقەتلا چوڭ يولدا ماڭىمىز. ئەگەر بىز ياكى چارۋىلىرىمىز سۇلىرىنى ئىچىپ سالساق، ھەققىنى بېرىمىز. بىز پەقەت ئۆتۈپ كېتىشنىلا سورايمىز، _ دېدى. ²⁰ئىدوم پادىشاھى:

_ سىلەرنى ئۆتكۈزمەيمىز، _ دېدى.

ئاندىن ئىدوم پادىشاھى ئۇلارغا قارشى زور، كۈچلۈك قوشۇن بىلەن ئاتلاندى. ²¹ئىدوم پادىشاھى ئىسرائىللارنىڭ ئۆز زېمىنىدىن ئۆتۈشىنى رەت قىلغاندىن كېيىن، ئۇلار ئايلىنىپ باشقا يول بىلەن ماڭدى.

ھارۇننىڭ ۋاپات بولۇشى

²²پۈتۈن ئىسرائىل خەلقى كادېشتىن چىقىپ، ھور تېغىغا كەلدى. ²³ئىدوم چېگراسىدىكى ھور تېغىدا پەرۋەردىگار مۇسا بىلەن ھارۇنغا مۇنداق دېدى:

²⁴_ ھارۇننىڭ ئالەمدىن ئۆتىدىغان ۋاقتى كەلدى. ئۇ مەن ئىسرائىللارغا ئاتا قىلىدىغان زېمىنغا كىرەلمەيدۇ. چۈنكى ھەر ئىككىڭلار «مىرىبا سۈيى»دە مېنىڭ ئەمرىمگە قارشى چىقتىڭلار. ²⁵ھارۇن ۋە ئۇنىڭ ئوغلى ئەلئازارنى ھور تېغىغا ئېلىپ چىققىن. ²⁶ھارۇننىڭ روھانىيلىق كىيىملىرىنى يېشىپ، ئوغلى ئەلئازارغا كىيدۈرگىن. شۇ جايدا ھارۇن ئالەمدىن ئۆتۈپ، بۇ دۇنيادىن كېتىدۇ.

²⁷مۇسا پەرۋەردىگارنىڭ ئېيتقىنىنى بەجا كەلتۈردى. ئۇلار پۈتۈن خەلقنىڭ كۆز ئالدىدا ھور تېغىغا چىقتى. ²⁸مۇسا ھارۇننىڭ روھانىيلىق كىيىملىرىنى يېشىپ، ئوغلى ئەلئازارغا كىيدۈردى. ئاندىن ھارۇن شۇ تاغ ئۈستىدە قازا قىلدى. كېيىن مۇسا بىلەن ئەلئازار تاغدىن قايتىپ چۈشتى. ²⁹پۈتۈن ئىسرائىل خەلقى ھارۇننىڭ قازا قىلغانلىقىنى بىلىپ، ئۇنىڭ ئۈچۈن ئوتتۇز كۈن ھازا تۇتتى.

21

ئاراد پادىشاھىنىڭ ۋەيران قىلىنىشى

¹نەگېب چۆللۈكىگە جايلاشقان ئارادنىڭ كەنئانلىق پادىشاھى ئىسرائىللارنىڭ ئاتارىمغا قاراپ كېلىۋاتقانلىقىنى ئاڭلاپ، ئۇلارغا قارشى ھۇجۇمغا ئۆتتى ۋە ئۇلارنىڭ بىر قىسمىنى ئەسىرگە ئالدى. ²شۇنىڭ بىلەن ئىسرائىللار پەرۋەردىگارغا: «ئەگەر سەن بۇ خەلقنى بىزنىڭ قولىمىزغا چۈشۈرۈپ بەرسەڭ، ئۇلارنى قىرغىن قىلىپ، شەھەرلىرىنى پۈتۈنلەي ۋەيران قىلىمىز» دەپ قەسەم قىلدى. ³پەرۋەردىگار ئىسرائىللارنىڭ ئۆتۈنۈشىنى ئاڭلاپ، كەنئانلارنى ئۇلارغا تاپشۇردى. ئۇلار كەنئانلارنى ۋە ئۇلارنىڭ شەھەرلىرىنى تەلتۆكۈس ۋەيران قىلدى. شۇڭا ئۇ جاي خورماھ [مەنىسى «ھالاكەت»] دەپ ئاتالدى.

تۇچ يىلان

⁴ئىسرائىللار ھور تېغىدىن قىزىل دېڭىزغا بارىدىغان يولغا چىقىپ، ئىدومدىن ئايلىنىپ ئۆتمەكچى بولدى. لېكىن كىشىلەر يولدا تاقەتسىزلىنىپ، ⁵خۇدا ۋە مۇسادىن ئاغرىنىشقا باشلىدى:

_ سەن نېمىشقا بىزنى مىسىردىن ئېلىپ چىقىپ، بۇ چۆلدە ئۆلۈمگە باشلايسەن؟ بۇ جايدا يا نان يوق، يا سۇ يوق! ئۇنىڭ ئۈستىگە، بىز بۇ ناچار ماننادىن تويۇپ كەتتۇق! _ دېدى.

⁶شۇنىڭ بىلەن پەرۋەردىگار ئۇلارنىڭ ئارىسىغا زەھەرلىك يىلانلارنى ئەۋەتتى. يىلانلار نۇرغۇن ئىسرائىللارنى چېقىپ ئۆلتۈردى. ⁷خەلق مۇسانىڭ ئالدىغا كېلىپ:

_ بىز سەن ۋە پەرۋەردىگاردىن ئاغرىنىپ، گۇناھ قىلدۇق. پەرۋەردىگاردىن يىلانلارنى بىزدىن يىراق قىلىشىنى تىلەپ، دۇئا قىلغايسەن، _ دېدى.

شۇنىڭ بىلەن مۇسا خەلق ئۈچۈن دۇئا قىلدى. ⁸پەرۋەردىگار مۇساغا مۇنداق دېدى:

_ يىلاندىن بىرنى ياساپ، خادىنىڭ ئۈستىگە ئورناتقىن. يىلان چاققان ھەرقانداق كىشى ئۇنىڭغا قارىسا ھايات قالىدۇ.

⁹شۇڭا مۇسا تۇچتىن بىر يىلان ياساپ، ئۇنى خادىنىڭ ئۈستىگە ئورناتتى. شۇنىڭدىن كېيىن يىلان چېقىۋالغان ئادەم تۇچتىن ياسالغان يىلانغا قاراپ، ھايات قالدى.

موئاب تۈزلەڭلىكىگە سەپەر

¹⁰ئىسرائىللار يەنە سەپەرگە ئاتلىنىپ، ئوبوتتا قارارگاھ قۇردى. ¹¹ئاندىن ئۇلار ئوبوتتىن چىقىپ، ئابارىم تاغلىرىدىكى ئىيىمغا كەلدى ۋە موئابنىڭ شەرقىي چېگراسىنىڭ ئۇدۇلىدىكى چۆلدە قارارگاھ قۇردى. ¹²ئۇ جايدىن ئايرىلىپ، زەرەد جىلغىسىدا قارارگاھ قۇردى. ¹³ئاندىن ئۇ جايدىن ئايرىلىپ، ئارنون دەرياسىنىڭ قارشى قىرغىقىدا قارارگاھ قۇردى. بۇ جاي ئامورلارنىڭ زېمىنىغا تۇتىشىدىغان چۆلدە ئىدى. ئارنون دەرياسى موئابنىڭ چېگراسى بولۇپ، موئاب بىلەن ئامورلارنىڭ ئوتتۇرىسىدا ئىدى. ¹⁴شۇڭا بۇ جايلار «پەرۋەردىگارنىڭ جەڭنامىسى»گە پۈتۈلگەنىدى. ئۇلار: «... سۇفاھتىكى ۋاھېب بازىرى، ئارنوننىڭ چوڭقۇر جىلغىلىرى، ¹⁵ئار يېزىسىغا يېتىپ بارىدىغان ۋە موئاب چېگراسىغا سوزۇلىدىغان جىلغىلارنىڭ باغرىلىرى...» قاتارلىق جايلار ئىدى.

¹⁶ئۇلار ئۇ جايدىن داۋاملىق ئىلگىرىلەپ بەئەرگە [مەنىسى «قۇدۇق»] باردى. بۇ يەر پەرۋەردىگار مۇساغا: «خەلقنى يىغقىن، مەن ئۇلارغا سۇ بېرىمەن» دېگەن يەر ئىدى. ¹⁷ئۇ چاغدا ئىسرائىللار تۆۋەندىكى ناخشىنى ئېيتقانىدى:

«ئەي قۇدۇق، ئېتىلىپ چىققاي سۇلىرىڭ،

كۈيلىگەيمىز بىز سېنى،

¹⁸ئەل باشچىلىرى، ئەل سەركىلىرى كولاپ سېنى،

سەلتەنەت ھاسىلىرىدا قازغانىدى.»

ئاندىن ئۇلار چۆلدىن چىقىپ، ماتتاناغا باردى. ¹⁹ماتتانادىن ناخالىئېلغا، ناخالىئېلدىن باموتقا، ²⁰باموتتىن موئاب زېمىنىغا، يەنى چۆلنى كۆرگىلى بولىدىغان پىسگاھ تېغىنىڭ بويىدىكى جىلغىغا يېتىپ باردى.

سىخون ۋە ئوگ پادىشاھلارنىڭ تارمار قىلىنىشى

²¹ئىسرائىللار ئامورلارنىڭ پادىشاھى سىخونغا ئەلچى ئەۋەتىپ:

²²«بىزنىڭ زېمىنلىرىدىن ئۆتۈشىمىزگە يول قويغان بولسىلا. بىز ئېتىزلىقلىرىدىن ياكى ئۈزۈمزارلىقلىرىدىن ماڭمايمىز، قۇدۇقلىرىدىن سۇ ئىچمەيمىز. بىز تاكى سىلىنىڭ زېمىنلىرىدىن ئۆتۈپ بولغۇچە، پەقەت چوڭ خانلىق يولدىلا ماڭىمىز» دېدى.

²³لېكىن سىخون ئىسرائىللارنىڭ ئۆزىنىڭ زېمىنىدىن ئۆتۈشىگە رۇخسەت قىلمىدى. ئۇ ئۆزىنىڭ بارلىق لەشكەرلىرىنى يىغىپ، چۆلگە بېرىپ، ياھاز دېگەن جايدا ئىسرائىللارغا ھۇجۇم قىلدى. ²⁴ئىسرائىللار پادىشاھ سىخوننى ئۆلتۈرۈپ، ئۇنىڭ ئارنون دەرياسىدىن ياببوق دەرياسىغىچە بولغان زېمىنىنى تارتىۋېلىپ، مۇداپىئەسى كۈچلۈك بولغان ئاممونلارنىڭ چېگراسىغىچە يېتىپ باردى. ²⁵ئىسرائىللار ئامورلارنىڭ بارلىق شەھەرلىرىنى، جۈملىدىن خەشبون ۋە ئەتراپىدىكى يېزا-قىشلاقلارنى ئىگىلىدى ۋە ئۇ يەرلەرگە ئولتۇراقلاشتى. ²⁶خەشبون ئامورلارنىڭ پادىشاھى سىخوننىڭ شەھىرى بولۇپ، سىخون موئابلارنىڭ ئاۋۋالقى پادىشاھى بىلەن ئۇرۇشۇپ، ئۇنىڭ ئارنون دەرياسىغىچە بولغان بارلىق زېمىنىنى ئىگىلىۋالغانىدى. ²⁷شۇڭا بەزىلەر بۇ توغرۇلۇق مۇنداق قوشاق توقۇغانىدى:

«خەشبون شەھىرىگە كېلىپ، ئۇنى قايتا قۇرسۇن،

سىخوننىڭ شەھىرى قايتا بىنا بولسۇن.

²⁸يالقۇن خەشبوندىن چىقتى،

سىخون شەھىرىدىن ئاتەش ياندى.

موئابنىڭ ئار شەھىرىنى يالماپ،

ئارنون ئېگىزلىكىنىڭ پۇقرالىرىنى كۆيدۈردى.

²⁹ھالىڭلارغا ۋاي، ئەي موئابلار!

ئاھ كىموش ئىلاھىنىڭ خەلقى، تۈگەشتىڭلار ئەمدى!

ئىلاھىڭلار ئوغۇللىرىنىڭ قاچاق بولۇشىنى توسالمىدى،

ئىلاھىڭلار قىزلىرىنىڭ تۇتقۇن بولۇشىنى توسالمىدى،

ئۇلار ئامور پادىشاھى سىخوننىڭ بولدى.

³⁰بىز ئۇلارنى قىرىپ تاشلىدۇق،

خەشبوننى ۋەيران قىلدۇق تاكى دىبونغىچە.

پايخان قىلدۇق ئۇلارنى تاكى نوفاخقىچە،

نوفاختىن ھەتتا مېدىباغىچە.»

³¹شۇنداق قىلىپ، ئىسرائىللار ئامورلارنىڭ زېمىنىغا ئولتۇراقلاشتى. ³²مۇسا يازېر شەھىرىنى چارلاشقا ئادەم ئەۋەتكەندىن كېيىن، ئىسرائىللار ئۇنىڭ ئەتراپىدىكى يېزا-قىشلاقلارنى ئىگىلىدى ۋە ئۇ جايدىكى ئامورلارنى قوغلاپ چىقاردى. ³³ئاندىن ئىسرائىللار ئارقىسىغا يېنىپ، باشانغا قاراپ يول ئالدى. باشان پادىشاھى ئوگ پۈتۈن لەشكەرلىرىنى باشلاپ، ئەدرەئىدە ئۇلار بىلەن ئۇرۇش قىلماقچى بولدى. ³⁴پەرۋەردىگار مۇساغا مۇنداق دېدى:

_ ئۇنىڭدىن قورقمىغىن، چۈنكى مەن ئۇنى ۋە ئۇنىڭ بارلىق لەشكەرلىرىنى، ھەمدە ئۇنىڭ زېمىنلىرىنى سېنىڭ قولۇڭغا تاپشۇرىمەن. خەشبوندا ھۆكۈمرانلىق قىلغان ئامورلارنىڭ پادىشاھى سىخونغا قانداق قىلغان بولساڭ، ئۇنىڭغىمۇ شۇنداق قىلغىن.

³⁵شۇنىڭ بىلەن ئىسرائىللار ئوگنى ئوغۇللىرى ۋە پۈتۈن لەشكەرلىرى بىلەن قوشۇپ تارمار قىلدى. ئۇلاردىن ھېچكىمنى ئامان قويمىدى، ھەمدە ئۇنىڭ زېمىنلىرىنى ئىگىلىدى.

22

موئاب پادىشاھىنىڭ بىلئامنى چاقىرتىشى

¹ئىسرائىللار موئاب تۈزلەڭلىكىگە يېتىپ بېرىپ، ئىئوردان دەرياسىنىڭ شەرقىگە، يەنى ئېرىخا شەھىرىنىڭ قارشى تەرىپىدە قارارگاھ قۇردى. ²زىپپورنىڭ ئوغلى، يەنى موئابنىڭ پادىشاھى بالاق ئىسرائىللارنىڭ ئامورلارنى قىرغىن قىلغانلىقىدىن خەۋەر تاپقانىدى. ³ئىسرائىللارنىڭ شۇنچە كۆپلۈكىدىن موئابلار قورقۇنچتا قالدى. ۋەھىمىدە قالغان موئابلار ⁴مىديانلارنىڭ ئاقساقاللىرىغا:

_ خۇددى كالىلار ئوتلاقتىكى ھەممە چۆپلەرنى يەۋەتكەندەك، بۇ بىر توپ ئادەملەر ئەتراپىمىزدىكى ھەممە نەرسىنى يالماپ يۇتۇۋېتىدىغان بولدىغۇ ئاخىر، _ دېيىشتى.

بۇ چاغدا زىپپورنىڭ ئوغلى بالاق، يەنى موئابنىڭ پادىشاھى ⁵ئاماۋ زېمىنىدىكى فىرات دەرياسىنىڭ بويىغا جايلاشقان پىتور شەھىرىدە ياشايدىغان بىئورنىڭ ئوغلى بىلئامغا ئەلچى ئەۋەتىپ، تۆۋەندىكى خەۋەرنى يەتكۈزمەكچى بولدى:

«مىسىردىن چىققان بىر خەلق جاھاننى قاپلاپ، بېسىپ كەلدى. ئۇلار قارشى تەرىپىمگە كېلىپ ئورۇنلاشتى. ⁶ئۇلار مەندىن قۇدرەتلىك ئىكەن، مەن ئۈچۈن ئۇلارنى قارغىشىڭنى ئۆتۈنىمەن. شۇنداق بولغاندىلا، بەلكىم مەن ئۇلارنى مەغلۇپ قىلىپ، قوغلىۋېتەلەرمەن. بىلىمەن، سەن كىمگە بەخت تىلىسەڭ، شۇ بەختكە ئېرىشىدۇ، كىمنى قارغىساڭ، شۇ قارغىشقا قالىدۇ.»

⁷موئاب ۋە مىديانلارنىڭ ئەلچىلىرى بولغان ئاقساقاللار بىلئامغا سوۋغا قىلماقچى بولغان ئالتۇن-كۈمۈشلەرنى ئېلىپ يولغا چىقتى. ئۇلار بىلئامنىڭ قېشىغا يېتىپ كېلىپ، بالاقنىڭ سۆزلىرىنى ئۇنىڭغا يەتكۈزدى. ⁸بىلئام ئۇلارغا:

_ بۈگۈن كېچە مۇشۇ يەردە قونۇڭلار. پەرۋەردىگار ماڭا نېمە دېسە، مەن سىلەرگە شۇ بويىچە جاۋاب بېرىمەن، _ دېدى.

موئابتىن كەلگەن ئەلچىلەر بىلئامنىڭ يېنىدا قالدى. ⁹خۇدا بىلئامغا زاھىر بولۇپ، ئۇنىڭدىن:

_ بۇلار كىم؟ _ دەپ سورىدى. ¹⁰بىلئام جاۋاب بېرىپ:

_ بۇلار زىپپورنىڭ ئوغلى، يەنى موئابنىڭ پادىشاھى بالاقنىڭ ئەلچىلىرىدۇر. ئۇلارنىڭ ئېيتىشىچە، ¹¹مىسىردىن چىققان بىر خەلق جاھاننى قاپلاپ كېتىپتۇ. بالاق مېنىڭ ئۇ خەلقنى قارغىشىمنى ئۆتۈنۈپتۇ. شۇنداق بولغاندا، پادىشاھ بالاق ئۇلارنى مەغلۇپ قىلىپ، ئۇلارنى قوغلىۋېتەلىشى مۇمكىن ئىكەن، _ دېدى. ¹²خۇدا بىلئامغا مۇنداق دېدى:

_ سەن ئۇلار بىلەن بىرگە بېرىپ، ئۇ خەلقنى قارغىساڭ بولمايدۇ. چۈنكى ئۇ خەلق مەن بەخت ئاتا قىلغان خەلقتۇر.

¹³ئىككىنچى كۈنى ئەتىگەندە بىلئام بالاقنىڭ ئەلچىلىرىگە:

_ سىلەر يۇرتۇڭلارغا قايتىڭلار، سىلەر بىلەن بىرگە بېرىشىمغا پەرۋەردىگار رۇخسەت قىلمىدى، _ دېدى.

¹⁴موئابنىڭ ئەلچىلىرى قايتىپ بېرىپ، بالاققا:

_ بىلئام بىز بىلەن بىرگە كېلىشكە ئۇنىمىدى، _ دېدى.

¹⁵بالاق ئالدىنقى قېتىمدىن ھەم كۆپ، ھەم ئابرۇيلۇق بولغان ئەلچىلەرنى يەنە ئەۋەتتى. ¹⁶ئۇلار بىلئامنىڭ يېنىغا بېرىپ، ئۇنىڭغا:

_ زىپپورنىڭ ئوغلى بالاق سىزنى مەيلى قانداق قىلمىسۇن، چوقۇم كەلسۇن! ¹⁷مەن ئۇنى مەردلەرچە تارتۇقلايمەن. ئۇ خالىغىنىنى ئالسۇن، پەقەت ئۇنىڭ ئاشۇ خەلقنى قارغىشىنىلا ئۆتۈنىمەن، _ دېدى. ¹⁸بىلئام جاۋابەن:

_ بالاق خەزىنىسىدىكى بارلىق ئالتۇن-كۈمۈشلەرنى ماڭا بەرگەن تەقدىردىمۇ، مەن پەرۋەردىگارىم خۇدانىڭ ئەمرىسىز ھېچقانداق بىر ئىش قىلمايمەن. ¹⁹سىلەر بۇ يەردە قونۇپ قېلىڭلار. پەرۋەردىگارنىڭ يەنە قانداق تاپشۇرۇقلىرىنىڭ بارلىقىغا قاراپ باقايلى، _ دېدى.

²⁰شۇ كېچىسى خۇدا بىلئامغا زاھىر بولدى ۋە مۇنداق دېدى:

_ بۇ كىشىلەر سېنى تەكلىپ قىلىپ كەلگەنىكەن، ئۇلار بىلەن بىرگە بارساڭمۇ بارغىن، لېكىن پەقەت مېنىڭ دېگىنىم بويىچە ئىش قىلغىن.

²¹بىلئام سەھەر تۇرۇپ، ئېشىكىنى توقۇپ، موئابنىڭ ئەلچىلىرى بىلەن بىرگە يۈرۈپ كەتتى.

²²بىلئام ماڭغاندىن كېيىن، خۇدانىڭ غەزىپى كەلدى. بىلئام ئېشىكىنى مىنىپ، ئىككى خىزمەتكارىنى ئەگەشتۈرۈپ يولدا كېتىۋاتاتتى. پەرۋەردىگارنىڭ پەرىشتىسى ئۇنىڭ يولىنى توستى. ²³ئېشەك پەرۋەردىگارنىڭ پەرىشتىسىنىڭ قولىغا قىلىچ ئېلىپ يولنى توسۇپ تۇرغانلىقىنى كۆرۈپ، يولدىن چەتنەپ ئېتىزلىققا كىرىپ كەتتى. بىلئام ئېشەكنى ئۇرۇپ يولغا قايتۇرۇپ كەلدى. ²⁴پەرۋەردىگارنىڭ پەرىشتىسى ئىككى ئۈزۈمزارلىقنىڭ ئارىسىدىكى بىر تار چىغىر يولدا تۇراتتى، ئىككى تەرىپى تام ئىدى. ²⁵ئېشەك پەرۋەردىگارنىڭ پەرىشتىسىنى كۆرۈپ، تام تەرەپكە قىستىلىپ مېڭىپ، بىلئامنىڭ پۇتىنى يارىلاندۇرۇپ قويدى. بىلئام يەنە ئېشەكنى ئۇردى. ²⁶پەرۋەردىگارنىڭ پەرىشتىسى ئالدىغىراق بېرىپ، يولنىڭ تېخىمۇ تار يېرىدە تۇردى. ئىككى تەرىپىدە ئادەم ئۆتكۈدەك يەر يوق ئىدى. ²⁷ئېشەك پەرۋەردىگارنىڭ پەرىشتىسىنى كۆرۈپ، يەردە يېتىۋالدى. بىلئام غەزەپلىنىپ، ئېشەكنى ھاسىسى بىلەن ئۇردى. ²⁸پەرۋەردىگار ئېشەكنى زۇۋانغا كەلتۈرۈپ، بىلئامغا:

_ سەن مېنى ئۈچ قېتىم ئۇردۇڭ، مەن قانداق خاتالىق ئۆتكۈزدۈم، _ دېگۈزدى. ²⁹بىلئام:

_ سەن مېنى ئەخمەق قىلدىڭ، ئەگەر قىلىچىم بولغان بولسا، سېنى ھازىرلا ئۆلتۈرۈۋېتەتتىم، _ دېدى. ³⁰ئېشەك:

_ مەن سېنىڭ ئۇزۇندىن بېرى مىنىپ يۈرگەن ئېشىكىڭمەن، مەن بۇرۇن مۇشۇنداق قىلىپ باققانمىدىم؟ _ دەپ سورىدى. بىلئام جاۋاب بېرىپ:

_ ياق، _ دېدى.

³¹دەل شۇ چاغدا پەرۋەردىگار بىلئامنىڭ كۆزىنى روشەنلەشتۈردى. بىلئام پەرۋەردىگارنىڭ پەرىشتىسىنىڭ يولدا قىلىچ تۇتۇپ تۇرغانلىقىنى كۆرۈپ، يەرگە باش قويۇپ سەجدە قىلدى. ³²پەرۋەردىگارنىڭ پەرىشتىسى بىلئامغا مۇنداق دېدى:

_ ئېشىكىڭنى ئۈچ قېتىم ئۇرغىنىڭ توغرىمۇ؟ مەن ئالايىتەن سېنى توسقىلى كەلدىم، چۈنكى سېنىڭ يولۇڭ گۇناھ يولىدۇر. ³³ئېشىكىڭ مېنى كۆرۈپ، ئۈچ قېتىم يولدىن چەتنىدى. بولمىسا ئاللىقاچان سېنى ئۆلتۈرۈپ، ئېشەكنى قويۇۋەتكەن بولار ئىدىم.

³⁴بىلئام پەرۋەردىگارنىڭ پەرىشتىسىگە مۇنداق دېدى:

_ مەن گۇناھ قىلدىم، سېنىڭ يول توسۇپ تۇرغانلىقىڭنى بىلمەپتىمەن. ئەگەر سەن مېنىڭ بېرىشىمدىن خۇرسەن بولمىساڭ، مەن ھازىرلا قايتىپ كېتەي.

³⁵پەرۋەردىگارنىڭ پەرىشتىسى:

_ بۇلار بىلەن بىرگە بارغىن، لېكىن پەقەت مېنىڭ ئېيتقىنىمنى ئېيتقىن، _ دېدى.

شۇنىڭ بىلەن بىلئام بالاقنىڭ ئەلچىلىرى بىلەن بىرگە يۈرۈپ كەتتى.

³⁶بالاق بىلئامنىڭ كەلگەنلىكىنى ئاڭلاپ، موئابتىكى ئارنون دەرياسى بويىغا جايلاشقان چېگرا شەھەرگە كېلىپ كۈتۈۋالدى. ³⁷بالاق بىلئامدىن:

_ ئالدىنقى قېتىم مەن سېنىڭ چوقۇم كېلىشىڭنى ئۆتۈنگەنىدىم. سەن نېمىشقا كەلمىدىڭ؟ ئەجەبا، سېنى مەردلەرچە تارتۇقلىيالماسمىدىم؟ _ دەپ سورىدى. ³⁸بىلئام مۇنداق دېدى:

_ مانا، مەن ھازىر كەلدىم. لېكىن مەن ئۆزۈم خالىغانچە سۆزلىيەلمەيمەن، پەقەت خۇدانىڭ ئېيتقىنى بويىچىلا سۆزلەيمەن، _ دېدى.

³⁹بالاق بىلەن بىلئام بىرلىكتە قىريات-خۇزوت شەھىرىگە كەلدى. ⁴⁰بالاق ئۇ يەردە كالا ۋە قويلارنى قۇربانلىق قىلىپ، بىلئام ۋە ئۇنى ئېلىپ كەلگەن ئەلچىلەرگە سۇندى. ⁴¹ئىككىنچى كۈنى سەھەردە بالاق بىلئامنى ئەگەشتۈرۈپ، باموت-بائالغا كەلدى. ئۇ يەردىن بىر قىسىم ئىسرائىللارنى كۆرگىلى بولاتتى.

23

بىلئامنىڭ بىرىنچى بايانى

¹بىلئام بالاققا:

_ بۇ يەرگە مەن ئۈچۈن يەتتە قۇربانلىق سۇپىسى ياسىتىپ، يەتتە تۇياق بۇقا ۋە يەتتە تۇياق قوچقار تەييارلىغىن، _ دېدى.

²بالاق بىلئامنىڭ دېگىنى بويىچە قىلدى. ئۇلار قۇربانلىق سۇپىلىرىدا بىردىن بۇقا ۋە بىردىن قوچقار قۇربانلىق قىلدى. ³ئاندىن بىلئام بالاققا:

_ سەن قۇربانلىق سۇپىسىنىڭ يېنىدا قالغىن، مەن ئالدى تەرەپكە باراي، بەلكىم پەرۋەردىگار مەن بىلەن كۆرۈشۈپ قالار. پەرۋەردىگار ماڭا نېمە دېسە، مەن شۇنى ساڭا يەتكۈزىمەن، _ دېدى ۋە بىر تاقىر تاغنىڭ ئۈستىگە چىقتى.

⁴خۇدا بىلئامنىڭ ئالدىدا زاھىر بولدى. بىلئام ئۇنىڭغا:

_ مەن يەتتە قۇربانلىق سۇپىسى تەييارلاپ، ھەربىرىدە بىر تۇياقتىن بۇقا، بىر تۇياقتىن قوچقار قۇربانلىق قىلدىم، _ دېدى.

⁵پەرۋەردىگار بىلئامغا نېمە دېيىشى كېرەكلىكىنى ئېيتىپ بولغاندىن كېيىن:

_ سەن بالاقنىڭ قېشىغا قايتىپ بېرىپ، دېگەنلىرىمنى ئۇنىڭغا يەتكۈزگىن، _ دېدى.

⁶بىلئام قايتىپ بارغاندا، بالاق موئابنىڭ بارلىق ئەمەلدارلىرى بىلەن بىرلىكتە قۇربانلىق سۇپىسىنىڭ يېنىدا ئىدى. ⁷بىلئام تۆۋەندىكىلەرنى بايان قىلدى:

«موئاب پادىشاھى بالاق مېنى ئاررامدىن ئېلىپ كەلدى،

ئۇ مېنى شەرقىي تاغلاردىن تەكلىپ قىلدى.

ئۇ ماڭا: ‹ياقۇپ ئەۋلادلىرىنى قارغىغىن،

ئىسرائىللارغا لەنەت ئوقۇغىن!› دېدى.

⁸لېكىن خۇدا قارغىمىسا،

مەن قانداق قارغىيالايمەن؟

پەرۋەردىگار لەنەتلىمىسە،

مەن قانداق لەنەتلىيەلەيمەن؟

⁹مەن ئېگىز قىيا تاشلاردىن ئۇلارغا نەزەر سالدىم،

ئېگىز تۆپىلىكلەردىن ئۇلارغا باقتىم.

ئۇلار ئايرىم ياشايدىغان خەلقتۇر،

ئۇلار ‹باشقىلارغا ئەسلا ئوخشىمايمىز› دەپ ئويلايدۇ.

¹⁰ياقۇپنىڭ ئەۋلادلىرى خۇددى چاڭ-توزاندەك كۆپتۇر،

كىم ئۇلارنىڭ سانىنى ئالالايدۇ؟

كىم ئىسرائىللارنىڭ تۆتتىن بىرىنى ساناپ چىقالايدۇ؟

مەن ئۇلارغا ئوخشاش دۇرۇس ئادەم بولۇپ ئالەمدىن ئۆتەي،

ئاخىرىتىم خۇددى ئۇلارنىڭكىدەك بولسۇن.»

¹¹بالاق بىلئامغا:

_ نېمە ئىش قىلىۋاتىسەن؟ مەن سېنى دۈشمەنلىرىمنى قارغاشقا ئەكەلسەم، سەن ئۇلارغا بەخت تىلەۋاتىسەنغۇ! _ دېدى. ¹²بىلئام مۇنداق دېدى:

_ پەرۋەردىگار ماڭا دېيىشكە بۇيرۇغان سۆزلەرنى دېمەسلىكىمگە نېمە ھەددىم؟

بىلئامنىڭ ئىككىنچى بايانى

¹³بالاق مۇنداق دېدى:

_ يۈر، مەن بىلەن باشقا يەرگە بارغىن. ئۇ يەردىن باشقا ئىسرائىللارنى كۆرەلەيسەن. سەن شۇ يەردە مەن ئۈچۈن ئۇلارنى قارغىغىن.

¹⁴ئۇ بىلئامنى پىسگاھ تېغىنىڭ زۇفىم ئېگىزلىكىگە ئېلىپ چىقتى. ئۇ يەردە يەتتە قۇربانلىق سۇپىسى ياسىتىپ، ھەربىر قۇربانلىق سۇپىسىدا بىردىن بۇقا ۋە بىردىن قوچقار قۇربانلىق قىلدى. ¹⁵بىلئام بالاققا:

_ سەن قۇربانلىق سۇپىسىنىڭ يېنىدا قالغىن. مەن نېرىراق يەرگە بېرىپ، پەرۋەردىگار بىلەن كۆرۈشىمەن، _ دېدى.

¹⁶پەرۋەردىگار ئۇنىڭ ئالدىدا زاھىر بولۇپ، بىلئامغا نېمە دېيىشى كېرەكلىكىنى ئېيتىپ:

_ سەن بالاقنىڭ قېشىغا قايتىپ بېرىپ، دېگەنلىرىمنى ئۇنىڭغا يەتكۈزگىن، _ دېدى. ¹⁷بىلئام بالاقنىڭ قېشىغا قايتىپ بېرىپ، ئۇنىڭ موئاب ئەمەلدارلىرى بىلەن قۇربانلىق سۇپىسىنىڭ يېنىدا تۇرغانلىقىنى كۆردى.

بالاق:

_ پەرۋەردىگار نېمە دېدى؟ _ دەپ سورىدى. ¹⁸بىلئام تۆۋەندىكىلەرنى بايان قىلدى:

«ئى بالاق، كۆڭۈل قويۇپ ئاڭلا،

ئى زىپپورنىڭ ئوغلى بالاق، سۆزلىرىمگە قۇلاق سال.

¹⁹خۇدا ئىنسان ئەمەس، ئۇ يالغان سۆزلىمەس،

خۇدا ئىنساننىڭ بالىسىدەك ئەمەس، ئۇ قارارىنى ئۆزگەرتمەس.

ئۇ دېگىنىنى قىلماي قويماس،

ۋەدىسىنى ئورۇندىماي قالماس.

²⁰بەخت تىلەشكە ئەمر ئالدىم،

ئۇ تىلىگەن بەختنى مەن ئۆزگەرتىشكە ئىمكانىم يوق.

²¹ياقۇپنىڭ ئەۋلادلىرىغا كۈلپەت چۈشمەس،

ئىسرائىللار بېشىغا بالا-قازا كەلمەس.

ئۇلارنىڭ پەرۋەردىگارى خۇدا ئۇلارغا ياردۇر،

ئۇلار ئۆز پادىشاھى بولغان پەرۋەردىگارغا ئالقىشلار ياغدۇرار.

²²خۇدا ئۇلارنى مىسىردىن ئېلىپ چىقتى،

ئۇ خۇددى ياۋايى بۇقىدەك كۈچلۈكتۇر.

²³ھېچبىر سېھىرگەرلىك ياقۇپ ئەۋلادلىرىغا كار قىلمايدۇ،

ھەرقانداق قارغىشمۇ ئىسرائىللارنى ۋەيران قىلالمايدۇ.

ۋاقتى كەلگەندە كىشىلەر ياقۇپنىڭ ئەۋلادلىرى بولغان ئىسرائىللار ھەققىدە:

‹قاراڭلار، خۇدانىڭ بۈيۈك ئىشلىرىغا!› دېيىشىدۇ.

²⁴بۇ خەلق ئانا شىرغا ئوخشاش ئېتىلىدۇ،

خۇددى ئەركەك شىردەك سەكرەيدۇ،

ئولجىسىنى يېمىگۈچە بولدى قىلمايدۇ،

ئولجىسىنىڭ قېنىنى ئىچمىگۈچە ئارام ئالمايدۇ.»

²⁵بالاق بىلئامغا:

_ سەن ئۇلارنى قارغىمىساڭ مەيلى، ئەمما ئۇلارغا بەخت تىلىمەسلىكىڭ كېرەك ئىدى، _ دېدى. ²⁶بىلئام جاۋاب بېرىپ:

_ مەن ساڭا مەن چوقۇم پەرۋەردىگارنىڭ بۇيرۇغىنى بويىچە ئىش قىلىمەن دېمىدىممۇ؟ _ دېدى. ²⁷بالاق:

_ كەل، سېنى باشقا بىر يەرگە باشلاپ باراي. خۇدا ئۇ يەردە بولسىمۇ سېنىڭ ئۇلارنى مەن ئۈچۈن قارغىشىڭغا يول قويۇپ قالار، _ دېدى.

²⁸ئۇ بىلئامنى چۆلنى كۆرگىلى بولىدىغان پىئور چوققىسىغا ئېلىپ چىقتى. ²⁹بىلئام بالاققا:

_ سەن بۇ يەردە يەتتە قۇربانلىق سۇپىسى تەييارلاپ، يەتتە تۇياق بۇقا، يەتتە تۇياق قوچقار ھازىرلىغىن، _ دېدى.

³⁰بالاق بىلئامنىڭ دېگىنى بويىچە ھەربىر قۇربانلىق سۇپىسىدا بىردىن بۇقا ۋە بىردىن قوچقار قۇربانلىق قىلدى.

24

بىلئامنىڭ ئۈچىنچى بايانى

¹بىلئام ئەمدى پەرۋەردىگارنىڭ ئۆزىدىن ئىسرائىللارغا بەخت تىلەشنى تەلەپ قىلىدىغانلىقىنى بىلدى. شۇڭا ئۇ بۇ قېتىم ئالدىنقى ئىككى قېتىمقىدەك بەلگە- بېشارەتلەرنى ئىزدىمەستىن، بەلكى چۆلگە يۈزلەندى. ²ئۇ كۆردىكى، ئىسرائىللار چۆلدە قەبىلە-قەبىلە بويىچە قارارگاھ قۇرغانىدى. خۇدانىڭ روھى ئۇنىڭغا چۈشتى، ³بىلئام تۆۋەندىكىلەرنى بايان قىلدى:

«بۇ بىئورنىڭ ئوغلى بىلئامنىڭ قىلغان سۆزىدۇر،

بۇ كۆزى ئېچىلغان ئادەمنىڭ سۆزىدۇر.

⁴ئۇ خۇدانىڭ سۆزىنى ئاڭلىيالايدۇ،

ھوشىدىن كەتسىمۇ،

ھەممىگە قادىر خۇدانىڭ غايىبانە ئالامىتىنى كۆرەلەيدۇ.

⁵ئەي ياقۇپنىڭ ئەۋلادلىرى، چېدىرلىرىڭ نەقەدەر گۈزەل!

ئەي ئىسرائىللار، قارارگاھلىرىڭ نەقەدەر گۈزەل!

⁶ئىسرائىللار خۇددى بىپايان خورمىزارلىقلارغا،

ساھىلدىكى باغلارغا،

خۇددى پەرۋەردىگار تېرىغان خۇش پۇراقلىق دەرەخلەرگە،

سۇ بويىدىكى كېدىر دەرەخلىرىگە ئوخشايدۇ.

⁷ئۇلارنىڭ چېلەكلىرىدىن سۇ تېشىپ تۇرىدۇ،

تېرىغان ئۇرۇقلىرى سۇغا تويۇنىدۇ.

ئۇلارنىڭ پادىشاھى ئامالەكلەرنىڭ پادىشاھى ئاگاگتىن بۈيۈكتۇر،

پادىشاھلىقى ئۇلۇغلىنىدۇ.

⁸خۇدا ئىسرائىللارنى مىسىردىن ئېلىپ چىقتى،

ئۇ خۇددى ياۋايى بۇقىدەك كۈچلۈكتۇر.

ئۇلار دۈشمەنلىرىنى يالماپ يۇتۇپ،

ئۇلارنىڭ ئۇستىخانلىرىنى ئېزىۋېتىدۇ.

ئوقيالىرى دۈشمەنلىرىنى تېشىپ ئۆتىدۇ.

⁹ئۇلار سوزۇلۇپ ياتقان ئەركەك شىرغا

ھەم چىشى شىرغا ئوخشايدىغان تۇرسا،

كىممۇ ئۇلارنى ئويغىتىۋېتىشكە جۈرئەت قىلالىسۇن؟

ئۇلارغا بەخت تىلىگەنلەر بەخت تاپقاي،

ئۇلارنى قارغىغانلار قارغىشقا قالغاي.»

¹⁰بالاق بۇ سۆزلەرنى ئاڭلاپ، ئاچچىقلىنىپ، مۇشتۇمىنى تۈگدى ۋە بىلئامغا:

_ مەن سېنى دۈشمىنىمنى قارغاشقا تەكلىپ قىلسام، ئەكسىچە سەن ئۇلارغا ئۈچ قېتىم بەخت تىلىدىڭ. ¹¹ئەمدى ئۆيۈڭگە قايتىپ كەت، مەن سېنى كاتتا تارتۇقلايمەن دېگەنىدىم، بىراق پەرۋەردىگارىڭ بۇنى ساڭا نېسىپ قىلمىدى، _ دېدى. ¹²بىلئام جاۋابەن مۇنداق دېدى:

_ سەن ئەۋەتكەن ئەلچىلەرگە بۇنى دېمىگەنمىدىم؟ ¹³سەن ماڭا ئورداڭدىكى بارلىق ئالتۇن-كۈمۈشلەرنى بەرگەن تەقدىردىمۇ پەرۋەردىگارنىڭ بۇيرۇقىغا خىلاپلىق قىلىپ، مەيلى ياخشى ياكى يامان ئىش بولسۇن، ئۆزۈمنىڭ خاھىشى بويىچە ئىش قىلالمايمەن. مەن پەقەت پەرۋەردىگار «سۆزلە» دېگەننى سۆزلەيمەن. ¹⁴مەن ھازىر ئۆيۈمگە قايتىپ كېتىمەن، لېكىن مەن ساڭا ئىسرائىللارنىڭ كەلگۈسىدە خەلقىڭگە قانداق مۇئامىلە قىلىدىغانلىقىنى ئېيتىپ بېرەي.

بىلئامنىڭ تۆتىنچى بايانى

¹⁵بىلئام تۆۋەندىكىلەرنى بايان قىلدى:

«بۇ بىئورنىڭ ئوغلى بىلئامنىڭ قىلغان سۆزىدۇر،

كۆزى ئېچىلغان ئادەمنىڭ سۆزىدۇر.

¹⁶ئۇ خۇدانىڭ سۆزىنى ئاڭلىيالايدۇ،

ئۇلۇغ خۇدانىڭ مەقسەتلىرىنى چۈشىنىدۇ،

ھوشىدىن كەتسىمۇ،

ھەممىگە قادىر خۇدانىڭ غايىبانە ئالامىتىنى كۆرەلەيدۇ.

¹⁷غايىبانە ئالامەتتە بىرسىنى كۆردۈم، لېكىن ئۇ ھازىر بۇ يەردە ئەمەس.

ئۇنىڭغا قارىدىم، لېكىن ئۇ يېقىنمۇ ئەمەس.

دېمەك، بىر يۇلتۇز چىقار ياقۇپ نەسلىدىن،

بىر سەلتەنەت ھاسىسى چىقار ئىسرائىللاردىن.

ئۇ موئابنىڭ پېشانىسىنى ئۇرۇپ يارىدار قىلار،

شېتنىڭ پۈتۈن ئەۋلادلىرىنىڭ بېشىنى چېقىپ تاشلار.

¹⁸ئۇ ئىدومنى بويسۇندۇرۇپ،

دۈشمەن بولغان سەئىرنىمۇ ئىگىلەيدۇ.

ئىسرائىللار ئالغا ئىلگىرىلەيدۇ.

¹⁹ياقۇپنىڭ ئەۋلادلىرىدىن بىرى ھۆكۈمرانلىق قىلىپ،

ئىدومنىڭ شەھەرلىرىدىكى قالغان خەلقلەرنى يوقىتىدۇ.»

²⁰بىلئام غايىبانە ئالامەتتە ئامالەكلەرنى كۆرۈپ، تۆۋەندىكىنى بايان قىلدى:

«ئامالەكلەر ئەللەر ئىچىدە ئەڭ كۈچلۈك بولسىمۇ،

لېكىن ئۇلار ئاخىر ھالاك بولار.»

²¹بىلئام غايىبانە ئالامەتتە قېنلارنى كۆرۈپ، تۆۋەندىكىنى بايان قىلدى:

«ئەي قېنلار، گەرچە سىلەرنىڭ قارارگاھىڭلار مۇستەھكەم،

ئۇۋاڭلار تىك ياردا بولسىمۇ،

²²لېكىن سىلەر چوقۇم زاۋاللىققا يۈزلىنىپ،

ئاسسۇرلارغا ئەسىر بولىسىلەر.»

²³بىلئام يەنە تۆۋەندىكىنى بايان قىلدى:

«خۇدا بۇ ئىشلارنى ئەمەلگە ئاشۇرغاندا، كىممۇ ھايات قالىدۇ؟

²⁴سىپرۇستىن كېمىلەر كېلىپ،

ئاسسۇرلار بىلەن ئېبەرلەرنى بويسۇندۇرىدۇ.

لېكىن ئۇلار ئۆزىمۇ ھالاك بولىدۇ.»

²⁵بىلئام سۆزىنى تۈگەتكەندىن كېيىن، ئورنىدىن تۇرۇپ، يۇرتىغا قايتتى، بالاقمۇ قايتىپ كەتتى.

25

ئىسرائىللارنىڭ پىئوردا ئازدۇرۇلۇشى

¹ئىسرائىللار شىتتىمدىكى ۋاقتىدا بىر قىسىم ئەرلەر موئاب قىزلىرى بىلەن بۇزۇقچىلىق قىلىشقا باشلىدى. ²موئاب قىزلار ئۇلارنى موئابلار چوقۇنىدىغان ئىلاھلارنىڭ قۇربانلىق زىياپەتلىرىگە تەكلىپ قىلدى. ئۇلار ئۇ يەرگە بېرىپ، سۇنۇلغان قۇربانلىقلاردىن غىزالىنىپ، ئۇلارنىڭ بۇت ئىلاھلىرىغا چوقۇندى. ³شۇنداق قىلىپ، ئىسرائىللار پىئوردىكى ئىلاھ بائالغا باغلىنىپ قالدى. شۇنىڭ بىلەن پەرۋەردىگار غەزەپلىنىپ، ⁴مۇساغا:

_ مېنىڭ ئەمرىم بويىچە ئۇلارنىڭ باشلامچىلىرىنى تۇتۇپ، خەلقىئالەمنىڭ ئالدىدا ئۆلتۈرۈپ، ئىسرائىللارغا بولغان غەزىپىمنى باسقىن، _ دېدى.

⁵شۇنىڭ بىلەن مۇسا ئىسرائىللارنىڭ سوتچىلىرىغا:

_ ئادىمىڭلار ئارىسىدىكى پىئوردىكى ئىلاھ بائالغا چوقۇنغانلارنىڭ ھەممىسىنى ئۆلتۈرۈڭلار، _ دەپ بۇيرۇدى.

⁶دەل شۇ چاغدا ئىسرائىللاردىن بىرى ئۇچرىشىش چېدىرىنىڭ ئالدىدا مۇشۇ گۇناھ سەۋەبىدىن كۆز يېشى قىلىشىۋاتقان مۇسا ۋە ئىسرائىللارنىڭ كۆز ئالدىدا مىديان بىر ئايالنى ئۆزىنىڭ چېدىرىغا ئېلىپ كىرىپ كەتتى. ⁷بۇنى كۆرگەن روھانىي ھارۇننىڭ نەۋرىسى، ئەلئازارنىڭ ئوغلى بولغان پىنىخاس جامائەتتىن ئايرىلىپ چىقىپ، قولىغا نەيزىسىنى ئېلىپ، ⁸چېدىرغا كىردى ۋە ھېلىقى ئەر بىلەن مىديان ئايالنىڭ قورسىقىغا نەيزە تىقتى. شۇنىڭ بىلەن ئىسرائىللارنىڭ مۇشۇ گۇناھى سەۋەبىدىن خەلق ئارىسىغا تارقالغان ۋابا توختىدى. ⁹لېكىن ئاللىقاچان 24 مىڭ ئادەم ۋابا بىلەن ئۆلۈپ كەتكەنىدى.

¹⁰پەرۋەردىگار مۇساغا مۇنداق دېدى:

¹¹_ روھانىي ھارۇننىڭ نەۋرىسى، ئەلئازارنىڭ ئوغلى بولغان پىنىخاس مېنىڭ ئىسرائىللارغا بولغان غەزىپىمنى باستى. چۈنكى ئۇ خۇددى ماڭا ئوخشاش خەلقنىڭ ساداقەتسىزلىكىدىن قاتتىق غەزەپلەنگەنىدى. شۇڭا مەن غەزىپىمنى بېسىپ، ئۇلارنى يوقاتمىدىم. ¹²ئۇنىڭغا ئېيتقىن، مەن ئۇنىڭ بىلەن «ئامانلىق ئەھدىسى» تۈزىمەن. ¹³ئۇ ۋە ئۇنىڭ ئەۋلادلىرى مۇشۇ «ئامانلىق ئەھدىسى»گە ئاساسەن مەڭگۈ روھانىي بولىدۇ. چۈنكى ئۇ مەن ئۈچۈن جان-دىل بىلەن ئىش قىلىپ، ئىسرائىللارنى گۇناھتىن ساقىت قىلدى.

¹⁴مىديان ئايال بىلەن بىرگە ئۆلتۈرۈلگەن ئىسرائىلنىڭ ئىسمى زىمرى بولۇپ، سالۇنىڭ ئوغلى ئىدى. ئۇ شىمون قەبىلىسىدە بىر جەمەتنىڭ باشلىقى ئىدى. ¹⁵ئۆلتۈرۈلگەن مىديان ئايالنىڭ ئىسمى كوزبى بولۇپ، مىديانلارنىڭ قەبىلە باشلىقى زۇرنىڭ قىزى ئىدى.

¹⁶پەرۋەردىگار مۇساغا مۇنداق دېدى:

¹⁷_ سىلەر مىديانلارنى دۈشمەن دەپ بىلىپ، ئۇلارنى ئۆلتۈرۈڭلار. ¹⁸چۈنكى ئۇلار سىلەرگە دۈشمەنلىك قىلىپ، سىلەرنى پىئوردىكى ئىلاھ بائالغا چوقۇنۇشقا ئازدۇردى ۋە بالا-قازا كەلتۈردى. ئۇلار مىديانلارنىڭ باشلىقىنىڭ قىزى كوزبى ئارقىلىق سىلەرنى ئازدۇردى. ئۇ قىز پىئور ۋەقەسى پەيدا بولغان، ۋابا كېسىلى تارقالغان كۈندە ئۆلتۈرۈلدى.

26

ئىسرائىللارنىڭ قايتا رويخەتكە ئېلىنىشى

¹ۋابا كېسىلى بېسىققاندىن كېيىن، پەرۋەردىگار مۇسا ۋە روھانىي ھارۇننىڭ ئوغلى ئەلئازارغا مۇنداق دېدى:

²_ سىلەر پۈتۈن ئىسرائىللارنىڭ سانىنى جەمەتلەر بويىچە رويخەتكە ئېلىپ، يىگىرمە ۋە ئۇنىڭدىن يۇقىرى ياشتىكى ئۇرۇشقا قاتنىشالايدىغان ئەرلەرنىڭ ئىسىملىرىنى تىزىملاڭلار.

³مۇسا ۋە روھانىي ئەلئازار ئېرىخا شەھىرىنىڭ قارشى تەرىپىدىكى، يەنى ئىئوردان دەرياسىنىڭ يەنە بىر تەرىپىدىكى موئاب تۈزلەڭلىكىدە ئىسرائىللارغا مۇنداق دېدى:

⁴_ سىلەر پەرۋەردىگارنىڭ ئەمرى بويىچە يىگىرمە ۋە ئۇنىڭدىن يۇقىرى ياشتىكى بارلىق ئەرلەرنى رويخەتكە ئېلىڭلار.

مىسىردىن چىققان ئىسرائىلنىڭ ئەۋلادلىرى تۆۋەندىكىچە:

⁵ئىسرائىلنىڭ تۇنجى ئوغلى رۇبېن. رۇبېننىڭ ئوغۇللىرىدىن خانوك، پاللۇ، ⁶خەزرون، كارمى قاتارلىق جەمەتلەر كېلىپ چىققان بولۇپ، ⁷جەمئىي 43,730 ئادەم ئىدى. ⁸پاللۇنىڭ ئوغلى ئەلىئاب، ⁹ئەلىئابنىڭ ئوغۇللىرى نىمۇئېل، داتان ۋە ئابىرام. داتان بىلەن ئابىراملار جامائەت سايلىغان يېتەكچىلەر بولسىمۇ، لېكىن ئۇلار كوراھ ۋە ئۇنىڭ شېرىكلىرى بىلەن بىرلىشىپ، مۇسا بىلەن ھارۇنغا قارشى چىقىپ، پەرۋەردىگارغا ئاسىيلىق قىلغاچقا، ¹⁰يەر يېرىلىپ، ئۇلارنى يۇتۇپ كەتكەنىدى. ئەينى چاغدا يەنە 250 كىشى ئوتتا كۆيۈپ، كېيىنكىلەرگە ئىبرەت بولغانىدى. ¹¹لېكىن كوراھنىڭ ئەۋلادلىرى يوقىتىلمىغانىدى.

¹²شىموننىڭ ئوغۇللىرىدىن نىمۇئېل، يامىن، ياكىن، ¹³زەراخ، شائۇل قاتارلىق جەمەتلەر كېلىپ چىققان بولۇپ، ¹⁴جەمئىي 22,200 ئادەم ئىدى.

¹⁵گادنىڭ ئوغۇللىرىدىن زىفون، خاگگى، شۇنىي، ¹⁶ئوزنى، ئەرى، ¹⁷ئارودى، ئارئېلى قاتارلىق جەمەتلەر كېلىپ چىققان بولۇپ، ¹⁸جەمئىي 40,500 ئادەم ئىدى.

¹⁹يەھۇدانىڭ ئىككى ئوغلى ئېر بىلەن ئونان كەنئان زېمىنىدا ۋاپات بولغانىدى. ²⁰يەھۇدانىڭ باشقا ئوغۇللىرىدىن كېلىپ چىققان جەمەتلەر: شېلاھ، پەرەس، زەراخ. ²¹پەرەسنىڭ ئوغۇللىرىدىن كېلىپ چىققان جەمەتلەر: خەزرون، خامۇل. ²²يەھۇدانىڭ ھەرقايسى جەمەتلىرى جەمئىي 76,500 ئادەم ئىدى.

²³ئىسساكارنىڭ ئوغۇللىرىدىن تولاھ، پۇۋاھ، ²⁴ياشۇب، شىمرون قاتارلىق جەمەتلەر كېلىپ چىققان بولۇپ، ²⁵جەمئىي 64,300 ئادەم ئىدى.

²⁶زەبۇلۇننىڭ ئوغۇللىرىدىن سەرەد، ئېلون، ياخلىئېل قاتارلىق جەمەتلەر كېلىپ چىققان بولۇپ، ²⁷جەمئىي 60,500 ئادەم ئىدى.

²⁸يۈسۈپنىڭ ماناسسە ۋە ئەفرايىم ئىسىملىك ئىككى ئوغلىدىن تۆۋەندىكى جەمەتلەر كېلىپ چىققانىدى.

²⁹ماناسسەنىڭ ماكىر ئىسىملىك ئوغلىدىن گىلئاد جەمەتى كېلىپ چىققانىدى. ماناسسە ماكىرنىڭ ئاتىسى، ماكىر گىلئادنىڭ ئاتىسى ئىدى. ³⁰گىلئادنىڭ ئوغۇللىرىدىن كېلىپ چىققان جەمەتلەر: ئىئەزەر، خېلەق، ³¹ئاسرىئېل، شەكەم، ³²شىمىدا، خېفەر. ³³خېفەرنىڭ ئوغلى زىلوفخادنىڭ ئوغلى يوق، پەقەت قىزلىرىلا بولۇپ، بۇلارنىڭ ئىسىملىرى ماخلاھ، نوئاھ، خوگلاھ، مىلكاھ ۋە تىرزاھ ئىدى. ³⁴ماناسسەنىڭ جەمەتلىرى جەمئىي 52,700 ئادەم ئىدى.

³⁵ئەفرايىمنىڭ ئوغۇللىرىدىن شۇتەلاخ، بەكەر، تاخان قاتارلىق جەمەتلەر كېلىپ چىققان بولۇپ، ³⁶شۇتەلاختىن ئېران جەمەتى چىققانىدى. ³⁷ئۇلار جەمئىي 32,500 ئادەم ئىدى. يۇقىرىدىكىلەر يۈسۈپنىڭ ئوغۇللىرىدىن كېلىپ چىققان جەمەتلەر ئىدى.

³⁸بىنيامىننىڭ ئوغۇللىرىدىن بەلا، ئاشبېل، ئاخىرام، ³⁹شىفۇفام، خۇفام قاتارلىق جەمەتلەر، ⁴⁰بەلانىڭ ئوغۇللىرىدىن ئارىد ۋە نائامان قاتارلىق جەمەتلەر كېلىپ چىققان بولۇپ، ⁴¹جەمئىي 45,600 ئادەم ئىدى.

⁴²داندىن كېلىپ چىققان جەمەت شۇخام جەمەتى بولۇپ، ⁴³جەمئىي 64,400 ئادەم ئىدى.

⁴⁴ئاشېرنىڭ ئوغۇللىرىدىن كېلىپ چىققان جەمەتلەر: يىمناھ، يىشۋى، بىرىئا. ⁴⁵بىرىئانىڭ ئوغۇللىرىدىن كېلىپ چىققان جەمەتلەر: خەبەر، مالكىئېل. ⁴⁶ئاشېرنىڭ يەنە سەراخ ئىسىملىك بىر قىزى بار ئىدى. ⁴⁷ئاشېرنىڭ جەمەتلىرى جەمئىي 53,400 ئادەم ئىدى.

⁴⁸نافتالى ئوغۇللىرىدىن ياخزىئېل، گۇنى، ⁴⁹يېزەر، شىللېم قاتارلىق جەمەتلەر كېلىپ چىققان بولۇپ، ⁵⁰ئۇلار جەمئىي 45,400 ئادەم ئىدى.

⁵¹رويخەتكە ئېلىنغان ئىسرائىللارنىڭ ئومۇمىي سانى 601,730 ئادەم بولدى.

⁵²پەرۋەردىگار مۇساغا مۇنداق دېدى:

⁵³_ سەن ھەر قەبىلىنىڭ ئادەم سانىغا قاراپ، يەر تەقسىم قىلىپ بەرگىن. ⁵⁴ئادەم سانى كۆپلەرگە كۆپرەك، ئادەم سانى ئازلارغا ئازراق بەرگىن. تىزىملانغان ئادەم سانى بويىچە تەقسىم قىلىپ بەرگىن. ⁵⁵ئىسرائىللار ھەرقايسى قەبىلىلەر بويىچە تاشلىغان چېكىگە ئاساسەن يەرگە ئىگە بولسۇن. ⁵⁶مەيلى چوڭ ياكى كىچىك قەبىلە بولسۇن، تاشلىغان چېكىگە ئاساسەن زېمىنغا ئىگىدارچىلىق قىلسۇن.

⁵⁷لاۋىي قەبىلىسىنىڭ جەمەتلىرى بويىچە رويخەتكە ئېلىنغانلىرى تۆۋەندىكىلەردىن ئىبارەت: گېرشون، قوھات، مىرارى. ⁵⁸بۇ جەمەتلەردىن لىبنى، ھىبرون، ماخلى، مۇشى ۋە كوراھ قاتارلىق جەمەتلەر كېلىپ چىققانىدى. قوھات ئامرامنىڭ ئەجدادى ئىدى. ⁵⁹ئامرامنىڭ ئايالىنىڭ ئىسمى يوكەبەد بولۇپ، لاۋىينىڭ قىزى ئىدى. ئۇ مىسىردا تۇغۇلغانىدى. ئۇ ئامرامغا ھارۇن ۋە مۇسا قاتارلىق ئىككى ئوغۇل ۋە مەريەم ئىسىملىك بىر قىز تۇغۇپ بەردى. ⁶⁰ھارۇننىڭ ناداب، ئابىھۇ، ئەلئازار ۋە ئىتامار ئىسىملىك تۆت ئوغلى بار ئىدى. ⁶¹لېكىن ناداب بىلەن ئابىھۇ پەرۋەردىگارنىڭ ھۇزۇرىغا چەكلەنگەن ئوتنى ئېلىپ كىرگەنلىكى ئۈچۈن ئۆلتۈرۈلگەنىدى.

⁶²لاۋىيلارنىڭ بىر ئايلىق بولغان ئوغۇل بوۋاقلىرىدىن تارتىپ بارلىق ئەرلىرىنىڭ سانى جەمئىي 23,000 بولسىمۇ، ئۇلار باشقا ئىسرائىللار بىلەن بىرلىكتە تىزىملانمىدى. چۈنكى ئۇلارغا باشقا ئىسرائىللارغا ئوخشاش زېمىن تەقسىم قىلىپ بېرىلمەيتتى.

⁶³يۇقىرىدىكىلەر مۇسا بىلەن روھانىي ئەلئازار ئېرىخا شەھىرىنىڭ قارشى تەرىپىدىكى، يەنى ئىئوردان دەرياسىنىڭ يەنە بىر تەرىپىدىكى موئاب تۈزلەڭلىكىدە رويخەتكە ئالغان ئىسرائىللارنىڭ سانىدۇر. ⁶⁴لېكىن بۇلارنىڭ ئىچىدە مۇسا بىلەن روھانىي ھارۇن ئىلگىرى سىناي چۆلىدە بىرىنچى قېتىم رويخەتكە ئالغانلاردىن بىرمۇ ئادەم يوق ئىدى. ⁶⁵چۈنكى پەرۋەردىگار ئۇلارنىڭ ئاشۇ چۆلدە چوقۇم ئۆلىدىغانلىقىنى ئېيتقانىدى. دەرۋەقە يىفۇننەنىڭ ئوغلى كالىب ۋە نۇننىڭ ئوغلى يوشۇۋادىن باشقىلىرى ئۆلۈپ تۈگىگەنىدى.

27

قىزلارنىڭ مىراسخورلۇق ھوقۇقى

¹بىر كۈنى زىلوفخادنىڭ ماخلاھ، نوئاھ، خوگلاھ، مىلكاھ ۋە تىرزاھ قاتارلىق ياتلىق بولمىغان قىزلىرى ئۆز نېسىۋىلىرىنى ئېلىشقا كەلدى. ئۇلارنىڭ ئاتىسى زىلوفخاد خېفەرنىڭ ئوغلى، گىلئادنىڭ نەۋرىسى، ماكىرنىڭ ئەۋرىسى، ماناسسەنىڭ چەۋرىسى ئىدى، ماناسسە يۈسۈپنىڭ ئوغلى ئىدى. ²ئۇلار ئۇچرىشىش چېدىرىنىڭ ئالدىغا كېلىپ، مۇساغا، روھانىي ئەلئازارغا، ئاقساقاللارغا ۋە بارلىق جامائەتكە مۇنداق دېدى:

³_ ئاتىمىز چۆلدە ئۆلۈپ كەتتى. ئۇ كوراھ بىلەن بىرگە پەرۋەردىگارغا قارشى تۇرغانلىقى ئۈچۈن ئۆلۈپ كەتمىدى، بەلكى ئۆزىنىڭ گۇناھى سەۋەبىدىن ئۆلۈپ كەتتى. ئۇنىڭدىن ھېچقانداق ئوغۇل پەرزەنت قالمىدى. ⁴ئەجەبا، ئۇنىڭ ئوغلى بولمىغانلىقى ئۈچۈنلا، ئۇنىڭ نامى جەمەت ئىچىدىن ئۆچۈپ كېتىشى كېرەكمۇ؟ ئاتىمىزنىڭ جەمەتىدىن بىزگىمۇ زېمىن تەقسىم قىلىپ بېرىڭلار.

⁵مۇسا ئۇلارنىڭ ئۆتۈنۈشىنى پەرۋەردىگارغا مەلۇم قىلدى. ⁶پەرۋەردىگار مۇساغا مۇنداق دېدى:

⁷_ زىلوفخادنىڭ قىزلىرىنىڭ دېگەنلىرى ئورۇنلۇق. سەن ئۇلارنىڭ ئاتىسىنىڭ جەمەتىنىڭ زېمىنىدىن بىر ئۈلۈش بۆلۈپ بېرىپ، ئۇلارنىمۇ زېمىنىغا ئىگە قىلغىن. ⁸سەن ئىسرائىللارغا ئېيتقىن، ئەگەر بىر ئادەم ئۆلۈپ كەتكەندە، ئۇ ئادەمنىڭ ئوغلى بولمىسا، زېمىنىغا قىزى ۋارىسلىق قىلسۇن. ⁹ئەگەر قىزىمۇ بولمىسا، ئۇ ئادەمنىڭ ئاكا-ئۇكىلىرى ۋارىسلىق قىلسۇن. ¹⁰ئەگەر ئۇ ئادەمنىڭ ئاكا-ئۇكىلىرىمۇ بولمىسا، ئۇ ئادەمنىڭ دادىسىنىڭ ئاكا-ئۇكىلىرى ۋارىسلىق قىلسۇن. ¹¹ئەگەر ئۇ ئادەمنىڭ دادىسىنىڭ ئاكا-ئۇكىلىرىمۇ بولمىسا، جەمەت ئىچىدىكى ئەڭ يېقىن تۇغقانلىرى ۋارىسلىق قىلسۇن. مانا بۇ مەن پەرۋەردىگارنىڭ سەن ئارقىلىق ئىسرائىللارغا يەتكۈزمەكچى بولغان ۋە ئۇلار ئەمەل قىلىشقا تېگىشلىك بولغان قانۇندۇر.

يوشۇۋانىڭ يېتەكچى بولۇشى

¹²پەرۋەردىگار مۇساغا مۇنداق دېدى:

_ سەن ئابارىم تېغىغا چىقىپ، مەن ئىسرائىللارغا ئاتا قىلىدىغان زېمىنغا نەزەر سالغىن. ¹³ئاندىن كېيىن سەن خۇددى ئاكاڭ ھارۇنغا ئوخشاش ئالەمدىن ئۆتىسەن. ¹⁴چۈنكى زىن چۆلىدە خەلق ماڭا قارشى چىققاندا، سىلەر ئىككىڭلار مېنىڭ ئەمرىمگە ئەمەل قىلماي، خەلقنىڭ ئالدىدا مۇقەددەسلىكىمگە ھۆرمەت قىلمىدىڭلار. (بۇ ۋەقە زىن چۆلىدىكى كادېشتا، يەنى «مىرىبا سۈيى»دە يۈز بەرگەن.)

¹⁵مۇسا پەرۋەردىگارغا مۇنداق دېدى:

¹⁶_ ئى پەرۋەردىگار، سەن ئىنسانغا ھاياتلىق ئاتا قىلغۇچى خۇدادۇرسەن. سەندىن ئۆتۈنەي، بۇ خەلققە بىر يېتەكچى تەيىنلىگەيسەن، ¹⁷ئۇ خەلقىڭنى يېتەكلىسۇن. ھازىر بۇ خەلق خۇددى قويچىسى يوق قويلارغا ئوخشاپ قالدى.

¹⁸پەرۋەردىگار مۇساغا مۇنداق دېدى:

_ نۇننىڭ ئوغلى يوشۇۋادا مېنىڭ روھىم بار. سەن ئۇنى باشلاپ كېلىپ، قولۇڭنى ئۇنىڭ بېشىغا قويغىن. ¹⁹ئۇنى روھانىي ئەلئازار ۋە پۈتۈن جامائەتنىڭ ئالدىدا ئوچۇق-ئاشكارا ھالدا يېتەكچى قىلىپ تەيىنلىگىن. ²⁰پۈتۈن ئىسرائىللارنىڭ ئۇنىڭغا بويسۇنۇشى ئۈچۈن ھوقۇقۇڭنىڭ بىر قىسمىنى ئۇنىڭغا ئۆتكۈزۈپ بەرگىن. ²¹ئۇ بىر ئىشقا يولۇقسا، روھانىي ئەلئازارنىڭ يېنىغا بارسۇن. ئەلئازار يوشۇۋاغا ۋاكالىتەن «ئۇرىم» ئارقىلىق مېنىڭ ئىرادەمنى سورايدۇ. يوشۇۋا ۋە ئىسرائىل خەلقى ھەممە ئىشنى بۇ ئۇسۇل بىلەن قىلسۇن.

²²مۇسا پەرۋەردىگارنىڭ ئەمرى بويىچە يوشۇۋانى چاقىرىپ كېلىپ، ئۇنى روھانىي ئەلئازار ۋە پۈتۈن جامائەتنىڭ ئالدىدا تۇرغۇزدى. ²³ئاندىن پەرۋەردىگارنىڭ ئەمرى بويىچە قوللىرىنى ئۇنىڭ بېشىغا قويۇپ، ئۇنى يېتەكچى قىلىپ تەيىنلىدى.

28

كۈندىلىك ھەدىيەلەر

¹پەرۋەردىگار مۇساغا مۇنداق دېدى:

²_ ئىسرائىللارغا بۇ ئەمرنى يەتكۈزگىن. ئۇلار مەن پەرۋەردىگارغا ئاتالغان ۋە مېنى مەمنۇن قىلىدىغان خۇش پۇراقلىق تائام ھەدىيەلىرىنى چوقۇم بەلگىلەنگەن ۋاقىتلاردا سۇنسۇن. ³تۆۋەندىكىلەر ئۇلارنىڭ مەن پەرۋەردىگارغا سۇنىدىغان كۈندىلىك تائام ھەدىيەلىرىدۇر. ئۇلار ھەر كۈنى ئىككى تۇياق بىر ياشلىق بېجىرىم ئەركەك پاقلان كۆيدۈرمە قۇربانلىق قىلسۇن. ⁴ئۇلارنىڭ بىرى ئەتىگەندە، يەنە بىرى گۇگۇم چۈشكەندە قىلىنسۇن. ⁵شۇنىڭ بىلەن بىرگە بىر لىتىر ساپ زەيتۇن يېغى ئارىلاشتۇرۇلغان بىر كىلو سۈپەتلىك ئۇن ئاشلىق ھەدىيەسى قىلىنسۇن. ⁶بۇلار سىناي تېغىدا بەلگىلەنگەن كۈندىلىك كۆيدۈرمە قۇربانلىق بولۇپ، ماڭا ئاتاپ كۆيدۈرۈلگەن ۋە مېنى مەمنۇن قىلىدىغان خۇش پۇراقلىق تائام ھەدىيەلىرىدۇر. ⁷ھەربىر قۇربانلىق قىلىنغان پاقلانغا قوشۇپ بىر لىتىر شاراب ئىچىملىك ھەدىيەسى سۈپىتىدە ھەدىيە قىلىنسۇن. بۇ ئىچىملىك ھەدىيەسى ماڭا ئاتالغان قۇربانلىق سۇپىسىغا قۇيۇلسۇن. ⁸گۇگۇم چۈشكەندە پاقلان قۇربانلىق قىلىنغاندىمۇ ئەتىگەندىكىگە ئوخشاش ئاشلىق ھەدىيەسى ۋە ئىچىملىك ھەدىيەسى سۇنۇلسۇن. بۇلار ماڭا ئاتالغان ۋە مېنى مەمنۇن قىلىدىغان خۇش پۇراقلىق تائام ھەدىيەسىدۇر.

دەم ئېلىش كۈنىدىكى ھەدىيەلەر

⁹_ دەم ئېلىش كۈنىدە بېجىرىم بىر ياشلىق ئەركەك پاقلاندىن ئىككى تۇياق قۇربانلىق قىلىنسۇن. شۇنىڭ بىلەن بىرگە زەيتۇن يېغى ئارىلاشتۇرۇلغان ئىككى كىلو سۈپەتلىك ئۇن ئاشلىق ھەدىيەسى ۋە ئىچىملىك ھەدىيەسى سۇنۇلسۇن. ¹⁰بۇ ئادەتتىكى كۈنلەردە قىلىنىدىغان كۆيدۈرمە قۇربانلىقلار ۋە ئىچىملىك ھەدىيەلىرىدىن باشقا دەم ئېلىش كۈنلىرى قىلىنىدىغان ھەدىيەلەردۇر.

ئاي بېشىدىكى ھەدىيەلەر

¹¹_ ئاي بېشىدا مەن پەرۋەردىگارغا ئاتاپ ئىككى بۇقا، بىر قوچقار ۋە يەتتە تۇياق بىر ياشلىق ئەركەك پاقلان كۆيدۈرمە قۇربانلىق قىلىنسۇن، ھەممىسى بېجىرىم بولسۇن. ¹²شۇنىڭ بىلەن بىرگە زەيتۇن يېغى ئارىلاشتۇرۇلغان سۈپەتلىك ئۇندىن ئاشلىق ھەدىيەسى سۇنۇلسۇن. ھەربىر بۇقا ئۈچۈن ئۈچ كىلو، ھەربىر قوچقار ئۈچۈن ئىككى كىلو، ¹³ھەربىر پاقلان ئۈچۈن بىر كىلو ئۇن قوشۇپ ھەدىيە قىلىنسۇن. بۇ كۆيدۈرمە قۇربانلىق ماڭا ئاتالغان ۋە مېنى مەمنۇن قىلىدىغان خۇش پۇراقلىق تائام ھەدىيەسىدۇر. ¹⁴ماللار قۇربانلىق قىلىنغاندا، ئۇلارغا قوشۇپ ئىچىملىك ھەدىيەلىرى سۇنۇلسۇن. ھەربىر بۇقا ئۈچۈن ئىككى لىتىر شاراب، ھەربىر قوچقار ئۈچۈن بىر يېرىم لىتىر شاراب، ھەربىر پاقلان ئۈچۈن بىر لىتىر شاراب قوشۇپ ھەدىيە قىلىنسۇن. بۇلار مەن پەرۋەردىگارغا سۇنۇلىدىغان ھەدىيەلەردۇر. مۇشۇنداق ھەدىيەلەر ھەر يىلى ھەر ئايدا ھەدىيە قىلىنسۇن. ¹⁵كۈندىلىك كۆيدۈرمە قۇربانلىقلار ۋە ئۇلارغا قوشۇپ سۇنۇلغان ئىچىملىك ھەدىيەلىدىن باشقا يەنە بىر تېكە گۇناھ كەچۈرۈم قىلىنىش قۇربانلىقى سۈپىتىدە مەن پەرۋەردىگارغا سۇنۇلسۇن.

ئۆتۈپ كېتىش ھېيتىدىكى ھەدىيەلەر

¹⁶_ 1-ئاينىڭ 14-كۈنى^* مەن پەرۋەردىگارغا ئاتاپ ئۆتۈپ كېتىش ھېيتى ئۆتكۈزۈڭلار. ¹⁷15-كۈنىدىن باشلاپ پېتىر نان ھېيتى باشلىنىدۇ. سىلەر مۇشۇ كۈندىن باشلاپ يەتتە كۈنگىچە پېتىر نان يەڭلار. ¹⁸بىرىنچى كۈنى مۇقەددەس يىغىلىش ئۆتكۈزۈڭلار، ئىش قىلماڭلار. ¹⁹بۇ كۈنى ئىككى بۇقا، بىر قوچقار ۋە يەتتە تۇياق بىر ياشلىق ئەركەك پاقلان كۆيدۈرمە قۇربانلىق قىلىنىپ، مەن پەرۋەردىگارغا تائام ھەدىيەسى سۈپىتىدە سۇنۇلسۇن، ھەممىسى بېجىرىم بولسۇن. ²⁰شۇنىڭ بىلەن بىرگە زەيتۇن يېغى ئارىلاشتۇرۇلغان سۈپەتلىك ئۇندىن ئاشلىق ھەدىيەسى سۇنۇلسۇن. ھەربىر بۇقا ئۈچۈن ئۈچ كىلو، ھەربىر قوچقار ئۈچۈن ئىككى كىلو، ²¹ھەربىر پاقلان ئۈچۈن بىر كىلو ئۇن قوشۇپ ھەدىيە قىلىنسۇن. ²²بۇنىڭغا قوشۇپ گۇناھىڭلارنىڭ ساقىت قىلىنىشى ئۈچۈن بىر تېكىنى گۇناھ كەچۈرۈم قىلىنىش قۇربانلىقى قىلىڭلار. ²³ئەتىگىنى قىلىنىدىغان كۈندىلىك كۆيدۈرمە قۇربانلىقلاردىن باشقا يەنە ھېيت كۈنى قىلىنىدىغان قۇربانلىقلار قىلىنسۇن. ²⁴شۇ بويىچە ئۇدا يەتتە كۈن مۇشۇنداق قۇربانلىقلار قىلىنسۇن. بۇ ماڭا ئاتالغان ۋە مېنى مەمنۇن قىلىدىغان خۇش پۇراقلىق تائام ھەدىيەلىرىدۇر. بۇنىڭدىن باشقا يەنە كۈندىلىك كۆيدۈرمە قۇربانلىقلار بىلەن ئىچىملىك ھەدىيەلىرى سۇنۇلسۇن. ²⁵يەتتىنچى كۈنى مۇقەددەس يىغىلىش ئۆتكۈزۈڭلار، ئىش قىلماڭلار.

ئورما ھېيتىدىكى ھەدىيەلەر

²⁶_ ئورما ھېيتى كۈنى، يەنى تۇنجى ئالغان ھوسۇلۇڭلاردىن مەن پەرۋەردىگارغا ھەدىيە قىلىدىغان كۈنى سىلەر مۇقەددەس يىغىلىش ئۆتكۈزۈڭلار، ئىش قىلماڭلار. ²⁷ئىككى بۇقا، بىر قوچقار ۋە يەتتە تۇياق بىر ياشلىق پاقلاننى كۆيدۈرمە قۇربانلىق قىلىڭلار. بۇ قۇربانلىقلار مەن پەرۋەردىگارنى مەمنۇن قىلىدىغان خۇش پۇراقلىق كۆيدۈرمە قۇربانلىق بولىدۇ. ²⁸بۇ قۇربانلىقلار بىلەن بىرگە زەيتۇن يېغى ئارىلاشتۇرۇلغان سۈپەتلىك ئۇندىن ئاشلىق ھەدىيەسى سۇنۇڭلار. ھەربىر بۇقا ئۈچۈن ئۈچ كىلو، ھەربىر قوچقار ئۈچۈن ئىككى كىلو، ²⁹ھەربىر پاقلان ئۈچۈن بىر كىلو ئۇن قوشۇپ ھەدىيە قىلىڭلار. ³⁰بۇنىڭدىن باشقا بىر تېكىنى گۇناھ كەچۈرۈم قىلىنىش قۇربانلىقى قىلىڭلار. ³¹بۇ قۇربانلىقلار ۋە ئىچىملىك ھەدىيەلىرىدىن باشقا كۈندىلىك كۆيدۈرمە قۇربانلىق بىلەن ئاشلىق ھەدىيەسىمۇ سۇنۇلسۇن. مالنىڭ ھەممىسى بېجىرىم بولسۇن.

29

بۇرغا چېلىش ھېيتىدىكى ھەدىيەلەر

¹_ 7-ئاينىڭ 1-كۈنى^* مۇقەددەس يىغىلىش ئۆتكۈزۈڭلار، ئىش قىلماڭلار. بۇ كۈندە بۇرغا چېلىنسۇن. ²مەن پەرۋەردىگارنى مەمنۇن قىلىدىغان خۇش پۇراقلىق كۆيدۈرمە قۇربانلىق سۇنۇڭلار. قۇربانلىق قىلىنىدىغان ماللار بېجىرىم بولغان بىر بۇقا، بىر قوچقار ۋە يەتتە تۇياق بىر ياشلىق ئەركەك پاقلان بولسۇن. ³شۇنىڭ بىلەن بىرگە زەيتۇن يېغى ئارىلاشتۇرۇلغان سۈپەتلىك ئۇننى ئاشلىق ھەدىيەسى قىلىپ سۇنۇڭلار. ھەربىر بۇقا ئۈچۈن ئۈچ كىلو، ھەربىر قوچقار ئۈچۈن ئىككى كىلو، ⁴ھەربىر پاقلان ئۈچۈن بىر كىلو ئۇن قوشۇپ ھەدىيە قىلىڭلار. ⁵بۇنىڭغا قوشۇپ گۇناھىڭلارنىڭ ساقىت قىلىنىشى ئۈچۈن بىر تېكىنى گۇناھ كەچۈرۈم قىلىنىش قۇربانلىقى قىلىڭلار. ⁶بۇنىڭدىن باشقا يەنە ھەر ئاينىڭ بىرىنچى كۈنى سۇنۇلىدىغان كۆيدۈرمە قۇربانلىق بىلەن ئاشلىق ھەدىيەسى، كۈندىلىك كۆيدۈرمە قۇربانلىق بىلەن ئاشلىق ھەدىيەسى ۋە ئىچىملىك ھەدىيەلىرىمۇ سۇنۇلسۇن. بۇلار مەن پەرۋەردىگارغا ئاتالغان ۋە مېنى مەمنۇن قىلىدىغان خۇش پۇراقلىق تائام ھەدىيەلىرىدۇر.

گۇناھتىن ساقىت قىلىنىش كۈنىدىكى ھەدىيەلەر

⁷_ 7-ئاينىڭ 10-كۈنى^* مۇقەددەس يىغىلىش ئۆتكۈزۈڭلار، نەپسىڭلارنى يىغىپ، ھېچقانداق ئىش قىلماڭلار. ⁸مەن پەرۋەردىگارنى مەمنۇن قىلىدىغان خۇش پۇراقلىق كۆيدۈرمە قۇربانلىق سۇنۇڭلار. بېجىرىم بولغان بۇقىدىن بىرنى، قوچقاردىن بىرنى، بىر ياشلىق ئەركەك پاقلاندىن يەتتىنى قۇربانلىق قىلىڭلار. ⁹شۇنىڭ بىلەن بىرگە زەيتۇن يېغى ئارىلاشتۇرۇلغان سۈپەتلىك ئۇندىن ئاشلىق ھەدىيەسى سۇنۇڭلار. ھەربىر بۇقا ئۈچۈن ئۈچ كىلو، ھەربىر قوچقار ئۈچۈن ئىككى كىلو، ¹⁰ھەربىر پاقلان ئۈچۈن بىر كىلو ئۇن قوشۇپ ھەدىيە قىلىڭلار. ¹¹گۇناھتىن ساقىت قىلىنىش كۈنىدىكى گۇناھ كەچۈرۈم قىلىنىش قۇربانلىقى ۋە كۈندىلىك كۆيدۈرمە قۇربانلىق، شۇنداقلا ئاشلىق ۋە ئىچىملىك ھەدىيەلىرىدىن باشقا يەنە بىر تېكىنى گۇناھ كەچۈرۈم قىلىنىش قۇربانلىقى قىلىڭلار.

كەپە تىكىش ھېيتىدىكى ھەدىيەلەر

¹²_ 7-ئاينىڭ 15-كۈنى^* مۇقەددەس يىغىلىش ئۆتكۈزۈڭلار، ئىش قىلماڭلار. مەن پەرۋەردىگارغا ئاتاپ يەتتە كۈن ھېيت قىلىڭلار. ¹³مەن پەرۋەردىگارغا ئاتاپ بۇقىدىن 13 تۇياق، قوچقاردىن 2 تۇياق، بىر ياشلىق ئەركەك پاقلاندىن 14 تۇياق كۆيدۈرمە قۇربانلىق قىلىڭلار، ھەممىسى بېجىرىم بولسۇن. بۇ مېنى مەمنۇن قىلىدىغان خۇش پۇراقلىق تائام ھەدىيەسىدۇر. ¹⁴شۇنىڭ بىلەن بىرگە زەيتۇن يېغى ئارىلاشتۇرۇلغان سۈپەتلىك ئۇندىن ئاشلىق ھەدىيەسى سۇنۇڭلار. ھەربىر بۇقا ئۈچۈن ئۈچ كىلو، ھەربىر قوچقار ئۈچۈن ئىككى كىلو، ¹⁵ھەربىر پاقلان ئۈچۈن بىر كىلو ئۇن قوشۇپ ھەدىيە قىلىنسۇن. ¹⁶كۈندىلىك قىلىنىدىغان كۆيدۈرمە قۇربانلىق، ئاشلىق ۋە ئىچىملىك ھەدىيەلىرىدىن باشقا يەنە بىر تېكىنى گۇناھ كەچۈرۈم قىلىنىش قۇربانلىقى قىلىڭلار.

¹⁷ھېيتنىڭ ئىككىنچى كۈنى بېجىرىم بولغان بۇقىدىن 12 تۇياق، قوچقاردىن 2 تۇياق ۋە بىر ياشلىق ئەركەك پاقلاندىن 14 تۇياق قۇربانلىق قىلىڭلار. ¹⁸شۇنىڭ بىلەن بىرگە بەلگىلەنگەن مىقداردىكى ئاشلىق، ئىچىملىك ھەدىيەلىرىنى بۇقا، قوچقار ۋە پاقلانغا قوشۇپ ھەدىيە قىلىڭلار. ¹⁹كۈندىلىك قىلىنىدىغان كۆيدۈرمە قۇربانلىق ۋە ئۇنىڭغا قوشۇلغان ئاشلىق ۋە ئىچىملىك ھەدىيەلىرىدىن باشقا يەنە بىر تېكىنى گۇناھ كەچۈرۈم قىلىنىش قۇربانلىقى قىلىڭلار.

²⁰ھېيتنىڭ ئۈچىنچى كۈنى بېجىرىم بولغان بۇقىدىن 11 تۇياق، قوچقاردىن 2 تۇياق، بىر ياشلىق ئەركەك پاقلاندىن 14 تۇياق قۇربانلىق قىلىڭلار. ²¹شۇنىڭ بىلەن بىرگە بەلگىلەنگەن مىقداردىكى ئاشلىق، ئىچىملىك ھەدىيەلىرىنى بۇقا، قوچقار ۋە پاقلانغا قوشۇپ ھەدىيە قىلىڭلار. ²²كۈندىلىك قىلىنىدىغان كۆيدۈرمە قۇربانلىق، ئاشلىق ۋە ئىچىملىك ھەدىيەلىرىدىن باشقا يەنە بىر تېكىنى گۇناھ كەچۈرۈم قىلىنىش قۇربانلىقى قىلىڭلار.

²³ھېيتنىڭ تۆتىنچى كۈنى بېجىرىم بولغان بۇقىدىن 10 تۇياق، قوچقاردىن 2 تۇياق، بىر ياشلىق ئەركەك پاقلاندىن 14 تۇياق قۇربانلىق قىلىڭلار. ²⁴شۇنىڭ بىلەن بىرگە بەلگىلەنگەن مىقداردىكى ئاشلىق، ئىچىملىك ھەدىيەلىرىنى بۇقا، قوچقار ۋە پاقلانغا قوشۇپ ھەدىيە قىلىڭلار. ²⁵كۈندىلىك قىلىنىدىغان كۆيدۈرمە قۇربانلىق، ئاشلىق ۋە ئىچىملىك ھەدىيەلىرىدىن باشقا يەنە بىر تېكىنى گۇناھ كەچۈرۈم قىلىنىش قۇربانلىقى قىلىڭلار.

²⁶ھېيتنىڭ بەشىنچى كۈنى بېجىرىم بولغان بۇقىدىن 9 تۇياق، قوچقاردىن 2 تۇياق، بىر ياشلىق ئەركەك پاقلاندىن 14 تۇياق قۇربانلىق قىلىڭلار. ²⁷شۇنىڭ بىلەن بىرگە بەلگىلەنگەن مىقداردىكى ئاشلىق، ئىچىملىك ھەدىيەلىرىنى بۇقا، قوچقار ۋە پاقلانغا قوشۇپ ھەدىيە قىلىڭلار. ²⁸كۈندىلىك قىلىنىدىغان كۆيدۈرمە قۇربانلىق، ئاشلىق ۋە ئىچىملىك ھەدىيەلىرىدىن باشقا يەنە بىر تېكىنى گۇناھ كەچۈرۈم قىلىنىش قۇربانلىقى قىلىڭلار.

²⁹ھېيتنىڭ ئالتىنچى كۈنى بېجىرىم بولغان بۇقىدىن 8 تۇياق، قوچقاردىن 2 تۇياق، بىر ياشلىق ئەركەك پاقلاندىن 14 تۇياق قۇربانلىق قىلىڭلار. ³⁰شۇنىڭ بىلەن بىرگە بەلگىلەنگەن مىقداردىكى ئاشلىق، ئىچىملىك ھەدىيەلىرىنى بۇقا، قوچقار ۋە پاقلانغا قوشۇپ ھەدىيە قىلىڭلار. ³¹كۈندىلىك قىلىنىدىغان كۆيدۈرمە قۇربانلىق، ئاشلىق ۋە ئىچىملىك ھەدىيەلىرىدىن باشقا يەنە بىر تېكىنى گۇناھ كەچۈرۈم قىلىنىش قۇربانلىقى قىلىڭلار.

³²ھېيتنىڭ يەتتىنچى كۈنى بېجىرىم بولغان بۇقىدىن 7 تۇياق، قوچقاردىن 2 تۇياق، بىر ياشلىق ئەركەك پاقلاندىن 14 تۇياق قۇربانلىق قىلىڭلار. ³³شۇنىڭ بىلەن بىرگە بەلگىلەنگەن مىقداردىكى ئاشلىق، ئىچىملىك ھەدىيەلىرىنى بۇقا، قوچقار ۋە پاقلانغا قوشۇپ ھەدىيە قىلىڭلار. ³⁴كۈندىلىك قىلىنىدىغان كۆيدۈرمە قۇربانلىق، ئاشلىق ۋە ئىچىملىك ھەدىيەلىرىدىن باشقا يەنە بىر تېكىنى گۇناھ كەچۈرۈم قىلىنىش قۇربانلىقى قىلىڭلار.

³⁵ھېيتنىڭ سەككىزىنچى كۈنى يەنە مۇقەددەس يىغىلىش ئۆتكۈزۈڭلار، ئىش قىلماڭلار. ³⁶مەن پەرۋەردىگارغا ئاتاپ بۇقىدىن بىر تۇياق، قوچقاردىن بىر تۇياق، بىر ياشلىق ئەركەك پاقلاندىن يەتتە تۇياق كۆيدۈرمە قۇربانلىق قىلىڭلار، ھەممىسى بېجىرىم بولسۇن. بۇلار مېنى مەمنۇن قىلىدىغان خۇش پۇراقلىق تائام ھەدىيەسى بولىدۇ. ³⁷شۇنىڭ بىلەن بىرگە بەلگىلەنگەن مىقداردىكى ئاشلىق، ئىچىملىك ھەدىيەلىرىنى بۇقا، قوچقار ۋە پاقلانغا قوشۇپ ھەدىيە قىلىڭلار. ³⁸كۈندىلىك قىلىنىدىغان كۆيدۈرمە قۇربانلىق، ئاشلىق ۋە ئىچىملىك ھەدىيەلىرىدىن باشقا يەنە بىر تېكىنى گۇناھ كەچۈرۈم قىلىنىش قۇربانلىقى قىلىڭلار.

³⁹بۇلار سىلەرنىڭ بەلگىلەنگەن ۋاقىتلاردا مەن پەرۋەردىگارغا سۇنىدىغان ھەدىيەڭلاردۇر. بۇ قەسىمىڭلارنى ئەمەلگە ئاشۇرۇش ياكى خالىس قۇربانلىق قىلىش ئۈچۈن سۇنىدىغان كۆيدۈرمە قۇربانلىق، ئاشلىق، ئىچىملىك ۋە ئامانلىق ھەدىيەلىرىڭلارنى ئۆز ئىچىگە ئالمايدۇ.

⁴⁰مۇسا پەرۋەردىگار ئەمر قىلغان بارلىق سۆزلەرنى ئىسرائىللارغا يەتكۈزدى.

30

قەسەم قىلىش توغرىسىدىكى بەلگىلىمىلەر

¹مۇسا ئىسرائىل قەبىلە باشلىقلىرىغا مۇنداق دېدى:

_ تۆۋەندىكىلەر پەرۋەردىگارنىڭ قىلغان ئەمرلىرىدۇر:

²«بىر ئەر كىشى پەرۋەردىگارنىڭ نامى بىلەن بىر ئىشنى قىلىشقا ۋەدە قىلغان ياكى بىر ئىشنى قىلماسلىققا قەسەم قىلغان بولسا، سۆزىدە تۇرۇپ، ئاغزىدىن چىققانلىرىنىڭ ھەممىسىنى ئورۇندىسۇن.

³بىر قىز بالا تېخى ئاتىسىنىڭ ئۆيىدىكى ۋاقتىدا پەرۋەردىگارغا بىر ئىشنى قىلىشقا ۋەدە قىلغان ياكى بىر ئىشنى قىلماسلىققا قەسەم قىلغان بولسا، ⁴ئاتىسى ئاڭلىغاندىن كېيىن قارشى تۇرمىسا، ئۇ چوقۇم قىلغان ۋەدىسى ياكى قەسىمىنى ئورۇندىسۇن. ⁵ئەگەر ئاتىسى ئاڭلىغاندىن كېيىن قارشى تۇرسا، قىزنىڭ ۋەدىسى ۋە قەسىمى ئىناۋەتسىز بولىدۇ. پەرۋەردىگار قىزنى قىلغان ۋەدىسى ياكى قەسىمىدىن ئازاد قىلىدۇ، چۈنكى ئاتىسى قىزنىڭ ۋەدىسى ۋە قەسىمىگە قارشى تۇردى.

⁶ئەگەر بىر قىز بىر ئىشنى قىلىشقا ۋەدە قىلغان ياكى بىر ئىشنى قىلماسلىققا ئويلىماستىن قەسەم قىلغان بولسا، قىز نىكاھلانغاندىن كېيىن، ⁷ئېرى بۇ ئىشنى ئاڭلاپ قارشى تۇرمىسا، ئۇ قىز چوقۇم قىلغان ۋەدىسى ياكى قەسىمىنى ئورۇندىسۇن. ⁸ئەگەر ئېرى قارشى تۇرسا، قىزنىڭ قىلغان ۋەدىسى ياكى ئويلىماستىن قىلغان قەسىمىنى ئىناۋەتسىز قىلسا بولىدۇ. شۇندىلا پەرۋەردىگار قىزنى قىلغان ۋەدىسى ياكى قەسىمىدىن ئازاد قىلىدۇ.

⁹لېكىن تۇل ئايال ياكى ئەردىن ئاجراشقان ئايال قىلغان ھەرقانداق ۋەدىسى ياكى قەسىمىنى چوقۇم ئورۇندىسۇن.

¹⁰ئەگەر نىكاھلانغان بىر ئايال بىر ئىشنى قىلىشقا ۋەدە قىلغان ياكى بىر ئىشنى قىلماسلىققا قەسەم قىلغان بولسا، ¹¹ئېرى ئاڭلىغاندىن كېيىن ئۈندىمىسە ۋە قارشى تۇرمىسا، ئايال چوقۇم قىلغان ۋەدىسى ياكى قەسىمىنى ئورۇندىسۇن. ¹²ئەگەر ئېرى ئاڭلىغاندىن كېيىن ئۇلارنى ئىناۋەتسىز قىلسا، ئايال قىلغان ۋەدىسى ياكى ئويلىماستىن قىلغان قەسىمىنى ئورۇندىمىسىمۇ بولىدۇ. ئۇنىڭ ئېرى ئۇلارنى ئىناۋەتسىز قىلغانلىقى ئۈچۈن، پەرۋەردىگار ئايالنى قىلغان ۋەدىسى ياكى قەسىمىدىن ئازاد قىلىدۇ.

¹³ئەرنىڭ ئايالىنىڭ بىر ئىشنى قىلىشقا قىلغان ۋەدىسىنى ياكى بىر ئىشنى قىلماسلىققا قىلغان قەسىمىنى ئېتىراپ قىلىش ياكى ئىناۋەتسىز قىلىش ھوقۇقى بولىدۇ. ¹⁴لېكىن ئېرى ئايالىنىڭ ۋەدىسىنى ياكى قەسىمىنى ئاڭلىغان كۈنى قارشى تۇرمىسا، ئۇ ئايالىنىڭ قىلغان ۋەدىسى ياكى قەسىمىنى ئېتىراپ قىلغان بولىدۇ. ئېرىنىڭ ئايالىنىڭ ۋەدىسىنى ياكى قەسىمىنى ئاڭلىغان كۈنى قارشى تۇرمىغانلىقى ئۇنىڭ ئايالىنىڭ ۋەدىسى ياكى قەسىمىنى ئېتىراپ قىلغانلىقىدۇر. ¹⁵ئەمما كېيىن يېنىۋالسا، ئېرى ئايالىنىڭ گۇناھىنى ئۈستىگە ئالىدۇ.»

¹⁶يۇقىرىقىلار پەرۋەردىگارنىڭ مۇساغا ئەمر قىلغان ئەر بىلەن ئايال ۋە ئاتا بىلەن ياتلىق بولمىغان قىزنىڭ مۇناسىۋەتلىرى توغرىسىدىكى بەلگىلىمىلەردۇر.

31

مىديانلاردىن قىساس ئېلىش

¹پەرۋەردىگار مۇساغا:

²_ ئىسرائىللار ئۈچۈن مىديانلاردىن قىساس ئالغىن، ئاندىن سەن ئالەمدىن ئۆتىسەن، _ دېدى. ³شۇڭا مۇسا خەلققە:

_ ئاراڭلاردىكى بىر قىسىم ئەرلەر قولۇڭلارغا قورال ئېلىپ، مىديانلارغا ھۇجۇم قىلىڭلار! پەرۋەردىگارنىڭ ئەمرى بويىچە قىساس ئالىمىز. ⁴ئىسرائىللارنىڭ ھەربىر قەبىلىسى جەڭ قىلىش ئۈچۈن مىڭدىن ئادەم چىقارسۇن، _ دەپ بۇيرۇدى.

⁵شۇنىڭ بىلەن ئىسرائىللارنىڭ ھەربىر قەبىلىسى مىڭدىن ئادەم چىقاردى. ئۇلار جەمئىي 12 مىڭ ئادەمنى قوراللاندۇردى. ⁶مۇسا ھەربىر قەبىلىدىن چىققان مىڭ ئادەمنى جەڭگە ئاتلاندۇردى. روھانىي ئەلئازارنىڭ ئوغلى پىنىخاس ئىبادەت چېدىرىدىكى مۇقەددەس بۇيۇملارنى ۋە ھۇجۇم قىلىش ۋاقتىدا چېلىنىدىغان كانايلارنى بىرگە ئېلىپ ماڭدى. ⁷ئۇلار پەرۋەردىگارنىڭ مۇساغا قىلغان ئەمرى بويىچە مىديانلارغا ھۇجۇم قىلىپ، مىديانلارنىڭ ھەممە ئەرلىرىنى ئۆلتۈردى. ⁸بۇلارنىڭ ئىچىدە مىديانلارنىڭ ئەۋى، رەقەم، زۇر، خۇر ۋە رەبا قاتارلىق بەش پادىشاھىمۇ بار ئىدى. ئۇلار يەنە بىئورنىڭ ئوغلى بىلئامنىمۇ قىلىچ بىلەن ئۆلتۈردى. ⁹ئىسرائىللار مىديانلارنىڭ خوتۇن-بالىلىرىنى ئەسىر ئېلىپ، پۈتۈن چارۋا ماللىرىنى ۋە مال-مۈلكىنى ئولجا ئالدى. ¹⁰ئۇلارنىڭ شەھەر، يېزا ۋە قارارگاھلىرىغا ئوت قويۇۋېتىپ، ¹¹ئەسىر ۋە ئولجا ئالغان ئادەم ۋە ھايۋانلارنىڭ بىرىنىمۇ قويماي ئېلىپ كەتتى. ¹²ئۇلار ئېرىخا شەھىرىنىڭ قارشى تەرىپىدىكى، يەنى ئىئوردان دەرياسىنىڭ يەنە بىر تەرىپىدىكى موئاب تۈزلەڭلىكىگە جايلاشقان قارارگاھىغا قايتىپ كېلىپ، ئەسىرلەر ۋە بارلىق ئولجىلارنى مۇسا، روھانىي ئەلئازار ۋە ئىسرائىل خەلقىگە تاپشۇردى.

¹³مۇسا، روھانىي ئەلئازار ۋە خەلقنىڭ ئاقساقاللىرى قارارگاھنىڭ سىرتىغا چىقىپ، ئۇلارنى كۈتۈۋالدى. ¹⁴لېكىن مۇسا جەڭدىن قايتىپ كەلگەن لەشكەر باشلىرى بولغان مىڭبېشى ۋە يۈزبېشىلارغا ئاچچىقلىنىپ، ¹⁵مۇنداق دېدى:

_ سىلەر نېمىشقا بۇ ئاياللارنى ھايات قالدۇردۇڭلار؟ ¹⁶دەل مۇشۇ ئاياللار پىئوردىكى ۋاقتىمىزدا بىلئامنىڭ كۈشكۈرتۈشى بىلەن خەلقىمىزنى ئازدۇرۇپ، پەرۋەردىگارغا ئاسىيلىق قىلدۇرغانلىقى ئۈچۈن، پەرۋەردىگار ئۈستىمىزگە ۋابا كېسىلى چۈشۈرمىدىمۇ؟ ¹⁷ھازىر سىلەر بارلىق ئوغۇل بالىلارنى ۋە ئەرلەر بىلەن بىر ئورۇندا ياتقان بارلىق ئاياللارنى ئۆلتۈرۈۋېتىڭلار. ¹⁸لېكىن ئىپپەتلىك قىزلارنى ئۆزۈڭلار ئۈچۈن ساقلاپ قالساڭلار بولىدۇ. ¹⁹ئادەم ئۆلتۈرگەنلەر ۋە جەسەتنى تۇتقانلار يەتتە كۈنگىچە قارارگاھنىڭ سىرتىدا تۇرسۇن. ئۈچىنچى ۋە يەتتىنچى كۈنلىرى ئۆزلىرىنى ۋە ئەسىرلىرىنى پاكلىسۇن. ²⁰شۇنداقلا، ئۆزلىرىنىڭ بارلىق كىيىم-كېچەكلىرىنى، خۇرۇم بۇيۇملىرىنى، ئۆچكە تىۋىتىدىن توقۇلغان نەرسىلىرىنى ۋە ياغاچ ئەسۋابلىرىنى پاكلىسۇن.

²¹روھانىي ئەلئازار جەڭدىن قايتىپ كەلگەن لەشكەرلەرگە مۇنداق دېدى:

_ تۆۋەندىكىلەر پەرۋەردىگار مۇساغا ئەمر قىلغان قانۇندۇر: ²²ئالتۇن، كۈمۈش، تۇچ، تۆمۈر، قەلەي، قوغۇشۇن قاتارلىق ²³ئوتقا چىداملىق نەرسىلەر ئوت بىلەن پاكلانسۇن، ئاندىن پاكلىنىش سۈيىگە سېلىنسۇن. ئوتتا كۆيىدىغان ھەرقانداق نەرسە بولسا پاكلىنىش سۈيىگە سېلىنسۇن. ²⁴يەتتىنچى كۈنى كىيىمىڭلارنى يۇيۇۋەتكەندىن كېيىن پاكلىنىسىلەر، ئاندىن قارارگاھقا قايتساڭلار بولىدۇ.

²⁵پەرۋەردىگار مۇساغا مۇنداق دېدى:

²⁶_ سەن، روھانىي ئەلئازار ۋە جەمەت باشلىقلىرى بىلەن بىرلىكتە ئەسىرلەرنىڭ ۋە ئولجا ئېلىنغان چارۋا ماللارنىڭ سانىنى ئېنىقلاپ چىقىڭلار. ²⁷ئاندىن بۇلارنى ئىككىگە بۆلۈڭلار. بىر قىسمىنى جەڭگە قاتناشقان لەشكەرلەرگە، يەنە بىر قىسمىنى خەلققە تەقسىم قىلىپ بېرىڭلار. ²⁸لەشكەرلەرگە بۆلۈنگەن ئەسىر، كالا، ئېشەك ۋە قوي-ئۆچكىلەرنىڭ بەش يۈزدىن بىرىنى مەن پەرۋەردىگارغا ئاتاپ، ²⁹روھانىي ئەلئازارغا تاپشۇرۇپ بېرىڭلار. ³⁰خەلققە تەقسىملەنگەن ئەسىر، كالا، ئېشەك ۋە قوي-ئۆچكىلەرنىڭ ئەللىكتىن بىرىنى مەن پەرۋەردىگارنىڭ ئىبادەت چېدىرىغا قارايدىغان لاۋىيلارغا بېرىڭلار.

³¹مۇسا بىلەن روھانىي ئەلئازار پەرۋەردىگارنىڭ مۇساغا قىلغان ئەمرى بويىچە ئىش قىلدى. ³²جەڭدە لەشكەرلەر ئالغان ئولجىلارنىڭ ئىچىدە 675,000 قوي، ³³72,000 كالا، ³⁴61,000 ئېشەك، ³⁵32,000 ئىپپەتلىك قىز بار ئىدى.

³⁶جەڭگە قاتناشقان لەشكەرلەرگە بۇ ئولجىلاردىن تۆۋەندىكىلەر تەقسىم قىلىندى: 337,500 قوي، ³⁷بۇلاردىن 675 تۇيىقى پەرۋەردىگارغا ئاتالدى. ³⁸36,000 كالا، بۇلاردىن 72 تۇيىقى پەرۋەردىگارغا ئاتالدى. ³⁹30,500 ئېشەك، بۇلاردىن 61 تۇيىقى پەرۋەردىگارغا ئاتالدى. ⁴⁰16,000 ئىپپەتلىك قىز، بۇلاردىن 32 نەپىرى پەرۋەردىگارغا ئاتالدى. ⁴¹مۇسا پەرۋەردىگارنىڭ ئەمرى بويىچە ئولجىلارنىڭ پەرۋەردىگارغا ئاتالغان قىسمىنى روھانىي ئەلئازارغا تاپشۇرۇپ بەردى.

⁴²مۇسا جەڭدىن ئېلىنغان ئولجىلارنىڭ ئىسرائىل خەلقىگە تېگىشلىك بولغان قىسمىنى ئۇلارغا تارقىتىپ بەردى. ⁴³بۇلار 337,500 قوي، ⁴⁴36,000 كالا، ⁴⁵30,500 ئېشەك، ⁴⁶16,000 ئىپپەتلىك قىز ئىدى. ⁴⁷مۇسا پەرۋەردىگارنىڭ ئەمرى بويىچە خەلققە تەۋە بولغان ئولجىلارنىڭ ئەللىكتىن بىرىنى پەرۋەردىگارنىڭ ئىبادەت چېدىرىغا قارايدىغان لاۋىيلارغا بەردى.

⁴⁸قوشۇننىڭ لەشكەر باشلىرى بولغان مىڭبېشىلار ۋە يۈزبېشىلار مۇسا بىلەن كۆرۈشكىلى كېلىپ:

⁴⁹_ بىز قول ئاستىمىزدىكى لەشكەرلەرنىڭ سانىنى ئالدۇق. بىرمۇ لەشكەر چىقىم بولماپتۇ. ⁵⁰ئەمدى بىز ئولجا ئالغان ئالتۇن بۇيۇملار، يەنى بىلەزۈك، مۆھۈرلۈك ئۈزۈك، ھالقا، زەنجىر قاتارلىقلارنى گۇناھىمىزنىڭ ساقىت قىلىنىشى ئۈچۈن پەرۋەردىگارغا ھەدىيە قىلماقچى، _ دېدى.

⁵¹مۇسا ۋە روھانىي ئەلئازار ئۇلار ئېلىپ كەلگەن بارلىق ئالتۇن بۇيۇملارنى تاپشۇرۇپ ئالدى. ⁵²مىڭبېشىلار ۋە يۈزبېشىلار پەرۋەردىگارغا ھەدىيە قىلغان ئالتۇنلار 200 كىلو ئىدى. ⁵³لەشكەرلەر ئۆزلىرى ئولجا ئالغان نەرسىلىرىنى ساقلاپ قالدى. ⁵⁴مۇسا بىلەن روھانىي ئەلئازار پەرۋەردىگارنىڭ ئىسرائىل خەلقىنى دائىم ئېسىدە تۇتۇشى ئۈچۈن مىڭبېشىلار ۋە يۈزبېشىلار ھەدىيە قىلغان ئالتۇنلارنى ئۇچرىشىش چېدىرىغا ئېلىپ كىردى.

32

ئىئوردان دەرياسىنىڭ شەرقىدىكى قەبىلىلەر

¹رۇبېن قەبىلىسى بىلەن گاد قەبىلىسىنىڭ نۇرغۇن چارۋا ماللىرى بار ئىدى. ئۇلار يازېر بىلەن گىلئاد دىيارلىرىنىڭ مال بېقىشقا مۇۋاپىق يەر ئىكەنلىكىنى كۆرۈپ، ²مۇسا، روھانىي ئەلئازار ۋە ئاقساقاللارنىڭ ئالدىغا بېرىپ، مۇنداق دېدى:

³_ ئاتاروت، دىبون، يازېر، نىمراھ، خەشبون، ئەلئالى، سىبام، نىبو، بىئون قاتارلىق ⁴پەرۋەردىگار ئىسرائىللارغا بويسۇندۇرۇپ بەرگەن بۇ زېمىنلار مال بېقىشقا مۇۋاپىق ياخشى جايلار ئىكەن. بىزنىڭ نۇرغۇنلىغان چارۋا ماللىرىمىز بار. ⁵ئەگەر بىزگە ئىلتىپات كۆرسەتسەڭلار، بۇ يەرلەرنى بىزگە تەقسىم قىلىپ بېرىپ، بىزنى ئىئوردان دەرياسىنىڭ قارشى تەرىپىگە ئۆتكۈزۈۋەتمىسەڭلار.

⁶مۇسا ئۇلارغا مۇنداق دېدى:

_ ئەجەبا، سىلەر بۇ يەردە قېلىپ، باشقا قېرىنداشلىرىڭلارنى ئۇرۇشقا ئەۋەتمەكچىمۇ؟ ⁷سىلەر نېمىشقا ئىسرائىل لەشكەرلىرىنىڭ يۈرىكىگە ۋەسۋەسە سېلىپ، ئۇلارنى پەرۋەردىگار ئاتا قىلماقچى بولغان زېمىنغا كىرىشكە جۈرئەت قىلالمايدىغان قىلماقچى بولىسىلەر؟ ⁸ئىلگىرى مەن كادېش-بارنېيادىكى ۋاقتىمىزدا ئاتىلىرىڭلارنى ئۇ يەرنى چارلاپ كېلىشكە ئەۋەتسەم، ئۇلارمۇ شۇنداق قىلغانىدى. ⁹ئۇلار ئەشكول جىلغىسىغا بېرىپ، ئەھۋال ئىگىلەپ كەلگەندىن كېيىن، ئىسرائىل خەلقىنىڭ كۆڭلىگە ۋەسۋەسە سېلىپ، ئۇلارنى پەرۋەردىگار ئاتا قىلماقچى بولغان زېمىنغا كىرىشكە جۈرئەت قىلالمايدىغان قىلىپ قويغانىدى. ¹⁰ئۇ كۈنى پەرۋەردىگار غەزەپلىنىپ، قەسەم قىلىپ مۇنداق دېگەنىدى: ¹¹«مىسىردىن چىققان يىگىرمە ۋە ئۇنىڭدىن يۇقىرى ياشتىكى ھېچبىر ئادەم مەن ئىبراھىم، ئىسھاق ۋە ياقۇپلارغا بېرىشكە ۋەدە قىلغان ئاشۇ زېمىننى كۆرەلمەيدۇ، چۈنكى ئۇلار پۈتۈن قەلبى بىلەن ماڭا ئەگەشمىدى. ¹²پەقەت قېناز جەمەتىدىن بولغان يىفۇننەنىڭ ئوغلى كالىب بىلەن نۇننىڭ ئوغلى يوشۇۋالا ئۇ زېمىنغا كىرەلەيدۇ، چۈنكى ئۇلار پۈتۈن قەلبى بىلەن ماڭا ئەگەشتى.» ¹³پەرۋەردىگار ئىسرائىللارغا غەزەپلىنىپ، ئۇلارنى چۆلدە قىرىق يىل سەرسان قىلدى. بۇ ئىش تاكى پەرۋەردىگارنىڭ نەزىرىدە يامان بولغان ئىشلارنى قىلغان ئاشۇ ئەۋلاد كىشىلەر ئۆلۈپ تۈگىگۈچە داۋاملاشتى. ¹⁴ئاشۇ بىر توپ گۇناھكارلارنىڭ كېيىنكى ئەۋلادلىرى بولغان سىلەر ئەمدى يەنە ئاتىلىرىڭلارنىڭ ئىزىنى بېسىپ، پەرۋەردىگارنى تېخىمۇ غەزەپلەندۈرمەكچىمۇ؟! ¹⁵ئەگەر سىلەر پەرۋەردىگاردىن يۈز ئۆرۈسەڭلار، پەرۋەردىگار ئىسرائىللارنى ئىككىنچى قېتىم چۆلگە ئاپىرىپ تاشلايدۇ. ئۇ چاغدا سىلەرنىڭ سەۋەبىڭلاردىن پۈتۈن خەلق ۋەيران بولىدۇ.

¹⁶ئۇلار مۇساغا يېقىن كېلىپ، مۇنداق دېدى:

_ ئۇنداقتا، بىز بۇ يەردە چارۋا ماللىرىمىزغا قوتان سالايلى، بالاچاقىلىرىمىز ئۈچۈن شەھەرلەرنى قايتىدىن قۇرۇپ چىقايلى. ¹⁷ئائىلىمىزدىكىلەرنى مۇستەھكەم شەھەر ئىچىدە قالدۇرۇپ، يەرلىك خەلقلەرنىڭ تەھدىتىدىن قۇتۇلدۇرايلى. ئاندىن بىز قوراللىرىمىزنى ئېلىپ، ئالدىنقى سەپكە بېرىپ، تاكى باشقا ئىسرائىل قېرىنداشلىرىمىز ئۇلارنىڭ زېمىنىنى ئىگىلىگۈچە جەڭ قىلايلى. ¹⁸باشقا قېرىنداشلىرىمىز ئۆزلىرىنىڭ زېمىنلىرىغا ئىگە بولمىغۇچە، ھەرگىز ئۆيلىرىمىزگە قايتمايمىز. ¹⁹لېكىن بىز ئۇلار بىلەن ئىئوردان دەرياسىنىڭ غەربىي قىرغىقىدا زېمىن بۆلۈشمەيمىز. چۈنكى بىز ئىئوردان دەرياسىنىڭ شەرقىي قىرغىقىدىكى زېمىنلارغا ئىگىدارچىلىق قىلىمىز.

²⁰مۇسا مۇنداق دېدى:

_ ئەگەر سىلەر ۋەدەڭلاردا تۇرساڭلار، پەرۋەردىگارنىڭ ئالدىدا قوراللىرىڭلارنى ئېلىپ جەڭگە چىقىڭلار. ²¹پۈتۈن قوشۇنۇڭلار بىلەن پەرۋەردىگارنىڭ ئالدىدا ئىئوردان دەرياسىدىن ئۆتۈڭلار. تاكى پەرۋەردىگار ئۆز دۈشمەنلىرىنى يوقاتقۇچە جەڭ قىلىڭلار. ²²ئۇ زېمىن بويسۇندۇرۇلغاندىن كېيىن، ئۆيۈڭلارغا قايتساڭلار بولىدۇ. شۇندىلا سىلەر پەرۋەردىگارنىڭ ۋە ئىسرائىللارنىڭ ئالدىدىكى مەسئۇلىيىتىڭلارنى ئادا قىلغان بولىسىلەر. بۇ زېمىننى پەرۋەردىگار سىلەرگە مەنسۇپ قىلىدۇ.

²³ئەگەر سىلەر ۋەدەڭلاردا تۇرمىساڭلار، پەرۋەردىگارنىڭ ئالدىدا گۇناھ قىلغان بولىسىلەر، ئۇنىڭ جازاسىدىن قۇتۇلالمايسىلەر. ²⁴سىلەر ھازىر بېرىپ، ئۆزۈڭلار ئۈچۈن شەھەرلەرنى قايتا قۇرۇپ چىقىڭلار، چارۋا ماللىرىڭلار ئۈچۈن قوتان سېلىڭلار. بەرگەن ۋەدەڭلارنى ئۇنتۇپ قالماڭلار.

²⁵گاد ۋە رۇبېن قەبىلىسىدىكىلەر مۇساغا مۇنداق دېدى:

_ بىز سىلىنىڭ بۇيرۇغانلىرى بويىچە ئىش كۆرىمىز. ²⁶ئاياللىرىمىز، بالىلىرىمىز ۋە چارۋا ماللىرىمىزنىڭ ھەممىسى گىلئادنىڭ شەھەرلىرىدە قالىدۇ. ²⁷ئارىمىزدىكى جەڭ قىلالايدىغانلارنىڭ ھەممىسى سىلىنىڭ بۇيرۇغانلىرى بويىچە پەرۋەردىگارنىڭ ئالدىدا دەريادىن ئۆتۈپ، جەڭ قىلىدۇ.

²⁸شۇنىڭدىن كېيىن مۇسا روھانىي ئەلئازار، نۇننىڭ ئوغلى يوشۇۋا ۋە ئىسرائىلىيە قەبىلىلىرىدىكى جەمەت باشلىقلىرىغا مۇنداق دېدى:

²⁹_ ئەگەر گاد ۋە رۇبېن قەبىلىلىرىدىكى بارلىق جەڭ قىلالايدىغان ئەرلەر سىلەر بىلەن بىرگە پەرۋەردىگارنىڭ ئالدىدا ئىئوردان دەرياسىدىن ئۆتۈپ جەڭ قىلسا، سىلەر ئۇ زېمىننى بويسۇندۇرغاندىن كېيىن، گىلئاد زېمىنىنى ئۇلارغا تەقسىم قىلىپ بېرىڭلار. ³⁰ئەگەر ئۇلار قوراللىرىنى ئېلىپ، سىلەر بىلەن بىرلىكتە دەريادىن ئۆتۈپ جەڭ قىلمىسا، بۇ يەردىن ئەمەس، كەنئاندىن ئۆزىگە تېگىشلىك زېمىننى ئالىدۇ.

³¹گاد بىلەن رۇبېن قەبىلىسىدىكىلەر ئىككىنچى قېتىم يەنە مۇنداق دېدى:

_ بىز خىزمەتكارلىرى پەرۋەردىگارنىڭ ئەمرى بويىچە ئىش تۇتىمىز. ³²بىز چوقۇم قوراللىرىمىزنى ئېلىپ، پەرۋەردىگارنىڭ ئالدىدا دەريادىن ئۆتۈپ، كەنئاندا جەڭ قىلىمىز. كېيىن قايتىپ كېلىپ، ئىئوردان دەرياسىنىڭ شەرقىدىن زېمىن ئالىمىز.

³³شۇنىڭ بىلەن مۇسا ئامورلار پادىشاھى سىخون بىلەن باشان پادىشاھى ئوگنىڭ پۈتۈن زېمىنلىرىنى، يەنى شەھەرلىرى ۋە ئەتراپىدىكى يېزا-قىشلاقلارنى گاد، رۇبېن قەبىلىلىرىگە ۋە يۈسۈپنىڭ ئوغلىدىن بولغان ماناسسەنىڭ قەبىلىسىنىڭ يېرىمىغا تەقسىم قىلىپ بەردى. ³⁴گاد قەبىلىسى دىبون، ئاتاروت، ئاروئېر، ³⁵ئاتروت-شوفان، يازېر، يوگبوھا، ³⁶بەيت-نىمراھ، بەيت-ھاران قاتارلىق مۇستەھكەم شەھەرلەرنى قايتىدىن قۇرۇپ چىقتى ۋە چارۋا ماللار ئۈچۈن قوتانلارنى سالدى. ³⁷رۇبېننىڭ قەبىلىسى خەشبون، ئەلئالى، قىرياتائىم، ³⁸نىبو، بائال-مىئون (بۇ ئىككى شەھەرنىڭ ئىسىملىرى كېيىن ئۆزگەرتىلدى) ۋە سىبماھ قاتارلىق شەھەرلەرنى قايتىدىن قۇرۇپ چىقتى.

³⁹ماناسسەنىڭ ئوغلى ماكىرنىڭ ئەۋلادلىرى گىلئادنى ئىگىلەپ، ئۇ يەردىكى ئامورلارنى قوغلاپ چىقاردى. ⁴⁰شۇڭا مۇسا گىلئادنى ماناسسەنىڭ ئوغلى ماكىرنىڭ ئەۋلادلىرىغا بەردى، ئۇلار شۇ يەردە ئولتۇراقلاشتى. ⁴¹ماناسسەنىڭ ئەۋلادلىرىدىن بولغان يائىر گىلئادنىڭ يېزىلىرىنى بېسىۋېلىپ، بۇ يېزىلارغا «يائىرنىڭ يېزىلىرى» دەپ نام قويدى. ⁴²نوباخ ئىسىملىك كىشى قېنات شەھىرى ۋە ئۇنىڭ ئەتراپىدىكى يېزىلارنى بېسىۋېلىپ، ئۇ شەھەرنى ئۆز ئىسمى بىلەن «نوباخ» دەپ ئاتىدى.

33

ئىسرائىللارنىڭ ئۇزۇن سەپىرى

¹تۆۋەندىكىلەر ئىسرائىللارنىڭ مۇسا بىلەن ھارۇننىڭ يېتەكچىلىكىدە مىسىردىن ئايرىلغاندىن كېيىن بېسىپ ئۆتكەن سەپەر جەريانلىرىدۇر. ²مۇسا پەرۋەردىگارنىڭ ئەمرى بويىچە ھەر قېتىملىق قارارگاھ قۇرغان ۋە قوزغالغان جايلىرىنى خاتىرىلەپ ماڭدى.

³1-ئاينىڭ 15-كۈنى، يەنى ئۆتۈپ كېتىش ھېيتىنىڭ ئىككىنچى كۈنى ئىسرائىللار قەددىنى كۆتۈرگەن ھالدا مىسىرلىقلارنىڭ كۆز ئالدىدا رەمسېس شەھىرىدىن ئايرىلدى. ⁴ئۇ چاغدا مىسىرلىقلار تۇنجى ئوغۇللىرىنى دەپنە قىلىۋاتاتتى. پەرۋەردىگار مىسىرلىقلارنىڭ تۇنجى ئوغۇللىرىنى ئۆلتۈرۈش ئارقىلىق ئۇلارنىڭ ئىلاھلىرىنى جازالىغانىدى.

⁵ئىسرائىللار رەمسېستىن ئايرىلغاندىن كېيىن، سۇككوتتا قارارگاھ قۇردى.

⁶سۇككوتتىن ئايرىلغاندىن كېيىن، چۆل بويىدىكى ئېتامدا قارارگاھ قۇردى.

⁷ئېتامدىن ئايرىلغاندىن كېيىن، بائال-زىفوننىڭ ئۇدۇلىدىكى پىھاخىروتقا قايتىپ، مىگدولغا يېقىن جايدا قارارگاھ قۇردى.

⁸پىھاخىروتتىن ئايرىلغاندىن كېيىن، قىزىل دېڭىزنىڭ ئوتتۇرىسىدىن ئۆتۈپ، چۆللۈككە كەلدى. ئېتام چۆللۈكىدە ئۈچ كۈن يول يۈرۈپ، ماراھتا قارارگاھ قۇردى.

⁹ماراھتىن ئايرىلغاندىن كېيىن، ئېلىمدە قارارگاھ قۇردى. ئۇ يەردە ئون ئىككى بۇلاق، يەتمىش تۈپ خورما دەرىخى بار ئىدى.

¹⁰ئېلىمدىن ئايرىلغاندىن كېيىن، قىزىل دېڭىزنىڭ ساھىلىدا قارارگاھ قۇردى.

¹¹قىزىل دېڭىزنىڭ ساھىلىدىن ئايرىلغاندىن كېيىن، سىن چۆلىدە قارارگاھ قۇردى.

¹²سىن چۆلىدىن ئايرىلغاندىن كېيىن، دوفقاھتا قارارگاھ قۇردى.

¹³دوفقاھتىن ئايرىلغاندىن كېيىن، ئالۇشتا قارارگاھ قۇردى.

¹⁴ئالۇشتىن ئايرىلغاندىن كېيىن، رىفىدىمدە قارارگاھ قۇردى. ئۇ يەردە خەلققە سۇ يوق ئىدى.

¹⁵رىفىدىمدىن ئايرىلغاندىن كېيىن، سىناي چۆلىدە قارارگاھ قۇردى.

¹⁶سىناي چۆلىدىن ئايرىلغاندىن كېيىن، قىبروت-ھاتتائاۋادا قارارگاھ قۇردى.

¹⁷قىبروت-ھاتتائاۋادىن ئايرىلغاندىن كېيىن، خازېروتتا قارارگاھ قۇردى.

¹⁸خازېروتتىن ئايرىلغاندىن كېيىن، رىتماھتا قارارگاھ قۇردى.

¹⁹رىتماھتىن ئايرىلغاندىن كېيىن، رىممون-پارەزدە قارارگاھ قۇردى.

²⁰رىممون-پارەزدىن ئايرىلغاندىن كېيىن، لىبناھتا قارارگاھ قۇردى.

²¹لىبناھتىن ئايرىلغاندىن كېيىن، رىسساھتا قارارگاھ قۇردى.

²²رىسساھتىن ئايرىلغاندىن كېيىن، قىھېلاتادا قارارگاھ قۇردى.

²³قىھېلاتادىن ئايرىلغاندىن كېيىن، شەفەر تېغىدا قارارگاھ قۇردى.

²⁴شەفەر تېغىدىن ئايرىلغاندىن كېيىن، خاراداھتا قارارگاھ قۇردى.

²⁵خاراداھتىن ئايرىلغاندىن كېيىن، ماقخېلوتتا قارارگاھ قۇردى.

²⁶ماقخېلوتتىن ئايرىلغاندىن كېيىن، تاخاتتا قارارگاھ قۇردى.

²⁷تاخاتتىن ئايرىلغاندىن كېيىن، تەراھتا قارارگاھ قۇردى.

²⁸تەراھتىن ئايرىلغاندىن كېيىن، مىتقاھتا قارارگاھ قۇردى.

²⁹مىتقاھتىن ئايرىلغاندىن كېيىن، خاشمونادا قارارگاھ قۇردى.

³⁰خاشمونادىن ئايرىلغاندىن كېيىن، موسېروتتا قارارگاھ قۇردى.

³¹موسېروتتىن ئايرىلغاندىن كېيىن، بىنە-يائاقاندا قارارگاھ قۇردى.

³²بىنە-يائاقاندىن ئايرىلغاندىن كېيىن، خور-ھاگگىدگادتا قارارگاھ قۇردى.

³³خور-ھاگگىدگادتىن ئايرىلغاندىن كېيىن، يوتباتادا قارارگاھ قۇردى.

³⁴يوتباتادىن ئايرىلغاندىن كېيىن، ئابرونادا قارارگاھ قۇردى.

³⁵ئابرونادىن ئايرىلغاندىن كېيىن، ئەزيون-گەبەردە قارارگاھ قۇردى.

³⁶ئەزيون-گەبەردىن ئايرىلغاندىن كېيىن، زىن چۆلىدىكى كادېشتا قارارگاھ قۇردى.

³⁷كادېشتىن ئايرىلغاندىن كېيىن، ئىدومنىڭ چېگراسىدىكى ھور تېغىدا قارارگاھ قۇردى.

³⁸ئىسرائىللار مىسىردىن ئايرىلغاندىن كېيىنكى 40-يىلى 5-ئاينىڭ 1-كۈنى روھانىي ھارۇن پەرۋەردىگارنىڭ ئەمرى بويىچە ھور تېغىغا چىقتى ۋە شۇ يەردە ئالەمدىن ئۆتتى. ³⁹ھارۇن ھور تېغىدا ۋاپات بولغاندا، 123 ياشتا ئىدى.

⁴⁰نەگېب چۆللۈكىگە جايلاشقان ئارادنىڭ كەنئانلىق پادىشاھى ئىسرائىللارنىڭ كەلگەنلىكىدىن خەۋەر تاپتى.

⁴¹ئىسرائىللار ھور تېغىدىن ئايرىلغاندىن كېيىن، زالمونادا قارارگاھ قۇردى.

⁴²زالمونادىن ئايرىلغاندىن كېيىن، پۇنوندا قارارگاھ قۇردى.

⁴³پۇنوندىن ئايرىلغاندىن كېيىن، ئوبوتتا قارارگاھ قۇردى.

⁴⁴ئوبوتتىن ئايرىلغاندىن كېيىن، موئاب چېگراسىغا جايلاشقان ئابارىم تاغلىرىدىكى ئىيىمدا قارارگاھ قۇردى.

⁴⁵ئىيىمدىن ئايرىلغاندىن كېيىن، دىبون-گادتا قارارگاھ قۇردى.

⁴⁶دىبون-گادتىن ئايرىلغاندىن كېيىن، ئالمون-دىبلاتايىمدا قارارگاھ قۇردى.

⁴⁷ئالمون-دىبلاتايىمدىن ئايرىلغاندىن كېيىن، ئابارىم تاغلىرىدىكى نىبو تېغىنىڭ ئالدىدا قارارگاھ قۇردى.

⁴⁸ئابارىم تاغلىرىدىن ئايرىلغاندىن كېيىن، ئېرىخا شەھىرىنىڭ قارشى تەرىپىدىكى، يەنى ئىئوردان دەرياسىنىڭ يەنە بىر تەرىپىدىكى موئاب تۈزلەڭلىكىدە قارارگاھ قۇردى. ⁴⁹ئۇلارنىڭ قارارگاھى بەيت-يىشىموتتىن تاكى ئابېل-شىتتىمغىچە سوزۇلغانىدى.

⁵⁰ئۇ يەردە پەرۋەردىگار مۇساغا مۇنداق دېدى:

⁵¹_ ئىسرائىللارغا مۇنداق دەپ ئېيتقىن: «سىلەر ئىئوردان دەرياسىدىن ئۆتۈپ، كەنئان زېمىنىغا كىرگەندىن كېيىن، ⁵²ئۇ يەردىكى ئەللەرنى قوغلاپ چىقىرىڭلار. ئۇلارنىڭ ئويما ۋە قۇيما بۇتلىرىنى ۋە سەجدىگاھلىرىنى ۋەيران قىلىڭلار. ⁵³سىلەر ئۇ زېمىننى ئىگىلەپ، شۇ يەردە ياشاڭلار، چۈنكى مەن ئۇ زېمىننى سىلەرگە مۈلۈك قىلىپ بېرىمەن. ⁵⁴جەمەتلەر بويىچە چەك تاشلاپ، يەرلەرنى تەقسىملەڭلار. جان سانى كۆپلەرگە كۆپ، جان سانى ئازلارغا ئاز بولسۇن. چەككە قايسى يەر چىقسا شۇ يەرگە ئىگە بولسۇن. مۇشۇ ئۇسۇل بىلەن قەبىلەڭلارغا زېمىن تەقسىم قىلىپ بېرىڭلار. ⁵⁵ئەگەر سىلەر ئۇ يەردىكى ئەللەرنى قوغلىۋەتمىسەڭلار، ئۇلار كۆزۈڭلارغا تىكەن، بېقىنىڭلارغا نەشتەر بولۇپ سانجىلىپ، ئاراڭلاردا پاراكەندىچىلىك پەيدا قىلىدۇ. ⁵⁶ئەگەر ئۇلارنى قوغلىۋەتمىسەڭلار، ئۇلارنىڭ بېشىغا نېمە سالماقچى بولغان بولسام، شۇنى سىلەرنىڭ بېشىڭلارغا سالىمەن.»

34

كەنئاننىڭ چېگرالىرى

¹پەرۋەردىگار مۇساغا مۇنداق دېدى:

²_ ئىسرائىللارغا بۇ ئەمرنى يەتكۈزگىن: «سىلەر مەن سىلەرگە مۈلۈك قىلىپ بېرىدىغان كەنئان زېمىنىغا كىرگەندىن كېيىن، زېمىنىڭلارنىڭ چېگرالىرى مۇنداق بولىدۇ:

³جەنۇب تەرەپتە زىن چۆلىدىن ئىدوم چېگراسىنى بويلاپ سوزۇلىدۇ. شەرقتە جەنۇبتىكى چېگرا ئۆلۈك دېڭىزنىڭ جەنۇبىي ئۇچىدىن باشلىنىپ، ⁴جەنۇب تەرەپكە بۇرۇلۇپ، چايان داۋىنىدىن ئايلىنىپ ئۆتۈپ، يەنە جەنۇبقا سوزۇلۇپ، زىن چۆلىدىن ئۆتۈپ، كادېش-بارنېيا شەھىرىنىڭ جەنۇبىغا، خازار-ئاددار شەھىرىگە، ئۇ يەردىن ئازمون شەھىرىگە بارىدۇ. ⁵ئاندىن بۇرۇلۇپ، مىسىر چېگراسىدىكى دەريانى بويلاپ، ئاخىرىدا ئوتتۇرا دېڭىزغىچە تۇتىشىدۇ.

⁶غەرب تەرەپتىكى چېگرايىڭلار ئوتتۇرا دېڭىز بولىدۇ.

⁷شىمال تەرەپتىكى چېگرايىڭلار ئوتتۇرا دېڭىزدىن باشلىنىپ، ھور تېغىدىن، ⁸ئاندىن لىبو-خامات ئارقىلىق زىداد شەھىرىدىن ئۆتىدۇ ۋە ⁹زىفرون شەھەرلىرىگە سوزۇلۇپ، خازار-ئېنانغىچە بارىدۇ. بۇ سىلەرنىڭ شىمالىي چېگرايىڭلار بولىدۇ.

¹⁰شەرق تەرەپتىكى چېگرايىڭلار خازار-ئېناندىن شىفامغا، ¹¹ئاندىن جەنۇب تەرەپكە بېرىپ، ئايىننىڭ شەرق تەرىپىدىكى رىبلاھقا بارىدۇ. ئاندىن جەلىلىيە^* كۆلىنىڭ شەرقىي قىرغىقىغا كېلىپ، ¹²ئۇ يەردىن ئىئوردان دەرياسىنى بويلاپ ئۆلۈك دېڭىزغىچە بارىدۇ. مانا بۇلار زېمىنىڭلارنىڭ تۆت ئەتراپىنىڭ چېگرالىرىدۇر.»

¹³مۇسا ئىسرائىللارغا يەنە مۇنداق دېدى:

_ مانا بۇ پەرۋەردىگارنىڭ ئەمرى بويىچە ئىسرائىللارنىڭ توققۇز يېرىم قەبىلىسىگە چەك تاشلاش ئارقىلىق تەقسىم قىلىنىدىغان زېمىندۇر. ¹⁴رۇبېن ۋە گاد قەبىلىلىرى جەمەتلەر بويىچە تەقسىم قىلىنغان زېمىنلىرىغا ئىگە بولدى. ماناسسە قەبىلىسىنىڭ غەربىي يېرىمىمۇ ئۆز زېمىنىغا ئىگە بولدى. ¹⁵بۇ ئىككى يېرىم قەبىلە ئىگە بولغان زېمىنلار ئېرىخا شەھىرىنىڭ ئۇدۇلىدىكى ئىئوردان دەرياسىنىڭ شەرقىي قىرغىقىدا ئىدى.

¹⁶پەرۋەردىگار مۇساغا مۇنداق دېدى:

¹⁷_ ئىسرائىللارغا يەر تەقسىم قىلىشقا روھانىي ئەلئازار بىلەن نۇننىڭ ئوغلى يوشۇۋا مەسئۇل بولسۇن. ¹⁸ھەربىر قەبىلىدىن بىردىن باشلىق تاللىنىپ، يەر تەقسىم قىلىشقا ياردەملەشسۇن. ¹⁹تۆۋەندىكىلەر يەر تەقسىم قىلىشقا تاللانغان باشلىقلارنىڭ ئىسىملىرىدۇر:

يەھۇدا قەبىلىسىدىن يىفۇننەنىڭ ئوغلى كالىب،

²⁰شىمون قەبىلىسىدىن ئاممىھۇدنىڭ ئوغلى سامۇئىل،

²¹بىنيامىن قەبىلىسىدىن كىسلوننىڭ ئوغلى ئەلىداد،

²²دان قەبىلىسىدىن يوگلىنىڭ ئوغلى بۇققى،

²³يۈسۈپنىڭ ئوغلى ماناسسە قەبىلىسىدىن ئېفودنىڭ ئوغلى خاننىئېل،

²⁴يۈسۈپنىڭ ئوغلى ئەفرايىم قەبىلىسىدىن شىفتاننىڭ ئوغلى كىمۇئېل،

²⁵زەبۇلۇن قەبىلىسىدىن پارناكنىڭ ئوغلى ئەلىزافان،

²⁶ئىسساكار قەبىلىسىدىن ئاززاننىڭ ئوغلى پالتىئېل،

²⁷ئاشېر قەبىلىسىدىن شىلومىنىڭ ئوغلى ئاخىھۇد،

²⁸نافتالى قەبىلىسىدىن ئاممىھۇدنىڭ ئوغلى پىدائېل.

²⁹يۇقىرىدىكىلەر پەرۋەردىگارنىڭ ئەمرى بويىچە ئىسرائىللارغا كەنئان زېمىنىنى تەقسىم قىلىپ بېرىدىغان باشلىقلارنىڭ ئىسىملىرىدۇر.

35

لاۋىيلارغا تەقسىم قىلىنغان شەھەرلەر

¹ئېرىخا شەھىرىنىڭ قارشى تەرىپىدىكى، يەنى ئىئوردان دەرياسىنىڭ يەنە بىر تەرىپىدىكى موئاب تۈزلەڭلىكىدە پەرۋەردىگار مۇساغا مۇنداق دېدى:

²_ ئىسرائىللارغا بۇ ئەمرنى يەتكۈزگىن: «ئۇلار ئىگە بولغان زېمىنلىرىدىكى بىر قىسىم شەھەرلەرنى ۋە ئۇلارنىڭ ئەتراپىدىكى ئوتلاقلارنى لاۋىيلارغا بەرسۇن. ³ئۇلار ئۇ شەھەرلەردە ئولتۇرۇپ، ئوتلاقلاردا كالىلىرى ۋە باشقا چارۋا ماللىرىنى باقىدۇ. ⁴لاۋىيلارغا بېرىلگەن شەھەرلەرنىڭ تۆت ئەتراپىدىكى ئوتلاقلار شەھەر سېپىلىدىن باشلاپ 500 مېتىر يىراقلىققىچە سوزۇلسۇن. ⁵شەھەرنىڭ تۆت تەرىپىنى ئوتلاقلار ئوراپ تۇرغان بولۇپ، شەرقتىن غەربكىچە، شىمالدىن جەنۇبقىچە مىڭ مېتىردىندۇر. بۇلار لاۋىيلارنىڭ ئوتلاقلىرى بولسۇن.

⁶لاۋىيلارغا 42 شەھەر بېرىڭلار. بۇلاردىن باشقا ئالتە شەھەرنى بىخەستەلىك قىلىپ، ئادەم ئۆلتۈرۈپ قويغۇچىلارنىڭ پاناھلىنىشى ئۈچۈن قوشۇپ بېرىڭلار. ⁷جەمئىي 48 شەھەر ۋە ئۇلارنىڭ ئەتراپىدىكى ئوتلاقلار لاۋىيلارغا تەۋە بولسۇن. ⁸ئىسرائىللارنىڭ ھەرقايسى قەبىلىلىرى ئۆزلىرى ئىگە بولغان زېمىنلىرىدىكى بىر قىسىم شەھەرلەرنى لاۋىيلارغا بەرسۇن. ئادەملىرى كۆپ قەبىلىلەر كۆپرەك، ئادەملىرى ئاز قەبىلىلەر ئازراق بەرسۇن. ھەربىر قەبىلە لاۋىيلارغا قانچە شەھەر بېرىدىغانلىقىنى زېمىنلىرىنىڭ چوڭ-كىچىكلىكىگە قاراپ بەلگىلىسۇن.»

پاناھلىنىدىغان شەھەرلەر

⁹پەرۋەردىگار مۇساغا مۇنداق دېدى:

¹⁰_ ئىسرائىللارغا بۇ سۆزلەرنى يەتكۈزگىن: «سىلەر ئىئوردان دەرياسىدىن ئۆتۈپ كەنئان زېمىنىغا كىرگەندىن كېيىن، ¹¹بىر قىسىم شەھەرلەرنى پاناھلىنىدىغان شەھەر قىلىپ تاللاڭلار. بىخەستەلىك قىلىپ، ئادەم ئۆلتۈرۈپ قويۇپ قېچىپ يۈرگەنلەر بۇ شەھەرلەردە پاناھلىنىپ، ¹²ئۆلگۈچىنىڭ تۇغقانلىرىنىڭ قىساس ئېلىشىدىن ساقلانسۇن. بىخەستەلىك قىلىپ، ئادەم ئۆلتۈرۈپ قويغۇچىلار جامائەت ئالدىدا سوتلانمىغۇچە ئۆلتۈرۈلمىسۇن. ¹³ئالتە شەھەرنى پاناھلىنىدىغان شەھەر قىلىپ تاللاڭلار. ¹⁴بۇ شەھەرلەرنىڭ ئۈچى ئىئوردان دەرياسىنىڭ شەرقىي تەرىپىدە، يەنە ئۈچى كەنئان زېمىنىدا بولسۇن. ¹⁵بىخەستەلىك قىلىپ، ئادەم ئۆلتۈرۈپ قويغۇچىلار مەيلى ئىسرائىللاردىن بولسۇن، مەيلى بۇ يەردە ئولتۇراقلىشىپ قالغان ياكى مۇساپىر بولۇپ تۇرۇۋاتقان يات خەلقلەردىن بولسۇن، ئۇلارنىڭ ھەممىسى بۇ شەھەرلەرگە كېلىپ پاناھلانسا بولىدۇ.

¹⁶ئەگەر بىر ئادەم باشقا ئادەمنى تۆمۈر بىلەن ئۇرۇپ ئۆلتۈرگەن بولسا، ئۇ ئادەم قاتىل ھېسابلىنىپ، ئۆلۈمگە مەھكۇم بولسۇن. ¹⁷ئەگەر بىر ئادەم باشقا ئادەمنى تاش بىلەن ئۇرۇپ ئۆلتۈرگەن بولسا، ئۇ قاتىل ھېسابلىنىپ، ئۆلۈمگە مەھكۇمدۇر. ¹⁸ئەگەر بىر ئادەم باشقا ئادەمنى ياغاچ بىلەن ئۇرۇپ ئۆلتۈرگەن بولسا، ئۇ قاتىل ھېسابلىنىپ، ئۆلۈمگە مەھكۇم بولسۇن. ¹⁹ئۆلگۈچىنىڭ تۇغقىنى قاتىلنى نەدە تاپسا، شۇ يەردە ئۆلتۈرسۇن. ²⁰ئەگەر بىر ئادەم بىرسىنى ئۆچمەنلىك بىلەن ئىتتىرىپ ئۆلتۈرگەن بولسا، ياكى قەستەن بىر نەرسە ئېتىپ ئۆلتۈرگەن بولسا، ²¹ياكى ئۆچمەنلىك قىلىپ، مۇشتلاپ ئۆلتۈرگەن بولسا، ئۇ قاتىل ھېسابلىنىپ، ئۆلۈمگە مەھكۇم بولسۇن. ئۆلگۈچىنىڭ تۇغقىنى ئۇنداقلارنى تاپقان يېرىدە ئۆلتۈرسۇن.

²²ئەگەر بىرسى ھېچبىر ئۆچ-ئاداۋەتسىز يەنە بىرسىنى بىخەستەلىك قىلىپ ئىتتىرىۋېتىپ، ئۆلۈمىگە سەۋەبچى بولسا، ياكى غەرەزسىز ھالدا بىر نەرسىنى ئېتىپ ئۆلتۈرۈپ قويغان بولسا، ²³ياكى كۆرمەي قېلىپ، چوڭ بىر تاشنى چۈشۈرۈۋېتىپ، ئۆلتۈرۈپ قويغان بولسا، ئۆلتۈرۈپ قويغۇچىنىڭ ئۆلگۈچى بىلەن ئۆچ-ئاداۋىتى بولمىسا، ²⁴جامائەت ئادەم ئۆلتۈرۈپ قويغۇچى بىلەن ئۆلگۈچىنىڭ تۇغقانلىرىنىڭ ئوتتۇرىسىدىكى ماجىرانى تۆۋەندىكىدەك ھەل قىلسۇن:

²⁵جامائەت بىخەستەلىك بىلەن ئادەم ئۆلتۈرۈپ قويغۇچىنى ئۆلگۈچىنىڭ تۇغقانلىرىنىڭ قولىدىن قۇتۇلدۇرۇپ، پاناھلىنىدىغان شەھەرگە ئەۋەتسۇن. ئۇ شۇ شەھەردە تاكى بېشىغا مۇقەددەس ياغ قۇيۇلۇپ تەيىنلەنگەن باش روھانىي ۋاپات بولغۇچە تۇرسۇن. ²⁶لېكىن بىخەستەلىك قىلىپ ئادەم ئۆلتۈرۈپ قويغۇچى پاناھلىنىدىغان شەھەردىن ئايرىلغان بولسا، ²⁷ئۆلگۈچىنىڭ تۇغقانلىرى پاناھلىنىدىغان شەھەرنىڭ سىرتىدا ئۇنى تېپىۋېلىپ ئۆلتۈرۈۋەتسە، قىساس ئالغۇچى قاتىل ھېسابلانمىسۇن. ²⁸چۈنكى بىخەستەلىك قىلىپ ئادەم ئۆلتۈرۈپ قويغۇچى چوقۇم پاناھلىنىدىغان شەھەردە تۇرۇشى كېرەك. باش روھانىي ۋاپات بولغاندىن كېيىنلا، ئاندىن ئۆز يۇرتىغا قايتسا بولىدۇ. ²⁹سىلەر مەيلى نەدە ياشاڭلار، ئەۋلادتىن ئەۋلادقىچە بۇ قانۇنغا ئەمەل قىلىڭلار.

³⁰ئەگەر بىرسى يەنە بىر ئادەمنىڭ ئۈستىدىن قاتىللىق قىلدى دەپ ئەرز قىلسا، چوقۇم بىرقانچە ئادەمنىڭ گۇۋاھلىقى بىلەن ئۇنى ئۆلۈمگە ھۆكۈم قىلسا بولىدۇ. لېكىن بىرلا ئادەمنىڭ گۇۋاھلىقى بىلەن ئۆلۈمگە ھۆكۈم قىلىشقا بولمايدۇ. ³¹ئادەم ئۆلتۈرگەن قاتىل چوقۇم جانغا جان قايتۇرۇشى كېرەك، پۇل تۆلەپ ئۆلۈمدىن قۇتۇلۇپ قېلىشىغا بولمايدۇ. ³²پاناھلىنىدىغان شەھەردە پاناھلىنىۋاتقۇچىنىڭ پۇلىنى ئېلىپ، ئۇنى باش روھانىي ئۆلۈشتىن بۇرۇن يۇرتىغا قايتىشقا رۇخسەت قىلىشقا بولمايدۇ. ³³شۇنداق قىلساڭلار، سىلەر ئۆزۈڭلار تۇرىدىغان زېمىننى بۇلغىمىغان بولىسىلەر، چۈنكى قان زېمىننى بۇلغايدۇ. قان بىلەن بۇلغانغان زېمىننى پەقەت قاتىلنىڭ قېنى بىلەن پاكلىغىلى بولىدۇ. ³⁴سىلەر ياشايدىغان بۇ زېمىننى بۇلغىساڭلار بولمايدۇ، چۈنكى بۇ مەن ياشاۋاتقان زېمىندۇر. مەن پەرۋەردىگار سىلەرنىڭ ئاراڭلاردا ياشايمەن.»

36

قىزلارغا تەۋە زېمىنلارنىڭ بىر تەرەپ قىلىنىشى

¹گىلئاد ماكىرنىڭ ئوغلى، ماناسسەنىڭ نەۋرىسى، يۈسۈپنىڭ ئەۋرىسى ئىدى. ئۇنىڭدىن كېلىپ چىققان جەمەتنىڭ باشلىقلىرى مۇسا ۋە باشقا قەبىلە باشلىقلىرىنىڭ ئالدىغا كەلدى ۋە مۇساغا مۇنداق دېدى:

²_ پەرۋەردىگارنىڭ ئەمرى بويىچە زېمىنلارنى چەك تاشلاش يولى بىلەن ئىسرائىللارغا تەقسىم قىلغانلىرىدا، پەرۋەردىگار زىلوفخادنىڭ زېمىنىنى ئۇنىڭ قىزلىرىغا تەقسىم قىلىپ بېرىشلىرىنى بۇيرۇغانىدى. ³ئەگەر ئۇ قىزلار باشقا قەبىلىلەرگە ياتلىق بولسا، قەبىلىمىزنىڭ زېمىنىدىن ئۇلارغا تەقسىم قىلىپ بېرىلگەن زېمىنلار ئۇلار ياتلىق بولغان ئەرلەرنىڭ قەبىلىلىرىگە تەۋە بولۇپ كېتىدۇ. بۇنداق بولغاندا قەبىلىمىزگە چەك تاشلاش ئارقىلىق تەقسىم قىلىنغان زېمىنلارمۇ ئازلاپ كېتىدۇ. ⁴قۇت يىلىغا كەلگەندە، سېتىۋېتىلگەن بارلىق زېمىنلار ئەسلى ئىگىسىگە قايتىپ كېلىدۇ. لېكىن زىلوفخادنىڭ قىزلىرىنىڭ زېمىنى ئۇلارنىڭ ئەرلىرى تەۋە قەبىلىدە قالىدۇ. شۇنىڭ بىلەن بىزنىڭ قەبىلىمىز ئۇ زېمىندىن ئايرىلىپ قالىدۇ.

⁵مۇسا پەرۋەردىگارنىڭ ئەمرى بويىچە ئىسرائىللارغا مۇنداق دېدى:

_ يۈسۈپنىڭ ئوغلىنىڭ قەبىلىسىدىكىلەرنىڭ دېگىنى توغرا. ⁶زىلوفخادنىڭ قىزلىرى ھەققىدە پەرۋەردىگارنىڭ ئەمرى مۇنداق: «ئۇلار ئۆز ئەركىنلىكى بىلەن ياتلىق بولسا بولىدۇ، لېكىن چوقۇم ئۆز قەبىلىسى ئىچىدىكىلەر بىلەن تويلاشسۇن. ⁷ئىسرائىللارنىڭ ئىچىدە بىر قەبىلىنىڭ زېمىنى يەنە بىر قەبىلىنىڭ ئىلكىگە ئۆتمىسۇن. ھەربىر قەبىلە ئەجدادلىرىدىن قالغان زېمىنىنى چوقۇم ساقلاپ قالسۇن. ⁸زېمىنغا ئىگە بولغان قىزلار چوقۇم ئۆز قەبىلىسى ئىچىدىكىلەرگە ياتلىق بولسۇن. شۇنداق بولغاندا، ھەربىر قەبىلە ئەجدادلىرىدىن قالغان زېمىنىنى ساقلاپ قالالايدۇ. ⁹ئىسرائىللارنىڭ ھەربىر قەبىلىسىنىڭ زېمىنى بىر-بىرىگە ئۆتۈپ كەتمىسۇن. ھەربىر قەبىلە چوقۇم ئەجدادلىرىدىن قالغان زېمىنىنى ساقلاپ قالسۇن.»

¹⁰زىلوفخادنىڭ قىزلىرى پەرۋەردىگارنىڭ مۇساغا قىلغان ئەمرىگە ئەمەل قىلدى. ¹¹ماخلاھ، تىرزاھ، خوگلاھ، مىلكاھ ۋە نوئاھلار ئاتىسىنىڭ ئاكا-ئۇكىلىرىنىڭ ئوغۇللىرىغا ياتلىق بولدى. ¹²ئۇلار يۈسۈپنىڭ ئوغلى ماناسسەنىڭ قەبىلىسىدىن ئىدى. شۇنداق قىلىپ، ئۇ قىزلارنىڭ زېمىنى ئۆز ئەجدادلىرىنىڭ قەبىلىسىدە قالدى.

¹³يۇقىرىقىلار پەرۋەردىگارنىڭ ئېرىخا شەھىرىنىڭ قارشى تەرىپىدىكى، يەنى ئىئوردان دەرياسىنىڭ يەنە بىر تەرىپىدىكى موئاب تۈزلەڭلىكىدە مۇسا ئارقىلىق ئىسرائىللارغا قىلغان ئەمرلىرى ۋە بەرگەن قانۇنلىرىدۇر.